Bạn thân,
Vệ sinh là gốc sức khỏe. Bạn cũng biết khói xe, khói lò than là nguồn bệnh. Thậm chí, đã từng có nhiều người tự tử bằng khói xe, bằng khói lò than... khi khóa chặt cửa, bít hết mọi lối ngõ thoát hơi. Cứ xem khói phun nghi ngút ở nhà máy xi măng Hà Tiên trên quốc lộ 1, phía ngoại thành Sài Gòn thì biết: màu trắng ngợp cả đồng ruộng chung quanh, chẳng nuôi trồng được gì mà có năng suất.
Không chỉ khói, mà ô nhiễm nước cũng gây bệnh. Những dòng sông bị xả rác, xả nước thải ở nhiều tỉnh đã cho thấy tai hại đó. Cá tôm, cũng chết phơi trắng trên sông. Ngay tới đồng lúa hai bên các dòng sông này cũng cạn kiệt hoa màu.
Tất nhiên sức khỏe cần ưu tiên là vệ sinh. Thí dụ, hút thuốc là kém vệ sinh, vì đưa khói vào phổ. Hay uống rượu và nước ngọt là tự gây bệnh lâu dài, vì chất cồn trong rượu và đường hóa học trong nước ngọt lâu dài sẽ phá tan nát gan thận.
Tiến sĩ Alan Phan trên báo Tuần Việt Nam hôm 17/7/2012 đưa ra một đề nghị căn bản: phải cấm đái bậy. Tiến sĩ nói chuyện này không khó, vì mô hình Singapore đã có những điểm có thể áp dụng ở VN. TS Alan Phan viết, trích:
“...Cách đây 20 năm, sức khỏe của tôi cũng suy sụp tệ hại. Như nhiều đứa trẻ khác ở Việt Nam, thói quen đánh răng của tôi từ giáo dục gia đình và xã hội là một lần vào buổi sáng khi thức dậy. Khi gặp người đẹp hay dự các buổi họp quan trọng, tôi nhai thêm miếng "gum" bạc hà cho thơm miệng. Cho đến một ngày khi tôi đọc một bài viết là vi khuẩn trong răng thực sự là nguồn gốc của mọi loại bệnh tật, kể cả bệnh tim mạch. Sống hơn 40 năm, chẳng bác sĩ nào nói với tôi điều này.
Từ hôm đó, tôi luôn luôn đánh răng sau mỗi lần ăn, dù ăn nhiều hay ít. Thói quen nhỏ nhặt này cải thiện sức khỏe tôi thấy rõ. Từ bước đầu đơn giản đó, tôi bắt đầu chú ý đến các kiến thức về sức khỏe nhiều hơn, từ cách ăn uống rau củ, tập thể dục đến cách tập thở và ngồi thiền. Tôi hãnh diện mà nói, 20 năm nay, tôi ít bệnh hoạn hơn 40 năm trước đó...
Môi trường vệ sinh ở Singapore có thể coi là sạch nhất thế giới. Tất cả bắt đầu bằng một lệnh cấm khạc nhổ, vất rác bừa bãi...nơi công cộng của chính quyền Lý Quang Diệu vào năm 1968. Người dân Singapore đã tập thói quen này khi biết rằng cảnh sát Singapore rất quyết liệt trong việc thực thi luật này (phạt đến 100 đô la Sing khi vất tàn thuốc bậy). Cũng gốc người Tàu, nhưng dân Singapore hành xử khác hẳn người Tàu Trung Quốc, dù nơi công cộng hay chốn riêng tư.
Nguồn gốc của văn minh và văn hóa của một cá nhân hay một dân tộc bắt đầu từ những quyết định nhỏ nhặt và đơn giản. Nhiều bạn hỏi nếu tôi "được" tư vấn các nhà lãnh đạo thì tôi sẽ khuyên họ làm gì? (thực tình, ngày mà tôi được mời tư vấn thì ngày đó chắc là ngày sau cùng của trận Thế Chiến Thứ Ba). Tuy nhiên, nếu chuyện khó tin này hiện thực, tôi sẽ nói là các bác hãy ra một lệnh trong ngày đầu tiên nhậm chức là "tên nào đái bậy hay xả rác bậy sẽ bị nhốt 3 ngày tù". Và nghiêm chỉnh thực thi luật pháp không nhân nhượng, dù người vi phạm là vợ chồng hay con cháu yêu quý của các bác...”
Đúng vậy, xả rác, cũng như đái bậy là phá hoại môi trường, là gây bệnh cho cả khu phố. Tại sao không phạt? Nhưng trước tiên, hãy xây các nhà vệ sinh nhiều đã. Quận nào không xây, cũng sẽ mang tội phá hoạị môi trường. Phải thế.
Vệ sinh là gốc sức khỏe. Bạn cũng biết khói xe, khói lò than là nguồn bệnh. Thậm chí, đã từng có nhiều người tự tử bằng khói xe, bằng khói lò than... khi khóa chặt cửa, bít hết mọi lối ngõ thoát hơi. Cứ xem khói phun nghi ngút ở nhà máy xi măng Hà Tiên trên quốc lộ 1, phía ngoại thành Sài Gòn thì biết: màu trắng ngợp cả đồng ruộng chung quanh, chẳng nuôi trồng được gì mà có năng suất.
Không chỉ khói, mà ô nhiễm nước cũng gây bệnh. Những dòng sông bị xả rác, xả nước thải ở nhiều tỉnh đã cho thấy tai hại đó. Cá tôm, cũng chết phơi trắng trên sông. Ngay tới đồng lúa hai bên các dòng sông này cũng cạn kiệt hoa màu.
Tất nhiên sức khỏe cần ưu tiên là vệ sinh. Thí dụ, hút thuốc là kém vệ sinh, vì đưa khói vào phổ. Hay uống rượu và nước ngọt là tự gây bệnh lâu dài, vì chất cồn trong rượu và đường hóa học trong nước ngọt lâu dài sẽ phá tan nát gan thận.
Tiến sĩ Alan Phan trên báo Tuần Việt Nam hôm 17/7/2012 đưa ra một đề nghị căn bản: phải cấm đái bậy. Tiến sĩ nói chuyện này không khó, vì mô hình Singapore đã có những điểm có thể áp dụng ở VN. TS Alan Phan viết, trích:
“...Cách đây 20 năm, sức khỏe của tôi cũng suy sụp tệ hại. Như nhiều đứa trẻ khác ở Việt Nam, thói quen đánh răng của tôi từ giáo dục gia đình và xã hội là một lần vào buổi sáng khi thức dậy. Khi gặp người đẹp hay dự các buổi họp quan trọng, tôi nhai thêm miếng "gum" bạc hà cho thơm miệng. Cho đến một ngày khi tôi đọc một bài viết là vi khuẩn trong răng thực sự là nguồn gốc của mọi loại bệnh tật, kể cả bệnh tim mạch. Sống hơn 40 năm, chẳng bác sĩ nào nói với tôi điều này.
Từ hôm đó, tôi luôn luôn đánh răng sau mỗi lần ăn, dù ăn nhiều hay ít. Thói quen nhỏ nhặt này cải thiện sức khỏe tôi thấy rõ. Từ bước đầu đơn giản đó, tôi bắt đầu chú ý đến các kiến thức về sức khỏe nhiều hơn, từ cách ăn uống rau củ, tập thể dục đến cách tập thở và ngồi thiền. Tôi hãnh diện mà nói, 20 năm nay, tôi ít bệnh hoạn hơn 40 năm trước đó...
Môi trường vệ sinh ở Singapore có thể coi là sạch nhất thế giới. Tất cả bắt đầu bằng một lệnh cấm khạc nhổ, vất rác bừa bãi...nơi công cộng của chính quyền Lý Quang Diệu vào năm 1968. Người dân Singapore đã tập thói quen này khi biết rằng cảnh sát Singapore rất quyết liệt trong việc thực thi luật này (phạt đến 100 đô la Sing khi vất tàn thuốc bậy). Cũng gốc người Tàu, nhưng dân Singapore hành xử khác hẳn người Tàu Trung Quốc, dù nơi công cộng hay chốn riêng tư.
Nguồn gốc của văn minh và văn hóa của một cá nhân hay một dân tộc bắt đầu từ những quyết định nhỏ nhặt và đơn giản. Nhiều bạn hỏi nếu tôi "được" tư vấn các nhà lãnh đạo thì tôi sẽ khuyên họ làm gì? (thực tình, ngày mà tôi được mời tư vấn thì ngày đó chắc là ngày sau cùng của trận Thế Chiến Thứ Ba). Tuy nhiên, nếu chuyện khó tin này hiện thực, tôi sẽ nói là các bác hãy ra một lệnh trong ngày đầu tiên nhậm chức là "tên nào đái bậy hay xả rác bậy sẽ bị nhốt 3 ngày tù". Và nghiêm chỉnh thực thi luật pháp không nhân nhượng, dù người vi phạm là vợ chồng hay con cháu yêu quý của các bác...”
Đúng vậy, xả rác, cũng như đái bậy là phá hoại môi trường, là gây bệnh cho cả khu phố. Tại sao không phạt? Nhưng trước tiên, hãy xây các nhà vệ sinh nhiều đã. Quận nào không xây, cũng sẽ mang tội phá hoạị môi trường. Phải thế.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình