Elizabeth Kim Trang Lê
Tối nay, nhân ngày cuối tuần ngồi giở lại quyển album mà mẹ đã làm cho em từ ngày em mới sinh ra đến nay, có một tấm ảnh làm em xúc động. Đó là tấm ảnh em chụp chung với Lisa, một cháu gái “neice” của em. Ngày chụp ảnh ghi là 4/4/96. Đó là ngày sinh nhật của em. Năm đó em vừa lên 3 tuổi. Như vậy thời gian đi nhanh quá. Lisa bây giờ là một “teenager”. Lisa thích nói chuyện bằng tiếng Mỹ với em, hình như Lisa diễn tả mọi chuyện bằng tiếng Mỹ dễ hơn bằng tiếng Việt. Lisa ở Texas, nơi đó Lisa là một học sinh người Việt duy nhất trong lớp. Không vì lý do đó mà Lisa học dở. Trái lại, Lisa học rất giỏi. Kết quả của cuối mỗi niên học, Lisa đều đoạt điểm A và mẹ của Lisa đang xin cho Lisa học bổng của Nasa. Thỉnh thoảng Lisa gọi điện thoại nói chuyện với em, không còn nói những chuyện quà cáp, con trẻ như ngày trước nữa. Bây giờ chúng em bàn với nhau về việc học, về kết quả cuối năm, về những vacation của mùa hè sắp tới. Năm nào cũng thế, Lisa trải qua ba tuần lễ nghỉ hè ở Cali. Mẹ em hứa, nếu như năm nào cháu Lisa được điểm A thì mẹ mua vé máy bay cho Lisa qua Cali nghỉ hè. Có lẽ nhờ vậy mà Lisa học rất chăm chỉ. Ngoài ra, Lisa là chị lớn nên còn phụ mẹ chăm sóc cho hai em trai vào tuổi nghịch phá vô cùng. Một điều may là ở nhà bắt buộc Lisa phải nói tiếng Việt và ở Texas, Lisa đi học tiếng Việt ở chùa Việt Nam. Khi nào sang Cali nghỉ hè, Lisa lại được mẹ em dạy thêm tiếng Việt nên chỉ qua hai mùa nghỉ hè, Lisa đã hoàn tất xong được tập sách tiếng Việt lớp 2, lớp 3. Mẹ em cứ nhắc nhở chúng em biết được tiếng Việt là một điều hết sức cần thiết, vì mai này lớn lên chúng em có dịp tiếp xúc với cộng đồng Việt Nam và đọc sách Việt để hiểu nguồn gốc và văn hóa của nước mình.
Hè này, Lisa sang Cali em sẽ cho Lisa coi lại tấm hình cũ này, cho Lisa thấy lúc đó em lớn hơn Lisa vài tháng tuổi mà Lisa cứ thích “ăn hiếp” dì Trang. Ngày sinh nhật của em, Lisa thì vui mà em thì nhăn nhó. Các bạn nhìn trong ảnh thì thấy. Vì sao các bạn biết không" Khi coi lại cuộn băng video ba em quay mới thấy Lisa phá hết sức. Lisa đã len lén lấy tay bóc một miếng bánh kem thật to dưới cái bánh sinh nhật làm em tức muốn khóc. Ngày đó, Lisa còn ở Cali nên hai “dì cháu” vẫn thường chơi chung với nhau. Lisa tuy nhỏ, ỷ mình có người bênh vực nên thường “ăn hiếp” em. Đôi khi em ghét Lisa quá nên có lúc giành đồ chơi của Lisa. Rồi hai đứa cấu nhau, nắm tóc nhau.
Bây giờ hai đứa ở quá xa nhau và cũng đã lớn hơn, lâu lâu nói chuyện với nhau qua điện thoại và mỗi năm chỉ gặp nhau được một lần. Em nhìn tấm ảnh cũ lúc hai đứa còn nhỏ nhít mà bồi hồi mãi. Kỷ niệm lúc “con nít” thật dễ thương và cũng làm em buồn nữa, vì hai “dì cháu” có gặp nhau, nhưng không còn những cảnh vui đùa, phá nhau rất thơ dại của ngày xưa cũ.
Elizabeth Kim Trang Lê
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình