Mỹ sẽ đánh A Phú Hãn nhưng đánh cách nào" Để trả lời câu hỏi này tôi thiết nghĩ nên nói đến những điều Mỹ không nên làm. Thứ nhất, Mỹ không nên - và có lẽ cũng không thể - đánh để chiếm đóng đất nước này. Mỹ nên tránh những vết xe đổ thời cận đại. Thế kỷ thứ 19, Đế quốc Anh đã toan xâm chiếm nước này để ngăn chặn ảnh hưởng của Nga hoàng xuống Nam Á, nhưng sau khi đại quân Anh bị tàn sát, mộng ước này đã phải từ bỏ vào năm 1839. Sau Thế chiến II, Anh rút khỏi bán đảo Ấn Độ, ảnh hưởng của Liên Xô đã có ở A Phú Hãn nhưng rất lỏng lẻo. Sau khi Liên Xô bất hòa với Trung Quốc, Hồng quân Xô Viết tiến chiếm A Phú Hãn năm 1979, nhưng 10 năm sau chịu không nổi, chết đến 150,000 quân, nên phải bỏ của chạy lấy người.
Không thể dùng Không quân Chiến lược, B-52 vô ích lại thiếu căn cứ thuận lợi. Không quân Chiến thuật thích ứng nhất, nên sử dụng tối đa các loại trực thăng võ trang hạng nặng. Giới hạn việc sử dụng những căn cứ tạm thời "đi mượn" của các nước Trung Á và cả Hồi quốc, vì đó là những mục tiêu thuận tiện nhất cho loại ôm bom quyết tử đánh phá. Chiến đấu-oanh tạc cơ cần được tiếp tế trên không để dùng căn cứ chủ yếu là các hàng không mẫu hạm. Mục tiêu cuộc chiến mới của Mỹ là đánh khủng bố, nhưng sự thật vẫn là phải tiêu diệt chế độ Hồi giáo quá khích Taliban. Bởi vậy không thể từ ngoài biển bắn phi đạn và dùng oanh tạc cơ "trải thảm bom" như đánh Saddam Hussein ở Iraq, người lính Mỹ phải đặt chân lên đất A Phú Hãn. Nếu không chiếm đất dành dân, Mỹ chỉ còn cách tiến công bằng các trận biệt kích, đánh chớp nhoáng rồi mau mau rút trước khi quá muộn chăng". Biệt kích kiểu này nên gọi là đánh trộm thì đúng hơn, nó an toàn và giới hạn tổn thất. Nhưng xin hỏi đánh kiểu đó thì làm sao lật đổ được Taliban ở một nước địa hình quái gở như A Phú Hãn"
Muốn đánh Taliban, Mỹ phải dùng một chiến thuật quen thuộc trong binh pháp vẫn gọi là "vận động chiến", hay chiến tranh di động. Nhưng đây là thứ vận động chiến khác hẳn những gì đã có. Nó khác vì hai yếu tố căn bản. Thứ nhất là đối tượng để đánh. Kẻ thù của Mỹ là một nhóm người ẩn hiện như ma, bọn đầu não chỉ huy chỉ có vài người, chúng dễ tản mát và chui rúc vào những hang ổ cá nhân khó kiếm. Quân của chúng không có nhiều, nhưng đều là những kẻ cuồng tín, quyết liệt và hy sinh đến độ cao nhất, chúng xuất trận để giết rồi chết luôn. Chiến thuật của chúng còn hơn là chiến thuật biển người của Cộng sản thời trước. "Biển người" là sự hy sinh ồ ạt của đám đông, sự hy sinh này chỉ bùng lên nhờ tinh thần tập thể khích lệ lẫn nhau, làm gương hy sinh cho nhau để tạo trạng thái mê loạn trong chốc lát. Quân của khủng bố khủng khiếp hơn nhiều vì đó là sự hy sinh đơn độc của một cá nhân hay một nhóm vài ba người có ý chí quyết tử được nung nấu từ nhiều năm liền chớ không phải bột phát nhất thời. Bởi vậy không thể chờ đợi chúng tập trung đánh du kích. Chúng còn hơn du kích. Chúng không dại mà tụ lại nổ súng để làm mồi cho phi pháo Mỹ. Chúng chỉ xuất hiện để đánh một đòn duy nhất và khi thấy chúng lộ hình là lúc đã quá muộn cho Mỹ.
Yếu tố thứ hai là vũ khí hiện đại, khác hẳn các loại vận động chiến thông thường. Đây không phải là loại vận động chiến Mỹ đã áp dụng với các đoàn cơ giới thần tốc ở các vùng sa mạc miền Nam Iraq một chục năm trước đây. Địa hình A Phú Hãn rất hiểm hóc, đó là "địa bất lợi" cho mọi loại quân từ ngoài tiến công. Chiến xa và thiết giáp nặng đều vô dụng ở vùng núi non hiểm trở quanh Kabul và ở miền Bắc A Phú Hãn. Còn miền Nam là sa mạc, không có ai để đánh. Nhưng không nên có ảo tưởng có thể dùng bộ binh chiếm đóng và lập căn cứ trường kỳ ở vùng này. Sa mạc là một bãi sa lầy chiến lược. Mỹ có nhiều loại quân đặc biệt vũ khí hiện đại, để đánh vận động chiến ở A Phú Hãn. Không đánh theo kiểu biệt kích đến rồi đi ngay, mà phải ở lại trong thời gian đủ để thám thính và tiêu diệt. Phải di động liên tục bằng trực thăng từ nơi này qua nơi khác và có khi phải sẵn sàng làm mồi nhử bọn quyết tử. Đây là một thứ "siêu vận động chiến", nhưng rất gian nan, vì không nên quên quân khủng bố cũng có nhiều loại cao xạ cá nhân bắn hạ phi cơ, kể cả phi đạn "tầm nhiệt" Stringer mà chính Mỹ năm xưa đã viện trợ cho du kích đánh Liên Xô.
Mỹ đã có nhiều loại quân thuộc các binh chủng để sử dụng trong chiến thuật này. Mỹ có Biệt kích "mũ xanh" và Biệt động quân của Lục quân, có Lực lượng đặc biệt của Không quân, SEAL của Hải Quân và các toán tác động Delta kiêm xung kích và tình báo...Một tuần trước đây, tôi đã viết tình báo là quan trọng nhất trong trận đánh khủng bố, tình báo chiến lược cũng như tình báo chiến thuật. Trong cuộc vận động chiến ở A Phú Hãn, tình báo chiến thuật và truyền tin hiện đại rất cần. Mỹ có rất nhiều loại phi cơ do thám, cả không người lái lẫn có người lái. Bay cao có U2 ngoài tầm súng của địch, nhưng trong vận động chiến thời nay cần phi cơ bay thấp như loại hiện đại "Predator". Khi đã có đụng độ, các loại thám thính có người lái rất cần. Mỹ có nhiều loại phi cơ này, như ES lớn bằng chiếc phi chở khách Boeing 727, trên là cả một bộ tham mưu với máy móc liên lạc hiện đại nhất. Ngoài ra còn có những loại mới ký hiệu bằng những chữ tắt như E8, JS. EA...Dùng loại "thám nhìn" và "thám nghe" điện tử sẽ cô lập những tên chỉ huy ẩn núp trong hang núi. Chúng sẽ không dám dùng một thứ máy móc truyền tin nào, kể cả loại hiện đại nhất.
Trận đánh A Phú Hãn là trận đầu, nếu không loại trừ được Taliban, trận đánh coi như thất bại. Trận đầu mà thua là toàn bộ cuộc chiến chống khủng bố trên khắp thế giới sẽ không có hy vọng thắng.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình