Hôm nay,  

Bước Qua Tháng 9

03/09/201600:00:00(Xem: 9746)
Từ biệt tháng 8, có gì suy nghĩ chăng? Nếu không nghĩ chuyện tương lai, chuyện hiện nay, hẳn là chuyện quá khứ có gì bận lòng hay hoan hỷ?

Có một sự kiện rất lớn được kỷ niệm khắp vùng Đông Âu: tròn 25 năm khối xã hội chủ nghĩa Đông Âu và Liên Xô sụp đổ.

Thời gian này, 25 năm trước, toàn dân Việt Nam, những người nghe được những chuyện rúng động chính trị ở Liên Xô, đang hồi hộp, vui mừng, lờ mờ hy vọng Liên Âu sụp đổ sẽ kéo theo Ba Đình sụp đổ...

Trong tháng 8/1991, tức là một phần tư thế kỷ trước, một cuộc đảo chánh xảy ra ở Moscow. Và kết quả: Sau cuộc đảo chính tháng 8, Xô viết tối cao đình chỉ toàn bộ hoạt động của Đảng Cộng sản Liên Xô.

Ngậm ngùi, suy nghĩ, vì sao Liên Xô và Đông Âu sụp đổ mà Ba Đình vẫn đứng vững?

Đảo chánh lúc đó kéo dài: các ngày 19-21 tháng 8 năm 1991.

Lúc đó, Tổng thống Liên Xô Mikhail Gorbachev bị quản thúc tại gia do các quan chức nối kết với quân đội và cảnh sát nắm quyền.

Lý do: từ khi lên chức Tổng Bí thư Đảng Cộng sản năm 1985 và rồi Tổng thống Liên Xô năm 1988, Gorbachev đã cải cách gần như toàn diện.

Trong khi Boris Yeltsin, Tổng thống của Nga trong khối Liên Xô, là phe cấp tiến, phía bảo thủ với quân đội quậy liền: đưa quân đảo chánh quản thúc Gorbachev.

Bị ép tuyên bô từ chức, Gorbachev từ chôi.

May mắn kịp thời, Yeltsin kêu gọi dân Nga tấn công và lật ngược cuộc đảo chính. Và toàn dân xuống đường... thế là quân đội chào thua, đành trả tự do cho Gobachev, và rồi lịch sử diễn tiến...

Tự điển Wikipedia kể rằng lúc đó Estonia, Latvia, Lithuania, và Gruzia đã đổi tên nước hoặc chính thức tuyên bố độc lập từ Liên Xô rồi.

Đọc lại diễn biến cuộc đảo chánh, chúng ta có thể hy vọng Việt Nam sẽ có một cuộc xuống đường lớn để dẫn tới dân chủ hay không, khi mũi súng quân đội nhường bươ1ớc cho làn sóng người dân tràn ra phố đòi dân chủ?

Khi quân đội quản thúc Gorbachev để đưa trở về chế độ Mác-Lê xưa cũ, Wikipedia ghi rằng nhiều cuộc biểu tình lớn của quần chúng phản đối các lãnh đạo đảo chính ngay lập tức diễn ra tại Moscow và Leningrad; làm chia rẽ những lực lượng an ninh và quốc phòng trung thành khiến họ không thể được huy động một cách có hiệu quả để đàn áp sự đối kháng.


Tự điển Wikipedia viết:

“Tổng thống Liên bang Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Nga lúc đó là Boris Yeltsin dẫn lực lượng phản đối từ trụ sở quốc hội Nga, được gọi là Nhà Trắng. Sau tuyên bố của Yanayev, Yeltsin phản đối mãnh liệt cuộc đảo chính. Tại một điểm của cuộc biểu tình, ông đứng trên nóc xe tăng cầm loa kết tội phe đảo chánh. Hình ảnh này được truyền đi rộng rãi qua hệ thống phát thanh truyền hình trên toàn thế giới, trở thành một trong những hình ảnh sống mãi của cuộc đảo chính và củng cố mạnh mẽ vị trí của Yeltsin. Một kế hoạch tấn công vào tòa nhà trụ sở quốc hội của nhóm Alpha, một trong số các lực lượng đặc nhiệm của KGB, bị hủy bỏ khi toàn bộ lính nhất trí từ chối tuân lệnh. Một đơn vị xe tăng rời bỏ hàng ngũ của chính phủ, đến bảo vệ quanh tòa nhà quốc hội, chĩa tháp pháo ra ngoài.

Nhiều vụ xô xát đã xảy ra tại những con phố gần đó, gồm cả một vụ dẫn tới cái chết của ba người phản kháng do không may bị xe tăng húc phải, nhưng tổng cộng số lượng bạo lực lại ít một cách đáng ngạc nhiên. Ngày 21 tháng 8, đại đa số quân đội được gửi tới Moscow công khai đứng về phía những người phản kháng hay đình hoãn việc phong toả. Vụ đảo chính thất bại, và Gorbachev — người đang bị quản thúc tại gia ở ngôi nhà nông thôn của ông tại Krym — quay trở về Moscow dưới sự bảo vệ của các lực lượng trung thành với Yeltsin.

Ngày 22 tháng 8, khi đã về tới Moscow, Gorbachev hành động như không hề biết tới những thay đổi đã diễn ra trong ba ngày trước đó. Ông hứa hẹn trừng trị những người thuộc phe cứng rắn trong Đảng Cộng sản Liên Xô (CPSU) và từ chức Tổng thư ký CPSU, vốn đã bị đình chỉ hoạt động theo một nghị định của Yeltsin, nhưng vẫn giữ chức Tổng thống Liên bang Xô viết. Sự thất bại của cuộc đảo chính dẫn tới một loạt những sự sụp đổ khác trong toàn bộ các định chế liên bang. Boris Yeltsin nắm quyền kiểm soát cơ quan truyền thông trung ương và các bộ cũng như các cơ quan kinh tế then chốt, và cuối cùng là toàn bộ nước Nga.”

Đó là mô hình toàn dân xuống đường đòi dân chủ... Như thế là tròn 25 năm.

Việt Nam có thể xảy ra một cuộc toàn dân xuống đường vì dân chủ như thế hay không?

WASHINGTON - Trong thông điệp liên bang tối 5-2, TT Trump mô tả thành phố El Paso (Texas) sát biên giới Mexico là 1 trong những nơi nguy hiểm nhất nước trước ngày xây tường biên giới – thị trưởng sở tại Dee Margo đã lên tiếng phản bác, dẫn số liệu của FBI để chứng minh El Paso là 1 trong những thành phố lớn an toàn và an ninh nhất lục địa Hoa Kỳ từ nhiều năm.
WASHINGTON - TT Trump xác nhận: có thể cho tăng số di dân nhập cư hợp pháp vì nhu cầu phát triển kinh tế dưới quyền kiểm soát của ông.
WASHINGTON - Đáp lại cuộc điều tra mở rộng của Hạ Viện về hồ sơ Nga và hồ sơ tài chính của ông, TT Trump gọi dân biểu DC Adam Schiff (chủ tịch ủy ban tình báo) là “tay sai chính trị”.
WASHINGTON - Phe DC tại Hạ Viện mở điều trần trong ngày Thứ Năm để xem xét các luật và đề luật, bắt đầu tiến trình buộc TT là tỉ phú New York cung cấp hồ sơ thuế lợi tức cá nhân.
WASHINGTON - Khi nói tới nhu cầu tránh đóng cửa công sở, mỗi ngày điều đình tại Capitol Hill không tan vỡ là 1 ngày an tâm - 1 nhà lập pháp xác nhận: đã có đồng thuận về thỏa hiệp sau cùng cho phép tăng tài trợ về kỹ thuật, nhân số và tường rào ngăn biên giới.
WASHINGTON - Dân biểu Alexandria Ocasio-Cortez (DC-New York) là khuôn mặt mới tại Hạ Viện đã cùng nghị sĩ thâm niên Ed Markey cùng đảng DC (từ Massachusetts) đang vận động kế hoạch gọi là “Green New Deal” để chuyển hướng kinh tế thích ứng với nỗ lực hạn chế ảnh hưởng của biến đổi khí hậu và tạo ra việc làm, theo tin ABC.
WASHINGTON - Xuất cảng súng bán tự động, lựu đạn và súng phóng lửa sắp trở thành dễ dàng hơn với các nhà sản xuất trong nước để mở rộng thị trường ngoài nước, theo các quy định mới của chính quyền Trump.
BIỂN ĐÔNG -- Biển Đông căng thẳng... Bản tin RFI ghi nhận rằng hôm 06/02/2019, tổ chức Sáng kiến Minh bạch Hàng hải châu Á (AMTI) dựa trên các hình ảnh vệ tinh, tiết lộ rằng “một số tàu Trung Quốc đã hoạt động trong khu vực giữa bãi đá Subi và đảo Thị Tứ, Biển Đông, ít nhất kể từ tháng 7 năm 2018”... AMTI thuộc Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), trụ sở tại Washington, cho biết hành động nói trên của Trung Quốc có thể là nhằm “đáp trả nỗ lực ban đầu của Philippines về việc tu sửa đường băng” trên đảo Thị Tứ vào tháng 5 năm 2018.
HANOI -- Bàn tay Trung Quốc đang thò sâu vào kinh tế Việt Nam... Và chỉ bị lộ khi hải quan dò xét.
HANOI -- Nhà nước Hà Nội hài lòng vì hội nghị thượng đỉnh giữa Mỹ và Bắc Hàn tổ chức tại Việt Nam, một cơ hội đưa hình ảnh Việt Nam trở thành nơi giải quyết các phức tạp quốc tế và sẽ là cơ hội giới thiệu hình ảnh đất nước xã hội chủ nghĩa lai kinh tế thị trường này -- một mô hình mà các quan chức Hoa Kỳ hy vọng Bắc Hàn sẽ đi theo bước cải cách của VN, nghĩa là cho tự do kinh tế trong khi đàn áp nhân quyền.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.