[LS Lê Đình Hồ là tác giả cuốn “Từ Điển Luật Pháp Anh Việt-Việt Anh” dày 1,920 trang vừa được xuất bản. Qúy độc giả có thể mua sách qua internet bằng cách lên Website Google (google.com) đánh máy chữ “ho ledinh”, rồi theo sự hướng dẫn của các websites.]
Hỏi (Bà Trần T.K. Vy): Tôi có người cháu, năm nay 22 tuổi. Ba mẹ của cháu qua đời sớm nên tôi nhận làm con nuôi, vì thế khi chồng tôi bảo lãnh tôi thì cháu đã theo tôi đến Úc định cư tính đến nay cũng gần 15 năm.
Cách đây chừng 3 tuần lễ, cháu đi chơi với 2 người bạn. Bạn của cháu đã dùng xe chở cháu, không ngờ chiếc xe đó là chiếc xe bị mất cắp và chủ nhân đã báo cho cảnh sát. Bạn của cháu dường như biết trước được điều đó, nên khi cảnh sát chận thổi rượu thì bạn của cháu giảm tốc độ giả bộ tấp vào lề rồi bất thình lình tống ga bỏ chạy. Cảnh sát đã rượt theo, bạn của cháu đã lái vào một con đường hẽm, rồi cả 3 cùng bỏ chạy.
Vừa chạy bạn của cháu đã lật đổ các thùng rác dọc đường để cản trở xe cảnh sát. Cuối cùng các cháu đã bị một chiếc xe cảnh sát khác chận bắt.
Các cháu đã được đưa về trạm cảnh sát. Tại đây sau khi hỏi cung, con của tôi bị cáo buộc về tội using offensive instrument with intent to prevent apprehension. Riêng người bạn lái xe ngoài tội vừa nên, nghe cháu kể là anh ta đã bị phạt thêm tội ăn cắp xe, tội uống rượu lái xe, tội lái xe trong lúc bị treo bằng. Cháu đã ra tòa và đã nhận tội để chờ ngày xét xử.
Xin LS cho biết với tội trạng vừa nêu, cháu sẽ bị xử phạt như thế nào. Liệu cháu có phải bị án tù hay không"
Trả lời: Điều 33B Đạo Luật Hình Sự 1900 (Crime Act 1900) quy định rằng: “Bất cứ người nào (a) xử dụng, toan xử dụng, đe dọa sẽ xử dụng hoặc sở hữu vũ khí hoặc dụng cụ tấn công, hoặc (b) đe dọa gây thương tích cho bất cứ người nào hoặc gây thiệt hại cho bất cứ tài sản nào, với ý định phạm trọng tội hoặc với ý định ngăn cản hoặc gây trở ngại việc bắt giữ hoặc việc giam cầm đương sự hoặc bất cứ người nào khác theo luật định hoặc ngăn cản hay gây trở ngại cho việc điều tra của thành viên thuộc lực lượng cảnh sát về bất cứ hành động hoặc tình huống nào được yêu cầu điều tra bởi thành viên sẽ bị tù 12 năm” (Any person who (a) uses, attempts to use, threatens to use or possesses an offensive weapon or instrument, or (b) threatens injury to any person or property, with intent to commit an indictable offence or with intent to prevent or hinder the lawful apprehension or detention either of himself or herself or any other person or to prevent or hinder a member of the police force from investigating any act or circumstance which reasonably calls for investigation by the member shall be liable to imprisonment for 12 years).
Trong vụ R v Sainsbury [2000] NSWCCA 496. Tình tiết trong vụ đó có thể được lược thuật như sau: Vào trưa ngày 29.6.1998, bị cáo cùng với bạn của cô ta là Margaret Sanders, và 2 người đàn ông xa lạ khác đã lái xe vào bãi đậu xe của Woolworths ở Camden. Đứa con nhỏ của Margaret cũng đi theo họ. Chiếc xe Ford Falcon Station-wagon mà họ lái là chiếc xe ăn cắp ngày hôm trước bởi 1 trong 2 người đàn ông đó [tội thứ nhất]. Tại bãi đậu xe, 1 trong 2 người đàn ông đã ăn cắp 1 chiếc xe Ford khác trước sự chứng kiến của bị cáo [tội thứ 2].
Bị cáo đã lái chiếc xe ăn cắp đó đến vùng Orangeville, gần Camden, rồi cả nhóm cạy cửa 2 ngôi nhà và vào lấy đi một số lượng hàng hóa [tội thứ 3 & 4]. Cả 2 ngôi nhà đều bị thiệt hại do việc cạy cửa này.
Hệ thống báo động của căn nhà thứ 2 đã trỗi lên làm cho xe cảnh sát tuần tra lưu ý, và cảnh sát đã lưu ý đến chiếc xe Ford đã được chủ nhân báo mất cắp. Bị cáo bèn lái xe bỏ chạy, cảnh sát đã rượt theo. Thế là cuộc rượt đuổi bắt đầu.
Các xe cảnh sát khác đã nhập cuộc và sự truy đuổi đã tiếp tục chừng 12 km và có những lúc tốc độ lên đến 130km/giờ. Trong lúc truy đuổi, 2 người đàn ông ngồi trên xe đã ném nhiều món đồ lớn ăn cắp được xuống đường nhằm cản trở sự truy đuổi của cảnh sát. Khi chạy đến ngả tư tại Claymore, xe của bị cáo đã đụng vào hàng rào và xe bị ngừng tại đó. Tất cả mọi người xuống xe và bỏ chạy ngoại trừ bị cáo.
“Vào lúc đó bị cáo đã cho xe lùi lại vào xe của cảnh sát rồi tống ga, lạng qua phía trái và lái đâm thẳng vào một chiếc xe cảnh sát khác khi một cảnh sát đang để một tay và một chân ra khỏi xe với cánh cửa đang mở được 3/4.” (At this stage, she reversed her car into a police vehicle and then accelerated, veered to the left and drove straight at another police vehicle where a constable had one arm and one foot out of the car with the door three-quarters of the way open).
Viên cảnh sát này đã thụt được chân vào xe nhưng cánh tay vẫn còn trên cửa nên đã bị thương ở cổ tay và không thể làm việc trong 2 tuần lễ.
Vào lúc đó, bị cáo xuống xe và bỏ chạy. Cuối cùng bị cáo và Margaret Sanders đã bị bắt, bị cáo buộc, và bị bồi thẩm đoàn kết buộc về các tội “ăn cắp xe” (larceny of a motor vehicle), “2 tội danh về việc cạy cửa vào nhà để ăn trộm” (2 counts of break enter and steal), và “tội dùng dụng cụ tấn công với ý định ngăn cản sự bắt giữ” (using an offensive instrument with intent to prevent apprehension).
Riêng 2 người đàn ông thì đã trốn thoát được nên không bị bắt giữ.
Vào lúc tuyên án, bị cáo được 27 tuổi, đã từng bị kết buộc về tội trộm vào năm 1997. Bị cáo là con gái lớn trong một gia đình có 2 chị em. Cha mẹ của bị cáo chia tay vào lúc bị cáo được 2 tuổi. Người mẹ bèn tái giá 2 năm sau đó và sống chung được 7 năm, sau đó mẹ của bị cáo có những quan hệ đồng tính cho đến lúc bị giết chết bởi người tình đồng tính vào năm 1986 lúc bị cáo được 14 tuổi. Sau đó bị cáo về sống với bà ngoại, học xong lớp 10, sống bụi đời, rồi lập gia đình và sinh được 2 con, 1 đứa bị tật bẩm sinh. Được biết bị cáo và cô Senders [đồng phạm] có quan hệ đồng tính luyến aí.
Vị thẩm phán tọa xử đã bị xử tổng cộng là “200 giờ phục dịch cộng đồng” (200 hours community service). Công tố viện bèn kháng án.
Vào lúc kháng án, Chánh Thẩm Gleeson [CJ] đã tham chiếu vụ R v Hamilton (1993) 66 A Crim R 575 và tuyên bố rằng: “Nhiệm vụ của tòa trong việc xét xử các sự vi phạm thuộc loại này là phải đưa ra một biện pháp thích đáng nhằm hỗ trợ cho cảnh sát thực hiện các công việc khó khăn, nguy hiểm và thông thường là không được sự cám ơn” (It is incumbent upon the Court in dealing with offences of this nature to show an appropriate measure of support for police officers who undertake difficult, dangerous and usually thankless tasks).
Trong vụ R v Hutchinson [2000] NSWCCA 113, tòa cũng đã tuyên án 4 năm 6 tháng tù và buộc bị cáo phải thụ hình tối thiểu 2 năm 6 tháng cho tội tương tự [theo điều 33 nêu trên].
Cuối cùng Tòa Kháng Án đã tuyên án bị cáo 18 tháng tù, và phải thụ hình tối thiểu là 12 tháng nhưng cho phép bị cáo “thụ hình theo phương thức ở tù định kỳ” (served by way of periodic detention).
Dựa vào luật pháp cũng như các phán quyết vừa trưng dẫn, bà có thế thấy được rằng tội trạng mà cháu bị cáo buộc là một tội trạng hình sự nghiêm trọng, và hình phạt có thể sẽ là bản án tù. Tuy nhiên, điều này còn tuỳ thuộc vào nhiều yếu tố khác chẳng hạn như: tiền án, mức độ mà cháu đã tham gia vào việc phạm tội, hoặc trong lúc cố tình ngăn chận sự bắt giữ cháu có gây ra sự thiệt hại về nhân mạng hoặc tài sản nào hay không, cùng nhiều yếu tố khác.
Nếu bà còn thắc mắc xin điện thoại cho chúng tôi để được giải đáp tường tận hơn.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình