Sau cuộc tranh luận tuần qua, Bush đã để mất ưu thế sẵn có hầu dứt điểm Kerry. Ông chỉ còn hy vọng vào một chiêu bất ngờ trong tháng 10. Mọi người đều nghĩ như vậy... nhưng.
Cho đến nay, Tổng thống Bush chỉ chứng tỏ được một khả năng, là hay bị bất ngờ tại Iraq.
Chính quyền ông có thể đã có kế hoạch lớn cho Iraq và toàn khu vực Trung Đông, nhưng đi vào thực hiện là cứ gặp bất ngờ đầy bất lợi. Một trong những bất ngờ là khả năng tình báo rất kém của CIA và đồng thời một khả năng gây khó rất lớn, cũng của CIA.
Bộ máy an ninh và tình báo của ông không lường trước được sự kháng cự đa diện và bền bỉ của các lực lượng chống đối, khiến chiến thắng quân sự thần tốc vào tháng Tư năm ngoái lại dẫn tới hàng loạt bất ngờ vào tháng Tám, rồi tháng 11, rồi tháng Ba năm nay. Bên trong bộ máy lãnh đạo, những tiết lộ hay tố cáo ngay từ giới chức tình báo ra đã gây thêm khó khăn chính trị cho ông. Cảm quan chung vì vậy vẫn là chính quyền ông thắng trong chiến tranh (công lao của binh sĩ) mà thua trong hoà bình (trách nhiệm của Bush). Lập luận này quá đơn giản nhưng dễ hiểu đối với dân chúng và tất nhiên được Nghị sĩ Kerry triệt để khai thác.
Bất ngờ lớn nhất là ông Bush không thắng trong cuộc tranh luận tuần qua, trên một chủ đề ông được coi là có ưu thế so với đối thủ.
Trong chính trị, ấn tượng có khi quan trọng hơn nội dung, ông Bush không thể không biết điều đó và đã mất cơ hội đẩy mạnh ưu thế đang có – hơn Kerry từ bảy đến 15 điểm – mà trở lại vị trí ngang ngửa của tháng Tám. Về lý luận, Bush vẫn là người có tư tưởng mạch lạc và ý chí vững chắc hơn, nhưng về tâm lý, Kerry có vẻ ôn tồn bình tĩnh hơn và đấy là yếu tố thắng bại của cuộc tranh luận. Vào cuộc tranh luận tối Thứ Ba này, với chủ đề kinh tế xã hội, Bush phải tạo ra phép lạ, là điều rất khó, vì đây là lãnh vực mà đảng Dân chủ vẫn có lợi thế tự nhiên, còn thành tích giảm thuế lẫn cải tổ giáo dục của chính quyền ông vẫn chưa đủ sức thuyết phục.
Vì vậy, ông Bush có thể vẫn thắng, nhưng thay vì với một đa số lớn thì lại rất mong manh và có thể bị tiêu hao nội trong tháng 10 này. Do đó, người ta mới nhớ tới kinh nghiệm đã qua, về một đòn bất ngờ vào tháng 10, ngay trước ngày bầu cử.
Các nhà phân tách đều nói đến giả thuyết “bắt được Osama bin Laden”, gọi tắt là “bất ngờ OBL”. Nhiều người còn suy đoán rằng Bush đã bắt được rồi, nhưng đợi lúc cuối mới loan báo để gây thắng lợi bất ngờ khiến đối thủ trở tay không kịp. Giả thuyết này không đứng vững.
Chính quyền Bush không nắm vững hệ thống tình báo và ngoài nạn du kích tại Iraq còn bị du kích ngay tại Hoa Kỳ, giữa những mâu thuẫn không che giấu nổi giữa bộ Quốc phòng và CIA, đằng sau là bộ Ngoại giao. Chuyện tiết lộ tin tức tình báo xen lẫn những lý luận xuyên tạc là điều đã từng có, cho nên độc chiêu này tất nhiên dễ bị phanh phui từ bên trong và sẽ gây phản tác dụng: nếu tin tiết lộ ra là bin Laden đã bị bắt mà được giấu biến cho tới tháng 10, ông Bush coi như tự sát về chính trị.
Vì vậy, chúng ta phải suy luận rằng Hoa Kỳ chưa bắt được Osama bin Laden hay các phụ tác đắc lực, thí dụ như Ayman al-Zawahiri, nhân vật số hai của al Qaeda, hoặc đệ nhất sát thủ của al Qaeda tại Iraq là Abu Musab al-Zarqawi.
Lúc đó, ta mới nhìn lại một sự việc đã bị cuộc tranh luận khỏa lấp và lại không được truyền thông Mỹ loan báo đầy đủ.
Ngay hôm sau cuộc tranh luận, hôm Thứ Sáu mùng một tháng 10, băng ghi âm tiếng nói của al-Zawahiri đã được hệ thống truyền hình Al Jazeera công bố. Truyền thông Mỹ chỉ tường thuật ngắn gọn, rằng nhân vật số hai của al Qaeda lại kêu gọi tấn công Hoa Kỳ, y như các lần trước. Cứ theo đó, dư luận nghĩ tiếp là al-Zawahiri còn sống và cuộc chiến vẫn tiếp tục, chưa thấy có biến chuyển gì thuận lợi, trong khi Nghị sĩ Kerry lại có sức thuyết phục bất ngờ.
Nội dung và thời điểm của sự việc này thực ra đáng chú ý hơn nhiều.
Trong phong trào Hồi giáo cực đoan, hoạt động khủng bố đòi hỏi bốn năm lớp tổ chức hay thành phần nhân sự khác nhau: thứ nhất là những tay tổ chức và lý luận; thứ hai là hệ thống kết nạp và huấn luyện kẻ thực hiện; thứ ba là những kẻ dám thi hành, bỏ bên ngoài mọi ý niệm về thiện ác thông thường; thứ tư là nhân sự yểm trợ, những kẻ đánh hoả mù gây rối hoặc sách động quần chúng khi thấy có thành quả. Sau cùng là tầng lớp quần chúng u mê, sẵn sàng ngợi ca việc tàn sát và hưởng ứng lời kêu gọi tổng nổi dậy. Al Qaeda (có nghĩa là “căn cứ”, “cơ sở”) và các lãnh tụ như bin Laden hay al-Zawahiri đảm nhiệm hai chức năng trên cùng. Không có họ là khó có phong trào khủng bố mà chỉ có hoạt động phá hoại lẻ tẻ và sẽ tàn lụi dần. Họ là linh hồn và bộ não của phong trào khủng bố. Khi bộ não lên tiếng, như trong cuốn băng ghi âm, ta phải chú ý xem nó chỉ đạo những gì cho ba thành phần còn lại.
Nội dung cho thấy băng này được ghi âm trước băng hình do Al Jazeera công bố hôm mùng chín tháng Chín. Điểm đáng chú ý khác là nó tập trung vào vấn đề Palestine.
Thế giới Tây phương vẫn lầm nặng khi cho rằng khối Hồi giáo rất thiết tha đến chuyện Palestine và khủng bố Hồi giáo sở dĩ bùng nổ vì dân Hồi giáo quan tâm đến số phận của người Palestine. Thực ra, ngần ấy xứ Hồi giáo đều dùng Palestine làm lý cớ đả kích Israel để lấy lòng dân chúng, chứ nội bộ không có lập trường thống nhất về Palestine và chẳng lãnh tụ nào thiết tha đến số phận của dân Palestine. Ngay sau vụ khủng bố 9-11, bin Laden đã xếp chuyện Palestine xuống hạng chót trong các lý do tấn công Hoa Kỳ.
Lãnh tụ al-Zawahiri chỉ nhắc nhở thế giới Hồi giáo, nhất là các thành phần trẻ, là không thể đợi Hoa Kỳ tấn công các nước Hồi giáo khác rồi mới có phản ứng đối kháng với Tây phương. Từ đó, y kêu gọi thanh niên rút tỉa bài học từ Palestine, Chechnya và Iraq để bắt đầu xây dựng một tầng lớp lãnh đạo kháng chiến mới. Tại Palestine, nếu chỉ tấn công Israel không thôi thì chưa đủ, phải tấn công cả Hoa Kỳ lẫn các nước Âu châu và Á châu đang ủng hộ Israel. Tức là lãnh tụ al Qaeda nhấn mạnh rằng cuộc Thánh chiến chống bọn Thiên Chúa giáo Tây phương và bọn Do Thái giáo phải có kích thước toàn cầu, chứ không thu hẹp vào Israel hay Iraq.
Nếu kết luận như đa số truyền thông Hoa Kỳ, rằng al-Zawahiri lại kêu gọi tấn công Mỹ, người ta chưa hiểu ra kích thước vấn đề. Al Qaeda bắt đầu nao núng vì thấy nhiều xứ Hồi giáo - như Syria hay Lebanon - hoặc cả các lãnh tụ chính trị lẫn tôn giáo ôn hoà đang bọc xuôi theo áp lực của Mỹ mà lên tiếng kết án sự ác độc của al Qaeda. Đồng thời, Egypt đã yêu cầu Syria phải giải tỏa mâu thuẫn tại Lebanon, rút bàn tay yểm trợ lực lượng Hezbullah tại đây. Trong khi đó, Liên đoàn Ả Rập cũng đồng ý công nhận Chính phủ Lâm thời của Iyaq Allawi và Lybia hết bị trừng phạt kinh tế.
Trong cuộc tranh luận giữa các xu hướng Hồi giáo, al Qaeda muốn chiếm lại vị trí lãnh đạo, với chủ trương đấu tranh toàn diện, toàn cầu và sắt máu nhất. Al Qaeda muốn là mũi xung kích của Thánh Chiến Hồi giáo giữa sự thoái trào của xu hướng quá khích.
Đó là về nội dung, về thời điểm, người ta cũng thấy có nhiều điều đáng chú ý.
Vì sao băng ghi âm thực hiện sau ngày chín mà đến cuối tháng mới đưa tới Al Jazeera" Có thể vì trở ngại giao liên, do sự theo dõi và truy lùng của Mỹ. Có thể vì hôm 29, đài phát thanh Israel nêu nghi vấn là dường như các đơn vị Pakistan đã bắt được al-Zawahiri nên al Qaeda phải có băng phát thanh để phủ nhận tin này. Có thể là al-Zawahiri cần trấn an dư luận Hồi giáo sau khi hai lãnh tụ của khủng bố Hamas tại Palestine liên tiếp bị Israel hạ sát trong tháng Tư (Sheik Ahmed Yassin rồi người kế vị là Aldel Azi al-Rantissi) và hàng loạt cán bộ al Qaeda đã sa lưới Pakistan trong suốt ba tháng Hè.
Kết hợp cả nội dung lẫn thời điểm, người ta còn chú ý đến một chi tiết không thấy truyền thông Mỹ nhắc tới, đó là lời hiệu triệu của al-Zawahiri:
“Hỡi các thanh niên Hồi giáo... nếu chúng ta bị giết hay bị bắt, hãy quyết chí đi tiếp con đường (Thánh Chiến) sau chúng ta. Đừng phản bội Allah và đấng Tiên tri của Ngài”.
Ayman al-Zawahiri nhắn nhủ thế hệ trẻ là Osama bin Laden và bản thân y có thể bị bắt hay bị giết trong thời gian tới, nhưng không vì vậy mà họ lại được lơi tay súng.
Kết luận: Ngay trước kỳ tranh cử của Mỹ, Osama bin Laden không thể lên tiếng. Al-Zawahiri thay mặt kêu gọi mở rộng Thánh Chiến ra khỏi phạm vi Israel và Iraq, và phải tiếp tục cho dù lãnh tụ còn hay mất. Hai lãnh tụ của al Qaeda biết là con đường Thánh Chiến đang gặp trở ngại, họ bị bao vây và truy lùng rất gắt. Về cả tư tưởng lẫn an ninh bản thân, họ đang bị áp lực rất nặng.
Từ những kết luận đó, nếu ta có nghĩ đến một độc chiêu tháng Mười thì cũng dễ.
Nhưng, nếu nhìn xa hơn một mùa tranh cử, đến cuộc chiến toàn diện và lâu dài chống khủng bố, dường như Hoa Kỳ đang có lợi thế mà có khi sẽ để hụt hoặc không biết khai thác. Vì dư luận lại không thấy vậy mà giới lãnh đạo đang lo tranh cử.
Kinh nghiệm Mậu Thân 68 khiến người ta phải bi quan suy đoán như thế.
Năm đó, Hoa Kỳ cũng có tranh cử và chiến thắng quân sự tại Việt Nam đã được truyền thông và chính giới Mỹ giải thích là một thất bại. Tháng 10 năm 1968, ứng cử viên Hubert Humphrey bên đảng Dân chủ cũng hứa hẹn một giải pháp hòa bình cho Việt Nam; độc chiêu bất ngờ từ phía Richard Nixon là ba ngày trước bầu cử, Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu tuyên bố trước khoáng đại Quốc hội nhân dịp Quốc khánh Việt Nam (mùng một tháng 11), là Việt Nam Cộng hoà không tham dự hoà đàm, như chính quyền Johnson đã quảng cáo. Triển vọng hoà bình trong tầm tay của phe Dân chủ hóa ra là hão huyền. Nhờ đó, Nixon thắng cử.
Nhưng, dư luận chính giới và truyền thông vẫn cho rằng Hoa Kỳ đang thua và chỉ nói đến chuyện rút, mặc nhiên để mất bốn năm cho Bắc Việt khôi phục lại khả năng, và mở lại các đợt tấn công năm 1972, cũng là một năm tranh cử. Lúc đó, Hoa Kỳ coi như thua.
Cho nên, độc chiêu hay không cũng chỉ là chuyện nhất thời mà thôi...
Cho đến nay, Tổng thống Bush chỉ chứng tỏ được một khả năng, là hay bị bất ngờ tại Iraq.
Chính quyền ông có thể đã có kế hoạch lớn cho Iraq và toàn khu vực Trung Đông, nhưng đi vào thực hiện là cứ gặp bất ngờ đầy bất lợi. Một trong những bất ngờ là khả năng tình báo rất kém của CIA và đồng thời một khả năng gây khó rất lớn, cũng của CIA.
Bộ máy an ninh và tình báo của ông không lường trước được sự kháng cự đa diện và bền bỉ của các lực lượng chống đối, khiến chiến thắng quân sự thần tốc vào tháng Tư năm ngoái lại dẫn tới hàng loạt bất ngờ vào tháng Tám, rồi tháng 11, rồi tháng Ba năm nay. Bên trong bộ máy lãnh đạo, những tiết lộ hay tố cáo ngay từ giới chức tình báo ra đã gây thêm khó khăn chính trị cho ông. Cảm quan chung vì vậy vẫn là chính quyền ông thắng trong chiến tranh (công lao của binh sĩ) mà thua trong hoà bình (trách nhiệm của Bush). Lập luận này quá đơn giản nhưng dễ hiểu đối với dân chúng và tất nhiên được Nghị sĩ Kerry triệt để khai thác.
Bất ngờ lớn nhất là ông Bush không thắng trong cuộc tranh luận tuần qua, trên một chủ đề ông được coi là có ưu thế so với đối thủ.
Trong chính trị, ấn tượng có khi quan trọng hơn nội dung, ông Bush không thể không biết điều đó và đã mất cơ hội đẩy mạnh ưu thế đang có – hơn Kerry từ bảy đến 15 điểm – mà trở lại vị trí ngang ngửa của tháng Tám. Về lý luận, Bush vẫn là người có tư tưởng mạch lạc và ý chí vững chắc hơn, nhưng về tâm lý, Kerry có vẻ ôn tồn bình tĩnh hơn và đấy là yếu tố thắng bại của cuộc tranh luận. Vào cuộc tranh luận tối Thứ Ba này, với chủ đề kinh tế xã hội, Bush phải tạo ra phép lạ, là điều rất khó, vì đây là lãnh vực mà đảng Dân chủ vẫn có lợi thế tự nhiên, còn thành tích giảm thuế lẫn cải tổ giáo dục của chính quyền ông vẫn chưa đủ sức thuyết phục.
Vì vậy, ông Bush có thể vẫn thắng, nhưng thay vì với một đa số lớn thì lại rất mong manh và có thể bị tiêu hao nội trong tháng 10 này. Do đó, người ta mới nhớ tới kinh nghiệm đã qua, về một đòn bất ngờ vào tháng 10, ngay trước ngày bầu cử.
Các nhà phân tách đều nói đến giả thuyết “bắt được Osama bin Laden”, gọi tắt là “bất ngờ OBL”. Nhiều người còn suy đoán rằng Bush đã bắt được rồi, nhưng đợi lúc cuối mới loan báo để gây thắng lợi bất ngờ khiến đối thủ trở tay không kịp. Giả thuyết này không đứng vững.
Chính quyền Bush không nắm vững hệ thống tình báo và ngoài nạn du kích tại Iraq còn bị du kích ngay tại Hoa Kỳ, giữa những mâu thuẫn không che giấu nổi giữa bộ Quốc phòng và CIA, đằng sau là bộ Ngoại giao. Chuyện tiết lộ tin tức tình báo xen lẫn những lý luận xuyên tạc là điều đã từng có, cho nên độc chiêu này tất nhiên dễ bị phanh phui từ bên trong và sẽ gây phản tác dụng: nếu tin tiết lộ ra là bin Laden đã bị bắt mà được giấu biến cho tới tháng 10, ông Bush coi như tự sát về chính trị.
Vì vậy, chúng ta phải suy luận rằng Hoa Kỳ chưa bắt được Osama bin Laden hay các phụ tác đắc lực, thí dụ như Ayman al-Zawahiri, nhân vật số hai của al Qaeda, hoặc đệ nhất sát thủ của al Qaeda tại Iraq là Abu Musab al-Zarqawi.
Lúc đó, ta mới nhìn lại một sự việc đã bị cuộc tranh luận khỏa lấp và lại không được truyền thông Mỹ loan báo đầy đủ.
Ngay hôm sau cuộc tranh luận, hôm Thứ Sáu mùng một tháng 10, băng ghi âm tiếng nói của al-Zawahiri đã được hệ thống truyền hình Al Jazeera công bố. Truyền thông Mỹ chỉ tường thuật ngắn gọn, rằng nhân vật số hai của al Qaeda lại kêu gọi tấn công Hoa Kỳ, y như các lần trước. Cứ theo đó, dư luận nghĩ tiếp là al-Zawahiri còn sống và cuộc chiến vẫn tiếp tục, chưa thấy có biến chuyển gì thuận lợi, trong khi Nghị sĩ Kerry lại có sức thuyết phục bất ngờ.
Nội dung và thời điểm của sự việc này thực ra đáng chú ý hơn nhiều.
Trong phong trào Hồi giáo cực đoan, hoạt động khủng bố đòi hỏi bốn năm lớp tổ chức hay thành phần nhân sự khác nhau: thứ nhất là những tay tổ chức và lý luận; thứ hai là hệ thống kết nạp và huấn luyện kẻ thực hiện; thứ ba là những kẻ dám thi hành, bỏ bên ngoài mọi ý niệm về thiện ác thông thường; thứ tư là nhân sự yểm trợ, những kẻ đánh hoả mù gây rối hoặc sách động quần chúng khi thấy có thành quả. Sau cùng là tầng lớp quần chúng u mê, sẵn sàng ngợi ca việc tàn sát và hưởng ứng lời kêu gọi tổng nổi dậy. Al Qaeda (có nghĩa là “căn cứ”, “cơ sở”) và các lãnh tụ như bin Laden hay al-Zawahiri đảm nhiệm hai chức năng trên cùng. Không có họ là khó có phong trào khủng bố mà chỉ có hoạt động phá hoại lẻ tẻ và sẽ tàn lụi dần. Họ là linh hồn và bộ não của phong trào khủng bố. Khi bộ não lên tiếng, như trong cuốn băng ghi âm, ta phải chú ý xem nó chỉ đạo những gì cho ba thành phần còn lại.
Nội dung cho thấy băng này được ghi âm trước băng hình do Al Jazeera công bố hôm mùng chín tháng Chín. Điểm đáng chú ý khác là nó tập trung vào vấn đề Palestine.
Thế giới Tây phương vẫn lầm nặng khi cho rằng khối Hồi giáo rất thiết tha đến chuyện Palestine và khủng bố Hồi giáo sở dĩ bùng nổ vì dân Hồi giáo quan tâm đến số phận của người Palestine. Thực ra, ngần ấy xứ Hồi giáo đều dùng Palestine làm lý cớ đả kích Israel để lấy lòng dân chúng, chứ nội bộ không có lập trường thống nhất về Palestine và chẳng lãnh tụ nào thiết tha đến số phận của dân Palestine. Ngay sau vụ khủng bố 9-11, bin Laden đã xếp chuyện Palestine xuống hạng chót trong các lý do tấn công Hoa Kỳ.
Lãnh tụ al-Zawahiri chỉ nhắc nhở thế giới Hồi giáo, nhất là các thành phần trẻ, là không thể đợi Hoa Kỳ tấn công các nước Hồi giáo khác rồi mới có phản ứng đối kháng với Tây phương. Từ đó, y kêu gọi thanh niên rút tỉa bài học từ Palestine, Chechnya và Iraq để bắt đầu xây dựng một tầng lớp lãnh đạo kháng chiến mới. Tại Palestine, nếu chỉ tấn công Israel không thôi thì chưa đủ, phải tấn công cả Hoa Kỳ lẫn các nước Âu châu và Á châu đang ủng hộ Israel. Tức là lãnh tụ al Qaeda nhấn mạnh rằng cuộc Thánh chiến chống bọn Thiên Chúa giáo Tây phương và bọn Do Thái giáo phải có kích thước toàn cầu, chứ không thu hẹp vào Israel hay Iraq.
Nếu kết luận như đa số truyền thông Hoa Kỳ, rằng al-Zawahiri lại kêu gọi tấn công Mỹ, người ta chưa hiểu ra kích thước vấn đề. Al Qaeda bắt đầu nao núng vì thấy nhiều xứ Hồi giáo - như Syria hay Lebanon - hoặc cả các lãnh tụ chính trị lẫn tôn giáo ôn hoà đang bọc xuôi theo áp lực của Mỹ mà lên tiếng kết án sự ác độc của al Qaeda. Đồng thời, Egypt đã yêu cầu Syria phải giải tỏa mâu thuẫn tại Lebanon, rút bàn tay yểm trợ lực lượng Hezbullah tại đây. Trong khi đó, Liên đoàn Ả Rập cũng đồng ý công nhận Chính phủ Lâm thời của Iyaq Allawi và Lybia hết bị trừng phạt kinh tế.
Trong cuộc tranh luận giữa các xu hướng Hồi giáo, al Qaeda muốn chiếm lại vị trí lãnh đạo, với chủ trương đấu tranh toàn diện, toàn cầu và sắt máu nhất. Al Qaeda muốn là mũi xung kích của Thánh Chiến Hồi giáo giữa sự thoái trào của xu hướng quá khích.
Đó là về nội dung, về thời điểm, người ta cũng thấy có nhiều điều đáng chú ý.
Vì sao băng ghi âm thực hiện sau ngày chín mà đến cuối tháng mới đưa tới Al Jazeera" Có thể vì trở ngại giao liên, do sự theo dõi và truy lùng của Mỹ. Có thể vì hôm 29, đài phát thanh Israel nêu nghi vấn là dường như các đơn vị Pakistan đã bắt được al-Zawahiri nên al Qaeda phải có băng phát thanh để phủ nhận tin này. Có thể là al-Zawahiri cần trấn an dư luận Hồi giáo sau khi hai lãnh tụ của khủng bố Hamas tại Palestine liên tiếp bị Israel hạ sát trong tháng Tư (Sheik Ahmed Yassin rồi người kế vị là Aldel Azi al-Rantissi) và hàng loạt cán bộ al Qaeda đã sa lưới Pakistan trong suốt ba tháng Hè.
Kết hợp cả nội dung lẫn thời điểm, người ta còn chú ý đến một chi tiết không thấy truyền thông Mỹ nhắc tới, đó là lời hiệu triệu của al-Zawahiri:
“Hỡi các thanh niên Hồi giáo... nếu chúng ta bị giết hay bị bắt, hãy quyết chí đi tiếp con đường (Thánh Chiến) sau chúng ta. Đừng phản bội Allah và đấng Tiên tri của Ngài”.
Ayman al-Zawahiri nhắn nhủ thế hệ trẻ là Osama bin Laden và bản thân y có thể bị bắt hay bị giết trong thời gian tới, nhưng không vì vậy mà họ lại được lơi tay súng.
Kết luận: Ngay trước kỳ tranh cử của Mỹ, Osama bin Laden không thể lên tiếng. Al-Zawahiri thay mặt kêu gọi mở rộng Thánh Chiến ra khỏi phạm vi Israel và Iraq, và phải tiếp tục cho dù lãnh tụ còn hay mất. Hai lãnh tụ của al Qaeda biết là con đường Thánh Chiến đang gặp trở ngại, họ bị bao vây và truy lùng rất gắt. Về cả tư tưởng lẫn an ninh bản thân, họ đang bị áp lực rất nặng.
Từ những kết luận đó, nếu ta có nghĩ đến một độc chiêu tháng Mười thì cũng dễ.
Nhưng, nếu nhìn xa hơn một mùa tranh cử, đến cuộc chiến toàn diện và lâu dài chống khủng bố, dường như Hoa Kỳ đang có lợi thế mà có khi sẽ để hụt hoặc không biết khai thác. Vì dư luận lại không thấy vậy mà giới lãnh đạo đang lo tranh cử.
Kinh nghiệm Mậu Thân 68 khiến người ta phải bi quan suy đoán như thế.
Năm đó, Hoa Kỳ cũng có tranh cử và chiến thắng quân sự tại Việt Nam đã được truyền thông và chính giới Mỹ giải thích là một thất bại. Tháng 10 năm 1968, ứng cử viên Hubert Humphrey bên đảng Dân chủ cũng hứa hẹn một giải pháp hòa bình cho Việt Nam; độc chiêu bất ngờ từ phía Richard Nixon là ba ngày trước bầu cử, Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu tuyên bố trước khoáng đại Quốc hội nhân dịp Quốc khánh Việt Nam (mùng một tháng 11), là Việt Nam Cộng hoà không tham dự hoà đàm, như chính quyền Johnson đã quảng cáo. Triển vọng hoà bình trong tầm tay của phe Dân chủ hóa ra là hão huyền. Nhờ đó, Nixon thắng cử.
Nhưng, dư luận chính giới và truyền thông vẫn cho rằng Hoa Kỳ đang thua và chỉ nói đến chuyện rút, mặc nhiên để mất bốn năm cho Bắc Việt khôi phục lại khả năng, và mở lại các đợt tấn công năm 1972, cũng là một năm tranh cử. Lúc đó, Hoa Kỳ coi như thua.
Cho nên, độc chiêu hay không cũng chỉ là chuyện nhất thời mà thôi...
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình