Làng Quê Chống Lũ
Bạn,
Theo báo quốc nội, từ cuối tháng 10 đến nay, miền Trung chính thức bước vào mùa mưa lũ. Trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi, những ngày này, ở những làng ngập lũ ven sông Trà Bồng, con sông với dòng nước "soi bóng những hàng tre..." không còn xanh trong nữa mà chuyển màu đùng đục. Dọc ven các con sông lớn ở tỉnh này, những người dân quê đang chạy đua trước lũ, tìm cách chống lũ. Phóng viên báo Tuổi Trẻ ghi nhận về cảnh chống lũ ở một số khu vực tại Quảng Ngãi qua đoạn ký sự như sau.
Phóng viên về xã Hành Tín Tây (huyện Nghĩa Hành), một xã nằm nơi đầu nguồn sông Vệ luôn hứng con nước từ vùng núi rừng Ba Tơ đổ về. Năm 1999, mưa lũ trắng trời, Hành Tín Tây từng trở thành "rốn lũ" của Quảng Ngãi. Qua khỏi Nông trường mía 24-3 rẽ vào, phóng viên thấy nhiều người xách những can nhựa loại 30 lít có ghi chữ PCLB (Phòng chống lụt bão). Trưởng thôn Tân Phú 2 Nguyễn Văn Thạnh, hai tay xách chục can nhựa- nói: "Nhận can trên xã về chống lụt bão đây. Cũng nhờ ba cái can này mà nhiều người thoát chết..."
Chuyện cứu hộ theo kiểu nhà nghèo của xã Hành Tín Tây có hiệu ứng không ngờ: nhà nào cũng mua năm ba chiếc can về làm phao. Chuyện "xã phao can" lan rộng khắp vùng ven đầu nguồn sông Vệ. Qua Hành Tín Đông, đến Hành Thiện cũng thấy người dân đổ đi mua can nhựa. Nhà nghèo khó thường ngày dùng can đựng mắm, nhưng khi thấy trời mưa xuống là súc can sạch cột dây vào làm phao chống lũ.
Lên gò Đình, trên gò cao giáp bìa núi trồng bạch đàn lưa thưa, phóng viên thấy hàng trăm người đang chặt tre vót rui mè, lấy tranh, rơm bện thành tấm để làm mái chuồng cho trâu bò ở tạm. Ông Đào Văn Nhân ngồi trên mái chuồng bò đón lấy từng bó rơm do con chuyển lên, nói: "Chuyển người đi thì có ghe thuyền, nhưng trâu bò thì không thể nên chúng tôi phải làm chuồng tạm chuyển chúng lên trước...". Nhiều năm rồi, khi vụ hè thu kết thúc, rơm rạ được chuyển thẳng lên gò Đình để chất thành cây. Trước mùa lũ, đàn ông, trai tráng lại kéo lên gò làm mới hoặc tu sửa lại chuồng trại để nhốt trâu bò tránh lũ.
Tại xã Nghĩa Dũng, vùng hạ lưu ven sông Trà Khúc, nơi mà trong mùa lũ năm 1999 máy bay trực thăng phải thả nước, mì tôm cho cư dân, đã có bờ kè dọc sông dài khoảng 1km. Nhưng anh Cao Bạt, thành viên đội cứu hộ, cứu nạn cho biết: "Bờ kè kiên cố thật, nhưng hễ khoảng báo động 2 là con nước chồm lên rồi ào vào doi cát tạo thành nhánh sông nhỏ nước chảy xiết nghe rợn người".
Bạn,
Cũng theo báo Tuổi Trẻ, vào mùa lũ, toàn xã nói trên có 360 gia đình sẽ bị cô lập, bị sạt lở nên xã đã lập ba đội thuyền cứu nạn gồm 20 thuyền máy, ghe chèo. Ngày ngày, những ngư dân trên các ghe thuyền này đi kiếm sống, nhưng khi lũ về thì trở thành đội viên cứu nạn.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình