Mỏ Vàng Vô Chủ

Bạn,
Tại miền núi tỉnh Quảng Nam, có mỏ vàng Bồng Miêu nổi tiếng từ đầu thế kỷ 20. Hơn 10 năm qua, mỏ vàng này đã trở thành mục tiêu của các băng nhóm khai thác vàng chui, bãi chiến trường của dân "vàng tặc". Địa phương đã bất lực trước tình trạng vô chủ của mỏ vàng này. Báo SGGP ghi nhận thực trạng tại mỏ vàng này qua đoạn ký sự như sau.
Từ thị xã Tam Kỳ, theo con đường dọc hồ Phú Ninh khoảng 2 cây số, sẽ gặp ngã ba Quân Thù, còn gọi là ngã ba Tiên Phong. Từ đây đến mỏ vàng Bồng Miêu, mất thêm một tiếng đồng hồ đi xe máy. Bồng Miêu là mỏ vàng nổi tiếng từ thời Pháp thuộc. Không người dân Quảng Nam nào lại không nhớ câu ca dao "Từ ngày Tây lại đất Hàn, đào sông Câu Nhí bòn vàng Bồng Miêu". Bãi vàng này có vài chục kilômét đường hầm do người Pháp để lại và những người khai thác vàng trái phép đã biến hàng chục cây số đường hầm này thành nơi "bất khả xâm phạm". Một chuyên viên cho biết, năm 2003, lúc cao điểm ở những đường hầm mỏ vàng Bồng Miêu có đến vài trăm người nhưng các ngành chức năng đều bất lực vì không thể thâm nhập vào các đoạn hầm lắt léo.
Bãi vàng Bồng Miêu đã được Bộ Công nghiệp nặng cho phép liên doanh Bô Gô Min khai thác từ năm 1992 nhưng đến nay, liên doanh này vẫn chưa đi vào hoạt động. Đây là một liên doanh giữa đối tác Việt Nam với công ty nước ngoài có tên là Covictory (CIL) và Garim Perios của Úc, vốn đầu tư 13 triệu 200 ngàn Mỹ kim (phía Việt Nam đóng góp tỉ lệ 20% bằng đất đai và tài sản). Giấy phép đã cấp nhưng hàng chục năm, mỏ vàng BồngMiêu vẫn vô chủ. Trước tình trạng này, tỉnh Quảng Nam đã gia hạn khai thác cuối cùng cho liên doanh Bô Gô Min là cuối năm 2004. Đến mỏ vàng Bồng Miêu những ngày đầu tháng 7, phóng viên gặp ở đây một đội bảo vệ 19 người. Họ được Công ty Khai thác vàng Bồng Miêu (doanh nghiệp Việt Nam liên doanh với Úc) giao trách nhiệm bảo vệ mỏ vàng nhưng theo như lời của một bảo vệ lớn tuổi thì họ không thể làm được gì hơn ngoài việc nấu cơm ăn ngày 3 bữa và "chung sống hòa bình" với đám "vàng tặc" lúc ẩn lúc hiện trong các nhánh đường hầm. Ông Doãn Văn Thanh, Trưởng phòng quản lý tài nguyên nước và khoáng sản, Sở Tài nguyên-Môi trường tỉnh Quảng Nam nói rằng trong khi chờ đợi liên doanh Bô Gô Min đi vào khai thác, mỗi năm vài lần, địa phương và các ngành chức năng đều có đợt truy quét qui mô nhưng không thể nào đẩy đuổi được "vàng tặc" ra khỏi mỏ vàng. Mỗi khi thấy động, cùng một lúc mấy trăm con người đã nhanh chóng mất hút trong đường hầm. Hai bảo vệ của Bô Gô Min được xem là can đảm nhất, dẫn phóng viên thử chui vào một đoạn hầm nhưng cũng chỉ được vài trăm mét lại phải quay ra. Ngách hầm tối đen, nuốt chửng các ánh đèn pin, ngột ngạt do thiếu không khí và sực mùi đặc trưng của hóa chất phân loại vàng.
Bạn,
SGGP viết tiếp: Bất lực trước "vàng tặc", tỉnh Quảng Nam cũng gần như bất lực trước tình trạng sử dụng trái phép chất xianua ở mỏ vàng Bồng Miêu. Năm 2002 và 2003, có vài vụ đem đá ra khỏi hầm để nghiền và phân kim bằng xianua bị phát hiện nhưng khi bị lực lượng truy quét đẩy đuổi, những kẻ liều mạng đã lại nhanh chóng rút vào hầm rồi lấy đá chặn đường. Kết quả của những lần truy quét, chỉ là vài cỗ máy lọc vàng bị ngành chức năng tiêu hủy bằng cách đập nát. Mỏ vàng Bồng Miêu vẫn "vô chủ" trong khi ngày cũng như đêm vẫn tồn tại hàng trăm con người chui nhủi dưới lòng đất...

• Đêm Nhạc Biển Là Lòng Tôi: Ký Ức Một Thời Di Tản
• Nhóm Phật Tử Mắt Thương Nhìn Đời: Những Nỗ Lực Đem Phật Pháp Đến Với Người Việt Ơ Mỹ
• New Zealand Mở Cửa Toàn Bộ Biên Giới Sau Thời Gian Dài Đóng Cửa Vì Đại Dịch COVID-19
• Mối Họa Từ Con Cá Tra