Hôm nay,  

Vô Ngã

25/05/201600:00:00(Xem: 17095)
Không có cái tôi, Không phải tôi, Không phải của tôi

(No I, No Me, No Mine)

Panna (Wisdom, Discernment)

Panna (p): Bát Nhã—Trí huệ—Wisdom or penetrative insight—Trí tuệ trực giác về chân lý tối thượng.

Living this life fully- Stories and teachings of Munindra

Tác giả Mirka Knaster

Nguyễn Thượng Chánh, chuyển ngữ

blank
Không có cái tôi, không phải tôi, không phải của tôi (5/24/2016).

Ý niệm về vô ngã: Không có cái tôi

Sau thời gian hành thiền tích cực, thiền sư Munindra đã quán được thế nào là lý vô ngã amatta. Ngài có thể giải thích bằng cách nào cánh cửa lục căn six sense doors có thể dẫn đến: nhãn sight, nhĩ sound, tỷ smell, thiệt taste, thân touch, ý thought mà chúng ta thường hiểu một cách sai lầm là ý niệm về cái “Tôi” (I).

Bất cứ điều gì chúng ta thấy, đều không phải “tôi” (not I), không phải “là tôi” (not me), không phải là đàn ông và cũng không phải là đàn bà.

Trong mắt, chỉ có màu sắc. Chúng xuất hiện ra rồi biến đi. Vậy thì ai đã nhìn thấy vật thể (object)? Không có người thấy(seer) ở trong vật thể.Vậy thì nhờ vào những nguyên nhân nào mà mắt nhìn thấy được. Đó là những gì?

*Thứ nhứt, mắt là một nguyên nhân; chúng phải được vẹn toàn và phải còn tốt.

*Thứ hai, vật thể và màu sắc phải được hiển hiện trước mắt và phải được phản chiếu trên võng mạc (retina) của cặp mắt.

*Thứ ba, phải có đủ ánh sáng.

*Thứ tư, phải có sự chú ý, là một yếu tố tinh thần.

Nếu có sự hiện diện đầy đủ của cả bốn yếu tố trên thì sẽ nảy sinh ra yếu tố tri nhận (knowing faculty), hay nhãn thức (eye consciousness).

Nếu thiếu bất kỳ một nguyên nhân nào thì sẽ không có được sự thấy.

Nếu mắt bị mù lòa, thì không có sự thấy. Nếu không có ánh sáng cũng không thấy được. Nếu không có sự chú ý thì cũng không thấy được.

Nhưng không có một nguyên nhân nào trong số trên có thể nhận rằng Tôi là người thấy (Im the seer). Cảnh không ngớt xuất hiện ra rồi biến đi.

Khi hình ảnh vừa qua đi, chúng ta nói “tôi đang thấy”(I am seeing). Không phải bạn đang thấy; bạn chỉ nghĩ rằng (thinking), “tôi đang thấy”. Đó là một trạng thái được điều kiện hóa (conditioning). Vì tâm ý bị bị đặt trong điều kiện lệ thuộc nhân duyên, nên khi chúng ta nghe một âm thanh, chúng ta nói “tôi đang nghe” (I am hearing).

Tất cả sinh diệt biến hiện không ngừng. Nhưng thật sự ra không có người nghe (hearer) đang chờ trong lỗ tai để nghe. Âm thanh tạo ra làn sóng và dội vào màng nhĩ tạo nên nhĩ thức (ear consciousness), là một quả (effect). Âm thanh không phải là người đàn ông, không phải là người đàn bà; nó chỉ là tiếng động xuất hiện ra rồi biến đi. Nhưng do điều kiện hóa mà, mình nói “người đàn bà đó đang hát và tôi đang nghe”. Nhưng bạn không có nghe, bạn chỉ nghĩ rằng (thinking) là bạn đang nghe (I am hearing). Âm thanh đã được nghe và nó đã biến mất rồi. Không có cái “Tôi” (no I) nghe âm thanh; đó chỉ là một thế giới về ý niệm (a world of concept).

Đức Phật khai thị ở hai mức độ sắc giới (physical level) và mức độ tâm thức (mental level): bằng cách nào tất cả sự vật xảy ra mà không có (một) người diễn xuất (actor), hay (một) người hành sử (doer)- tánh không (empty phenomena) tiếp nối ra liên tục.

Thiền sư Munindra giải thích thêm rằng việc đồng hóa vào người diễn xuất sẽ dẫn đến sự đau khổ dukkha (khổ đế):

Cái “Tôi” là một chướng ngại (hindrance) to lớn nhất trên con đường dẫn tới giác ngộ (enlightenment).

Tất cả tham (greed), sân (hate), si (delusion) đều xuất phát từ ý niệm của bản ngã (ego). “toàn cả thân,tâm ý là tôi”(My whole body and mind is me) hay “Có ai đó ở trong tôi”(There is someone in my body) hay “Trong tâm ý, có cái ta atman, linh hồn hiện hữu hay có ai đó đang kiểm soát mọi việc và đang thấy tất cả” (In the mind, there is atman, a soul exists, someone who is controlling everything, who is seeing.).

Ngoài ra còn có niệm tưởng nhìn nhận “là tôi” (me). Để bảo tồn cái “tôi” (I), tất cả các sự căng thẳng, tất cả sự bực dọc, tất cả nỗi âu lo đều hiện ra: “Đó là tôi” (Its me).” Đó là tâm ý của tôi” (This is my mind). “Đó chính là thân của tôi” (This is my body). “Đó là căn nhà của tôi” ( This is my house). “Đó là gia đình của tôi” (This is my family).” Đó là xứ sở của tôi” (This is my country).

Thân kiến từ vô thỉ (Self illusion from time immemorial). Dó là một cái nhìn sai lạc. Mọi tà kiến miccha phải được rửa sạch trong bước đầu để nhập niết bàn nibbana.

Một khi chánh trí kiến (right understanding) đã phân biệt được cái ảo giác về tự ngã (self created ego) rồi thì mối quan hệ sẽ trở nên thân hữu và huynh đệ hơn. Nó sẽ đem lại một sự hài hòa và tình đoàn kết giữa các quốc gia với nhau. Khi chúng thấu hiểu được một quy trình hành sử rồi, thì chúng ta cũng sẽ biết được các quy trình khác.

Các vấn đề căn bản đều giống nhau cho nên bản chất của chúng cũng giống nhau hết.

Thiền sư Munindra còn làm sáng tỏ thêm ý niệm tại sao chúng ta dùng chữ “tôi” (I), “là tôi” (me) và “của tôi” (mine). Tất cả đều được sử dụng không ngoài mục đích giúp cho việc cảm thông nhau được dễ dàng hơn..

Nhà khoa học nói rằng mặt trời mọc ở hướng Đông và lặn về hướng Tây; nhưng mặt trời có bao giờ mọc, có bao giờ lặn đâu. Họ hiểu rõ các vấn đề trên, nhưng họ vẫn sử dụng các ý trên để cho dễ hiểu. Chúng là những ý niệm (concepts)- mọc, lặn, Đông hay Tây. Trong thực tế, không có Đông hay Tây.

Nhưng chúng rất cần thiết trong mối giao tiếp (communication) lẫn nhau./..

“ …Này Hiền giả, trí tuệ có ý nghĩa là thắng tri (Abhinnattha), có nghĩa là liễu tri (Parinnattha), có nghĩa là đoạn tận (Pahanattha).”...

Trung Bộ Kinh

Thích Minh Châu

Vedalla Maha
http://cusi.free.fr/dtk/trungbo/trung043.htm

Trung Bộ Kinh

Majjhima Nikaya

43. Đại kinh Phương quảng
(Mahàvedalla sutta)

The purpose of wisdom, friend, is direct knowledge, its purpose is full understanding, its purpose is abandoning.

- SARIPUTTA, MN 43.12

Video: Thiền sư Thích Nhất Hạnh: Luân hồi Vô ngã
https://www.youtube.com/watch?v=KVjlWCXaQUA

MONTREAL

Bản tin VOA nói rằng năm nay là mốc 50 năm kể từ trận đánh Long Tân, phía nam Vũng Tàu, trong đó 108 quân nhân Australia đã đẩy lui cuộc tấn công của hơn 1.500 binh sĩ Việt Cộng.
DAMASCUS - Hồng Thập Tự báo tin: chuyến hàng cứu trợ quan trọng thứ nhì giúp hàng ngàn thường dân bị vây hãm tại miền trung Syria đã bắt đầu
BAGHDAD - Nguồn tin an ninh và bệnh viện cho hay: ít nhất 7 người chết khi 1 quyết tử đánh bom thí mạng tại khu phố Jadida của thủ đô Iraq sáng Thứ Hai
TRIPOLI - Chính quyền mới Libya gọi là "đoàn kết", là nhóm đuợc LHQ bảo trợ đã tiếp nhận quyền kiểm soát bản doanh của Bộ ngoại giao tại Tripoli hôm Thứ Hai
CAIRO - TT al-Sisi báo trước: sẽ cưỡng chế các giới hạn về dân chủ – ông và bộ trưởng nội vụ cho hay lực luợng an ninh sẽ giải tán các cuộc biểu tình chống chính phủ.
ANKARA - Viên chức cao cấp tiết lộ: hơn 3300 tình nghi có liên quan với các tổ chức jihad, đặc biệt là ISIS, đã bị Thổ Nhĩ Kỳ trục xuất
Với nhà cầm quyền Berlin, Morocco, Algeria và Tunisia không là mất an toàn vì chiến tranh, kỳ thị, nghĩa là di dân từ 3 nguồn gốc này có thể bị trục xuất dễ dàng.
Nhìn chung, các trường hợp lây bệnh sốt rét có giảm, nhưng thường tăng với muà mưa, là môi trường sinh sản của muỗi. Tại vùng quê hẻo lánh phiá tây bắc thủ đô Harare của Zimbabwe
HANOVER - Trong 1 bài phát biểu dấu ấn kết thúc 2 ngày viếng thăm cộng hoà liên bang Đức, TT Obama nhấn mạnh vào tầm quan trọng của cuộc đối tác giữa Hoa Kỳ và châu Âu,
GUANTANAMO - 1 trong những tù nhân khủng bố nguy hiểm nhất và bị giam giữ lâu ngày nhất là Ghassan al-Sharbi, theo mô tả của các điều tra viên từng thẩm vấn y
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.