Bạn sẽ bầu cho Bush hay Kerry" Câu hỏi này đều được các cử tri gốc Việt suy nghĩ theo một hướng khác hơn các khối cử tri khác, hầu hết phe ta sẽ dựa theo cân nhắc rằng ai, Bush hay Kerry, sẽ giúp thúc đẩy dân chủ mau chóng hơn cho Việt Nam...
Hiển nhiên, lá phiếu cũng sẽ được các cộng đồng sắc dân khác suy tính theo quan điểm riêng của họ. Thí dụ, người gốc Ả Rập hay Palestine sẽ suy tính khác với người gốc Israel. Hay dân Triều Tiên sẽ dò xem chính sách nào của đảng Dân Chủ hay Cộng Hòa có lợi hơn cho nền hòa bình bán đảo Triều Tiên. Còn nếu là Hoa kiều thì dĩ nhiên, tùy theo là khuynh hướng Hoa Lục hay Đài Loan. Cử tri nào cũng có sẵn một lô cảm xúc lâu nay đè nén trong bụng, và bây giờ là lúc phải lộ ra bằng cách bỏ phiếu.
Vậy thì, câu hỏi nơi đây là: Bush hay Kerry, ai sẽ kéo dài chế độ Cộng sản Hà Nội hơn ai" Có thể đoán là không thể có câu trả lời nhất định, rồi cũng không thể đồng ý hoàn toàn về câu trả lời, nhưng chắc chắn là người Việt nào cũng có sẵn một lô dữ kiện để suy nghĩ. Cũng có thể câu trả lời là Bush với Kerry y hệt nhau, trong chính sách đối với Việt Nam. Nơi đây chúng ta có thể nhìn qua cộng đồng dân Mỹ gốc Cuba để xem phản ứng của họ đối với cuộc bầu cử Hoa Kỳ ra sao. Dân gốc Cuba, tất nhiên là chống cộng cũng dữ dội.
Theo báo The Miami Herald, số ra ngày 2-3-2004, tuy cộng đồng dân Mỹ gốc Cuba là một trong những khối ủng hộ Cộng Hòa mạnh mẽ ở Florida lâu nay, nhưng căng thẳng đang leo thang đối với cách chính phủ Bush làm việc về hồ sơ Cuba, theo một bản thăm dò mới.
Cuộc thăm dò cho thấy hơn 1/3 cử tri gốc Mỹ Latin ở phía Nam Florida - một nhóm gồm chủ yếu là dân Mỹ gốc Cuba thân Cộng Hòa - không hài lòng về cách TT Bush làm để "thúc đẩy dân chủ và thay đổi chế độ" tại Cuba.
Các kết quả thăm dò này, kết tập cho Univision Băng Tần 23 bởi chuyên gia thăm dò Rob Schroth bản doanh ở Washington - là dấu hiệu mới nhất cho thấy Bush có thể mất phiếu vì các lời cáo buộc từ các lãnh tụ cộng đồng rằng Bush đã không giữ được lời hứa khi vận động tranh cử là sẽ đánh gục Fidel Castro. (Nên mở ngoặc nhỏ nơi đây: có lẽ năm 2000, ông Bush lỡ hứa theo lời xui giục của người em là Jeb Bush, Thống Đốc của Florida. Thực sự trên nguyên tắc, có lẽ George W. Bush không cần hứa minh bạch như thế, vì về lâu dài, chiến lược thành lập vùng tự do hóa mậu dịch cho toàn Châu Mỹ trước sau gì nhiều phần cũng bứng gốc được Castro, và Bush không hề giấu giếm âm mưu này.)
Theo lời các lãnh tụ cộng đồng gốc Cuba nói với phóng viên Peter Wallsten thì cho dù Bush trong mấy tháng gần đây có tích cực hơn - như việc truy tố các phi công Không Lực Cuba đã bắn hạ các phi cơ của tổ chức chống Cộng Brothers to the Rescue, như hạn chế du lịch, và việc cho thành lập 1 ủy ban đặc biệt để mở đường dân chủ hóa cho Cuba - có thể là không đủ để chiều lòng dân gốc Cuba.
Các chiến lược gia Dân Chủ tin rằng nếu họ có thể ôm một phần số phiếu của dân gốc Cuba, thì ứng viên Dân Chủ có thể thắng Florida - và thắng cả Bạch Oác - hệt như TT Clinton đã thắng năm 1996, khi ông thắng được khoảng 40% số phiếu người gốc Cuba.
Vài năm sau, thì Bush đã thắng 80% phiếu trên tổng số 400,000 cử tri gốc Cuba trong năm 2000, nhưng lại chỉ thắng Florida chỉ với 537 phiếu.
Cuộc thăm dò này đưa kết quả ra khi Uûy Ban Dân Chủ Tòan Quốc đang suy tính về một chiến lược để chiêu dụ cử tri Mỹ gốc Cuba, với cách mô tả Bush như là không thành thật về các vấn đề được xem là quan trọng đối với cử tri gốc Cuba.
"Dân Mỹ gốc Cuba đang dần dần nhận thức rằng chính phủ Cộng Hòa mà họ đang ủng hộ rộng rãi lại không chịu khai tử chế độ Castro," theo lời Schroth, người cũng trách nhiệm các cuộc thăm dò cho báo The Miami Herald và một số ứng viên Dân Chủ. "Sớm hay muộn, cử tri bắt đầu ngó sang nơi khác, khi họ không haiøi lòng từ bất kỳ một đảng chính trị nào."
Cuộc thăm dò vừa nói thực hiện các ngày 27-29 tháng 2, khảo sát quan điểm của 400 cử tri gốc Mỹ Latin tại các quận Miami-Dade và Broward, với xác suất sai số 4.9%. Tới 71% những người trả lời thăm dò là Mỹ gốc Cuba.
Thực sự, kết quả thăm dò không tệ cho Bush, cho thấy vẫn dẫn đầu bất kể cách ông nhẹ tay với Castro.
Bush đã vượt hơn John Kerry trong toàn bộ cử tri gốc Mỹ Latin ở 2 quận vừa nói với tỉ lệ 64-25. Nếu tính riêng người Mỹ gốc Cuba, thì có hơn ¾ cử tri ủng hộ Bush, trong khi Kerry chỉ có 15% phiếu. Điều này dễ hiểu, dân gốc Cuba cũng mang thành kiến là Đảng Cộng Hòa chú trọng đối ngoại, nghĩa là chống cộng hăng hơn, trong khi cho đảng Dân Chủ chú trọng đối nội, nghĩa là lo an sinh nhiều hơn cho dân (mà lại tha tội các chế độ CS). Thành kiến này đúng hay không thì là tùy.
"Con số thiệt là đầy ấn tượng," theo lời Neil Newhouse, nhà thăm dò Cộng Hòa phụ trách thăm dò dư luận Florida cho các cuộc vận động của Thống Đốc Jeb Bush. "Có một số bất mãn từ dân gốc Cuba về cách tổng thống Bush đối xử với Castro, nhưng tuyệt nhiên không có dấu hiệu họ chạy sang dồn phiếu cho Dân Chủ."
Màn tranh phiếu gốc Mỹ Latin (chữ này chỉ cho dân các nước Trung Mỹ và Nam Mỹ, gồm cả Cuba trong đó) thì đều bất trắc đối với cả Kerry và Bush.
Thượng nghị sĩ Kerry trước đây đã từng ủng hộ và rồi chống đối một số khía cạnh của cuộc cấm vận Hoa Kỳ áp đặt lên Cuba. Nếu chúng ta nhìn lại thì cũng dễ dàng nhớ ra rằng chính TNS Kerry sau một thời tác chiến ở chiến trường VN và khi về Mỹ đã gia nhập phong trào phản chiến. Tí nữa, chúng ta sẽ bàn thêm chuyện này.
Các chiến lược gia Cộng Hòa, những người lâu nay chỉ trích Kerry là lập trường cứ chao đảo trở cờ, nhiều phần sẽ khui lại chuyện Kerry cứ đổi quan điểm vềi Cuba. Nhưng bản thăm dò mới lại cho thấy là các đảng viên Dân Chủ gốc Cuba và Uûy Ban Dân Chủ Tòan Quốc đã có phần thành công, khi gây chia rẽ công khai giữa chính phủ Bush và các lãnh tụ cộng đồng Cuba. Nhiều lãnh tụ Cộng Hòa Mỹ gốc Cuba hàng đầu, và ngay cả em ruột tổng thống là Thống Đốc Jeb Bush, cũng chỉ trích Bush năm ngoái khi Bạch Oác cưỡng bách hồi hương 12 nghi can cướp ghe Cuba qua thương lượng với Castro là chỉ tống giam các thuyền nhân chứ đừng kêu án tử hình.
Nhìn ngược về cộng đồng Việt Nam, chúng ta sẽ thấy là cả 2 đảng Dân Chủ và Cộng Hòa đều tìm cách lấy phiếu dân gốc Việt, và họ sẽ chụp mũ lẫn nhau là nhân nhượng quá nhiều cho chế độ Hà Nội. Bạch Oác dĩ nhiên sẽ khui chuyện Kerry phản chiến. Còn Kerry thì sẽ chiêu dụ phiếu cử tri Việt bằng hứa hẹn tạo ra công ăn việc làm (nếu Kerry giữ lời hứa không khui chuyện TT Bush một thời lính kiểng). Chính ngay giây phút đó, các nhà vận động hành lang gốc Việt nên chụp ngay cơ hội: dốc toàn lực vận động cho cả Bush và Kerry để sau này có thể lên tiếng đòi hỏi quyền lợi cho cộng đồng gốc Việt và cho cả tiến trình dân chủ hóa VN.
Nhưng cũng ở lúc đó, chúng ta cần dè dặt với hoạt động của nhà nước Hà Nội. Đảng CSVN sẽ mong muốn ai thắng cử ở Bạch Ốc" Kerry lên Tổng Thống thì Hà Nội sẽ khui rượu ăn mừng" Hay là Bush"
Chúng ta cũng cần theo dõi các hành vi kỳ bí, nếu có, của các nhà ngoại giao CSVN. Thí dụ, nếu Bộ Cựu Chiến Binh CSVN liên tục mỗi tháng gửi một lá thư thăm hỏi Kerry, với cương vị cựu lính bên kia thăm hỏi cựu lính bên này, thì cứ dò thử xem có phải Hà Nội muốn chọc giận cộng đồng VN và muốn cử tri Việt căm thù Kerry mà sẽ dồn phiếu cho Bush... Chỉ cần Bộ Trưởng Bộ Cựu Chiến Binh CSVN sang Mỹ, đứng bên cạnh Kerry chụp hình với cờ đỏ sao vàng lấp ló sau lưng thì kể như lá phiếu cử tri Việt sẽ nhắm mắt mà tặng không cho Bush.
Còn nếu Hà Nội trong khi đàn áp hội thánh Mennonite của Mục Sư Nguyễn Hồng Quang mà lại cho một phái đoàn Hội Thánh Tin Lành Báp-Tít Miền Nam (giáo hội mà TT Bush đang theo) từ VN sang thăm Washington và xin TT Bush gửi 85 triệu cuốn Kinh Thánh Tân Ước để cả nước đọc thì hãy coi chừng, có thể Nông Đức Mạnh muốn chơi trò "bốc lửa bỏ tay người," phải chăng Mạnh muốn dân Việt hải ngoại nổi giận với Bush... Coi chừng độc chiêu Hà Nội...
Hiển nhiên, lá phiếu cũng sẽ được các cộng đồng sắc dân khác suy tính theo quan điểm riêng của họ. Thí dụ, người gốc Ả Rập hay Palestine sẽ suy tính khác với người gốc Israel. Hay dân Triều Tiên sẽ dò xem chính sách nào của đảng Dân Chủ hay Cộng Hòa có lợi hơn cho nền hòa bình bán đảo Triều Tiên. Còn nếu là Hoa kiều thì dĩ nhiên, tùy theo là khuynh hướng Hoa Lục hay Đài Loan. Cử tri nào cũng có sẵn một lô cảm xúc lâu nay đè nén trong bụng, và bây giờ là lúc phải lộ ra bằng cách bỏ phiếu.
Vậy thì, câu hỏi nơi đây là: Bush hay Kerry, ai sẽ kéo dài chế độ Cộng sản Hà Nội hơn ai" Có thể đoán là không thể có câu trả lời nhất định, rồi cũng không thể đồng ý hoàn toàn về câu trả lời, nhưng chắc chắn là người Việt nào cũng có sẵn một lô dữ kiện để suy nghĩ. Cũng có thể câu trả lời là Bush với Kerry y hệt nhau, trong chính sách đối với Việt Nam. Nơi đây chúng ta có thể nhìn qua cộng đồng dân Mỹ gốc Cuba để xem phản ứng của họ đối với cuộc bầu cử Hoa Kỳ ra sao. Dân gốc Cuba, tất nhiên là chống cộng cũng dữ dội.
Theo báo The Miami Herald, số ra ngày 2-3-2004, tuy cộng đồng dân Mỹ gốc Cuba là một trong những khối ủng hộ Cộng Hòa mạnh mẽ ở Florida lâu nay, nhưng căng thẳng đang leo thang đối với cách chính phủ Bush làm việc về hồ sơ Cuba, theo một bản thăm dò mới.
Cuộc thăm dò cho thấy hơn 1/3 cử tri gốc Mỹ Latin ở phía Nam Florida - một nhóm gồm chủ yếu là dân Mỹ gốc Cuba thân Cộng Hòa - không hài lòng về cách TT Bush làm để "thúc đẩy dân chủ và thay đổi chế độ" tại Cuba.
Các kết quả thăm dò này, kết tập cho Univision Băng Tần 23 bởi chuyên gia thăm dò Rob Schroth bản doanh ở Washington - là dấu hiệu mới nhất cho thấy Bush có thể mất phiếu vì các lời cáo buộc từ các lãnh tụ cộng đồng rằng Bush đã không giữ được lời hứa khi vận động tranh cử là sẽ đánh gục Fidel Castro. (Nên mở ngoặc nhỏ nơi đây: có lẽ năm 2000, ông Bush lỡ hứa theo lời xui giục của người em là Jeb Bush, Thống Đốc của Florida. Thực sự trên nguyên tắc, có lẽ George W. Bush không cần hứa minh bạch như thế, vì về lâu dài, chiến lược thành lập vùng tự do hóa mậu dịch cho toàn Châu Mỹ trước sau gì nhiều phần cũng bứng gốc được Castro, và Bush không hề giấu giếm âm mưu này.)
Theo lời các lãnh tụ cộng đồng gốc Cuba nói với phóng viên Peter Wallsten thì cho dù Bush trong mấy tháng gần đây có tích cực hơn - như việc truy tố các phi công Không Lực Cuba đã bắn hạ các phi cơ của tổ chức chống Cộng Brothers to the Rescue, như hạn chế du lịch, và việc cho thành lập 1 ủy ban đặc biệt để mở đường dân chủ hóa cho Cuba - có thể là không đủ để chiều lòng dân gốc Cuba.
Các chiến lược gia Dân Chủ tin rằng nếu họ có thể ôm một phần số phiếu của dân gốc Cuba, thì ứng viên Dân Chủ có thể thắng Florida - và thắng cả Bạch Oác - hệt như TT Clinton đã thắng năm 1996, khi ông thắng được khoảng 40% số phiếu người gốc Cuba.
Vài năm sau, thì Bush đã thắng 80% phiếu trên tổng số 400,000 cử tri gốc Cuba trong năm 2000, nhưng lại chỉ thắng Florida chỉ với 537 phiếu.
Cuộc thăm dò này đưa kết quả ra khi Uûy Ban Dân Chủ Tòan Quốc đang suy tính về một chiến lược để chiêu dụ cử tri Mỹ gốc Cuba, với cách mô tả Bush như là không thành thật về các vấn đề được xem là quan trọng đối với cử tri gốc Cuba.
"Dân Mỹ gốc Cuba đang dần dần nhận thức rằng chính phủ Cộng Hòa mà họ đang ủng hộ rộng rãi lại không chịu khai tử chế độ Castro," theo lời Schroth, người cũng trách nhiệm các cuộc thăm dò cho báo The Miami Herald và một số ứng viên Dân Chủ. "Sớm hay muộn, cử tri bắt đầu ngó sang nơi khác, khi họ không haiøi lòng từ bất kỳ một đảng chính trị nào."
Cuộc thăm dò vừa nói thực hiện các ngày 27-29 tháng 2, khảo sát quan điểm của 400 cử tri gốc Mỹ Latin tại các quận Miami-Dade và Broward, với xác suất sai số 4.9%. Tới 71% những người trả lời thăm dò là Mỹ gốc Cuba.
Thực sự, kết quả thăm dò không tệ cho Bush, cho thấy vẫn dẫn đầu bất kể cách ông nhẹ tay với Castro.
Bush đã vượt hơn John Kerry trong toàn bộ cử tri gốc Mỹ Latin ở 2 quận vừa nói với tỉ lệ 64-25. Nếu tính riêng người Mỹ gốc Cuba, thì có hơn ¾ cử tri ủng hộ Bush, trong khi Kerry chỉ có 15% phiếu. Điều này dễ hiểu, dân gốc Cuba cũng mang thành kiến là Đảng Cộng Hòa chú trọng đối ngoại, nghĩa là chống cộng hăng hơn, trong khi cho đảng Dân Chủ chú trọng đối nội, nghĩa là lo an sinh nhiều hơn cho dân (mà lại tha tội các chế độ CS). Thành kiến này đúng hay không thì là tùy.
"Con số thiệt là đầy ấn tượng," theo lời Neil Newhouse, nhà thăm dò Cộng Hòa phụ trách thăm dò dư luận Florida cho các cuộc vận động của Thống Đốc Jeb Bush. "Có một số bất mãn từ dân gốc Cuba về cách tổng thống Bush đối xử với Castro, nhưng tuyệt nhiên không có dấu hiệu họ chạy sang dồn phiếu cho Dân Chủ."
Màn tranh phiếu gốc Mỹ Latin (chữ này chỉ cho dân các nước Trung Mỹ và Nam Mỹ, gồm cả Cuba trong đó) thì đều bất trắc đối với cả Kerry và Bush.
Thượng nghị sĩ Kerry trước đây đã từng ủng hộ và rồi chống đối một số khía cạnh của cuộc cấm vận Hoa Kỳ áp đặt lên Cuba. Nếu chúng ta nhìn lại thì cũng dễ dàng nhớ ra rằng chính TNS Kerry sau một thời tác chiến ở chiến trường VN và khi về Mỹ đã gia nhập phong trào phản chiến. Tí nữa, chúng ta sẽ bàn thêm chuyện này.
Các chiến lược gia Cộng Hòa, những người lâu nay chỉ trích Kerry là lập trường cứ chao đảo trở cờ, nhiều phần sẽ khui lại chuyện Kerry cứ đổi quan điểm vềi Cuba. Nhưng bản thăm dò mới lại cho thấy là các đảng viên Dân Chủ gốc Cuba và Uûy Ban Dân Chủ Tòan Quốc đã có phần thành công, khi gây chia rẽ công khai giữa chính phủ Bush và các lãnh tụ cộng đồng Cuba. Nhiều lãnh tụ Cộng Hòa Mỹ gốc Cuba hàng đầu, và ngay cả em ruột tổng thống là Thống Đốc Jeb Bush, cũng chỉ trích Bush năm ngoái khi Bạch Oác cưỡng bách hồi hương 12 nghi can cướp ghe Cuba qua thương lượng với Castro là chỉ tống giam các thuyền nhân chứ đừng kêu án tử hình.
Nhìn ngược về cộng đồng Việt Nam, chúng ta sẽ thấy là cả 2 đảng Dân Chủ và Cộng Hòa đều tìm cách lấy phiếu dân gốc Việt, và họ sẽ chụp mũ lẫn nhau là nhân nhượng quá nhiều cho chế độ Hà Nội. Bạch Oác dĩ nhiên sẽ khui chuyện Kerry phản chiến. Còn Kerry thì sẽ chiêu dụ phiếu cử tri Việt bằng hứa hẹn tạo ra công ăn việc làm (nếu Kerry giữ lời hứa không khui chuyện TT Bush một thời lính kiểng). Chính ngay giây phút đó, các nhà vận động hành lang gốc Việt nên chụp ngay cơ hội: dốc toàn lực vận động cho cả Bush và Kerry để sau này có thể lên tiếng đòi hỏi quyền lợi cho cộng đồng gốc Việt và cho cả tiến trình dân chủ hóa VN.
Nhưng cũng ở lúc đó, chúng ta cần dè dặt với hoạt động của nhà nước Hà Nội. Đảng CSVN sẽ mong muốn ai thắng cử ở Bạch Ốc" Kerry lên Tổng Thống thì Hà Nội sẽ khui rượu ăn mừng" Hay là Bush"
Chúng ta cũng cần theo dõi các hành vi kỳ bí, nếu có, của các nhà ngoại giao CSVN. Thí dụ, nếu Bộ Cựu Chiến Binh CSVN liên tục mỗi tháng gửi một lá thư thăm hỏi Kerry, với cương vị cựu lính bên kia thăm hỏi cựu lính bên này, thì cứ dò thử xem có phải Hà Nội muốn chọc giận cộng đồng VN và muốn cử tri Việt căm thù Kerry mà sẽ dồn phiếu cho Bush... Chỉ cần Bộ Trưởng Bộ Cựu Chiến Binh CSVN sang Mỹ, đứng bên cạnh Kerry chụp hình với cờ đỏ sao vàng lấp ló sau lưng thì kể như lá phiếu cử tri Việt sẽ nhắm mắt mà tặng không cho Bush.
Còn nếu Hà Nội trong khi đàn áp hội thánh Mennonite của Mục Sư Nguyễn Hồng Quang mà lại cho một phái đoàn Hội Thánh Tin Lành Báp-Tít Miền Nam (giáo hội mà TT Bush đang theo) từ VN sang thăm Washington và xin TT Bush gửi 85 triệu cuốn Kinh Thánh Tân Ước để cả nước đọc thì hãy coi chừng, có thể Nông Đức Mạnh muốn chơi trò "bốc lửa bỏ tay người," phải chăng Mạnh muốn dân Việt hải ngoại nổi giận với Bush... Coi chừng độc chiêu Hà Nội...
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình