BÀI DỰ THI SỐ 57
Người viết: JULIE QUỲNH
Sau vườn nhà em, đã có tự lúc nào một cây khế. Cây khế có nhiều cành, lá khế nhỏ, mọc dày khít bên nhau. Cây khế không cao lắm, thân cũng không láng lãy như các loài cây khác. Em thích nhất là tới mùa cây khế đâm hoa, hoa màu tim tím, nhỏ, nhìn kỷ, bên trong điểm chút nhụy vàng. Hoa khế từng chùm, chi chít, nếu hửi kỹ cũng có thoang thoảng hương thơm. Khi hoa kết trái, thay thế hoa bằng từng chùm khế nhỏ xíu rất dễ thương.
Bà ngoại em thích nhất là cây khế này. Bà chăm bón cây khế rất kỹ. Nào là bón phân, tưới nước, cắt tỉa lá, xịt thuốc trừ sâu. Tới mùa, thường ngày bà hay ra hái một chùm hoa khế để lên bàn thờ cúng Phật. Khi hoa kết trái, trái lớn, bà ngoại hái trái khế để làm món ăn. Ông ngoại rất thích ăn những món ăn nấu với khế như canh thịt bò nấu khế, hay khế làm món gỏi. Những món này tụi em không đứa nào thích, nhưng ông ngoại thì ăn ngon lành.
Lúc đầu, em nghĩ là bà ngoại muốn có một cây khế trong vườn là vì chìu ông ngoại, muốn có trái khế cho ông ngoại ăn. Nhưng bây giờ thì em hiểu, bà ngoại trồng cây khế là muốn giữ một kỷ niệm từ thủa xa xưa, ở quê hương Việt Nam. Bà ngoại kể hồi đó vườn nhà có nhiều cây khế lắm, khế chua, khế ngọt. Nay sang Mỹ chỉ trồng được cây khế ngọt thôi.
Còn nữa, bà có một chuyện cổ tích mà em rất thích nghe. Đó là chuyện “ăn khế trả vàng”. Chuyện kể có một ông nhà giàu khi chết đi, người anh dành hết của cải, chỉ chia cho người em một căn nhà tranh tồi tàn, trước căn nhà tranh có một cây khế. Nhưng mỗi năm, hễ mùa trái chín thì có một bầy chim ở đâu bay về, ăn một lúc là sạch nhẵn. Người em buồn lắm, ngồi than khóc thì con chim đầu đàn kêu: “Ăn khế trả vàng.” Sau đó người em được chim mang đi tới núi vàng, mỗi mùa lấy một túi vàng đem về. Người em trở nên giàu có. Người anh rình coi, biết chuyện bèn đem hết nhà cửa, ruộng vườn đổi cho người em. Đến mùa, chim tới ăn trái xong cũng mang người anh tới núi vàng. Nhưng người anh vì tham lam, may cái túi lớn quá, lấy nhiều vàng quá nên khi chim đưa người anh trở về, ngang qua biển, túi vàng nặng quá, cả người anh và túi vàng rớt xuống biển luôn…Bà ngoại nói, đó là cây khế trong truyện cổ tích, còn cây khế của bà, bà chỉ mong có nhiều trái để nấu món ăn cho ông ngoại.
Em đã hiểu tại sao bà ngoại chăm bón cây khế trong vườn nhà, và em cũng yêu quí cây khế của ngoại.
Julie Quỳnh
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình