Hỏi (Em Trần Hoàng Q): Em năm nay 21 tuổi, đến Úc được 5 năm, hiện là sinh viên năm thứ hai ngành điện toán.
Cách đây gần 3 tuần, em đến trụ điện thoại công cộng để gọi điện thoại cho một người bạn tại Melbourn. Khi em bỏ đồng một coin vào máy, máy đã không gọi được và đồng bạc của em cũng không được trả lại. Có lẽ máy bị trục trặc về kỹ thuật.
Em bèn đến một trụ điện thoại khác, vì nghĩ rằng em sẽ nói chuyện với bạn em khá lâu nên em đã xữ dụng đồng coin 50 xu và một ống straw (ống nhựa để uống nước từ chai coke) để em có thể nói chuyện với bạn em lâu hơn. Bằng cách này, như bạn em đã chỉ cho em, em có thể nói chuyện thỏa thích mà không phải trả tiền điện thoại. Điều này có nghĩa là sau khi trò chuyện xong máy sẽ tự động hoàn trả lại 50 xu cho em.
Trong lúc chuyện trò qua máy điện thoại với bạm em thì nhân viên của Telstra đến và yêu cầu em gác máy. Đồng thời nhân viên này đã cáo buộc em về tội trộm (larceny). Em đã cho ông ta biết rằng việc em dùng phương pháp này để gọi điện thoại là do lỗi của Telstra, vì trụ điện thoại mà em định gọi trước đây đã bị trục trặc về kỹ thuật nên em không còn đủ tiền để có thể gọi cho bạn em tại Melbourn.
Mặc dầu em đã giải thích rất nhã nhặn, nhân viên này vẫn nằng nặc cáo buộc em về tội trộm. Em liền cãi và cho rằng đây chỉ là lỗi của Telstra, vì Telstra không có khả năng để bảo trì máy móc tốt cũng như không đủ khả năng hiểu biết về kỹ thuật để ngăn chận những trường hợp xữ dụng điện thoại theo lối này.
Sau một hồi lời qua tiếng lại, nhân viên này bèn gọi cảnh sát. Khi cảnh sát đến em cũng đã giải thích tương tự. Sau đó em bị mời về cảnh sát cuộc để thẩm vấn. Cuối cùng em bị buộc tội larceny và chờ ngày ra hầu tòa.
Xin anh cho biết là hành động đó của em có đủ yếu tố để bị buộc tội trộm hay không" Nếu đúng thế thì em phải biện bạch trước tòa như thế nào" em có cần mướn luật sư hay không" Hiện em chỉ là một sinh viên full-time.
Trả lời: Trước khi trả lời những câu hỏi của em, anh xin lỗi là đã cắt bỏ phần chi tiết mà em đã diễn tả trong thư liên hệ đến việc làm thế thế nào để người ta có thể dùng một "ống hút" (straw) và đồng 50 xu mà có thể xử dụng điện thoại công cộng miễn phí được. Lý do anh đã cắt bỏ vì sợ rằng nếu những thanh niên khác đọc được cách thức này, họ "sẽ có thể" [sẽ có thể thôi] xử dụng thử và nhân viên của Telstra có thể sẽ bắt được quả tang và sẽ cáo buộc về tội danh tương tự như họ đã cáo buộc em.
Cách đây không lâu anh có trả lời cho một độc giả khi ông ta bị cảnh sát cáo buộc về tội trộm. Trong câu trả lời đó anh có nêu rõ các yếu tố cấu thành tội trộm. Tuy nhiên để em dễ dàng quán triệt được vấn đề anh sẽ đề cập lại các yếu tố đó như sau:
"Các yếu tố ngoại lai" (external elements) hoặc nói một cách khác là "hành động phạm tội" (actus reus = guilty act) của tội trộm gồm có: 1."lấy và mang đi" (took and carried away); 2."tài sản đó có thể lấy cắp được" (property capable of being stolen); 3."tài sản đó phải thuộc về một người khác" (which belonged to another); 4."mà không có sự đồng ý của chủ nhân" (without the consent of the owner).
"Các yếu tố lầm lỗi" (the fault elements) hoặc nói một cách khác là "ý định phạm tội" (mens rea = a guilty mind) của tội trộm gồm có: 1."một cách khi trá" (fraudulently); 2."không đòi lại quyền lợi với thiện ý" (without claim of right made in good faith); 3."với ý định tước đoạt người chủ của món đồ một cách vĩnh viễn" (with the intention of permanently depriving the owner of it).
Dựa theo các yếu tố vừa nêu trên, anh có thể cho em biết rằng "các yếu tố để cấu thành tội trộm đã hội đủ" (the elements of larceny were established) đối với hành động mà em đã nêu trong thư. Lý do để công tố viện cáo buộc và đề nghị tòa kết buộc em về "tội trộm" (larceny) có thể được lập luận như sau:
Trụ điện thoại công cộng với chữ "Telstra" gắn ở trên máy cũng như ở ngoài cửa được xem là tài sản của Telstra. Khi em đút tiền vào máy, bấm số mà em muốn gọi, và khi em đã nói chuyện được với đầu dây phía bên kia, [có nghĩa là Telstra đã xử dụng kỹ thuật để tự động nối đường dây cho em nói chuyện với đầu dây phía bên kia], thì tiền đó không còn là của em nữa mà thuộc về tài sản của Telstra.
Em đã lấy tiền của Telstra "một cách khi trá" (fraudulently) bằng cách dùng ống hút chêm vào khe bỏ tiền để 50 xu mà em đã bỏ vào máy được hoàn trả lại sau khi xử dụng điện thoại.
Việc em lập luận rằng em đã phải làm điều đó vì Telstra đã không bảo trì được máy móc của họ làm em phải mất tiền là điều mà tòa sẽ không bao giờ chấp nhận. Khi dùng điện thoại công cộng, nếu em bỏ tiền vào máy mà không gọi được, thì em nhớ gọi số 0011 (") như đã được hướng dẫn trên bảng chỉ cách xử dụng để tổng đài nối đường dây cho em nói chuyện miễn phí.
Khi ra toà em không nên lý luận rằng việc em xử dụng mánh khoé đó vì Telstra không vận dụng tối đa sự tiến bộ của khoa học và kỹ thuật để ngăn chận sự việc đó xãy ra. Lối lý luận đó sẽ làm cho gặ nhiều rắc rối hơn. Em nên hiểu rằng việc buộc người dân dùng thẻ để gọi điện thoại có thể ngăn chận được việc gian lận. Tuy nhiên sự bất lợi của việc dùng thẻ là người xử dụng thẻ sẽ không lưu ý là trong thẻ mình còn bao nhiêu tiền, và trong những trường hợp khẩn cấp nhiều người không có thẻ thì họ phải làm thế nào"
Nếu có một luật sư để biện hộ cho sự sai trái của em trong vụ này là một điều tốt. Tuy nhiên, vì chỉ là một sinh viên thuần túy, và nếu không đủ tiền thì em cũng có thể tự biện hộ cho em khi ra hầu tòa. Nếu em tự mình ra tòa, anh đề nghị là em nên nhận tội, và phải cho tòa thấy được rằng em đã ý thức được những gì em đã làm là hoàn toàn sai trái, không nên đưa ra những lập luận bướng bỉnh. Hy vọng rằng vị thẩm phán tọa xử sẽ cảnh cáo và tha thứ cho việc làm mà em đã phạm phải.
Các phụ huynh nên lưu ý để con em mình tránh những điều mà sinh viên Trần Hoàng Q đã gặp phải. Mặc dầu đây chỉ là một trong những hành vi ngỗ nghịch mà tuổi trẻ khó tránh khỏi trong tiến trình khôn lớn để hội nhập vào xã hội.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình