Vừa được tin chị Đỗ Phương Khanh ra đi, tôi cầu nguyện cho chị ngay. Chị là người hiền lành, tốt bụng, giúp đỡ mọi người, ai cần gì thì chị giúp không do dự. Chị đẹp, đẹp từ dáng dấp, đẹp từ tinh thần, ai gặp chị cũng thương chị ngay.
Chị Phương Khanh là người con hiếu thảo. Chị thương thân mẫu và chăm sóc mẹ chị vô cùng chu đáo. Mẹ chị rất hiền và thương các cháu ngoại. Thân mẫu của chị ở chung nhà với chị. Nhà 2 tầng lầu, mẹ chị thường ở trên lầu. Chị chăm sóc các con của chị rất chu đáo. Nhà là trụ sở của tòa báo Thiếu Nhi, tờ báo được nhiều người yêu chuộng. Vì là chủ báo nên từ trước nhà đến sau nhà chỗ nào cũng thấy báo. Nhà của anh chị lúc nào cũng có tiếng cười của trẻ thơ. Vì các cháu nhỏ hay đến nhà chị họp hội. Chị yêu các cháu cũng như yêu thương con của chị .
Mai Khanh là con út của anh chị. Con của anh chị, con gái người nào cũng tên là Khanh: Vân Khanh, Mai Khanh là con gái nhỏ nhất. Mai Khanh nhỏ xíu, mập mạp trắng trẻo, thường đứng dưới cầu thang gọi:
- Bà ơi, bà ơi, bà ơi!
Bé Mai Khanh bụ bẫm, dễ thương vô cùng, ai cũng thích bồng ẵm Mai Khanh. Tùng, con cái của anh chị du học trước năm 1975, anh chị thương con lắm. Trụ, em của Tùng cũng được yêu thương lắm. Chị Nguyễn Thị Vinh, nhà văn trong Tự Lực Văn Đoàn rất thương con của anh chị. Chị Nguyễn Thị Vinh sau này định cư ở Na Uy. Mỗi lần anh Nhật, chị Vinh đến Orange County là ở nhà anh chị. Chị Phương Khanh có em gái là chị Đỗ Thị Chi và Đỗ Thị Thuấn. Chị cũng rất thương các em gái của chị. Chị chăm sóc gia đình và lo cho tờ báo Thiếu Nhi, làm việc xã hội. Ông bà chủ nhà sách Khai Trí rất quý anh chị. Sách của anh chị do nhà sách Khai Trí xuất bản. Ngày xưa, ở Việt Nam người nào xuất bản sách cũng được rất nhiều ủng hộ, bởi vì sách là nhu cầu cần thiết lúc bấy giờ, nhất là sách thiếu nhi.
Nhà anh chị như tựu nghĩa đường. Nhà văn, nhà báo, nhà giáo đến thường xuyên. Đến trước ngày 30/4/1975 và đến sau năm 1975, chị cưu mang, đùm bọc mọi người, nếu họ cần sự giúp đỡ của anh chị.
Các con của chị ngoan ngoãn, dễ thương và chịu khó học, thành công ở hải ngoại. Em của chị rất thương chị. Chị làm việc xã hội tích cực. Sau ngày 30/04/1975, chị vẫn còn giúp người này, giúp người kia, và ai chết chị cũng đi đám ma. Tấm lòng, sự quảng đại của chị làm cho nhiều người xúc động và nhớ mãi. Chị thường nói với chúng tôi:
- Giúp ai được gì thì giúp.
Lòng quảng đại của chị cũng ảnh hưởng nhiều người xung quanh.
Chúng tôi cũng được hân hạnh trú ngụ ở nhà anh chị. Anh chị rất tốt, thời buổi nhiễu nhương mà anh chị cho trú ngụ là một điều phúc đức của chúng tôi. Sau đó, tôi dời đến nhà chị Minh, trước khi vượt biên. Hình ảnh của những người chị dễ thương, hiền lành, quảng đại ở mãi trong tôi. Dù ở xa, nhưng tôi vẫn cầu nguyện cho ân nhân của mình.
Chị Phương Khanh ăn chay trường. Chị có tâm Phật, nên ăn chay một cách ngon lành, tránh sát sinh. Chị không nói một câu nào làm phật lòng người khác. Đúng là tâm Phật, người nào gặp chị đều thương chị.
Nói về các chị Đỗ Phương Khanh, chị Nguyễn Thị Vinh, chị Minh Đức Hoài Trinh, chị Nguyễn Thị Hạnh Nhơn, nói hoài không hết, bởi vì các việc tốt đẹp mà các chị đã làm. Dù các chị đã mất, nhưng hình ảnh của các chị vẫn còn ở đây. Sự thương mến, kính trọng của mọi người dành cho các chị vẫn còn ở đây.
Việc làm của chị Đỗ Phương về giáo dục, xã hội, tôn giáo, viết hoài không bao giờ hết. Chị in kinh Phật tặng cho Phật tử. Đặc biệt chị có một gia đình hoàn hảo. Các con của chị Bùi Nguyên Tùng, Bùi Thị Bội Khanh, Bùi Thị Vân Khanh, Bùi Nguyên Trụ, Bùi Loan Khanh, Bùi Thị Mai Khanh, Bùi Nguyên Trúc. Em gái của chị là Đỗ Thị Chi, Đỗ Thị Thuấn. Một đại gia đình thành công. Đỗ Thị Thuấn du học ở Pháp về, chị làm đám cưới cho em chị rất chu đáo.
Các con của anh chị thành công trên thương trường, trong ngành truyền thông, như Mai Khanh, chủ đài Little Saigon và Hồn Việt Tivi. Quý độc giả có thể lên mạng: Cờ vàng trên nóc nhà ở quận Cam, sẽ thấy nhà của con trai anh chị là Bùi Nguyên Trụ, trên nóc nhà có lá cờ vàng ba sọc đỏ rực rỡ. Gia đình chị di cư từ Bắc vào Nam, tôi hỏi Trụ:
- Điều gì làm con nhớ nhất về mẹ?
Trụ trả lời không do dự:
- Nhiều lắm! Điều gì con cũng nhớ .
Gia đình của chị con trai, con gái cũng rất gần mẹ, nhất là gần bà ngoại, vì bà ngoại ở chung với anh chị. Đỗ Thị Thuấn, định cư ở quận Cam, dạy ở UCI, được học trò rất thương.
Trụ có trí nhớ rất tốt. Trụ hỏi tôi :
- Mắt của cô sao rồi?
Vì có lần đi ăn tối với Trụ, tôi kể cho Trụ và cô ca sĩ hát nhạc lính tuyệt vời rằng:
- Nếu ai đó mổ mắt nên thận trọng. Mổ mắt xong, buổi chiều mắt đi ngủ theo mặt trời rồi, nghĩa là không thấy đường. Ban ngày thì thấy đường, ban đêm thì mù.
Tôi hỏi:
- Mắt của Trụ sao rồi?
- Cháu mổ mắt 25 năm rồi vẫn tốt. Má cháu ăn chay 30 năm rồi, không ăn thịt mà bị ung thư mới tức chứ? Nhà đâu có ai ung thư, đâu có di truyền.
Tôi nói với Trụ:
- Ăn chay đừng ăn đồ hộp, vì có chất bảo quản, mọi người đều có số con ơi.
Tôi xin hình của chị Đỗ Phương. Trước đó, tôi đã email đến Đỗ Thị Thuấn để xin hình, và tên của từng người con của chị Phương. Tôi muốn có hình đặc biệt, tôi không muốn lấy hình của các báo đã đăng rồi. Và tôi hỏi Trụ ngày giờ làm lễ phát tang của chị Phương.Chắc đám tang của chị đông người đến lắm, vì chị được nhiều người thương.
Hồi còn nhỏ, những đứa trẻ đến nhà chị rần rần, nhà thì như tựu nghĩa đường, ai đến cũng được.
Bây giờ, những đứa trẻ thường sinh hoạt ở nhà anh chị cũng trên 50 tuổi. Nghe chị Phương ra đi, thì ở bất cứ nơi nào, tôi cũng cầu nguyện cho chị về cõi Niết Bàn.
Bây giờ chắc chị Phương đã gặp chị Nguyễn Thị Vinh. Khi nhắc đến chị Vinh thì Trụ nói :
- Mẹ nuôi của con.
Tôi kêu lên: Hèn gì, khi bác Vinh sang Mỹ, ở nhà chị Phương, tôi mời chị Vinh về nhà tôi ở chơi vài ngày, nhưng chị nói đến Hoa Kỳ phải ở nhà chị Phương. Tình cảm của 2 người gắn bó, qua đâu có đi đâu được.
Tôi hỏi thăm Trụ:
- Ba con khỏe không?
Trụ trả lời:
- Ba con yếu lắm rồi, không thở được, không biết ngày nào đi.
Buồn thật! Người lớn tuổi rồi cũng sẽ ra đi, nhưng thấy các con thành tài cũng là điều hãnh diện.
Tôi hỏi về gia đình của Trụ. Trụ nói: Con chỉ có một đứa con đang học năm thứ 3 tại UCI. Anh Tùng cũng có một đứa. Mai Khanh có 4 đứa con.
Chị Đỗ Phương, nhà văn, nhà báo, nhà giáo. Chị ra đi cũng yên lòng, vì các con, các cháu của anh chị học giỏi, thành tài, có lòng với đất nước. Một người trẻ mà treo cờ trên nóc nhà của mình CỜ VÀNG BA SỌC ĐỎ, quý đồng hương cũng biết tấm lòng của chủ nhà như thế nào rồi?
Với sự bàng hoàng, xúc động, tôi thành kính dâng lên chị một cành hoa tưởng nhớ và thương mến chị.
Thành thật chia buồn cùng anh Nhật Tiến, Chi, Thuấn và các cháu Tùng,Vân Khanh, Trụ, Trúc, Mai Khanh.
Xin chị Phương về Cõi Vĩnh Hằng thanh thản. Chúng em nhớ chị và mang ơn những gì chị đã làm.
Cầu xin linh hồn chị về Cõi Niết Bàn.
Orange County, 08/28/2020
KIỀU MỸ DUYÊN
( kieumyduyen1@yahoo)
( Hình ảnh được cung cấp bởi con trai - Bùi Nguyên Trụ)
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình