Quyền hành hủ hoá. Sống lâu lên lão làng. Vạn vật vô thường. Đổi thay là luật sống. Đứng trên bình diện thực tế sinh động chánh trị, cuộc bầu cử truất bãi Ô. Davis, đưa Ô. Schwarzeneger lên, là một đổi thay lớùn. Một thứ đảo chánh của nhân dân, đảo chánh băøng lá phiếu. Một thứ cách mạng công quyền do nhân dân phát động. Nguyện vọng của cử tri là muốn có sự thay đổi, muốn có sự khác biệtï, muốn có cái mới trong chánh quyền. Tân Thống đốc là sản phẩm của thay đổi, người của thay đổi, và chỉ có thể thành công được bằng thay đổi mà thôi. Thành công sẽ có khi Oâng "ngửi" được, làm chất men, nương được, dấy lên, và giữ được luồng gió cải cách, cách mạng ấy trong chánh quyền, mà nhân dân đã tạo thành động lực, nội lực và giao phó cho Oâng bằng lá phiếu. Thay đổi chánh quyền một tiểu bang do một đảng khác kiểm soát Hành Pháp, Lập pháp, công chức tiểu bang và thành thị, là một chuyện không dễ. Nhưng có nhân dân Oâng có thể làm tất cả, trả nợ dần, hồi phục sức mạnh Cali, tái lập niềm tin nơi dân chúng đối với chánh quyền. Nhân vật Terminator ắt hẳn đã và phải biết điều đó để thành Người của Thay đổi trong chánh quyền, kinh tế, chánh trị của tiểu bang Cali đông dân nhứt Mỹ, giàu ngang Pháp trên thế giới, từng cống hiến cho đất nước và nhân dân Mỹ nhiều vị tổng thống nổi danh như Nixon, Reagan mỗi người một vẻ.
Thực vậy, vị Thống đốc thứ 38 của California, tài tử Schwarzeneger, trong diễn văn tuyên thệ nhậm chức, nói cuộc bầu cử truất bãi và điền thế là "cuộc bầu cử không phải thay đổi một người. Nó thay đổi một đảng.Nó thay đổi toàn thể bầu không khí chánh trị của tiểu bang." Oâng mong "phép lạ Sacramento" đang nằm trong bàn tay, khối óc của nhân dân Cali sẽ cứu vãn Cali như "phép lạ Philadelphia" nơi những đại biểu các thuộc địa Anh kéo về Philadelphia quyết tâm cứu vãn Liên bang trong thời kỳ khủng khoảng niềm tin, giấc mộng Mỹ suýt tan vỡ vì chia rẽ-- thương gia chống nông dân, bang lớn chống bang nhỏ, bắc chống nam. Oâng đưa ra một chương trình thay đổi trong 100 ngày đầu đầy can đảm trong nhiệm kỳ của Oâng, liên quan đến bốn bốn lãnh vực. Nhập cư: hủy bỏ dư án luật số 60 của Thượng Viện Tiểu bang cấp bằng lái xe cho những người nhập cư không có giấy tờ (undocumented) . Ngân sách: ngưng không cho sữ dụng phần gia tăng công chi , sau ngày Arnold đác cử. Thuế: hủy bỏ việc tăng gấp ba lần thuế xe hơi. Đệ trình Quốc Hội ngân sách của tiểu bang tài khóa 2004 bắt đầu thi thành vào 1 tháng 7 tới, chấm dứt trội chi ước lượng 8 tỷ và xấp xếp lại số nợï của tiểu bang .Lao động: xem xét lại toàn bộ hệ thống bồi thường lao động. Thông qua một cách cỡi mở tu chánh án hiến pháp và cấm việc gây quỹ trong tiến trình làm ngân sách . Oâng bắt đầu ngày đầu Thống đốc của Oâng trong việc ký quyết định hủy bó lệ phí xe, triệu tập khẩn cấp Quốc Hội hơp khoá đặc biệt và có thể đề nghị vay nợ công (tin CNN).
Nhìn chung bước đầu của tân thống đốc, là tiền kiết. Lể tuyên thệ nhậm chức vào sáng Thứ Hai 17/11 tại Thủ phủ Sacamento được đa số khuynh hướng ủng hộ. Arnold Schwarzeneger, chỉ là di dân gốc Aùo mới một đời ông, 56 tuổi, vẫn đăùc cử Thống đốc, 6 tuần trước, trở thành Thống đốc của Cali. Oâng có 3 năm của chức vụ Thống đốc Cali để làm cuộc đổi thay và nhân dân sẽ đánh giá sau đó bằng lá phiếu. Cuốn Thánh Kinh của Oâng để bàn tay lên thề là cuốn Thánh kinh viết bằng tiếng Pháp, ấn tống từ thế kỷ 16, theo tin báo Le Monde ( Pháp ), nhưng theo CNN cuốn ấy ấn tống vào năm 1811, theo tường thuật của Ô.Chủ tịch Tối cao Pháp Viện chứng giám tuyên thệ, là Ronald George. Người di dân nghèo đến Mỹ trước đây non 30 năm, vẫn thành tài tử, lấy vợ là bình luận gia Truyền hình loại có hạng, vốn là cháu gái kêu Tổng Thống Kennedy bằng Cậu , một gia đình vọng tộc, Dân Chủ nòi, lần đầu tiên bỏ thăm cho Cộng hoà.Phu xướng, phụ tùy; đồng vợ đồng chồâng tát biển đông cũng cạn. Vợ cầm Thánh Kinh cho chồng đặt tay lên thề trung thành với Hiến Pháp Mỹ, chống lại mọi kẻ thùø nội hay ngoại. Còn vợ thì ngâm một đoạn thơ của Maya Angelou. Có khoảng 7500 người (theo CNN) dự. Đa số là người từng ủng hộ cuộc truất bãi, nhà lập pháp tiểu bang, các phái đoàn dân cử và thân hào nhân sĩ. Hầu hết các cựu thống đốc đều có mặt trừ TT Reagan vốn là cựu thống đốc Cali không dự đưọc vì bịnh Alzheimer. Sau tuyên thệ có 3 cuộc tiếp tân, ăn sáng chung với công chức ở Capitole; họp mặt riêng với gia đình; và tiếp tân ở Phòng Thương Mải có hơn 2000 ngưòi dự.
Lãnh tụ đảng Dân Chủ ở Thượng Viện, Don Parta tuyên bố đảng của Oâng sẽ cộng tác với tân thống đốc. Cựu Thống đốc Davis mới bàn giao nói, "Tôi nói chuyện với Oâng ấy hầu như hàng ngày… Tôi nghĩ ông ấy có nhiều bản nang tốt, sẽ cử người tốt và có một khởi đầu tốt." Ô. Riordan, Cựu Thị Trưởng thành phố lớn nhứt của Cali, nói, "Nhân dân bây giờ đã sẵn sàng cho cuộc thay đổi." CNN đi một bản tin phân tích dài hai trang với câu kết tốt, "dù chiến dịch tranh cử có khích bát, việc chuyển giao được đánh dấu bằng cộâng tác của đôi bên." Báo Le Monde của Pháp đi tin của AFP, với câu chủ đề in đậïm nghe có cảm tình." Một trong những quyết định đầu của Oâng là hủy bỏ sự tăng thuế xe do người tiến nhiệm quyết định, Ô. Gray Davis Dân Chủ, dù việc làm đó làm ngân sách đã nợ khổng lồ, thiếu thêm 4 tỷ." Báo New York Times đưọc AFP trích dẫn lời phê bình tế nhị, nhắc khéo dù ưu tiên số 1 của Arnold là giảm bớt khiếm hụt ngân sách tiểu bang, "nhật lịnh [của Arnold] khá mơ hồ."
Hai đảng Dân chủ lẫn Cộng Hoà, hai trăm lịch sử Viễn Tây của Cali, lần thứ nhứt nhân dân Cali truất bải thống đốc, mấy chục triệu cư dân Cali gần 290 triệu công dân Mỹ, và hàng mấy chục sắc tộc nhập cư đang nhìn Người của Thay đổi. Không ai khó tính đòi hỏi xây thành La mã trong một ngày. Nhưng cũng không ai dễ tính đối với người được giao nhiệm vụ thay đổi má ù lì, hủ hoá trong hành lang quyền bính, hệ thống thư lại, quan liêu. Ba năm nhiệm kỳ còn lại là thời gian đủ để đánh giá, người thay đổi có thay đổi không.
Thực vậy, vị Thống đốc thứ 38 của California, tài tử Schwarzeneger, trong diễn văn tuyên thệ nhậm chức, nói cuộc bầu cử truất bãi và điền thế là "cuộc bầu cử không phải thay đổi một người. Nó thay đổi một đảng.Nó thay đổi toàn thể bầu không khí chánh trị của tiểu bang." Oâng mong "phép lạ Sacramento" đang nằm trong bàn tay, khối óc của nhân dân Cali sẽ cứu vãn Cali như "phép lạ Philadelphia" nơi những đại biểu các thuộc địa Anh kéo về Philadelphia quyết tâm cứu vãn Liên bang trong thời kỳ khủng khoảng niềm tin, giấc mộng Mỹ suýt tan vỡ vì chia rẽ-- thương gia chống nông dân, bang lớn chống bang nhỏ, bắc chống nam. Oâng đưa ra một chương trình thay đổi trong 100 ngày đầu đầy can đảm trong nhiệm kỳ của Oâng, liên quan đến bốn bốn lãnh vực. Nhập cư: hủy bỏ dư án luật số 60 của Thượng Viện Tiểu bang cấp bằng lái xe cho những người nhập cư không có giấy tờ (undocumented) . Ngân sách: ngưng không cho sữ dụng phần gia tăng công chi , sau ngày Arnold đác cử. Thuế: hủy bỏ việc tăng gấp ba lần thuế xe hơi. Đệ trình Quốc Hội ngân sách của tiểu bang tài khóa 2004 bắt đầu thi thành vào 1 tháng 7 tới, chấm dứt trội chi ước lượng 8 tỷ và xấp xếp lại số nợï của tiểu bang .Lao động: xem xét lại toàn bộ hệ thống bồi thường lao động. Thông qua một cách cỡi mở tu chánh án hiến pháp và cấm việc gây quỹ trong tiến trình làm ngân sách . Oâng bắt đầu ngày đầu Thống đốc của Oâng trong việc ký quyết định hủy bó lệ phí xe, triệu tập khẩn cấp Quốc Hội hơp khoá đặc biệt và có thể đề nghị vay nợ công (tin CNN).
Nhìn chung bước đầu của tân thống đốc, là tiền kiết. Lể tuyên thệ nhậm chức vào sáng Thứ Hai 17/11 tại Thủ phủ Sacamento được đa số khuynh hướng ủng hộ. Arnold Schwarzeneger, chỉ là di dân gốc Aùo mới một đời ông, 56 tuổi, vẫn đăùc cử Thống đốc, 6 tuần trước, trở thành Thống đốc của Cali. Oâng có 3 năm của chức vụ Thống đốc Cali để làm cuộc đổi thay và nhân dân sẽ đánh giá sau đó bằng lá phiếu. Cuốn Thánh Kinh của Oâng để bàn tay lên thề là cuốn Thánh kinh viết bằng tiếng Pháp, ấn tống từ thế kỷ 16, theo tin báo Le Monde ( Pháp ), nhưng theo CNN cuốn ấy ấn tống vào năm 1811, theo tường thuật của Ô.Chủ tịch Tối cao Pháp Viện chứng giám tuyên thệ, là Ronald George. Người di dân nghèo đến Mỹ trước đây non 30 năm, vẫn thành tài tử, lấy vợ là bình luận gia Truyền hình loại có hạng, vốn là cháu gái kêu Tổng Thống Kennedy bằng Cậu , một gia đình vọng tộc, Dân Chủ nòi, lần đầu tiên bỏ thăm cho Cộng hoà.Phu xướng, phụ tùy; đồng vợ đồng chồâng tát biển đông cũng cạn. Vợ cầm Thánh Kinh cho chồng đặt tay lên thề trung thành với Hiến Pháp Mỹ, chống lại mọi kẻ thùø nội hay ngoại. Còn vợ thì ngâm một đoạn thơ của Maya Angelou. Có khoảng 7500 người (theo CNN) dự. Đa số là người từng ủng hộ cuộc truất bãi, nhà lập pháp tiểu bang, các phái đoàn dân cử và thân hào nhân sĩ. Hầu hết các cựu thống đốc đều có mặt trừ TT Reagan vốn là cựu thống đốc Cali không dự đưọc vì bịnh Alzheimer. Sau tuyên thệ có 3 cuộc tiếp tân, ăn sáng chung với công chức ở Capitole; họp mặt riêng với gia đình; và tiếp tân ở Phòng Thương Mải có hơn 2000 ngưòi dự.
Lãnh tụ đảng Dân Chủ ở Thượng Viện, Don Parta tuyên bố đảng của Oâng sẽ cộng tác với tân thống đốc. Cựu Thống đốc Davis mới bàn giao nói, "Tôi nói chuyện với Oâng ấy hầu như hàng ngày… Tôi nghĩ ông ấy có nhiều bản nang tốt, sẽ cử người tốt và có một khởi đầu tốt." Ô. Riordan, Cựu Thị Trưởng thành phố lớn nhứt của Cali, nói, "Nhân dân bây giờ đã sẵn sàng cho cuộc thay đổi." CNN đi một bản tin phân tích dài hai trang với câu kết tốt, "dù chiến dịch tranh cử có khích bát, việc chuyển giao được đánh dấu bằng cộâng tác của đôi bên." Báo Le Monde của Pháp đi tin của AFP, với câu chủ đề in đậïm nghe có cảm tình." Một trong những quyết định đầu của Oâng là hủy bỏ sự tăng thuế xe do người tiến nhiệm quyết định, Ô. Gray Davis Dân Chủ, dù việc làm đó làm ngân sách đã nợ khổng lồ, thiếu thêm 4 tỷ." Báo New York Times đưọc AFP trích dẫn lời phê bình tế nhị, nhắc khéo dù ưu tiên số 1 của Arnold là giảm bớt khiếm hụt ngân sách tiểu bang, "nhật lịnh [của Arnold] khá mơ hồ."
Hai đảng Dân chủ lẫn Cộng Hoà, hai trăm lịch sử Viễn Tây của Cali, lần thứ nhứt nhân dân Cali truất bải thống đốc, mấy chục triệu cư dân Cali gần 290 triệu công dân Mỹ, và hàng mấy chục sắc tộc nhập cư đang nhìn Người của Thay đổi. Không ai khó tính đòi hỏi xây thành La mã trong một ngày. Nhưng cũng không ai dễ tính đối với người được giao nhiệm vụ thay đổi má ù lì, hủ hoá trong hành lang quyền bính, hệ thống thư lại, quan liêu. Ba năm nhiệm kỳ còn lại là thời gian đủ để đánh giá, người thay đổi có thay đổi không.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình