Tóm tắt: Ngày xưa ông vua nọ có ba người con trai. Hai con đầu thì thông minh, nhanh nhẹn. Người con út hiền lành mà khờ khạo nên mọi người gọi là chàng Ngốc. Khi nhà vua lớn tuổi, muốn sau này sẽ truyền ngôi cho một trong ba ngời con trai, bèn đặt ra một cuộc thi. Nhà vua thả ba chiếc lông chim cho ba hoàng tử chọn đường đi tìm đem về cho vua một tấm thảm đẹp. Hoàng tử Út chọn chiếc lông chim rơi gần nhất và chàng thấy một nắp hầm. Xuống hầm chàng được cóc già mập ú cho tấm thảm và đoạt giải. Hai người anh không chịu, đòi thi tiếp, nhà vua lại ra đề ai mang về cho vua chiếc nhẫn đẹp nhất thì được trị vì vương quốc sau này. Và cả ba chàng lại ra đi...
Kỳ 3 (tiếp theo)
Chàng Ngốc đi xuống dưới hầm gặp Cóc mập. Sau khi chào hỏi nhau, chàng Ngốc nói:
“Nay vua cha lại ra lệnh cho mỗi anh em chúng tôi tìm một chiếc nhẫn thật đẹp. Tôi không biết tìm đâu ra chiếc nhẫn này”.
Cóc Mập liền ra lệnh:
“Này các thiếu nữ thanh tú
Này bà già béo ụ kia
Cả con chó của bà nữa
Đem ra cho ta hộp nữ trang...”
Cóc con vội đi lấy và mang ra một cái hộp khác. Cóc mập mở ra, lựa một hồi rồi chọn cho chàng Ngốc một chiếc.
“Chiếc này là trong những chiếc nhẫn đẹp nhất.”
Chàng Ngốc mừng rỡ cám ơn rồi trở về hoàng cung.
Trong khi đó, hai người anh cười thầm trong bụng về chuyện thằng Ngốc biết đâu mà tìm được nhẫn vàng. Nghĩ vậy, hai anh em bàn chẳng cần phải đi đâu xa làm gì cho phí công. Hai người cạy ngay ở xe tứ mã hai chiếc nhẫn, cho là như vậy là quá đủ, liền hí hửng đem về trình vua.
Ba chàng đưa ra ba chiếc nhẫn. Nhà vua ngạc nhiên vì chiếc nhẫn của chàng Ngốc quá đẹp, nhà vua đưa ba chiếc nhẫn ra so sánh:
“Các con nhìn thấy chiếc nhẫn nào đẹp nhất”.
Để hai chiếc nhẫn của hai người anh bên chiếc nhẫn của chàng Út, hai chiếc nhẫn như hai miếng sắt đen. Còn chiếc nhẫn của hoàng tử Út bằng vàng, nạm kim cương óng ánh, tỏa sáng rất đẹp.
Hai người anh sửng sờ, lặng người, không biết nói sao giữa sự thật trước mắt, nhưng cũng cố cãi:
“Nhẫn của chúng con là cất công tìm kiếm mới có. Còn nhẫn của nó, nó làm gì mà có thể có chiếc nhẫn đó. Chúng con không cam lòng.”Nhưng nhà vua vẫn cứ phán:
“Khi ta băng hà, vương quốc này là của thằng Út”.
(Còn nữa)
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình