Tình hình Afghanistan tiếp tục gay go sau vụ Kinh Hồi giáo Koran bị quân đội Mỹ vô ý đưa vào máy đốt từ tuần trước. Hàng ngàn người Afgha đã nổi loạn và giết chết 2 lính Mỹ vì chuyện này.Tình hình căng thẳng giữa lúc Tổng Thống Hamid Karzai đang muốn điều đình với Mỹ về một thỏa hiệp thân hữu dài hạn để tiếp tục có hoạt động của quân lực Mỹ sau năm 2014, khi phần lớn các lực lượng chiến đấu ngoại quốc rút hết hoặc chỉ còn giữ vai trò yểm trợ.
Hôm Chủ nhật vừa qua, các giới chức Mỹ đã tìm cách bảo đảm với chính quyền và địa phương Afghanistan rằng Mỹ tiếp tục gắn bó với cuộc chiến chống vụ nổi loạn của Taliban ở nước này. Nhưng phía sau lời tuyên bố công khai đó, các giới chức Mỹ mô tả sự lo âu ngày càng lớn ở cấp bậc cao nhất trong chính phủ Obama và bộ Quốc phòng Mỹ về sự rút quân khỏi Afghanistan ảnh hưởng đến vai trò cố vấn và huấn luyện quân đội cũng như cảnh sát Afghanistan.
Mặc dù nỗ lực do Mỹ lãnh đạo đã kéo dài nhiều năm và tốn kém hàng tỷ đô-la, lực lượng an ninh của Afghanistan vẫn còn bị coi như có nhiều lính và sĩ quan không đáng tin cậy một cách rất nguy hiểm. Sự nghi ngại này lại càng sâu sắc hơn vì đã từng xẩy ra từ nhiều năm qua các vụ tấn công của lực lượng an ninh Afgha nhắm vào quân lính Mỹ hay NATO. Hôm Chủ nhật đã có 6 lính Mỹ bị thương vì lựu đạn của một kẻ chống đối.
Nước Mỹ từ nay, theo lời một giới chức cao cấp, “sẽ không có một chút sơ hở nào” để thực hiện những mục tiêu dù là nhỏ sau khi đã xẩy ra một loạt những vụ gây phẫn nộ. Giới chức đó nói vụ rối loạn có thể phức tạp nhưng không đủ mạnh để làm thay đổi toàn thể kế hoạch, chẳng hạn như tiếp tục rút quân và thay vào đó chỉ dùng các lực lượng đặc biệt vào việc huấn luyện quân đội Afgha và để các nhà ngoại giao tìm cách điều đình với bọn Taliban. Như chúng ta đã biết từ lâu, đất nước Afghanistan sau Đệ nhị Thế chiến đã bị quân Liên Sô chiếm đóng. Nhưng quân Sô-Viết bất lực đã để cho trùm Khủng bố Osama bin Laden tổ chức hai thành phần: 1)Khủng bố al-Qaida và 2)Du kích Taliban.
Sau khi bin Laden bị biệt kích Mỹ giết chết ở Pakistan tháng 5 năm 2011 dưới thời TT Obama, khủng bố al-Qaida tan rã. Nhưng ở Afghanistan vẫn còn du kích Taliban. Bọn này lúc đầu đã hợp tác với quân đội Mỹ, Nhưng từ đầu năm nay, ở Mỹ đảng Cộng Hòa đã mở chiến dịch vận động đưa người ra tranh cử Tổng Thống sôi nổi vào cuối năm, để không cho TT Obama đắc cử nhiệm kỳ II. Tình hình chính trị nội bộ Mỹ đã khích lệ bọn Taliban và dư đảng của khủng bố al-Qaida tìm cách lợi dụng cơ hội trả thù Barack Obama để Obama mất chức Tổng Thống nhiệm kỳ II và lấy lại uy thế dùng bom tự sát để đánh Mỹ như chúng đã làm thời TT Bush.
Từ thời xa xưa nhất trong lịch sử, những tai họa chiến tranh phần lớn đã xẩy ra ở Trung Đông, nơi có sự nẩy nở của hai tôn giáo là Thiên chúa giáo và Hồi giáo. Hai tôn giáo này đã có sự đụng độ từ cả ngàn năm trước. Trong Thế kỷ 20, hai cuộc Thế chiến đă bùng nổ trước tiên ở Trung Đông. Và đến thời đại ngày nay, chúng ta vẫn thấy tôn giáo bị lợi dụng như thế nào để chiếm đất giành dân.
Về tình thế gay go ở Afghanistan, chúng tôi thiết nghĩ thay vì nước ngoài dồn quân đến can thiệp giúp cho một phe phái nào để làm chiến tranh bùng nổ dữ dội như trước, các nước thế giới và cả LHQ nên đặt nặng nguyên tắc “dân tộc tự quyết”. Hãy để cho dân tộc Afghanistan tự giải quyết vận mệnh của họ. Cũng không nên quên loài người đã bước qua Thế kỷ 21 đến năm thứ 12 và sẽ có một tương lai với một sức mạnh kỳ diệu: sức mạnh của tình thương, không phải của chiến tranh.
Hôm Chủ nhật vừa qua, các giới chức Mỹ đã tìm cách bảo đảm với chính quyền và địa phương Afghanistan rằng Mỹ tiếp tục gắn bó với cuộc chiến chống vụ nổi loạn của Taliban ở nước này. Nhưng phía sau lời tuyên bố công khai đó, các giới chức Mỹ mô tả sự lo âu ngày càng lớn ở cấp bậc cao nhất trong chính phủ Obama và bộ Quốc phòng Mỹ về sự rút quân khỏi Afghanistan ảnh hưởng đến vai trò cố vấn và huấn luyện quân đội cũng như cảnh sát Afghanistan.
Mặc dù nỗ lực do Mỹ lãnh đạo đã kéo dài nhiều năm và tốn kém hàng tỷ đô-la, lực lượng an ninh của Afghanistan vẫn còn bị coi như có nhiều lính và sĩ quan không đáng tin cậy một cách rất nguy hiểm. Sự nghi ngại này lại càng sâu sắc hơn vì đã từng xẩy ra từ nhiều năm qua các vụ tấn công của lực lượng an ninh Afgha nhắm vào quân lính Mỹ hay NATO. Hôm Chủ nhật đã có 6 lính Mỹ bị thương vì lựu đạn của một kẻ chống đối.
Nước Mỹ từ nay, theo lời một giới chức cao cấp, “sẽ không có một chút sơ hở nào” để thực hiện những mục tiêu dù là nhỏ sau khi đã xẩy ra một loạt những vụ gây phẫn nộ. Giới chức đó nói vụ rối loạn có thể phức tạp nhưng không đủ mạnh để làm thay đổi toàn thể kế hoạch, chẳng hạn như tiếp tục rút quân và thay vào đó chỉ dùng các lực lượng đặc biệt vào việc huấn luyện quân đội Afgha và để các nhà ngoại giao tìm cách điều đình với bọn Taliban. Như chúng ta đã biết từ lâu, đất nước Afghanistan sau Đệ nhị Thế chiến đã bị quân Liên Sô chiếm đóng. Nhưng quân Sô-Viết bất lực đã để cho trùm Khủng bố Osama bin Laden tổ chức hai thành phần: 1)Khủng bố al-Qaida và 2)Du kích Taliban.
Sau khi bin Laden bị biệt kích Mỹ giết chết ở Pakistan tháng 5 năm 2011 dưới thời TT Obama, khủng bố al-Qaida tan rã. Nhưng ở Afghanistan vẫn còn du kích Taliban. Bọn này lúc đầu đã hợp tác với quân đội Mỹ, Nhưng từ đầu năm nay, ở Mỹ đảng Cộng Hòa đã mở chiến dịch vận động đưa người ra tranh cử Tổng Thống sôi nổi vào cuối năm, để không cho TT Obama đắc cử nhiệm kỳ II. Tình hình chính trị nội bộ Mỹ đã khích lệ bọn Taliban và dư đảng của khủng bố al-Qaida tìm cách lợi dụng cơ hội trả thù Barack Obama để Obama mất chức Tổng Thống nhiệm kỳ II và lấy lại uy thế dùng bom tự sát để đánh Mỹ như chúng đã làm thời TT Bush.
Từ thời xa xưa nhất trong lịch sử, những tai họa chiến tranh phần lớn đã xẩy ra ở Trung Đông, nơi có sự nẩy nở của hai tôn giáo là Thiên chúa giáo và Hồi giáo. Hai tôn giáo này đã có sự đụng độ từ cả ngàn năm trước. Trong Thế kỷ 20, hai cuộc Thế chiến đă bùng nổ trước tiên ở Trung Đông. Và đến thời đại ngày nay, chúng ta vẫn thấy tôn giáo bị lợi dụng như thế nào để chiếm đất giành dân.
Về tình thế gay go ở Afghanistan, chúng tôi thiết nghĩ thay vì nước ngoài dồn quân đến can thiệp giúp cho một phe phái nào để làm chiến tranh bùng nổ dữ dội như trước, các nước thế giới và cả LHQ nên đặt nặng nguyên tắc “dân tộc tự quyết”. Hãy để cho dân tộc Afghanistan tự giải quyết vận mệnh của họ. Cũng không nên quên loài người đã bước qua Thế kỷ 21 đến năm thứ 12 và sẽ có một tương lai với một sức mạnh kỳ diệu: sức mạnh của tình thương, không phải của chiến tranh.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình