Hôm nay,  

Giới thiệu sách mới: Văn-Học Quốc-Ngữ thời đầu và miền Nam lục-tỉnh

02/06/202115:56:00(Xem: 19677)

Giới thiệu sách mới:
 
Văn-Học Quốc-Ngữ thời đầu và miền Nam lục-tỉnh

qua vài nhận định, biên khảo của
Nguyễn Vy Khanh
.
nhà Nhân Ảnh xuất bản tháng 5-2021
.
Amazon.com và lulu.com phát hành


blank  
Buổi bình-minh của văn-học chữ Quốc-ngữ đã bừng lên từ nửa cuối của thế-kỷ XIX, nay đã trở thành quá khứ nhưng đã là sỏi đá nền móng! Hơn 150 năm sau, đất nước cũng như con người Việt-Nam đã trải qua biết bao dâu bể, biến suy, chưa biết bao giờ sẽ có thể sống hòa hợp lại được như thời thịnh trị và an bình như tổ tiên xưa. Chúng tôi thiển nghĩ cần có một cái nhìn lại, "ôn cố tri tân" như thường nghe, việc vốn không dễ vì dù chấp nhận hậu sinh là kẻ "phê bình" tối hậu của mọi nền văn học đã qua, nhưng chúng ta hôm nay không thể đọc lại các tác phẩm văn học các thời trước như người thời đó. Các thời đại văn chương đã qua đi và chúng ta có nhìn lại thì mới thấy chúng chỉ là những hiện tượng xuất hiện một thời nhưng không chết, không mất, vì chúng đắp lối, dọn ngõ cho các thế hệ đến sau.
.
Văn-học Miền Nam trong tuyển tập này một phần được giới hạn ở tính "miền Nam lục-tỉnh". Tìm hiểu và nêu lên những đặc-tính nhưng không so sánh và xếp loại theo nghĩa địa phương. Với biên khảo này, chúng tôi có một số nhận định như sau:
 
- Văn-học chữ quốc-ngữ đã khởi đầu từ Miền Nam Lục-tỉnh (Nam kỳ, Cochinchine), từ 1869 với Gia Định Báo - là tờ báo chữ Quốc-ngữ đầu tiên ở Việt-Nam, từ ngày 15-4-1865.
- Nền văn-học chữ quốc-ngữ này xuất hành từ báo chí: các truyện kể, truyện ngắn, thơ, vè, bút ký, nghị luận đã xuất hiện trên các báo thời đầu này trước khi được xuất bản và được gọi là tác phẩm văn học:
- Tác phẩm văn xuôi mang tính văn học đầu tiên được xuất bản là Chuyện Đời Xưa của Trương Vĩnh Ký năm 1866, 74 văn bản bằng chữ Quốc-ngữ, sau đó đến tác phẩm của Trương Minh Ký và Huình Tịnh Của;
- Tiểu-thuyết chữ Quốc-ngữ đầu tiên được xuất bản là truyện Thầy Lazaro Phiền của tác giả tiên phong Nguyễn Trọng Quản vào năm 1887;
- Văn bản kịch nói đầu tiên được xuất bản là Tuồng Joseph của Trương Minh Ký, vào năm 1887;
- Thể loại tự truyện xuất phát với Chơn Cáo Tự Sự (1910) của Michel Tinh.
  
Nhân đây cũng xin xác nhận chúng tôi không phân biệt Nam Bắc vì quan niệm muốn thông-cảm và giải quyết một số vấn nạn lịch-sử, sự hiểu biết tường tận là điểm khởi đầu thiết yếu. Văn-học là một phần quan trọng của văn-hóa và lịch sử một dân tộc và phê bình, nghiên cứu đặc tính địa lý được nhiều nhà phê bình văn học Âu Mỹ xem trọng. Cho nên khi nói đến một số nhà văn thơ – mà không là tất cả những vị đã nổi tiếng, chúng tôi làm công việc văn-học sử, mục-đích phân tích và nhận định, chớ không nhắm kỳ thị địa phương hay đề cao, hạ giá tác-giả nào cả! Tất cả các nhà văn thơ đều thuộc văn-học sử Việt-Nam.
 


Mặt khác, những ảnh-hưởng lên văn-học Việt-Nam nếu có cũng cần được nghiên cứu, ví dụ như nếu Anh quốc hay Tây-ban-nha, Bồ-đào-nha xâm chiếm, đô hộ miền Nam rồi cả nước thay vì thực dân Pháp, thì sinh hoạt văn-hóa và việc nghiên cứu văn-học đã khác chăng? Văn-học dân gian (folklore/oral literature) sẽ được chú tâm hơn? Và ảnh-hưởng trên văn-học bác học?
 
Những bài viết trong tập sách đánh dấu một quãng thời gian viết của chúng tôi. Một cố gắng chủ quan, rời rạc, về một số vấn đề của văn-học bầng chữ Quốc-ngữ thời đầu và miền Nam lục-tỉnh, không hẳn có tính cách hệ thống. Bài Miền Nam Khai Phóng là bài đầu tiên đánh dấu sự quan tâm và nghiên cứu của chúng tôi với quan niệm “Kiến thức cũng như nghề nghiệp chính thức và nghiệp dư, sau nhiều thập niên hoạt động, cho chúng tôi tâm niệm và ý chí, trong khả năng khiêm tốn và khả thể, đi tìm sự thực và ghi lại cho các thế hệ sau, với hy vọng rằng chỉ có thống nhất nhân tâm và địa lý khi nào những khúc mắc và vấn nạn lịch sử đã được nhìn nhận và giải tỏa”. Bài đã gây tiếng vang về vấn đề, từ khi được xuất hiện trong tuyển tập 1 Văn-Học Nghệ-Thuật Liên Mạng (1996). Một số bài trong tập đã được in trong các tuyển tập biên khảo và một số đã được phổ biến trên các tạp chí cũng như các trang liên-mạng internet. Chúng tôi giới hạn thời gian văn học từ năm 1865 đến 1954, tuy trong vài bài, vì mạch văn hoặc muốn đầy đủ, chúng tôi đi qua lằn ranh thời gian đó, hoặc lặp lại một số chi tiết, sự kiện.
 
Chúng tôi quyết định xuất-bản tuyển tập biên-khảo vào lúc này, dù chúng tôi vẫn muốn cập nhật và đặt lại một số vấn-đề, nguồn cơn. Trong thời gian biên soạn, tập nhận định và biên khảo này, đã được quí thân hữu và văn hữu góp ý và phê phán. Chúng tôi mong tiếp tục được quí độc giả chỉ giáo những sai lầm và thiếu sót cũng như sẵn sàng thảo luận về những quan điểm đưa ra trong tập sách. (NVK)
.
Sách gồm 20 tiểu luận và biên khảo mới hoặc đã được cập nhật:
- Văn-Học chữ quốc-ngữ thời đầu
- Miền Nam khai phóng
- Miền Nam đạo lý
- Văn-học yêu nước
- Tiếng Việt qua một số tác-phẩm chữ quốc-ngữ thời đầu
- Báo-chí từ thời bình minh văn-học chữ quốc-ngữ đến buổi qua phân 1954
- Về Nguyễn Đình Chiểu và lý-luận văn-học
- Trương Vĩnh Ký và các tác-phẩm văn xuôi tiền-phong
- Huình Tịnh Paulus Của
- Trương Minh Ký
- Nguyễn Trọng Quản, Hồ Biểu-Chánh và Ảnh hưởng Âu-Tây trong thể-loại tiểu-thuyết thời đầu
- Thể-loại Tự truyện với Chơn Cáo Tự Sự
- Lê Hoằng Mưu, nhà tiểu-thuyết tiền phong
- Nhìn lại sự-nghiệp hiện-đại hóa của Nguyễn Văn Vĩnh
- Nỗ lực hiện đại hóa tiểu-thuyết của Hồ Biểu-Chánh
- Ngôn-ngữ của tiểu-thuyết Hồ Biểu Chánh
- Nguyễn Thị Manh-Manh
- Hồ Văn Hảo và Thơ Mới hiện-thực
- Thi ca yêu nước của Vũ Anh Khanh
- Đôi nét về Văn-học Công Giáo Việt Nam ​
. ​
Mua sách, liên lạc NXB Nhân Ảnh: Ông Lê Hân
[email protected] - (408) 722-5626
.
Mua online qua Amazon bìa mềm $40:
https://www.amzn.com/1667100106 
.
bìa cứng $45:
https://www.amzn.com/1483499448 



Trang đầuTrang trước11121314151617Trang sauTrang cuối

Trước tiên là chuyện cá độ văn học. Bởi vì người dám đưa tiền ra cá độ, hẳn là có lý do họ tin rất mực. Nếu nhìn vào các thị trường dự đoán và nhà cái về giải văn học trong những ngày trước mùa Nobel 2026, chưa có ứng viên nào vượt trội tuyệt đối. Nobel Văn học vẫn là giải khó đoán nhất vì Viện Hàn lâm Thụy Điển thường gây bất ngờ. Tuy nhiên, một số tên tuổi được nhắc đến nhiều nhất hiện nay.

Tôi không gọi là bệnh Tôi gọi là thời tiết cơn địa chấn từ ngực không bản tin nào dự báo Tôi hai mươi tuổi tin rằng mình đặc biệt cách một cơn mưa tin mình là nguyên nhân cơn lụt

- Giải Nobel Y học trao cho 3 Giáo sư đang dạy ở Mỹ, Đức, nghiên cứu về não bộ. - CBS: công an bắt 12 người đã trộm 2.700 con mèo bán cho các tiệm thịt mèo Sài Gòn. - Nam Hàn: 1 tàu cá với 11 thuyền viên lật chìm, chỉ vớt được 9 người, trong đó có 1 người Việt, mất tích 2 người. - Các học giả thế giới kinh hoàng: Trump tới Ohio, nói "Tôi hiểu biết nhiều hơn về mọi thứ so với bất kỳ ai trong căn phòng này. Bất kỳ ai ở bất cứ đâu trên thế giới." - Giá dầu diesel tăng cao: 82 công ty vận tải đường bộ đã chính thức nộp đơn khai phá sản từ đầu năm 2026 (nhưng theo thống kê của ngành, là 200 công ty phá sản).

Dịch theo bản tin AP, do phóng viên Gerald Imray viết từ Nam Phi: Một người nhập cư bị Mỹ trục xuất và giam giữ tại nhà tù ở châu Phi hơn một năm qua đã được trả tự do. Một công dân Lào bị Mỹ trục xuất sang Eswatini (quốc gia có tên cũ là Swaziland, trước khi đổi tên năm 2018) trong chiến dịch siết chặt kiểm soát nhập cư của chính quyền Trump đã được trả tự do khỏi nhà tù an ninh nghiêm ngặt tại quốc gia châu Phi này vào Chủ nhật, sau hơn một năm bị giam giữ; thông tin này do luật sư của ông cho biết.

- Cosco bị kiện vì mua hạt điều VN từ các trại lao động cưỡng bức và lao động trẻ em VN. - Nhật Bản siết nhập cư: GS Nhật nói có quá nhiều tin giả để thổi phồng số lượng người nhập cư gây tội phạm, lạm dụng phúc lợi xã hội, và nỗi lo nhập cư ồ ạt. Dân gốc Việt than trời. - Biển Đông: Hải quân Philippines truy bắt 1 tàu lạ nghị đánh bắt cá bằng thuốc nổ, 2 tàu Hải Cảnh TQ và 1 trực thăng TQ tới quậy phá, cứu tàu lạ. - Trump đe dọa áp thuế 300% nếu các hãng Nam Hàn, TQ, Nhật, Canada không mở xưởng ở Mỹ. Nam Hàn lo ngại có dự án sẽ lỗ. Nếu bị thuế 300%, thùng mì gói Nam Hàn 10 USD sẽ bán giá 40 USD? - Iran: Mỹ đang xét thỏa thuận do Iran đề ra // Iraq bắt những người xúc phạm quốc kỳ Mỹ trong cuộc biểu tình vì chủ quyền // Anh: 1 tàu dầu Anh bị phi đạn lạ bắn trúng, bể phòng máy. - Trump thành lập Lực lượng Siêu trí tuệ (SIF), tận dụng trí tuệ nhân tạo vào đời sống. - Trump tới Ohio kêu gọi bầu cho các ứng cử viên Cộng Hòa, hăm dọa nếu Dân Chủ thắng Ohio, Trump sẽ cắt viện trợ liên

Tôi từng được Thầy bổn sư dạy rằng, "Con đừng nên tranh cãi." Thế rồi nhiều năm sau, tôi bước vào nghề báo. Và thế rồi, tôi tự nhận thấy, từng dòng chữ mình viết xuống, từ trong thời chưa có máy vi tính, và từng chữ gõ xuống bàn phím từ khi có vi tính, là đi giữa những trận đồ tranh cãi. Thí dụ, chữ "máy vi tính" tôi vừa gõ hiển nhiên là một lựa chọn, và những lý luận, rằng tại sao không gõ chữ "máy điện toán" và rằng chữ này hay chữ kia là mang theo cả một khung trời giáo dục. Hay lựa chọn giữa chữ "tàu sân bay" và "hàng không mẫu hạm" và rất nhiều nữa.

Bài phân tích sau là của báo Dagens.com US hôm Thứ Bảy ngày 3/10/2026, tựa đề "America's clean car surrender: How the US auto industry lobbied to become globally obsolete" (Mỹ đầu hàng trong cuộc đua xe sạch: Kỹ nghệ xe hơi Mỹ đã vận động hành lang để tự trở nên lạc hậu trên toàn cầu) của nhà phân tích Asger Risom.

Theo bản tin trên báo New York Post hôm Thứ Bảy, ngày 3 tháng 10/2026: Sau 7 năm đau đớn, một người mẹ ở New York phát hiện bác sĩ phẫu thuật sinh mổ đã để quên kim trong bụng của cô, theo hồ sơ kiện nộp lên tòa.

Khoản tiền 52 triệu USD ban đầu được phân bổ cho Ukraine, châu Âu và các đồng minh ở Trung Đông đang bị chuyển hướng sang Colombia, Ecuador, Panama và Peru, gây ra sự phản đối từ Quốc hội. Sự phản đối từ Quốc hội: Thượng nghị sĩ Dân Chủ Jeanne Shaheen và Dân biểu Dân Chủ Gregory Meeks đã yêu cầu tạm dừng việc giải ngân khoản tiền này, viện dẫn lý do vi phạm các quy định pháp luật và mục đích ban đầu do Quốc hội đề ra. Thay đổi chiến lược: Bộ Ngoại giao tuyên bố việc chuyển hướng này nhằm hỗ trợ chiến lược xoay trục sang Tây Bán cầu

Bản tin sau là từ đài KOLR Springfield hôm Thứ Sáu, ngày 2/10/2026. Một người đàn ông ở Springfield, kẻ bị kết án trong vụ nổ súng khiến Chaviz Nguyen thiệt mạng tại trung tâm thành phố vào năm 2023, đã bị tuyên án tù chung thân không ân xá, cùng với ba bản án tù chung thân khác và thêm 60 năm tù.

- Vòm đá 550 năm tuổi ở Hawaii sụp đổ. - UAE: phi công phụ trên chuyến bay Dubai định thực hiện âm mưu khủng bố. - Vụ hiếp dâm tại Cornell: Biện lý quyết định không truy tố trước khi xem xét thêm bằng chứng. - Bắc Hàn phóng hỏa tiễn đạn đạo ra vùng biển phía Đông. - Học sinh Pháp biểu tình vì thiếu giáo viên và trường học xuống cấp. - Nga tấn công một trong những cây cầu lớn của Kyiv. - Xe hơi lao vào đám đông ở Úc, ít nhất 10 người bị thương.

• Việc Làm Tại Mỹ Tăng Chậm, Thất Nghiệp Lên 4.2% Trước Bầu Cử Giữa Nhiệm Kỳ • Mỹ Và Đồng Minh Tung Dầu Diesel Dự Trữ Khi Giá Tăng Vọt • Tòa Kháng Án Chặn Việc Khắc Tên Trump Lên Viện Hòa Bình • Ngũ Giác Đài Tăng Cường Hải Lực Tại Trung Đông • Hegseth Giao Gingrich, Elon Musk Thẩm Định Chiến Tranh Tương Lai • New York Chỉ Định Công Tố Đặc Biệt Điều Tra Vụ Nữ Sinh Cornell Tố Bị Cưỡng Hiếp • Mỹ Chuyển $52 Triệu Viện Trợ Quân Sự Từ Âu Châu Sang Mỹ Latinh • Chính Sách Năng Lượng Trump Có Thể Khiến Mỗi Gia Đình Tốn Thêm $6,500 • Mỹ Sẽ Cấp Hộ Chiếu Mẫu Mới, Nộp Đơn Hoàn Toàn Qua Mạng • Trump ÉpThượng Viện Chấm Dứt Việc Đổi Giờ Hai Lần Mỗi Năm • Vé Máy Bay Dịp Lễ Cuối Năm Đắt Nhất Trong 10 Năm

Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ hôm Thứ Ba, 29 Tháng Chín, cho phép chính quyền Tổng Thống Donald Trump tạm thời tiếp tục trục xuất di dân sang những quốc gia không phải quê hương của họ, trong lúc các thẩm phán xem xét tính hợp pháp của chính sách này. Tòa chấp thuận yêu cầu của Bộ Tư Pháp, tạm đình chỉ phán quyết của Thẩm Phán Liên Bang Brian Murphy tại Boston. Trước đó, ông Murphy cho rằng chính sách của Bộ Nội An đưa di dân sang một “quốc gia thứ ba” là bất hợp pháp nếu họ không được cơ hội trình bày về những nguy hiểm có thể gặp tại nơi bị đưa tới.

Việc xin thẻ xanh thông qua người phối ngẫu là công dân Hoa Kỳ hoặc thường trú nhân đang mất nhiều thời gian hơn đáng kể trong năm 2026. Các chính sách di trú của Hoa Kỳ đã trở nên nghiêm ngặt hơn dưới chính quyền Tổng thống Trump. Đồng thời, Sở di trú cũng đang duyệt xét ít đơn bảo lãnh di trú hơn.

Đợt “siêu” El Niño đang hình thành trên Thái Bình Dương có thể khiến gần nửa triệu người thiệt mạng vì nắng nóng từ Tháng Sáu năm nay đến cuối Tháng Hai năm tới, theo một báo cáo của Climate Impact Lab thuộc University of Chicago. Báo cáo, công bố trong Tháng Chín, ước tính khoảng 451,000 người có thể chết vì nhiệt độ cao trong suốt thời gian El Niño kéo dài. Nhóm nghiên cứu cho rằng từ khi hiện tượng này bắt đầu vào Tháng Sáu, nắng nóng quá mức có thể đã khiến hơn 200,000 người thiệt mạng.
Trang đầuTrang trước11121314151617Trang sauTrang cuối
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.