Hỏi: (Ông Trần Thế Tuẫn): Con tôi năm nay chuẩn bị vào học năm thứ hai tại trường Đại Học Sydney ngành toán học. Cháu và các bạn học tất cả là 4 người cùng mướn một căn appartment 2 phòng ngủ tại khu vực Newtown. Tất cả mọi người đều có chìa khóa riêng để vào appartment.
Người bạn cùng phòng với cháu là người Mã Lai, đã về nước thăm gia đình vào dịp Giáng Sinh. Riêng cháu cùng các người bạn khác cũng về nhà vào dịp cuối năm, thỉnh thoảng cháu chỉ ghé lại để lấy đồ đạc hoặc sách vở. Cách đây chừng 3 tuần lễ khi cháu ghé lại căn appartment để lấy một số đồ đạc cùng sách vở thì nghe tiếng gõ cửa, cháu ra mở cửa mới biết là cảnh sát muốn lục xét nhà.
Vì ngay tình và hoàn toàn không hay biết sự việc, cháu đã để cho nhân viên công lực lục xét. Sau một hồi tìm kiếm, cảnh sát đã tìm thấy được trên kệ gỗ tại nhà bếp một bao plastic chứa một miếng bột cứng nặng chừng 10gr, và 2 túi bột màu trắng nhỏ gói trong giấy bạc. Cảnh sát bèn tịch thu các gói bột trên và mời cháu về đồn để hỏi cung. Sau khi chất vấn, cảnh sát cho cháu biết các gói đó chính là bạch phiến. Cháu khai là hoàn toàn không hề hay biết đó là bạch phiến. Tuy nhiên, khi xét dấu tay thì có dấu tay của cháu trên hai bao nhỏ trong giấy bạc đựng bột. Cảnh sát bèn cáo buộc cháu về tội sở hữu bạch phiến và buôn bán bạch phiến. Cháu đã ra tòa một lần và không chịu nhận tội. Hiện cháu đang được tại ngoại.
Xin LS cho biết là trong tình huống đó cháu có bị buộc các tội vừa nêu hay không" Và nếu bị buộc tội thì cháu sẽ bị xét xử như thế nào" Có phải ở tù không" Có cách nào để cháu khỏi phải bị tù không"
Các hình phạt vừa nêu được liệt kê vào “sự vi phạm thuộc bảng 1” (Table 1 offence). Cùng một sự vi phạm theo các điều luật vừa nêu trên, tùy theo số lượng gia giảm, cảnh sát có thể liệt vào “sự vi phạm thuộc bảng 2” (Table 2 offence) và theo đó hình phạt sẽ nặng hơn. Điều này có nghĩa là hình phạt sẽ bị tăng từ 20 năm tù lên chung thân, từ 18 năm lên 20 năm, 15 năm lên 18 năm, 2 năm lên 2 năm 6 tháng.
Trong vụ R v Dodd (1991) 56 A Crim R 451. Trong vụ đó, bị cáo bị tòa án địa phương kết tội “sở hữu bạch phiến,” sau đó đương sự bị truy tố về tội “cung cấp bạch phiến” liên hệ đến số lượng bạch phiến mà đương sự đã bị kết buộc về tội “sở hữu bạch phiến” trước đó.
Bị cáo bèn kháng án để thỉnh cầu tòa tha bổng hoặc ngưng hẳn toàn bộ thủ tục truy tố đương sự. Đơn kháng án bị từ chối, bị cáo bèn nộp đơn xin phép được kháng án.
Lý do kháng án được nêu lên là “double jeopardy” (sự nguy cơ gấp bội, nguyên tắc không được xét xử hai lần đối với một sự vi phạm), và “autrefois convict [formerly convicted]” (đã bị kết tội trước đây).
[Ghi chú: “double jeopardy”Sự ngăn cấm của hiến pháp cũng như “án lệ” [thường luật] đối với việc truy tố lần thứ hai cho cùng một vi phạm. Tu Chính Thứ 5 đối với Hiến Pháp của Hoa Kỳ quy định rằng một người không thể bị đặt vào sự nguy hiểm đến tính mệnh hai lần cho cùng một sự vi phạm. Vì thế, một người đã bị xét xử không thể bị xét xử lần nữa cho cùng một sự vi phạm. (Common law and constitutional prohibition against a second prosecution for the same offence. The Fifth Amend- ment to the U.S. Constitution provides that one may not be twice put in jeopardy of life for the same offence. Thus, a person who has been tried may not be tried against for the same offence)].
[autrefois convict (formerly convicted) (đã bị kết tội trước đây): Việc bào chữa đối với sự cáo buộc rằng bị cáo đã bị xét xử và kết tội trước đây về cùng một sự vi phạm dựa trên những dự kiện giống nhau. (A plea to a charge that the accused has previously been tried for and convicted of the same offence on the same facts)].
Bị đơn cho rằng công tố viện đã lạm dụng tiến trình thủ tục của luật pháp đồng thời yêu cầu tòa đình chỉ ngay sự truy tố. Tòa Kháng Án Hình Sự đã chấp nhận đơn kháng án và ra lệnh ngừng chỉ sự truy tố.
Dựa vào luật lệ cũng như phán quyết vừa trưng dẫn ông có thể thấy được rằng việc buộc cùng một lúc hai tội về số lượng bạch phiến lục xét được trong căn appartment là điều không thể chấp nhận được. Chắc chắn rằng nếu có đủ bằng chứng để truy tố, công tố viện sẽ chỉ truy tố một trong hai tội mà ông nêu lên trong thư. Ngoại trừ con của ông nhận tội, bằng ngược lại rất khó buộc cháu về tội “sở hữu bạch phiến” vì căn appartment mà cháu cư ngụ không phải do cháu độc quyền chiếm ngụ và kiểm soát mà gồm thêm 3 người bạn học khác nữa. Việc dấu tay của cháu ở trên các bao giấy bạc chỉ là một bằng chứng tương đối vì trong hộc tủ của nhà bếp có thể còn có nhiều gói gia vị tương tự, và dấu tay của cháu cùng những người khác chắc chắn sẽ xuất hiện trên các gói gia vị đó nếu họ nấu nướng thường xuyên. Vì thế bằng chứng về dấu tay, trong trường hợp này, không phải là loại bằng chứng “beyond reasonable double” (không còn gì để nghi ngờ nữa). Trong trường hợp một người bị ghiền ma túy, nếu số lượng bạch phiến oa trữ vượt quá số lượng luật định, thì đương sự cũng chỉ bị truy tố về tội “sở hữu ma túy” mà không phải là tội “buôn bán ma túy” với điều kiện là đương sự phải xin tòa đi thử nghiệm và cai nghiện ma túy trước khi xét xử. Riêng về hình phạt thì xin ông xem các điều liệt kê ở trên để biết được hình phạt nào sẽ được áp dụng. Xin lưu ý đây là hình phạt tối đa, vì thế hình phạt tối thiểu là do quan tòa quyết định tùy tình huống của sự vi phạm và các yếu tố khác. Nếu ông còn thắc mắc, xin điện thoại cho chúng tôi để được giải đáp thêm.
Người bạn cùng phòng với cháu là người Mã Lai, đã về nước thăm gia đình vào dịp Giáng Sinh. Riêng cháu cùng các người bạn khác cũng về nhà vào dịp cuối năm, thỉnh thoảng cháu chỉ ghé lại để lấy đồ đạc hoặc sách vở. Cách đây chừng 3 tuần lễ khi cháu ghé lại căn appartment để lấy một số đồ đạc cùng sách vở thì nghe tiếng gõ cửa, cháu ra mở cửa mới biết là cảnh sát muốn lục xét nhà.
Vì ngay tình và hoàn toàn không hay biết sự việc, cháu đã để cho nhân viên công lực lục xét. Sau một hồi tìm kiếm, cảnh sát đã tìm thấy được trên kệ gỗ tại nhà bếp một bao plastic chứa một miếng bột cứng nặng chừng 10gr, và 2 túi bột màu trắng nhỏ gói trong giấy bạc. Cảnh sát bèn tịch thu các gói bột trên và mời cháu về đồn để hỏi cung. Sau khi chất vấn, cảnh sát cho cháu biết các gói đó chính là bạch phiến. Cháu khai là hoàn toàn không hề hay biết đó là bạch phiến. Tuy nhiên, khi xét dấu tay thì có dấu tay của cháu trên hai bao nhỏ trong giấy bạc đựng bột. Cảnh sát bèn cáo buộc cháu về tội sở hữu bạch phiến và buôn bán bạch phiến. Cháu đã ra tòa một lần và không chịu nhận tội. Hiện cháu đang được tại ngoại.
Xin LS cho biết là trong tình huống đó cháu có bị buộc các tội vừa nêu hay không" Và nếu bị buộc tội thì cháu sẽ bị xét xử như thế nào" Có phải ở tù không" Có cách nào để cháu khỏi phải bị tù không"
*
Trả lời: Điều 10(1) của “Đạo Luật về sự Lạm Dụng và Buôn Bán Ma Túy” (Drug Misuse and Trafficking Act) quy định rằng: “Người sở hữu loại thuốc bị ngăn cấm sẽ bị tội về sự vi phạm đó.” (A person who has a prohibited drug in his or her possession is guilty of an offence).
Điều 25 (1) của Đạo Luật cũng quy định rằng: “Người cung cấp, hoặc cố ý tham dự vào việc cung cấp, loại thuốc bị ngăn cấm sẽ bị tội về sự vi phạm đó.” (A person who supplies, or who knowingly takes part in the supply of, a prohibited drug is guilty of an offence).
Mặc dầu Đạo Luật đã không định nghĩa thế nào là “sự sở hữu” (possession). Tuy nhiên, “sự sở hữu” có thể được định nghĩa là: “ Hành động hoặc sự kiện về việc làm chủ, chiếm giữ hoặc nắm giữ hoặc kiểm soát một món đồ, một sự vật, hoặc một tài sản.” (The action or fact of owning, occupying, holding or having under control an article, thing, or property).
Đạo Luật cũng còn quy định về hình phạt liên hệ đến số lượng ma túy mà một người đã sở hữu như sau:
1.Nếu sở hữu “số lượng nhỏ” (small quantity) về “bạch phiến” (heroin) – số lượng nhỏ được quy định theo Đạo Luật là 1gram – thì hình phạt tối đa là “2 năm tù hoặc 50 đơn vị tiền phạt hoặc cả hai.” (2 years imprisonment or 50 penalty unit fine or both). Mỗi đơn vị tiền phạt là $110.
2.Nếu sở hữu “số lượng có thể dùng để buôn bán” (trafficable quantity) – số lượng này được quy định theo Đạo Luật là 3 grams nhưng dưới 5 grams – thì hình phạt tối đa là 2 năm tù hoặc 100 đơn vị tiền phạt hoặc cả hai.
3.Nếu sở hữu “số lượng có thể truy tố – [xét xử bởi bồi thẩm đoàn]” (indictable quantity) – số lượng này được quy định theo Đạo Luật là 5 grams nhưng dưới 250 grams – thì hình phạt tối đa là “15 năm tù hoặc 2000 đơn vị tiền phạt hoặc cả hai.”
4.Nếu sở hữu “số lượng có tính cách thương mãi” (commercial quantity) – số lượng này được quy định theo Đạo Luật là 250 grams nhưng dưới 1 Kg – thì “hình phạt tối đa là 18 năm tù hoặc 2400 đơn vị tiền phạt hoặc cả hai.”
5.Nếu sở hữu “số lượng buôn bán lớn” (large commercial quantity) – số lượng này được quy định theo Đạo Luật là 1 kg trở lên – thì hình phạt tối đa là 20 năm tù hoặc 3500 đơn vị tiền phạt hoặc cả hai.”
Các hình phạt vừa nêu được liệt kê vào “sự vi phạm thuộc bảng 1” (Table 1 offence). Cùng một sự vi phạm theo các điều luật vừa nêu trên, tùy theo số lượng gia giảm, cảnh sát có thể liệt vào “sự vi phạm thuộc bảng 2” (Table 2 offence) và theo đó hình phạt sẽ nặng hơn. Điều này có nghĩa là hình phạt sẽ bị tăng từ 20 năm tù lên chung thân, từ 18 năm lên 20 năm, 15 năm lên 18 năm, 2 năm lên 2 năm 6 tháng.
Trong vụ R v Dodd (1991) 56 A Crim R 451. Trong vụ đó, bị cáo bị tòa án địa phương kết tội “sở hữu bạch phiến,” sau đó đương sự bị truy tố về tội “cung cấp bạch phiến” liên hệ đến số lượng bạch phiến mà đương sự đã bị kết buộc về tội “sở hữu bạch phiến” trước đó.
Bị cáo bèn kháng án để thỉnh cầu tòa tha bổng hoặc ngưng hẳn toàn bộ thủ tục truy tố đương sự. Đơn kháng án bị từ chối, bị cáo bèn nộp đơn xin phép được kháng án.
Lý do kháng án được nêu lên là “double jeopardy” (sự nguy cơ gấp bội, nguyên tắc không được xét xử hai lần đối với một sự vi phạm), và “autrefois convict [formerly convicted]” (đã bị kết tội trước đây).
[Ghi chú: “double jeopardy”Sự ngăn cấm của hiến pháp cũng như “án lệ” [thường luật] đối với việc truy tố lần thứ hai cho cùng một vi phạm. Tu Chính Thứ 5 đối với Hiến Pháp của Hoa Kỳ quy định rằng một người không thể bị đặt vào sự nguy hiểm đến tính mệnh hai lần cho cùng một sự vi phạm. Vì thế, một người đã bị xét xử không thể bị xét xử lần nữa cho cùng một sự vi phạm. (Common law and constitutional prohibition against a second prosecution for the same offence. The Fifth Amend- ment to the U.S. Constitution provides that one may not be twice put in jeopardy of life for the same offence. Thus, a person who has been tried may not be tried against for the same offence)].
[autrefois convict (formerly convicted) (đã bị kết tội trước đây): Việc bào chữa đối với sự cáo buộc rằng bị cáo đã bị xét xử và kết tội trước đây về cùng một sự vi phạm dựa trên những dự kiện giống nhau. (A plea to a charge that the accused has previously been tried for and convicted of the same offence on the same facts)].
Bị đơn cho rằng công tố viện đã lạm dụng tiến trình thủ tục của luật pháp đồng thời yêu cầu tòa đình chỉ ngay sự truy tố. Tòa Kháng Án Hình Sự đã chấp nhận đơn kháng án và ra lệnh ngừng chỉ sự truy tố.
Dựa vào luật lệ cũng như phán quyết vừa trưng dẫn ông có thể thấy được rằng việc buộc cùng một lúc hai tội về số lượng bạch phiến lục xét được trong căn appartment là điều không thể chấp nhận được. Chắc chắn rằng nếu có đủ bằng chứng để truy tố, công tố viện sẽ chỉ truy tố một trong hai tội mà ông nêu lên trong thư. Ngoại trừ con của ông nhận tội, bằng ngược lại rất khó buộc cháu về tội “sở hữu bạch phiến” vì căn appartment mà cháu cư ngụ không phải do cháu độc quyền chiếm ngụ và kiểm soát mà gồm thêm 3 người bạn học khác nữa. Việc dấu tay của cháu ở trên các bao giấy bạc chỉ là một bằng chứng tương đối vì trong hộc tủ của nhà bếp có thể còn có nhiều gói gia vị tương tự, và dấu tay của cháu cùng những người khác chắc chắn sẽ xuất hiện trên các gói gia vị đó nếu họ nấu nướng thường xuyên. Vì thế bằng chứng về dấu tay, trong trường hợp này, không phải là loại bằng chứng “beyond reasonable double” (không còn gì để nghi ngờ nữa). Trong trường hợp một người bị ghiền ma túy, nếu số lượng bạch phiến oa trữ vượt quá số lượng luật định, thì đương sự cũng chỉ bị truy tố về tội “sở hữu ma túy” mà không phải là tội “buôn bán ma túy” với điều kiện là đương sự phải xin tòa đi thử nghiệm và cai nghiện ma túy trước khi xét xử. Riêng về hình phạt thì xin ông xem các điều liệt kê ở trên để biết được hình phạt nào sẽ được áp dụng. Xin lưu ý đây là hình phạt tối đa, vì thế hình phạt tối thiểu là do quan tòa quyết định tùy tình huống của sự vi phạm và các yếu tố khác. Nếu ông còn thắc mắc, xin điện thoại cho chúng tôi để được giải đáp thêm.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình