[LS Lê Đình Hồ là tác giả cuốn “Từ Điển Luật Pháp Anh Việt-Việt Anh” dày 1,920 trang được xuất bản năm 2004. Qúy độc giả muốn mua sách, xin vui lòng liên lạc [email protected]]
Hỏi (Ông Lê H.H): Con tôi cùng 2 người bạn của cháu đã bị cảnh sát cáo buộc tội cướp có vũ khí. Cháu đã ra tòa một lần nhưng không chịu nhận tội. Hiện cháu đang bị giam giữ chờ ngày xét xử.
Khi tôi vào thăm thì được cháu cho biết là cháu chỉ lái xe và cho bạn cháu quá giang. Sau đó cảnh sát chận xe và lục xét trong túi xách của 2 người bạn mới biết được rằng hai người bạn của cháu đã dính dáng đến một vụ đánh cướp tại tư gia vì trong túi xách có nhiều nữ trang cùng tiền bạc.
Trong túi xách của một trong 2 người bạn còn có một cây dao mà cảnh sát cho rằng bạn cháu đã dùng dao để uy hiếp chủ nhân trước khi cướp nữ trang và tiền bạc.
Xin LS cho biết trong trường hợp vừa nêu, liệu cháu có bị tòa kết tội hay không. Cháu năm nay vừa học xong năm thứ nhất tại đại học. Chưa hề có tiền án. Nếu cháu bị tòa kết tội thì hình phạt sẽ như thế nào.
*
Trả lời: Điều 97(1) của Đạo Luật Hình Sự (Crimes Act 1900) quy định rằng: “Bất cứ ai, trang bị với vũ khí, hoặc khí cụ tấn công, hoặc đồng lõa với người khác để cướp hoặc hành hung bất cứ người nào... sẽ bị tù 20 năm” (Who- soever, being armed with an offensive weapon, or instrument, or being in company with another person, robs, or assaults with intent to rob, any person. . . shall be liable to imprisonment for twenty years).
Điều 97(2) quy định về trường hợp gia trọng như sau: “Người bị tội về sự vi phạm theo khoản này nếu người đó phạm tội theo khoản 1 khi trang bị với loại vũ khí nguy hiểm. Người bị kết tội theo khoản này sẽ bị tù 25 năm. (A person is guilty of an offence under this sub-section if the person commits an offence under sub-section (1) when armed with a dangerous weapon. A person convicted of an offence under this subsection is liable to imprisonment for 25 years).
Trong vụ Regina v Hamied [2007] NSWCCA 151, vào chiều Thứ Năm 16.2.2006, nhiều cú điện thoại liên lạc với nhau giữa một nhóm người trong đó có bị cáo. Trong số những người đó, ngoài bị cáo, còn có Michael Maglis, đương sự này là người sắp xếp để các người trong nhóm gọi điện thoại cho nhau. Ngoài ra còn có các “đồng phạm” (co-offender) David Fepuleai và Michael Tarazi. Bị cáo bắt đầu nói chuyện điện thoại với các đồng phạm vào khoảng 3 giờ chiều.
Vào khoảng 8 giờ tối Tarazi, Fepuleai và 2 người khác gặp nhau tại Punchbowl. Bị cáo dùng xe chở 4 người này đến Botany trong khoảng từ 8 giờ đến 11 giờ tối. Sau khi đến vùng Botany, bị cáo bèn đậu xe gần Sir Joseph Bank Hotel. Bốn người này bèn xuống xe. “Họ đã cải trang. Họ đã quấn vải che mặt. Ba trong bốn người được trang bị khí giới. Fepuleai mang cây súng lục giả. Tarazi được trang bị với cây vặn vít. Một người không thể nhận dạng trang bị với cây đánh dã cầu” (They were disguised. They had cloth wrapped around their faces. Three of the four men were armed. Fepuleai was carrying a replica pistol. Tarazi was armed with a screwdriver. One of the unidentified men was armed with a baseball bat).
Khoảng 11.10pm bốn người đi vào khách sạn. Mr Fepuleai rút súng ra. Vào lúc đó, nhiều nhân viên của khách sạn và ít nhất là 5 người khách đang có mặt tại Hotel. Tất cả đều được yêu cầu “nằm xuống, nằm xuống sàn” (get down, get on the floor).
“Người được trang bị với cây đánh dã cầu đập vào máy bán thuốc lá và la lên ‘đây là một vụ cướp, nằm xuống sàn’” (The man armed with a baseball bat struck the cigarette machine and yelled ‘this is a robbery, get on the floor’).
Tất cả mọi người đềi nằm xuống sàn ngoại trừ ông Ken Kirby, ông này đã 82 tuổi. “Fepuleai bèn đến gần ông Kirby, chĩa cây súng lục giả vào ông ta và nói ‘nằm xuống sàn’. Ông Kirby chụp lấy chiếc ghế đẩu tại bar rượu để tự bảo vệ cho ông ta, nhưng người được trang bị với cây đánh dã cầu đã đánh vào chiếc ghế. Tarazi đã đá ông Kirby, làm cho ông ta té xuống sàn” (Fepuleai approached Mr Kirby, pointed the replica pistol at him and said ‘get to the ground’. Mr Kirby grabbed a bar stool to protect himself, but a man armed with a baseball bat struck the stool. Tarazi kicked Mr Kirby, causing him to fall to the ground).
Một trong những người khách thấy đó không phải là cây súng thật bèn la lên “đó không phải là súng thật” (it is not a real gun).
Vào lúc đó 4 tên bèn bỏ chạy khỏi khách sạn. Bọn họ đã bị nhân viên an ninh của khách sạn cùng các người khách rượt theo. Họ chạy về hướng xe của bị cáo. Bị cáo bèn lái xe chạy từ từ để cho các đồng phạm kịp lên xe và sau đó lái xe rời vùng Botany.
Cảnh sát đã được báo cho biết về số đăng bộ của xe, và đã lập tức rượt theo. Sau đó xe đã bị chận. Bị cáo cùng Fepuleai và Tarazi đã bị bắt, còn 2 người kia chạy thoát.
Xe của bị cáo đã bị lục xét, cảnh sát tìm thấy những thứ mà bị cáo cùng đồng bọn đã xử dụng khi vào cướp hotel. Cảnh sát cũng tịch thu một điện thoại di động cùng nhiều cây vặn đinh vít. Bị cáo không được tại ngoại, và đã bị đưa ra xét xử bởi bồi thẩm đoàn. Tuy nhiên trước khi bồi thẩm đoàn được triệu tập, bị cáo đã nhận tội.
Bản tường trình trước khi tuyên án cho thấy rằng bị cáo được 48 tuổi vào lúc xét xử. Bị cáo sinh trưởng tại Syria, có 8 anh em trong một gia đình thường bị bạo hành bởi người cha nghiện rượu. Sau khi người cha qua đời bị cáo đã định cư tại Úc tính đến nay đã được 29 năm và đã làm nhiều loại công việc khác nhau. Bị cáo đã lập gia đình 2 lần và có tổng cộng 6 người con. Một đưa con trai tuổi mười mấy đang sống với 4 đứa con cùng với người vợ thứ 2.
Bị cáo có tiền án về việc cất giữ vũ khí mà không có giấy pháp. Tuy nhiên, tòa chỉ phạt tiền bị cáo về tội này.
Bị cáo cũng bị chứng tâm thần và đã từng nhập viện để điều trị. Tuy nhiên, bác sĩ Jonathan Carne nhận thấy không có bằng chứng rõ ràng về ảnh hưởng của bệnh trạng này đối với sự nhận thức của bị cáo.
Dựa vào tội trạng và bản tường trình này Tòa Án Vùng đã tuyên xử bị cáo 3 năm tù và buộc bị cáo phải thụ hình tối thiểu là 18 tháng. Công tố viện nhận thấy đây là một bản án quá nhẹ và không thích đáng vì thế đã nộp đơn kháng án.
Tuy nhiên, Tòa Kháng án Hình Sự đã cho rằng ngoại trừ có những sai lầm nghiêm trọng, việc cho rằng bản án hoàn tòan không thích đáng là điều khó có thể chấp nhận được vì bản án vẫn nằm trong thời gian luật định và cho phép tòa hành xử quyền tùy tiện. Cuối cùng, Tòa quyết định giữ nguyên phán quyết của tòa án vùng.
Dựa vào luật pháp cũng như phán quyết vừa trưng dẫn, ông có thể thấy được rằng tội trạng mà cháu bị cáo buộc là một tội hình sự nghiêm trọng vì hình phạt tối đa dành cho tội trạng này, theo sự quy định của hình luật là 25 năm tù ở.
Tuy nhiên, đây là hình phạt tối đa mà các nhà lập pháp đề ra, còn việc thời gian thụ hình dài hay ngắn điều đó còn tùy thuộc vào các yếu tố, chẳng hạn như tuổi tác, hòan cảnh gia đình, tình trạng sức khỏe, tiền án, cũng như việc nhận tội ngay sau khi bị cáo buộc và việc biết ăn năn hối cải, cùng nhiều yếu tố khác.
Nếu 2 người bạn của cháu khai rằng cháu hoàn tòan vô can, và không hề hay biết về hành tung của họ thì chắc chắn rằng tòa sẽ tha bổng cho cháu.
Nếu ông còn thắc mắc xin điện thọai cho chúng tôi để được giải đáp.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình