Phải thanh toán nó đi nếu không, chết cả lũ. Nghe như khẩu khí của mấy tay lục lâm hảo hán giang hồ trong xã hội đen. Nhưng đây chỉ là xã hội kín của một chế độ. Nó là cái gì mà ghê quá vậy" “Nó” chỉ là quốc doanh, một hệ thống các xí nghiệp nhà nước.
Quốc doanh là một quả tạ xích vào chân anh tù kinh tế quốc dân Việt Nam, nó làm anh mất tự do, không có cách nào co giò chạy theo kịp các nền kinh tế thị trường khác. Đã từ lâu các ông Cộng sản cầm quyền cam kết xúc tiến đổi mới kinh tế, nhưng cam kết với ai" Các ông không cần cam kết với dân bị các ông cai trị mà chỉ cần nói với những túi tiền ở bên ngoài. Cam kết với dân có ích gì, các ông đã từng nói rồi nuốt lời nhiều lần, dân nghe mãi thấy chán chẳng thèm nghe nữa coi như nước đổ lá khoai trơn tuột. Cam kết với ngoại quốc mới có lợi vì nó sẽ đem tiền đến đầu tư hay viện trợ cho các ông sống. Nhưng đối với ngoại quốc chuyện không dễ, hứa không đủ mà còn phải làm cho thấy. Làm cái gì bây giờ"
Các chuyên gia kinh tế vô tư nhất ở bên ngoài đều nói chung một điều: Muốn chặn đứng đà kinh tế xuống dốc hiện nay, Hà Nội phải giải tán quốc doanh. Nghe nói đến mấy chữ này các ông Cộng sản cầm quyền đã sậm mặt. Quốc doanh là lý tưởng, lẽ sống của các ông, làm sao dám đòi bỏ" Đại hội đảng kỳ VIII năm 1996 đã xác định chính sách kinh tế thị trường với “quốc doanh chỉ đạo kinh tế quốc dân”. Các ông sợ áp dụng kinh tế thị trường là đi theo đường lối tư bản chủ nghĩa, nên phải thòng cho nó một cái đuôi có mùi kinh tế xã hội chủ nghĩa. Vì khi có xí nghiệp của đảng và nhà nước lãnh đạo kinh tế cả nước, đảng ta vẫn còn và chủ nghĩa Mác-Lê vẫn thắng để độc tài đảng trị muôn đời.
Cái ảo tưởng này dễ ru ngủ mấy bộ óc chai cứng giáo điều cực đoan. Chỉ khổ nỗi từ cả chục năm qua, cái đuôi giáo điều đó đã biến dạng thành cái đuôi con chuột đục khoét, trì trệ và ăn bám làm hại kinh tế cả nước. Các ông cộng sản không dám nói đến giải tán quốc doanh sợ phạm húy giáo điều, nên đã đưa ra sách lược “tái cấu trúc quốc doanh”, nghĩa là không bỏ nó chỉ sửa nó lại cho tốt thôi. Nhưng sửa cách nào" Các ông đưa ra phương án tân kỳ “giải tư quốc doanh”. Giải tư là chọn những quốc doanh nào yếu kém nhất, làm ăn thua lỗ nhất rồi chia thành cổ phần để đem bán. Việt Nam có 5,500 ông quốc doanh lớn nhỏ, cho đến nay vẫn chỉ “giải” được khoảng 190 ông. Nhà nước hứa từ nay đến cuối năm sẽ giải thêm từ 400-500 ông nữa, nghĩa là còn giải dài dài cả chục năm. Và cũng thử hỏi trên đời này có anh nào khùng vác tiền đi mua cổ phần của mấy cái xác chết" Nhưng đó mới chính là điểm tân kỳ trong bài thuốc chữa bệnh quốc doanh của mấy thầy lang băm kinh tế cộng sản: thuốc giải quả nhiên đã được uống theo kiểu “ngâm tôm” để bệnh được kéo dài chừng nào tốt chừng đó.
Các túi tiền đầu tư các nguồn cấp viện bên ngoài cũng không lạ gì sáu câu vọng cổ của mấy anh cộng sản. Họ rút đi hết, nếu đã chót hứa viện trợ họ cũng khựng lại, không bỏ tiền ra nữa, chờ xem mấy ông Hà Nội làm ra sao rồi sẽ tính. Trong khi đó, ông Nhật Bản lại cắp cập lò dò tới. Cho đến nay Nhật Bản vẫn là nước viện trợ nhiều nhất cho Việt Nam. Ông Nhật có lẽ cũng biết câu tục ngữ Việt Nam nên đã đem thuốc tiên đến chữa bệnh quỷ. Thuốc tiên của Nhật không đòi giải tán hay giải tư quốc doanh, chỉ đòi hai diều kiện ưu tiên. Thứ nhất ra luật nâng đỡ các xí nghiệp tư doanh ngang hàng với quốc doanh, không bên nào được đặc quyền đặc lợi. Thứ hai nội trong hai năm phải xét sổ sách của 100 xí nghiệp hàng đầu của nhà nước, kiểm tra theo đúng các tiêu chuẩn kế toán quốc tế. Nếu đồng ý, Nhật sẽ cấp ngay một ngân khoản cho vay 160 triệu đô la tiền lời nhẹ, điều kiện dễ dàng.
Ở Việt Nam cho đến nay quốc doanh vẫn là miếng ăn béo bở của mấy ông đảng và nhà nước, vì nó được vay tiền ngân hàng thả cửa, nó lại được xài đất công rẻ tiền và còn được chia quota xuất nhập cảng ngon lành. Bởi vậy dù nó rỗng ruột, dù làm ăn thua lỗ nó vẫn sống. Chính vì thế cho đến cuối năm 1997, các xí nghiệp quốc doanh đã mang nợ ngân hàng tổng cộng đến 7.3 tỷ đô la. Hai điều kiện của Nhật thật nhẹ nhàng, không nói gì đến tái cấu trúc quốc doanh nhưng thật ra nhằm thanh toán mấy hang ổ tham nhũng và đục khoét. Dù vậy Hà Nội cũng phải chấp nhận điều kiện vì tình hình kinh tế tài chính đã đến chỗ ngặt nghèo.
Hồi đầu tháng 5 năm nay Quốc hội Việt Nam đã biểu quyết một đạo luật nhằm chấm dứt những kỳ thị ân sủng, tạo ra một sân chơi đồng đều giữa hai bên tư doanh và quốc doanh. Nhưng ông Nhật vẫn chưa bỏ tiền ra, vì còn chờ xem mấy ông Cộng sản thi hành như thế nào. Muốn thi hành phải có văn bản chính thức đặt kế hoạch chương trình. Các chuyên viên dưới trướng Thủ tướng Phan Văn Khải đã bắt tay ngay vào việc dự thảo, thảo xong đưa cho chuyên viên Nhật xem để góp ý kiến sửa qua sửa lại mấy lần, kéo dài đến đầu tháng 7. Các ông Nhật ôm tiền chờ lâu cũng thấy sốt ruột nên đặt kỳ hạn đến cuối tháng 7 Hà Nội phải hoàn tất kế hoạch thi hành theo đúng các điều kiện đã đưa.
Tại sao có luật rồi mà chính phủ còn kẹt trong việc thảo kế hoạch thi hành chi tiết" Đó là vì mấy ông lớn thao túng bộ Chính trị không chịu buông quốc doanh ra để đổi lấy viện trợ Nhật. Không lẽ các ông chỉ muốn đổi giáo điều độc tài đảng trị lấy... giáo điều “độc tài nhũng trị”"
Quốc doanh là một quả tạ xích vào chân anh tù kinh tế quốc dân Việt Nam, nó làm anh mất tự do, không có cách nào co giò chạy theo kịp các nền kinh tế thị trường khác. Đã từ lâu các ông Cộng sản cầm quyền cam kết xúc tiến đổi mới kinh tế, nhưng cam kết với ai" Các ông không cần cam kết với dân bị các ông cai trị mà chỉ cần nói với những túi tiền ở bên ngoài. Cam kết với dân có ích gì, các ông đã từng nói rồi nuốt lời nhiều lần, dân nghe mãi thấy chán chẳng thèm nghe nữa coi như nước đổ lá khoai trơn tuột. Cam kết với ngoại quốc mới có lợi vì nó sẽ đem tiền đến đầu tư hay viện trợ cho các ông sống. Nhưng đối với ngoại quốc chuyện không dễ, hứa không đủ mà còn phải làm cho thấy. Làm cái gì bây giờ"
Các chuyên gia kinh tế vô tư nhất ở bên ngoài đều nói chung một điều: Muốn chặn đứng đà kinh tế xuống dốc hiện nay, Hà Nội phải giải tán quốc doanh. Nghe nói đến mấy chữ này các ông Cộng sản cầm quyền đã sậm mặt. Quốc doanh là lý tưởng, lẽ sống của các ông, làm sao dám đòi bỏ" Đại hội đảng kỳ VIII năm 1996 đã xác định chính sách kinh tế thị trường với “quốc doanh chỉ đạo kinh tế quốc dân”. Các ông sợ áp dụng kinh tế thị trường là đi theo đường lối tư bản chủ nghĩa, nên phải thòng cho nó một cái đuôi có mùi kinh tế xã hội chủ nghĩa. Vì khi có xí nghiệp của đảng và nhà nước lãnh đạo kinh tế cả nước, đảng ta vẫn còn và chủ nghĩa Mác-Lê vẫn thắng để độc tài đảng trị muôn đời.
Cái ảo tưởng này dễ ru ngủ mấy bộ óc chai cứng giáo điều cực đoan. Chỉ khổ nỗi từ cả chục năm qua, cái đuôi giáo điều đó đã biến dạng thành cái đuôi con chuột đục khoét, trì trệ và ăn bám làm hại kinh tế cả nước. Các ông cộng sản không dám nói đến giải tán quốc doanh sợ phạm húy giáo điều, nên đã đưa ra sách lược “tái cấu trúc quốc doanh”, nghĩa là không bỏ nó chỉ sửa nó lại cho tốt thôi. Nhưng sửa cách nào" Các ông đưa ra phương án tân kỳ “giải tư quốc doanh”. Giải tư là chọn những quốc doanh nào yếu kém nhất, làm ăn thua lỗ nhất rồi chia thành cổ phần để đem bán. Việt Nam có 5,500 ông quốc doanh lớn nhỏ, cho đến nay vẫn chỉ “giải” được khoảng 190 ông. Nhà nước hứa từ nay đến cuối năm sẽ giải thêm từ 400-500 ông nữa, nghĩa là còn giải dài dài cả chục năm. Và cũng thử hỏi trên đời này có anh nào khùng vác tiền đi mua cổ phần của mấy cái xác chết" Nhưng đó mới chính là điểm tân kỳ trong bài thuốc chữa bệnh quốc doanh của mấy thầy lang băm kinh tế cộng sản: thuốc giải quả nhiên đã được uống theo kiểu “ngâm tôm” để bệnh được kéo dài chừng nào tốt chừng đó.
Các túi tiền đầu tư các nguồn cấp viện bên ngoài cũng không lạ gì sáu câu vọng cổ của mấy anh cộng sản. Họ rút đi hết, nếu đã chót hứa viện trợ họ cũng khựng lại, không bỏ tiền ra nữa, chờ xem mấy ông Hà Nội làm ra sao rồi sẽ tính. Trong khi đó, ông Nhật Bản lại cắp cập lò dò tới. Cho đến nay Nhật Bản vẫn là nước viện trợ nhiều nhất cho Việt Nam. Ông Nhật có lẽ cũng biết câu tục ngữ Việt Nam nên đã đem thuốc tiên đến chữa bệnh quỷ. Thuốc tiên của Nhật không đòi giải tán hay giải tư quốc doanh, chỉ đòi hai diều kiện ưu tiên. Thứ nhất ra luật nâng đỡ các xí nghiệp tư doanh ngang hàng với quốc doanh, không bên nào được đặc quyền đặc lợi. Thứ hai nội trong hai năm phải xét sổ sách của 100 xí nghiệp hàng đầu của nhà nước, kiểm tra theo đúng các tiêu chuẩn kế toán quốc tế. Nếu đồng ý, Nhật sẽ cấp ngay một ngân khoản cho vay 160 triệu đô la tiền lời nhẹ, điều kiện dễ dàng.
Ở Việt Nam cho đến nay quốc doanh vẫn là miếng ăn béo bở của mấy ông đảng và nhà nước, vì nó được vay tiền ngân hàng thả cửa, nó lại được xài đất công rẻ tiền và còn được chia quota xuất nhập cảng ngon lành. Bởi vậy dù nó rỗng ruột, dù làm ăn thua lỗ nó vẫn sống. Chính vì thế cho đến cuối năm 1997, các xí nghiệp quốc doanh đã mang nợ ngân hàng tổng cộng đến 7.3 tỷ đô la. Hai điều kiện của Nhật thật nhẹ nhàng, không nói gì đến tái cấu trúc quốc doanh nhưng thật ra nhằm thanh toán mấy hang ổ tham nhũng và đục khoét. Dù vậy Hà Nội cũng phải chấp nhận điều kiện vì tình hình kinh tế tài chính đã đến chỗ ngặt nghèo.
Hồi đầu tháng 5 năm nay Quốc hội Việt Nam đã biểu quyết một đạo luật nhằm chấm dứt những kỳ thị ân sủng, tạo ra một sân chơi đồng đều giữa hai bên tư doanh và quốc doanh. Nhưng ông Nhật vẫn chưa bỏ tiền ra, vì còn chờ xem mấy ông Cộng sản thi hành như thế nào. Muốn thi hành phải có văn bản chính thức đặt kế hoạch chương trình. Các chuyên viên dưới trướng Thủ tướng Phan Văn Khải đã bắt tay ngay vào việc dự thảo, thảo xong đưa cho chuyên viên Nhật xem để góp ý kiến sửa qua sửa lại mấy lần, kéo dài đến đầu tháng 7. Các ông Nhật ôm tiền chờ lâu cũng thấy sốt ruột nên đặt kỳ hạn đến cuối tháng 7 Hà Nội phải hoàn tất kế hoạch thi hành theo đúng các điều kiện đã đưa.
Tại sao có luật rồi mà chính phủ còn kẹt trong việc thảo kế hoạch thi hành chi tiết" Đó là vì mấy ông lớn thao túng bộ Chính trị không chịu buông quốc doanh ra để đổi lấy viện trợ Nhật. Không lẽ các ông chỉ muốn đổi giáo điều độc tài đảng trị lấy... giáo điều “độc tài nhũng trị”"
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình