Từ Vụ Bắt Gián Điệp Nga
Vi Anh
Tin Bộ Tư Pháp Mỹ, nhân viên công lực Mỹ mới đây đã bắt 10 gián điệp Nga. Gián điệp là tiếng bình dân người Việt Quốc gia thường xài, chớ tiếng Anh trong bản tin của Associated Press dùng chữ ‘secret agents’ (tạm dịch là mật vụ), còn “từ CS” có lẽ là chữ “đặc tình”. Tin này thiết nghĩ là một đề tài đáng suy gẫm cho gần hai triệu người Mỹ gốc Việt gồm đại đa số là công dân Mỹ và một số nhỏ là thường trú nhân họp pháp ở Mỹ. Nó càng đáng suy gẫm hơn cho người Việt trong nước sang Mỹ du học ( khoảng hơn 13,000 người), du học rồi nhưng còn nấn ná ở lậu lại tại Mỹ và những người đang công tác ngoại giao, giao thương có thời hạn ở Mỹ.
Một về sự kiện. Cơ quan công lực Mỹ cáo buộc tất cả 11 người can dự vào đường giây gián điệp nhưng bắt được 10 người còn 1 người đã bỏ trốn kịp. Họ phục vụ cho ngành tình báo Nga SVR, được giao nhiệm vụ dài hạn bí mất chém vè sâu trong xã hội Mỹ. Để “ mưu tìm và khai triễn mối liên lạc với những người trong vòng làm chính sách" ở Mỹ.
10 người bị bắt có Richard Murphy và Cynthia Murphy bị bắt tại nhà Montclair, N.J. Ba người là Vicky Pelaez "Juan Lazaro," bị bắt tại nhà ởYonkers, N.Y., và Anna Chapman, bị ở Manhattan . Hai người Michael Zottoli và Patricia Mills bị bắt tại nhà ở Arlington, Va., Mikhail Semenko, bị bắt tại nhà ở Arlington.Hai người Donald Howard Heathfield và Tracey Lee Ann Foley bị bắt ở Boston. Christopher R. Metsos không bị câu lưu. Một số sẽ ra tòa án liên bang Manhattan ở New York, thứ Hai ngày 28 tháng sáu, 2010. Vụ bắt giữ xảy ra tại 4 tiểu bang New York, New Jersey, Massachusetts và Virginia.
Việc bắt bớ này là kết quả một cuộc điều tra nhiều năm của FBI liên quan đến hệ thống gián điệp Nga có địa bàn hoạt động ở Mỹ . Họ có hộp thơ sống, hộp thơ chết, có báo cáo tối mật, có những mối liên hệ cơ hữu với và cho tình báo Nga. Chánh quyền Mỹ đã bắt được một mật điện từ cơ quan trung ương tình báo của Nga ở Moscow gởi cho hai mật vụ Richard and Cynthia Murphy. Bảo rằng, “Các anh được điều đi Mỹ trong một chuyến công tác dài hạn.... Việc học, tài khoản ngân hàng, xe cộ, nhà cửa v.v, của các anh – tất cả phục vụ cho một mục tiêu: hoàn thành nhiệm vụ chánh yếu, thí dụ như, tỉm kiếm và khai triển đường dây trong vòng những người làm ra chính sách và gởi tin báo về”.
Tất cả những người bị tống giam và bị truy tố ra toà về tội âm mưu hành động như một nhân viên của chính phủ nước ngoài mà không thông báo cho Bộ trưởng Tư pháp Hoa Kỳ. Tất cả những nghi can này, ngoại trừ 2 người, 9 người còn lại còn bị cáo buộc về tội rửa tiền.Theo luật Mỹ, tội âm mưu làm tình báo không khai báo có thể bị kết án tối đa 5 năm tù trong khi tội “rửa tiền” có thể bị lãnh án tối đa 20 năm tù. Có một người đã nhận tội. Một người tại đào đang truy tầm, tin giờ chót thấy y mất tích ở đảo Chypre (Cyprus).
Hai, những điều mà người Mỹ gốc Việt và người Việt đang có mặt tại Mỹ có thể suy gẫm từ vụ án trên. Về hành động, những người bị cáo buộc làm gián điệp bị tố cáo thu thập cho Nga các thông tin tình báo về vũ khí hạt nhân, cũng như tin tức về chính sách đối ngoại và chính trị của Hoa Kỳ trong khi sống và làm việc tại Hoa Kỳ. Mỹ và Nga có bang giao còn lâu đời hơn VNCS với Mỹ nữa. Bang giao, giao thương, hoạt động do hiệp ước qui định. Mọi hành động ngoài hiệp ước xâm hại an ninh quốc gia, an bình xã hội, đời sống người Mỹ là trái luật Mỹ.
Về con người, “trong hồ sơ nộp cho tòa án, Bộ Tư pháp Mỹ mô tả những người vừa kể là “những di dân bất hợp pháp” và thực hiện những công tác dài hạn với những bình phong sâu kín ở Mỹ cho cơ quan tình báo SVR của Nga. Tin cho biết có hai người khai họ dấu gốc tích khi xin nhập cư vào Mỹ, một hình thức di dân bất họp pháp. Truyền thông Hoa Kỳ cho biết các nghi can, bị truy tố về tội âm mưu làm gián điệp và rửa tiền, đã sinh sống ở các thành phố Mỹ hơn một thập niên và làm những công việc ngoài chính phủ – một số người làm việc tại các tổ chức nghiên cứu chính sách và các trường đại học.
Do vậy nếu ngừời Mỹ gốc Việt hay người Việt từ VN qua có mặt ở Mỹ bị CS Hà nội móc nối từ trong nước hay ở hải ngoại, khi chưa đi Mỹ hay sau khi đến Mỹ rồi để làm tình báo, gián điệp cho CS Hà nội đều có thể bị cáo buộc, bị bắt như 11 người Nga nói trên. Người Mỹ gốc Việt bây giờ có mặt trong hầu hết các cơ quan làm chánh sách của chánh quyền liên bang, tiểu bang, thành phố và những cơ quan và các công ty có quyền giữ bí mật khoa học kỹ thuật của Mỹ. Chỉ cần vô ý không biết đặc tình CS, cho họ biết hay cho xem một tài liệu họ chụp hình mình không hay những cơ phận Boeing mướn tiện, một cái chip của một công ty thực hiện khế ước quốc phòng nào đó hay một phát minh mới nào đó một cách vô tình cũng có thể gặp rắc rối pháp luật lớn vì vi phạm luật bảo vệ bí mật quốc phòng và bản quyền của công ty hay chuyễn nhượng tài liệu mật.
Nhiều khi CS Hà nội đưa vào hoạt động tình báo mà không biết, khiến cộng đồng người Mỹ gốc Việt chống đối quyết liệt như gây chia rẽ, lũng đoạn cộng đồng, áp lực thu thuế dưới dạng tặng dữ cho cơ quan hay đoàn thể ngoại vi của CS
Ba, đừng mong có sự can thiệp khi bị bắt liên quan đến gián điệp. Qui luật của ngành gían điệp, sống thì làm việc, bị bắt thì chịu chết chớ không mong chánh quyền can thiệp vì chánh quyền không vì một việc trái luật mà sanh rắc rối lớn về ngoại giao. Tổng hợp tin quốc tế Âu Mỹ cho biết vụ Mỹ bắt cả chục gián điệp Nga ở Mỹ, Nga không can thiệp. Bộ Ngoại giao Nga hôm thứ Tư tuyên bố hy vọng các vụ bắt giữ không làm tổn hại quan hệ với Washington. Bộ Ngoại Giao Mỹ cũng thế cho biết vụ bắt gián điệp Nga không gây phương hại quan hệ Nga-Mỹ
Tin Đài VOA, tiếng nói chánh thức của Mỹ, phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc của Mỹ là Robert Gibbs cho biết Tổng thống Barack Obama biết về chuyện câu lưu những người bị cáo buộc làm gián điệp trước khi đón tiếp Tổng thống Nga Dmitri Medvedev hồi tuần trước. Nhưng ông nói rằng Tổng thống Obama đã không nêu vấn đề này ra trong cuộc hội đàm với nhà lãnh đạo Nga./.( Vi Anh)
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình