Hôm nay,  

Dứa

17/11/201700:00:00(Xem: 20755)
BS_NGUYEN_Y_DUC nguyen y du
Bác Sĩ Nguyễn Ý Đức

 
Dứa là trái cây miền nhiệt đới, có nguồn gốc từ các quốc gia miền Trung và Nam Mỹ. Khi Christopher Columbus (1451-1506) thám hiểm Mỹ Châu, thấy dứa trồng ở quần đảo Guadeloup rất ngon, bèn mang về dâng lên nữ hoàng Tây Ban Nha Isabella Đệ Nhất. Từ đó, dứa được trồng ở Tây Ban Nha, nhất là các quốc gia thuộc khu vực Thái Bình Dương.

Cây dứa thân ngắn, là dài và cứng, có gai mọc ở mép, quả có nhiều mắt, phía trên có một cụm lá.

Nông trại trồng dứa quy mô lớn nhất đầu tiên trên thế giới được thiết lập ở Hawai vào năm 1885. Quần đảo này dẫn đầu về việc sản xuất dứa trên thế giới cho tới năm 1960. Sau đó Phi Luật Tân là nước trồng và xuất cảnh nhiều dứa nhất.Các quốc gia khác ở Đông Nam Á cũng sản xuất một lượng dứa khá lớn.

Nhờ kỹ thuật canh tác từng loạt nên nhu cầu tiêu thụ dứa được đáp ứng đầy đủ với giá phải chăng.

Dứa có quanh năm, nhưng nhiều nhất vào tháng 6, tháng 7. Trung bình từ lúc trồng tới lúc thu hoạch mất 18 tháng. Dứa đã chín nên sẵn sàng để ăn.

Thành phần dinh dưỡng.

Dứa có nhiều sinh tố C, chất xơ pectin và chất gum.

Một ly dứa tươi 240 ml cung cấp khoảng 80 calori  và 25 mg sinh tố C, 0,1 mg thiamine, 16mcg folacin, 0,15 mcg sinh tố B6; 17 mg magnesium, 0,5 mg sắt, 2g chất xơ.

Dứa có nhiều chất bromelain, một loại enzyme giống như papain của đu đủ, có tác dụng làm mềm thịt và cho vị thơm ngon.

Bromelain cũng gây ra dị ứngvề da cho người tiêu thụ. Dứa đóng hộp còn giữ được sinh tố C nhưng chất bromelin bị hơi nóng phân hủy.

Ăn dứa.

Dứa có hương vị nồng ngọt, rất thích hợp để làm món tráng miệng kích thích tiêu hóa hoặc làm món ăn vặt.

Miếng dứa ở phía dưới gần gốc thường ngon hơn, vì như kinh nghiệm của ông cha ta là “Ăn dứa đằng đít, ăn mít đằng cuống”.

Sau khi gọt vỏ, khía bỏ mắt, dứa được bổ dọc làm tám hoặc cắt khoanh tròn mỏng vừa phải, rắc thêm ít đường, để trong tủ lạnh khoảng 15 phút rồi mang ra ăn thì tuyệt hảo.Nước dứa hòa với đường hớp vào thấy lạnh cả người. Nhiều người thích chấm với muối ớt, vừa ngọt, vừa mặn lại vừa cay.

Dứa còn dùng để sào nấu với thịt, cá.Món canh chua cá lóc, dứa xanh lại thêm vài ngọn ngò thì cơm ba nồi cũng hết.

Khi nấu, hơi nóng làm mềm dứavì chất cellulose tan ra, dứa hút gia vị và chất ngọt của thịt, cá.

Một đĩa sà lách trộn thập cẩm thêm vài miếng dứa thái mỏng nhỏ ăn lại càng ngon.

Năm 1892, một người Nga là Đại Úy Kidwell lần đầu tiên sản xuất dứa đóng hộp. Dứa thường được hái khi chín mùi,rất khó khi chuyên chở đi xa vì dễ hỏng nên thưởng được đóng hộp.Dứa đóng hộp như vậy là dứa đã chín, chín từ cuống trở lên, nên nhiều khi phải cần đến ba quả dứa mới được một hộp dứa có phẩm chất tốt. Dứa hộp có thêm chất đường cho nên chứa nhiều năng lượng.


Ngoài ra còn dứa sấy khô hoặc nước dứa ép cũng là những món ăn thức uống vừa ngon vừa bổ.

Mua Dứa.

Mua dứa tươi lựa trái to, nặng nước, toát ra mùi thơm của dứa, lá trên cuống còn xanh. Khi gõ, dứa phát ra một âm thanh đặc, quả dứa cầm thấy chắc, không có chỗ mềm. Vỏ dứa có thể hơi xanh hoặc vàng cũng không sao. Dứa có thể cất trong hoặc ngoài tủ lạnh.

Lưu ý.

Dứa rất lành tính, nhưng đôi khi có thể gây dị ứng nhẹ ở da vì có chất bromelain.

Dứa có chất tyrosine. Một vài u bướu hạch nội tuyến cũng tiết ra nhiều tyrosine, cho nên mấy ngày trước khi thử máu để tìm u bướu này, nếu ăn dứa thì thử nghiệm có thể bị sai, cho kết quả dương tính mà thực ra là không có.

Một vài bài báo cáo khoa học mới đây nói là trên mắt và vỏ dứa có một hóa chất không tốt cho sức khỏe. Vì thế tốt nhất là nên tránh ăn mắt dứa.

Quả Bơ.

Trái bơ có nguồn gốc ở Trung Mỹ và Mễ Tây Cơ. Ngày nay bơ được trồng ở các vùng ấm áp, gần nhiệt đới, đất không bị ủng nước và không bị lạnh băng vào mùa đông.

Tại một số quốc gia Nam Mỹ và quần đảo Thái Bình Dương, trái bơ là nguồn thực phẩm rất quan trọng vì có nhiều chất đạm hơn các loại trái cây khác.

Người Việt gọi là trái bơ vì khi ăn thấy giống bơ với nhiều hương vị. Bơ có thể ăn theo nhiều cách khác nhau. Ăn bơ chín cho thêm đường, sữa…hoặc nấu thịt bò hoặc thịt gà. Khi nấu, bơ có vị hơi đắng.

Một trái bơ lớn vừa phải  koảng 200 gr có 10 gr chất xơ, 30 gr chất béo,110 mcg folacin, 14 mg sinh tố C và đặc biệt là có tới1,5 gr kali.

Chất béo chiếm16% trọng lượng của trái bơ, nhưng đa số là chất béo chưa bão hòa dạng đơn mà nhiều người cho rằng ăn vào sẽ làm da láng mịn và mềm mại, lại không làm tăng cholesterol trong máu. Trái bơ cũng có một ít chất sắt, magnesium và các sinh tố khác như A,E…

Trái bơ cung cấp nhiều năng lượng. Một trái lớn trung bình cho tới 200 calori, cho nên nếu thấy ngon miệng mà lại ăn nhiều thì có thể là sẽ tăng cân.Nhiều người lại cho rằng trái bơ còn tăng cường sinh lý.

Trái bơ thường được hái khi chưa chín, nên khi mua về thì nên để ở ngoài không khí vài ba ngày để trái bơ chín mềm và ăn được.  Muốn cho trái bơ mau chín, nên để trái bơ trong túi giấy với một quả táo hoặc quả chuối.Khi trái bơ đã chín, nên cất trong tủ lạnh để đừng quá chín, ăn mất ngon.

Mua bơ, nên chọn trái không bị những vết bầm đen. Chỉ cắt trái bơ ra ngay trước khi ăn vì nếu để lâu, trái bơ sẽ chuyển sang mầu nâu sậm trông không đẹp.

Bác sĩ Nguyễn Ý Đức

HONG KONG - Trị giá của hàng hóa Hoa Lục bán ra khắp thế giới trong Tháng 12 giảm hơn 4% so với cùng kỳ năm trước, theo số liệu chính thức công bố ngày Thứ Hai 14-1.
RIYADH - Ngoại trưởng Hoa Kỳ xác nhận với truyền thông tại thủ đô Riyadh : các nhà lãnh đạo vương quốc Saudi Arabia cam kết “mọi kẻ liên quan với cái chết của nhà báo Khashiggi bị quy trách nhiệm” – cùng trong lúc vương triều Riyadh ra sức giải tỏa khủng hoảng gây ra bởi nghi án thủ tiêu ký giả là cộng tác viên của Washington Post, ngoại trưởng Mike Pompeo tuyên bố “Có nêu vấn đề nhân quyền với vua và thái tử, gồm 1 số nhà tranh đấu nữ quyền bị tống giam và bị đánh đập”.
WARSAW - Cảnh sát xác nhận tin thị trưởng của Gdansk đã chết 5 giờ sau khi giải phẫu cấp cứu trong bệnh bênh viện – CNN tường thuật : ông Pawel Adamowicz 53 tuổi bị đâm vào tim và dạ dày khi lên tiếng trên diễn đàn của 1 sinh hoạt từ thiện, đã tắt thở tối chủ nhật.
JAKARTA - Hộp đen đặt trong phòng lái của phi cơ Lion Air lâm nạn hơn 2 tháng trước đã được thợ lặn tìm thấy sáng Thứ Hai – chiếc Boeing 737 đâm xuống biển Java với 189 hành khách và phi hành đoàn. Viên chức hải quân xác nhận thợ lặn phát giác hộp đen phòng lái dưới 8 feet bùn của đáy biển, và cách địa điểm rơi trên 500 mét.
WASHINGTON - Twitter từ chủ nhân Bạch Ốc đe dọa trừng phạt tai hại với nền kinh tế Thổ Nhĩ Kỳ nếu dân quân Kurd tại Syria bị đánh – YPG là dân quân thiện chiến, chủ lực của “các lực luợng dân chủ Syria – SDF” cùng Hoa Kỳ đánh ISIS tại Syria, nhưng là khủng bố dưới mắt của Ankara.
Huawei là một trong số ít các hãng công nghệ viễn thông trên thế giới sở hữu nhiều hợp đồng xây dựng và lắp đặt mạng 5G trên thế giới bên cạnh Ericsson và Nokia. Nhưng hãng đang gặp muôn vàn khó khăn trong việc triển khai mạng 5G trên thế giới khi ngày càng có nhiều nước phương Tây bày tỏ lo ngại về vấn đề an ninh quốc gia với hãng công nghệ Trung Quốc.
Apple hiếm khi vội vàng áp dụng công nghệ mới, đặc biệt là công nghệ di động. Thực tế, điều này khiến hãng đi sau một bước so với tất cả các đối thủ nhưng bù lại những sản phẩm đến từ Apple lại hoàn thiện và có được trải nghiệm người dùng nhất định. Tuy nhiên, mọi chuyện có thể sẽ khác trong thế hệ iPhone mới.
Westminster (Bình Sa) -- Vào tối thứ Sáu ngày 11 tháng 1 năm 2019 tại nhà hàng Diamond Seafood Palace #3, Westminster, Ban Điều Hành Quỹ Yểm Trợ Đấu Tranh Cho Nhân Quyền tại Việt Nam đã tổ chức thành công “Đêm Nhân Quyền, Thắp Sáng Ngọn Lửa Đấu Tranh Tại Quốc Nội” với sự tham dự hơn 700 đồng hương. Đặc biệt có Đức Giám Mục Michael Hoàng Đức Oanh, nguyên Giám Mục Giáo Phận Kontum đến từ Việt Nam.
WESTMINSTER (VB) -- Hai nghị viên Hội đồng Thành phố Westminster -- ông Sergio Contreras và tân nghị viên Tài Đỗ -- hôm Thứ Hai 14/1/2019 đã ghé thăm tòa soạn Việt Báo để chúc Tết cộng đồng và chia sẻ tin vui.
Phou Si là tên của một ngọn núi thiên nhiên đơn độc cheo leo giửa đô thị Luang Prabang. Ngọn núi nằm giửa hai con sông Mekong và Nam Khan. Từ mặt đất lên đến đỉnh núi cao 320 metre. Một ngôi chùa xây trên đỉnh núi nên gọi là chùa Phou Si.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.