Trong biến cố ở Thái lan trong những ngày qua, liên quan tới vụ hơn 10 người du kích Karens đột nhập chiếm một bịnh viện ở cách phía Tây Bangkok 60 dặm, bắt hơn 700 người vừa là bịnh nhân, vừa là nhân viên của bịnh viện làm con tin, có một vài sự kiện dáng nói và cần phải nói.
Trước hết, theo tin tức được phổ biến, người ta được biết rằng quân đội Thái lan đã bắn yểm trợ cho quân đội Miến điện trên lãnh thổ của Miến khi Miến tiễu trừ du kích quân Karens. Chính tổng tư lịnh quân đội Thái đã thừa nhận việc đó và tuyêm bố hạ lịnh cho pháo binh Thái chấm dứt việc bắn phá như thế khi du kích quân chiếm giữ bịnh viện Ratchaburi yêu cầu.
Trước hết, theo tin tức được phổ biến, người ta được biết rằng quân đội Thái lan đã bắn yểm trợ cho quân đội Miến điện trên lãnh thổ của Miến khi Miến tiễu trừ du kích quân Karens. Chính tổng tư lịnh quân đội Thái đã thừa nhận việc đó và tuyêm bố hạ lịnh cho pháo binh Thái chấm dứt việc bắn phá như thế khi du kích quân chiếm giữ bịnh viện Ratchaburi yêu cầu.
Sự kiện thứ hai là việc cảnh sát và quân đội Thái đã hành quyết một số trong những du kích quân bắt giữ con tin tại bịnh viện Ratchaburi khi họ đã đầu hàng. Việc nầy không thể không có, như các giới chính quyền Thái cho rằng các du kích quân ở Ratchaburi đã chết trong khi chiến đấu. Tờ Bangkok Post, một tờ báo đứng đắn của Thái lan, loan báo rằng một số du kích quân chiếm giữ bịnh viện đã bị hành quyết khi họ đã đầu hàng.
Việc quân đội Thái bắn ủng hộ cho quân đội Miến điện trong khi quân đội Miến tiễu trừ phiến loạn Karens là một sự vi phạm trắng trợn công pháp quốc tế. Việc quân đội Miến tiễu trừ quân du kích Karens là việc hoàn toàn nội bộ của Miến điện. Thái lan bắn yểm trợ cho Miến điện là một sự xen vào nội bộ của Miến điện, không ai có thể chấp nhận được. Với việc phụ lực cho quân đội Miến điện tiễu trừ quân du kích Karens, Thái lan cho thấy rằng họ bất chấp dư luận thế giới đang kết án chế độ quân nhân ở đó chà đạp nhân quyền và chẳng tôn trong tự do dân chủ một chút nào cả, khi ngăn cấm mọi sinh hoạt chính trị trong nước. Có biết bao nhiêu người trong phe đối lập ở Miến bị bắt bớ và giam cầm.
Sự kiện thứ hai có một tầm vóc quan trọng hơn là việc vi phạm trắng trợn nhân quyền. Nó cũng nói lên tính cách dã man và vô nhân đạo của quân đội và cảnh sát Thái, và làm toàn thể dân tộc Thái lan xấu hổ. Đối với những du kích Karens đã đầu hàng, việc hành quyết họ như thế chứng tỏ rằng nhà nước Thái chưa một chút trưởng thành để có thể hãnh diện được với cộng đồng thế giới văn minh. Việc trước đây, hàng trăm, hay hàng ngàn phụ nữ Việt nam vượt biên bị hải tặc Thái lan hãm hiếp và giết chết để thủ tiêu nhân chứng, không phải là những hành động riêng rẽ của một số quân cướp biển mà chính là biểu thị của một lớp người man khai. Chưa bao giờ người ta thấy có một dân tộc văn minh mà lợi dụng những khổ đau của kẻ khác để thỏa mãn thú tính của mình. Đó là những con thú dữ cần phải bị trừng phạt và món nợ máu đó có ngày phải được đề cập tới.
Trong khi chờ đợi, chúng tôi nghĩ rằng đã có lý do để các tổ chức nhân quyền trên thế giới phải mở cuộc điều tra về những vụ hành quyết dã man vừa xảy ra tại Ratchaburi. Một việc như thế không thể bỏ qua được và về phía chính quyền Thái, một chính quyền được nhiều người cho là dân chủ, cần phải mở cuộc điều tra để làm cho vấn đề được sáng tỏ và những kẻ phạn tội ác phải đền tội.
Tòa án quốc tế về nhân quyền đã được thiết lập. Nếu những kẻ đã hành quyết những tên du kích Miến đã đầu hàng không bị xét xử trước tòa án đó thì nên dẹp quách đi có hơn không"
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình