Nước Mỹ đã đánh trả. Cuộc chiến chống khủng bố đã được chuẩn bị từ lâu. có thể ngay sau ngày 9-11 nhưng Mỹ cần thời gian để sắp xếp một thế liên minh quốc tế và cả thế an toàn trong nước. Thời gian đó kéo dài gần một tháng cũng để đánh đòn cân não. Vậy Mỹ đã chọn thời cơ nào để đánh" Đó là lúc chế độ Taliban đã luống cuống, có lập trường tiền hậu bất nhất, lúc đầu nói sẽ yêu cầu Osama bin Ladin ra khỏi nước, rồi lại cứng rắn nói không biết hắn ở đâu, để trở lại nói quyết không giao nạp và bảo vệ hắn. Nhưng vào ngày chót, Taliban liên tiếp đưa ra đề nghị nếu Mỹ ngưng tấn công, họ sẽ thả 8 nhân viên cứu trợ quốc tế trong đó có hai phụ nữ Mỹ, và đề nghị bắt Osama bin Laden giao một trong nước Hồi giáo. Địch đã hoảng hốt đi nước cờ chót, nếu không đánh còn chờ lúc nào"
Chúng tôi vẫn nghĩ cuộc chiến chống khủng bố là một cuộc chiến dị thường. Nhưng ngày đầu của cuộc tấn công, vẫn thấy những màn đánh quen thuộc của phi pháo Anh-Mỹ. Sự kiện này có vẻ giống cuộc chiến chống Iraq hay vụ tấn công Nam Tư về vấn đề Kosovo. Sự thật cuộc chiến A Phú Hãn khác rất nhiều. Ở Nam Tư có một "trung tâm quyền lực" là Belgrade để Không quân Anh-Mỹ đánh những đòn chí tử, nhưng ở A Phú Hãn trung tâm quyền lực của Taliban và tổ chức khủng bố của bin Laden đã biến mất. Chúng đã di tản vào những hang ổ kín ở nhiều nơi.
Màn đánh phủ đầu bằng phi pháo cố nhiên vẫn cần thiết cho chiến lược tấn công bằng vũ khí hiện đại. Mỹ cần làm chủ không phận và tiêu diệt hết những hệ thống phòng không của Taliban. Màn phi pháo này không phải là để đánh người mà để đánh thiết bị, tiêu diệt những vũ khí có khả năng làm trở ngại những trận đánh kế tiếp. Người ta có thể ngạc nhiên khi thấy Mỹ sử dụng đến một loại vũ khí hiện đại nhất chưa từng thấy xuất trận lần nào. Đó là oanh tạc cơ B-2, trị giá đến 2.2 tỷ đô-la một chiếc, có khả năng "tàng hình" (nghĩa là radar địch không tìm thấy), bởi vậy nó chỉ cần bay chậm dưới tốc độ âm thanh, do đó rất đa dụng chớ không phải chỉ dùng để oanh tạc. Hai chiếc B-2 này đã xuất phát từ Mỹ bay nửa vòng trái đất đến làm nhiệm vụ trên không phận A Phú Hãn, rồi trở về Mỹ ngay sau đó, không cần hạ cánh xuống một nơi nào khác. Cố nhiên, vũ khí mới cần phải thử và nơi thử tương đối an toàn hơn hết là mặt trận A Phú Hãn. Ngoài ra cả oanh tạc cơ chiến lược B-52 cũng xuất trận từ căn cứ đảo Diego Garcia của Mỹ ở Ấn độ dương. Nhưng các loại chiến lược nặng này không dùng để dội bom hay trải thảm bom, mà dùng để phóng những phi đạn tự tìm đường bay nhằm đánh gọn vào mhững mục tiêu quân sự. Tóm lại vũ khí chiến lược dùng để đánh những mục tiêu chiến thuật.
Chính vì thế 24 tiếng đồng hồ sau khi phát động màn đánh phủ đầu, vào sáng thứ hai 8-10 người ta đã thấy kết quả là dân chết rất ít. Tính cả các phi đạn do chiến hạm Anh và Mỹ từ xa ngoài biển bắn vào, tất cả có khoảng 30 mục tiêu bị đánh trong khoảng 5 thành phố ở một nước rộng lớn bàng hai diện tích của bán đảo Đông Dương. Những mục tiêu đó đều là những mục tiêu quân sự, nhất là các phi trường và số phi cơ nghèo nàn của Taliban, các kho nhiên liệu, các phương tiện truyền tin, cơ sở radar và các đường lộ tiếp vận. Không trải thảm bom vào thành phố, nên từ trên cao không nhìn thấy những cảnh hoang tàn đổ nát như trong thế chiến, hơn nữa ở A Phú Hãn những hoang tàn cũ của các năm 1979-89 vẫn còn y nguyên. Riêng Kandahar, thành phố lớn miền Nam, nơi xuất phát phong trào Taliban và cũng là nơi cư ngụ của lãnh tụ tối cao Mullah Mohammed Omar đã bị đánh nhiều đợt cũng như thủ đô Kabul ở phía Bắc. Căn nhà của Omar đã trúng phi đạn tan nát, nhưng sáng thứ hai Taliban nói Omar và bin Laden còn sống. Không ai ngạc nhiên chuyện này.
Ngày đầu của cuộc tấn công bằng phi pháo liên quân Anh-Mỹ còn có một điểm dị thường. Lúc phi pháo bắn phá lại cũng là lúc các vận tải cơ hạng nặng của Mỹ thả các khẩu phần ăn hàng ngày cho dân chúng A Phú Hãn đang bị đói vì đã di tản ra những vùng núi hoang vu, xa các mục tiêu quân sự. Có lẽ đây là lần đầu tiên thế giới thấy cảnh một bên thì bom đạn rơi, một bên thực phẩm từ trên trời rớt xuống. Hình ảnh này rất có ý nghĩa. Nó cho thế giới, nhất là người dân ở A Phú Hãn và các nước Hồi giáo, thấy rõ Mỹ chỉ đánh Taliban và tập đoàn khủng bố chớ không đánh dân và cũng không đánh Hồi giáo.
Những trận phi pháo có thể còn tiếp diễn vài ngày, nhưng chủ yếu của cuộc chiến vẫn là ở trên bộ, trong đó phần tử tiến công chính là những nhóm kháng chiến chống Taliban, đặc biệt mạnh nhất là Liên minh Bắc quân với sự yểm trợ của Không quân chiến thuật đồng minh, có thể cả những lực lượng của Sư đoàn Sơn chiến Mỹ và các toán biệt kích Anh hay đồng minh khác. Đây là những cuộc hành quân lục lọi, tìm tòi ở các hang núi hoang vu trơ đất và đá. Có thể có ít giao tranh trực diện. Nếu quân Taliban chính quy và quân khủng bố Al-Qaida của bin Laden không chịu ra mặt, chỉ núp kín trong các hang núi thì sao" Tùy tình thế mỗi nơi, biệt kích sẽ tiến vào những hang hốc đó, hoặc chỉ cần đặt mìn phá sập để bịt kín mọi lối thoát. Có thể các tên cầm đầu sẽ bị bắt, nhưng cũng có thể chúng chết nghẹt trong các hang như lũ chuột.
Cuộc chiến chống khủng bố là cuộc chiến không ngơi nghỉ. Phương châm của nó là mấy chữ dài, dai, chắc và bền. Vậy dài đến bao giờ" Không ai tin khủng bố sẽ biến mất trên cõi đời này như có có phép lạ. Nhưng trận đánh A Phú Hãn ít ra cũng làm tởn mặt những chế độ nào còn muốn bảo trợ hay cho khủng bố ẩn trốn.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình