Đêm giao thừa 2000, số người đổ ra ngoài đường quá đông đón mừng tân thế kỷ. 500,000 người ở Saigon và 400,000 ở Hà Nội. Chưa bao giờ dân ta đi đón Tết Tây ào ạt như vậy khiến các ông lãnh đạo Cộng sản Việt Nam trở tay không kịp. Nếu bị bất ngờ thì thật quá dở, đáng lẽ mấy ông phải biết trước mới đúng.
Tết truyền thống của Việt Nam vẫn là Tết Nguyên Đán theo Âm lịch. Dân ta vẫn có lệ đón Xuân rầm rộ vào dịp này với những tràng pháo nổ đì đùng đêm giao thừa và bà còn đi lễ chùa, mặc áo quần mới đến nhà nhau xông đất chúc Tết. Nhưng đến Tết Tây, bà con đa số thờ ơ, trừ dưới thời Pháp thuộc ngày xưa, mấy ông công chức ta đi chúc các quan Tây, hay thời đổi mới ngày nay, các quan kinh doanh ta đi chúc Tết mấy quan đầu tư ngoại quốc. Trong lịch sử Việt Nam, chưa bao giờ dân ta nô nức đón Tết Tây như năm 2000.
Tôi đã từng nói hoan lạc là một bệnh dễ lây, nhưng câu hỏi đặt ra là dân Việt Nam đã bị truyền nhiễm niềm vui đón chào thế kỷ mới từ hồi nào vậy" Và tại sao nó lây đến Việt Nam trong khi nhà nước đã tìm mọi cách sàng lọc tin tức từ thế giới bên ngoài, ngay cả đến Internet cũng có một bức tường lửa để ngăn chặn những tin tức và tài liệu bị coi là phá hoại chế độ hay tiếp tay cho âm mưu diễn biến hòa bình của các thế lực thù nghịch" Theo múi giờ Trái Đất phương đông đón chào năm mới trước phương tây. Ở Đông Á có một nước văn hóa truyền thống gần gụi vói Việt Nam hơn hết là Trung Quốc, nhưng giao thừa Dương lịch Bắc Kinh đến trước Hà Nội một tiếng đồng hồ. Tôi không nghĩ dân Việt Nam xem TV thấy cảnh giao thừa ở Đông Kinh hay Bắc Kinh rồi vui lây, đổ ra đường đón chào thiên kỷ mới. Thật ra tình hình thế giới đã ngấm vào Việt Nam từ lâu bằng đủ mọi cách, qua mọi con đường.
Một con đường dễ thấy nhất, trớ trêu thay lại do chính các ông cộng sản tự vẽ ra. Chính các ông chỉ đường cho hươu chạy còn nói gì nữa" Tôi nhìn tấm hình 200 anh mặc áo đỏ theo kiểu “lính thú đời xưa” đứng sắp hàng đánh trống trình diễn ở Saigon mà thấy tức cười vô cùng. Đây là một “bản sao con mèo”, cóp đúng các màn đánh trống truyền thống ở Nhật Bản hay Nam Hàn - hai nước này có cổ tục đánh trống như vậy, đã được đưa lên màn ảnh nhiều lần từ bao năm nay. Mục đích của các ông kinh doanh nhà nước cộng sản là muốn làm trò hấp dẫn du khách ngoại quốc vào dịp Tết Tây, nhưng nó đã trở thành của đi muợn vá víu đầu Ngô mình Sở thật lố lăng. Dân Việt Nam đổ ra đường không phải để xem đánh trống, mà chỉ vì vui lây, thấy thiên hạ đổ ra đường, họ cũng làm như vậy, rút cuộc số người quá đông làm mấy ông nhà nước bấn xúc xích.
Chế độ Cộng sản sợ những đám đông mà họ không thể kiểm soát được về tư tưởng. Họ đã có kinh nghiệm hồi tháng 12 năm ngoái khi thành phố Saigon làm lễ kỷ niệm 300 năm thành lập, nhiều chuyện lộn xộn mất trật tự đã xẩy ra. Bởi vậy khi đám người xuống đường càng lúc càng đông đêm Giao thừa năm 2000, nhà cầm quyền quýnh lên vào phút chót đã hủy bỏ nhiều cuộc vui chơi, chẳng hạn như một cuộc rước xe hoa, và đưa các buổi trình diễn ca nhạc di tản chiến thuật ra nhiều nơi trong thành phố thay vì tụ lại một chỗ. Nhưng các nỗ lực đó đã tỏ ra vô hiệu, người vẫn đông như kiến. 6 người bị dẫm chết vì chen nhau ở... Hà Tĩnh, cái nôi của Cộng sản Việt Nam. Thiên niên kỷ tài thật.
Ở Hà Nội 3,000 công an cảnh sát được huy động. Khu vực xung quanh nhà Hát Tây giao thông kẹt cứng vì 300,000 người chen chúc nhau đứng đầy lộ, công an phải ngăn chặn nhiều ngả đường, dùng gậy đẩy lui những người muốn tiến đến gần sân khấu lớn ngoài trời dựng ở đó. Dân chúng bực tức bất mãn, leo lên cây và những cột trụ cao để có thể nhìn thấy sân khấu từ xa.
Cư dân Saigon hiện có khoảng 5 triệu người, số người đổ ra đường ước lượng tới 500,000. Hà Nội dân cư chưa bằng một nửa, chỉ có 2.3 triệu, vây mà có đến 400,000 người đổ ra ngoài đường. Xét ra những người dân sống dưới chế độ cộng sản càng lâu bao nhiêu càng thấy ngấm kỹ, nghĩa là họ ham nhìn thấy tận mắt niềm vui nhiều hơn những người ở miền Nam. Đây cũng là một điều có ý nghĩa. Xem hình và tin tức về đêm giao thừa 2000 ở Việt Nam, tôi có nhiều ý nghĩ.
Toàn cầu hóa là cái gì vậy" Người ta nói đến toàn cầu hóa kinh tế, toàn cầu hóa thương mại, toàn cầu hóa tự do, toàn cầu hóa dân chủ...Tất cả đều rất đúng bởi vì đó là biểu hiện một xu thế mới của tiến hóa xã hội con người. Người ta cũng nói nhiều đến những khó khăn, những vấn đề nẩy sinh từ tiến trình toàn cầu hóa đó. Điều đó cũng không sai. Nhưng đúng hơn hết, toàn cầu hóa là một xu thế bất khả kháng, dù anh không muốn, nó vẫn đến với anh như thường.
Ở Việt Nam những người lãnh đạo chỉ thích nói đến toàn cầu hóa khi nào có lợi cho chế độ cai trị độc đảng của họ. Bởi vậy họ đã lập ra một cái sàng toàn cầu hóa, chỉ những cái gì có lợi cho chỗ ngồi hay túi tiền của họ, chẳng hạn như đô la Mỹ, họ mới cho lọt vào, còn những cái khác đều bị thẩy ra ngoài hết. Họ đã áp dụng một triết lý rẻ tiền là cái gì có lợi ta hội nhập, cái gì không có lợi ta hội xuất. Họ đã ôm ảo tưởng. Thực tế là dù anh không muốn hội nhập, anh vẫn “bị” hội nhập như thường.
Đêm giao thừa 2000 ở Hà Nội và Saigon chứng tỏ dân trí Việt Nam đã lên cao theo kịp trào lưu thế giới, không có sức mạnh nào cản nổi. Mọi rào cản, mọi thủ đoạn bưng bít đều vô ích. Hội nhập vẫn đến với Việt Nam. Nó đến bằng những bước chân âm thầm, nhẹ nhàng nhưng hữu hiệu vô cùng.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình