Hỏi (ông Lý Đ Liệt): Cách đây hơn 3 tháng, vào lúc khoảng 11 giờ đêm, tôi được vợ tôi báo cho biết là cảm thấy đau bụng rất khó chịu. Vì vợ tôi đang mang thai, nên tôi bèn quyết định đưa vợ tôi đến bệnh viện Canterbury.
Trên đường đi, tôi đã bị cảnh sát hụ còi rượt theo và sau đó cho biết là tôi đã chạy 110km một giờ trong khu vực cho phép chạy 50km.
Thực tình mà nói là tôi lái xe khá nhanh, nhưng tôi hoàn toàn không biết là tôi có lái với tốc độ như cảnh sát cáo buộc hay không" Nhưng cảnh sát có cho biết là họ có máy đo tốc độ ở trên xe của họ.
Tôi giải thích lý do là tôi phải đưa vợ tôi vào bệnh viện gấp, cảnh sát bèn ghi giấy phạt và để cho tôi tiếp tục lái xe đưa vợ tôi vào bệnh viện.
Sau đó tôi ra tòa và không chịu nhận tội. Tòa bèn đình lại và ấn định ngày xử.
Cách đây chừng một tuần lễ, tôi phải ra hầu tòa để được xét xử. Tôi đã trình bày toàn bộ sự việc, nhưng cuối cùng tòa đã tuyên án là tôi phải trả tiền phạt $1,100 và bị mất bằng 6 tháng.
Xin LS cho biết là tôi có nên kháng án chống lại quyết định này của tòa hay không, vì tôi rất cần bằng lái xe không những chỉ để đi làm hằng ngày mà còn phải giúp vợ tôi trong thời gian sinh cháu bé đầu lòng nữa.
Trả lời: Theo sự quy định của “hình luật” (criminal law), thì trường hợp của ông phải được liệt kê vào loại “necessity and strict liability” (sự cấp thiết và trách nhiệm nghiêm ngặt).
“Sự cần thiết hoặc sự cấp thiết” (necessity) có thể được xử dụng như là một sự bào chữa đối với việc vi phạm hình sự vì “sự cấp thiết” là “thuật từ được dùng để chỉ tình huống mà trong đó một người được miễn khỏi trách nhiệm hình sự nếu đương sự hành động do sự cưỡng buộc của tình huống để bảo vệ tính mệnh hoặc sức khỏe theo một phương cách hợp lý và không còn sự lựa chọn nào khác” (the term used to refer to a situation in which a person is excused from criminal liability if he acts under a duress of circumstances to protect life or health in a reasonable manner and with no other choice).
“Sự vi phạm thuộc về trách nhiệm nghiêm ngặt” (strict liability offence) là gì"
Thông thường, để có thể kết buộc một người về một vi phạm hình sự luật pháp đòi hỏi phải hội đủ hai yếu tố (1) “hành động phạm pháp” (a guilty act) và “ý định phạm tội” (a guilty mind).
Tuy nhiên, nếu sự vi phạm là loại “vi phạm thuộc về trách nhiệm nghiêm ngặt” (strict liability offence) thì luật pháp không đòi hỏi phải có yếu tố “ý định phạm tội” (a guilty mind). Điều này có nghĩa rằng chỉ cần có “hành động phạm pháp” (a guilty act) là đủ để cáo buộc bị cáo vào tội thuộc loại “trách nhiệm nghiêm ngặt” này. Các tội thuộc về loại này thường được liệt kê trong các bộ luật hình sự của các quốc gia, và lái xe vượt tốc độ là một trong những sự vi phạm thuộc loại này.
Trong vụ White (1987). Trong vụ này, bị cáo đã kháng án lên “Tòa Án Vùng” (District Court) để chống lại quyết định của tòa sơ thẩm liên hệ đến việc tòa đã kết buộc đương sự về tội lái xe vượt tốc độ.
White đưa ra bằng chứng rằng vào lúc chạy quá tốc độ, đương sự đang chở đứa con trai bị bệnh đi khám bác sĩ. Đứa con trai, bị “bệnh suyễn kinh niên” (a chronic asthmatic), đang lên cơn và “môi của đứa bé đã chuyển sang màu xanh tím” (his lips had turned blue). Khi bị cảnh sát chận hỏi White chỉ hỏi cảnh sát về tốc độ mà ông ta đã lái và không đề cập đến bệnh tình của đứa bé. Vào lúc kháng án White đã tranh cãi về việc cho rằng “đồng hồ tốc độ của cảnh sát” (the police’s speedometer) là không chính xác, nhưng luận cứ này đã bị tòa bác bỏ. Đương sự bèn dựa vào “sự cấp thiết” (necessity) để bào chữa về việc chạy quá tốc độ của mình.
Bị cáo đã cho rằng đương sự cần phải đưa đứa con đi chữa trị gấp. Bác Sĩ Wilkins cũng ra làm nhân chứng và xác nhận rằng đứa bé đã bị bệnh suyễn kinh niên và bệnh tình của đứa bé có thể nguy hiểm đến tính mệnh vào lúc đó.
Vấn đề được đặt ra cho tòa là việc vượt tốc độ trong trường hợp này có phải là hành động cần thiết để biện minh cho sự vi phạm này hay không" Sau khi cứu xét đến tình huống và các bằng chứng được trưng dẫn cũng như các quyết định trước đây liên hệ đến việc bào chữa dựa vào sự cấp thiết, tòa đã tuyên bố tha bổng cho bị cáo.
Trong vụ Jenks 582 So2d 676 (1991) (Fla). Trong vụ đó, bị cáo bị kết buộc về tội trồng cần sa và thủ đắc loại thuốc gây đê mê. Bị cáo là đôi vợ và chồng. Người chồng bị nhiễm HIV-AIDS “do sự truyền máu [hoặc chuyền máu]” (from a blood transfusion) và vì không biết được điều này nên đã lây loại vi khuẩn HIV này cho vợ của ông ta. “Cả hai đã bị chứng buồn nôn trầm trọng và sụt ký nhanh” (both suffered from severe nausea and rapid weight loss). Bằng chứng ý khoa cho rằng không có “loại thuốc pháp định” (legal drug) nào có thể làm hạ giảm chứng buồn nôn này ngoại trừ cần sa, và rằng đang có sự nguy hiểm cho tính mệnh của họ nếu chứng buồn nôn đó không được ngăn chận.
“Tòa Kháng Án Khu Vực Florida” (The Florida District Court of Appeal) đã chấp nhận lời bào chữa về “sự cần thiết” đối với tình huống vừa nêu và đã tha bổng cho bị cáo.
Trong vụ Cf Hutchins (1991) 726 NE2d 741 (Mass). Trong vụ đó, bị cáo đã bị chứng bệnh “scleroderma” (tình trạng về da bị xơ cứng kinh niên, do sự phình ra của những mô liên kết [a chronic hardened condition of the skin, resulting from hypertrophy of connective tissue]), bệnh này sẽ làm cho các mô tổn thương kết hợp lại với nhau ở trong cơ thể và có thể gây nguy hiểm cho tính mệnh.
Sau 10 năm bị chứng bệnh này, và sau nhiều sự cố gắng chữa trị nhưng bệnh tình vẫn không thuyên giảm, bị cáo đã xử dụng cần sa để làm giảm đau.
Bằng chứng y khoa đã cho thấy rằng nhiều triệu chứng thuộc bệnh tình của bị cáo đã thuyên giảm do sự xử dụng cần sa. Bị cáo đã nộp đơn xin quốc hội Massachusetts và “Quốc Hội Liên Bang Hoa Kỳ” (US Congress) về việc xử dụng thuốc nhưng đơn đã bị bác. Sau đó bị cáo đã bị bắt và bị cáo buộc về tội trồng và thủ đắc cần sa.
Thẩm phán tọa xử đã không chấp nhận lời biện minh về “sự cần thiết” trong trường hợp này. Bị cáo bèn kháng án.
“Tối Cao Pháp Viện Massachusetts” (the Massachusetts Supreme Court) đã bác đơn kháng án theo tỷ số 5-2 vì cho rằng mặc dầu việc chữa trị của bị cáo là cần thiết, tuy nhiên, vẫn có sự nguy hại tiềm tàng nếu công chúng biết được rằng việc bị cáo trồng cần sa cho mục đích chữa bệnh sẽ không bị nghiêm phạt.
Dựa vào luật pháp cũng như các phán quyết vừa trưng dẫn, ông có thể thấy được rằng việc kháng án để chống lại quyết định này của tòa là việc mà ông nên làm, vì theo thiển ý của tôi thì ông không có gì nhiều để mất mát thêm nữa. Tuy nhiên, ông phải nộp đơn xin kháng án gấp kẻo hết hạn.
Riêng việc bào chữa về “sự cần thiết” để chống lại quyết định của tòa sơ thẩm đòi hỏi ông phải trưng dẫn những bằng chứng mạnh đủ để biện minh cho việc lái xe vượt tốc độ mà ông đã nêu lên trong thư.
Nếu ông muốn thảo luận thêm về những luật lệ vừa nêu thì ông có thể gọi điện thoại cho chúng tôi.
Trên đường đi, tôi đã bị cảnh sát hụ còi rượt theo và sau đó cho biết là tôi đã chạy 110km một giờ trong khu vực cho phép chạy 50km.
Thực tình mà nói là tôi lái xe khá nhanh, nhưng tôi hoàn toàn không biết là tôi có lái với tốc độ như cảnh sát cáo buộc hay không" Nhưng cảnh sát có cho biết là họ có máy đo tốc độ ở trên xe của họ.
Tôi giải thích lý do là tôi phải đưa vợ tôi vào bệnh viện gấp, cảnh sát bèn ghi giấy phạt và để cho tôi tiếp tục lái xe đưa vợ tôi vào bệnh viện.
Sau đó tôi ra tòa và không chịu nhận tội. Tòa bèn đình lại và ấn định ngày xử.
Cách đây chừng một tuần lễ, tôi phải ra hầu tòa để được xét xử. Tôi đã trình bày toàn bộ sự việc, nhưng cuối cùng tòa đã tuyên án là tôi phải trả tiền phạt $1,100 và bị mất bằng 6 tháng.
Xin LS cho biết là tôi có nên kháng án chống lại quyết định này của tòa hay không, vì tôi rất cần bằng lái xe không những chỉ để đi làm hằng ngày mà còn phải giúp vợ tôi trong thời gian sinh cháu bé đầu lòng nữa.
Trả lời: Theo sự quy định của “hình luật” (criminal law), thì trường hợp của ông phải được liệt kê vào loại “necessity and strict liability” (sự cấp thiết và trách nhiệm nghiêm ngặt).
“Sự cần thiết hoặc sự cấp thiết” (necessity) có thể được xử dụng như là một sự bào chữa đối với việc vi phạm hình sự vì “sự cấp thiết” là “thuật từ được dùng để chỉ tình huống mà trong đó một người được miễn khỏi trách nhiệm hình sự nếu đương sự hành động do sự cưỡng buộc của tình huống để bảo vệ tính mệnh hoặc sức khỏe theo một phương cách hợp lý và không còn sự lựa chọn nào khác” (the term used to refer to a situation in which a person is excused from criminal liability if he acts under a duress of circumstances to protect life or health in a reasonable manner and with no other choice).
“Sự vi phạm thuộc về trách nhiệm nghiêm ngặt” (strict liability offence) là gì"
Thông thường, để có thể kết buộc một người về một vi phạm hình sự luật pháp đòi hỏi phải hội đủ hai yếu tố (1) “hành động phạm pháp” (a guilty act) và “ý định phạm tội” (a guilty mind).
Tuy nhiên, nếu sự vi phạm là loại “vi phạm thuộc về trách nhiệm nghiêm ngặt” (strict liability offence) thì luật pháp không đòi hỏi phải có yếu tố “ý định phạm tội” (a guilty mind). Điều này có nghĩa rằng chỉ cần có “hành động phạm pháp” (a guilty act) là đủ để cáo buộc bị cáo vào tội thuộc loại “trách nhiệm nghiêm ngặt” này. Các tội thuộc về loại này thường được liệt kê trong các bộ luật hình sự của các quốc gia, và lái xe vượt tốc độ là một trong những sự vi phạm thuộc loại này.
Trong vụ White (1987). Trong vụ này, bị cáo đã kháng án lên “Tòa Án Vùng” (District Court) để chống lại quyết định của tòa sơ thẩm liên hệ đến việc tòa đã kết buộc đương sự về tội lái xe vượt tốc độ.
White đưa ra bằng chứng rằng vào lúc chạy quá tốc độ, đương sự đang chở đứa con trai bị bệnh đi khám bác sĩ. Đứa con trai, bị “bệnh suyễn kinh niên” (a chronic asthmatic), đang lên cơn và “môi của đứa bé đã chuyển sang màu xanh tím” (his lips had turned blue). Khi bị cảnh sát chận hỏi White chỉ hỏi cảnh sát về tốc độ mà ông ta đã lái và không đề cập đến bệnh tình của đứa bé. Vào lúc kháng án White đã tranh cãi về việc cho rằng “đồng hồ tốc độ của cảnh sát” (the police’s speedometer) là không chính xác, nhưng luận cứ này đã bị tòa bác bỏ. Đương sự bèn dựa vào “sự cấp thiết” (necessity) để bào chữa về việc chạy quá tốc độ của mình.
Bị cáo đã cho rằng đương sự cần phải đưa đứa con đi chữa trị gấp. Bác Sĩ Wilkins cũng ra làm nhân chứng và xác nhận rằng đứa bé đã bị bệnh suyễn kinh niên và bệnh tình của đứa bé có thể nguy hiểm đến tính mệnh vào lúc đó.
Vấn đề được đặt ra cho tòa là việc vượt tốc độ trong trường hợp này có phải là hành động cần thiết để biện minh cho sự vi phạm này hay không" Sau khi cứu xét đến tình huống và các bằng chứng được trưng dẫn cũng như các quyết định trước đây liên hệ đến việc bào chữa dựa vào sự cấp thiết, tòa đã tuyên bố tha bổng cho bị cáo.
Trong vụ Jenks 582 So2d 676 (1991) (Fla). Trong vụ đó, bị cáo bị kết buộc về tội trồng cần sa và thủ đắc loại thuốc gây đê mê. Bị cáo là đôi vợ và chồng. Người chồng bị nhiễm HIV-AIDS “do sự truyền máu [hoặc chuyền máu]” (from a blood transfusion) và vì không biết được điều này nên đã lây loại vi khuẩn HIV này cho vợ của ông ta. “Cả hai đã bị chứng buồn nôn trầm trọng và sụt ký nhanh” (both suffered from severe nausea and rapid weight loss). Bằng chứng ý khoa cho rằng không có “loại thuốc pháp định” (legal drug) nào có thể làm hạ giảm chứng buồn nôn này ngoại trừ cần sa, và rằng đang có sự nguy hiểm cho tính mệnh của họ nếu chứng buồn nôn đó không được ngăn chận.
“Tòa Kháng Án Khu Vực Florida” (The Florida District Court of Appeal) đã chấp nhận lời bào chữa về “sự cần thiết” đối với tình huống vừa nêu và đã tha bổng cho bị cáo.
Trong vụ Cf Hutchins (1991) 726 NE2d 741 (Mass). Trong vụ đó, bị cáo đã bị chứng bệnh “scleroderma” (tình trạng về da bị xơ cứng kinh niên, do sự phình ra của những mô liên kết [a chronic hardened condition of the skin, resulting from hypertrophy of connective tissue]), bệnh này sẽ làm cho các mô tổn thương kết hợp lại với nhau ở trong cơ thể và có thể gây nguy hiểm cho tính mệnh.
Sau 10 năm bị chứng bệnh này, và sau nhiều sự cố gắng chữa trị nhưng bệnh tình vẫn không thuyên giảm, bị cáo đã xử dụng cần sa để làm giảm đau.
Bằng chứng y khoa đã cho thấy rằng nhiều triệu chứng thuộc bệnh tình của bị cáo đã thuyên giảm do sự xử dụng cần sa. Bị cáo đã nộp đơn xin quốc hội Massachusetts và “Quốc Hội Liên Bang Hoa Kỳ” (US Congress) về việc xử dụng thuốc nhưng đơn đã bị bác. Sau đó bị cáo đã bị bắt và bị cáo buộc về tội trồng và thủ đắc cần sa.
Thẩm phán tọa xử đã không chấp nhận lời biện minh về “sự cần thiết” trong trường hợp này. Bị cáo bèn kháng án.
“Tối Cao Pháp Viện Massachusetts” (the Massachusetts Supreme Court) đã bác đơn kháng án theo tỷ số 5-2 vì cho rằng mặc dầu việc chữa trị của bị cáo là cần thiết, tuy nhiên, vẫn có sự nguy hại tiềm tàng nếu công chúng biết được rằng việc bị cáo trồng cần sa cho mục đích chữa bệnh sẽ không bị nghiêm phạt.
Dựa vào luật pháp cũng như các phán quyết vừa trưng dẫn, ông có thể thấy được rằng việc kháng án để chống lại quyết định này của tòa là việc mà ông nên làm, vì theo thiển ý của tôi thì ông không có gì nhiều để mất mát thêm nữa. Tuy nhiên, ông phải nộp đơn xin kháng án gấp kẻo hết hạn.
Riêng việc bào chữa về “sự cần thiết” để chống lại quyết định của tòa sơ thẩm đòi hỏi ông phải trưng dẫn những bằng chứng mạnh đủ để biện minh cho việc lái xe vượt tốc độ mà ông đã nêu lên trong thư.
Nếu ông muốn thảo luận thêm về những luật lệ vừa nêu thì ông có thể gọi điện thoại cho chúng tôi.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình