Hôm nay,  

Tháng Tư Đọc Thơ Tù

18/03/202200:00:00(Xem: 3925)
 
Chiến tranh và ngục tù là bi kịch đau thương nhất trong lịch sử loài người, nó là kinh nghiệm không được rút tỉa để học hỏi và ngăn chặn, cứ thế lặp đi lặp lại khắp nơi trên thế giới, đánh động mãi ký ức con người nên có thể nói rằng không có cuộc chiến và nhà tù nào trở thành quá khứ, nó luôn là hiện tại với dấu lệ và máu không ngừng chảy. Kinh nghiệm chiến tranh, nhà tù, cùng hệ lụy tang thương của nó như vết cắt hằn sâu trong tâm tư tình cảm con dân Việt nam, mà nhà văn Ngô Thế Vinh đã gọi - vết thương không bao giờ lành-, nó sừng sững ở đó, trên đất đá, trên thân thể, trong tâm hồn, trong sử lịch, mà trái tim và lương tâm con người mãi thúc thủ một câu trả lời.

Bây giờ là tháng tư, tháng của vết thương chưa kéo da non ấy, giở lại những trang thơ của những người lính Việt Nam Cộng Hòa viết trong trại tù-cải-tạo- như thể chúng ta đang mở băng dán vết thương, hẳn là sẽ rỉ máu, nhưng đồng thời cũng khơi chút hoài mong, rằng, thơ ấy sẽ có tác dụng như một thứ thuốc sát trùng làm vết thương nguôi ngoai. Bạn đọc sẽ thấy thể hiện nơi thơ của họ nỗi bi thương khiên nhẫn, những cõi mơ nương tựa, và họ đã xoay sở, đối diện, với những oan khốc của tù ngục bằng thứ khí giới mơ mộng hồn nhiên, nhân ái của trái tim thi sĩ. Và hiểu được vì sao họ sống sót.
 
Xin giới thiệu mảng thơ tù của: Nguyễn Xuân Thiệp – Thanh Tâm Tuyền – Trần Dạ Từ - Tô Thùy Yên, và một bài hành bi tráng của Cao Vị Khanh.
 
NGUYỄN XUÂN THIỆP
 
Điệu hoài hương xanh
 
đêm những vùng xanh châu thổ
dịu như một làn hơi men
bỗng bay rực trời đóm lửa
khi điệu kèn hồng rúc lên
 
đêm đưa ta lên miền bắc
với những chấm đèn trong mưa
một đi bóng nhà xa khuất
còn nghe đôi ngọn gió thu
 
khi ta đi lên miền bắc
nụ cười quên dưới trời xưa
trái tim đeo ngoài túi áo
như chuông trước cổ ngựa thồ
 
lưu thân đi trong trời đất
áo quần như gã hề điên
tóc râu dựng bờm cổ thụ
cõi người chợt lạ chợt quen
 
chân ta đi trên miền bắc
qua dăm thôn xóm buồn teo
đâu đám trẻ thơ bụng ỏng
trố đôi mắt buồn dõi theo
buổi chiều trắng bông chẩu rụng
rắc lên quán chợ quê nghèo
 
đi ta đi lên miền bắc
bóng ngày treo ngọn cây cao
buổi trưa tiếng gà hiu hắt
nhớ đầy dăm vạt áo nâu
có đêm sụp trờ mưa lớn
nghe trăm cỗ ngựa qua cầu
tưởng như những loài nấm đỏ
mọc trên thớ gỗ mục sầu
 
đi trên mùa thu đất bắc
nắng lên tưởng chín trái hồng
lá sen trong hồ đã chết
lòng ơi có nhớ cốm vòng
đâu những hội vui ngày trước
ai về dưới mái đình cong
giữa khuya nằm nghe tiếng ếch
trôi về từ một bãi sông
gió thu thổi bùng liếp cửa
bên tai ngỡ giục trống đồng
 
khi ta đi lên miền bắc
uổng công ngậm ngải tìm trầm
thấy con chim rừng sắc tía
nhả những hạt buồn trăm năm
 
ôi những ngày trên đất bắc
nhớ mùi trái chín phương nam
nhớ ơi đồng bông súng nở
ngọn rau con cá trong vàm
nhớ những cuộc tình sông nước
nửa đêm đứt một dây đàn
 
bao giờ giữa mùa thu biếc
cho ta về lại phương nam
nghe tiếng chim chuyền bụi ớt
tưởng chừng động bóng thời gian
hái những đọt mưa xanh ngắt
khi mùa thu rơi trên đầm
 
khi ta đi lên miền bắc
hồn đầy những sắc tạp âm
thổi chùm cỏ khô bay mất
ôi bóng mùa vui biệt tăm
 
1979 (Trại tù Cẩm Nhân-Yên Bái)
NXT
 
 
THANH TÂM TUYỀN

Thanh-Tam-Tuyen_Minh-họa-Chóe
Thanh Tâm Tuyền - Minh họa Chóe
 
Bài nhớ thi sĩ
 
Tặng già Ung
Gửi M.T.
 
Sáng nay thức giấc trong nhà giam
Anh nhớ những câu thơ viết thời trẻ
 
Bừng cháy trong lòng anh bấy lâu u ám quạnh quẽ
Ánh lửa mênh mang buồi tình đầu
 
Mưa bụi rì rào
Gió náo nức mù tối
 
Trễ muộn mùa xuân trên miền cao
Đang lay thức rừng núi biên giới
 
Đã qua đã qua chuỗi ngày lạnh lẽo, anh tự nhủ
Cũng qua cơn khô cạn khác thường
 
Tắt theo ngọn nắng chon von mê hoặc đầu óc quái gở
Từng thiêu đốt anh trên đồi, theo vào đêm dập vùi anh đớn đau
 
Từ lúc nào anh đứng trân trối cô đơn
Hôn ám trời sơ khai nhìn qua song cửa ngục
 
Hoang vu thơ hát lời lá cỏ heo hút
Dẫn anh về tận nẻo nguồn hừng đông lẩn lút
(Hừng đông Hừng đông ôi Hừng đông anh kêu khẽ cảm động muốn khóc
Mai, Mai xa, Mai như hoa, Mai hoa. Mai về tình thơ hôm nay)
 
Em có hay kẻ tội đồ biệt xứ một buổi về ngang cố quận
Xao xuyến ngây ngô hắn dò hỏi lớp bóng mờ tàng ẩn
 
Đêm vây hãm lụn dần
Thủ thỉ mưa ru ngày khốn đốn
 
Em, soi bóng em hồn nhiên ngược lối thời gian
Lặng lẽ anh gầy lửa tinh mơ đầm ấm.
 
(Lào Cai 5/77, Vĩnh Phú 1/78)
TTT
 
TRẦN DẠ TỪ
 
cám ơn dế mèn
 
Ai? Ai đó? Ai. Ai đó vừa kêu tôi
Ahaá, anh dế mèn
Đúng là anh dế mèn năm xưa
 
Ngày nào, đêm mưa
Một mùa giông tố
Có anh dế mèn phất phơ
Lạc vào cát sô
Đùa vui với người tù
Và người và dế và mưa gió
Cùng hát, hát vang hát vang xa
Khúc tình ca gió mưa
Ôi bài hát năm xưa.
Cám ơn, cám ơn em, dế mèn
Tiếng kêu vừa lạ lại vừa quen
Thịt xương đáy ngục xưa thức dậy
Lạnh một bên mà nóng một bên
 
Cám ơn. Cám ơn em, dế mèn
Bao nhiêu năm,
bài hát ấy ta không quên
Cám ơn. Cám ơn em, dế mèn.
TDT
 
TÔ THÙY YÊN

 
To-Thuy-Yen_Minh-họa-Chóe
Tô Thùy Yên - Minh họa Chóe

Tàu đêm (trích đoạn)
 
Tàu đi. Lúc đó, đêm vừa mỏi
Lúc đó, sao trời đã ngủ mê
Tàu rú. Sao ơi, hãy thức dậy
Long lanh muôn mắt tiễn tàu đi
 
Thức dậy, những ai còn sống đó
Nhìn ra nhớ lấy phút giây này
Tàu đi như một cơn giông lửa
Cuồn cuộn sao từ ống khói bay
…
Toa nêm lúc nhúc hồn oan khốc
Đèn bão mờ soi chẳng rõ ai
Ta gọi rụng rời ta thất lạc
Ta còn chẳng đủ nửa ta đây
…
Tàu đi như một cơn điên đảo
Sắt thép kinh hoàng va đập nhau
Ta tưởng chừng nghe thời đại động
Xô đi ầm ĩ một cơn đau
 
Ngồi đây giữa những phân cùng bụi
Trong chuyển dời xung xát bạo tàn
Ta trở thành than, thành súc vật
Tiếng người e cũng đã quên ngang
 
Ta nghe rêm nhói thân tàn rạc
Các thỏi xương lìa đụng chỏi nhau
Nghe cả hồn ta bị cán nghiến
Trên đường lịch sử sắt tuôn mau
 
Dường như ta chợt khóc đau đớn
Lệ nóng cường toan cháy ruột gan
Lệ chảy không ra ngoài khóe mắt
Nghẹn ngào đến cả tiếng than van
…
Đem thân làm gã tù lưu xứ
Xí xóa đời ta với đất trời
Ngàn dặm lìa tan tình cố cựu
Bàng hoàng thân thế cụm mây trôi
 
Đã mấy năm nay quằn quại đói
Thèm ăn như đứa trẻ con nghèo
Mẹ ơi, con nhớ thời thơ dại
Nhớ miếng ăn mà mẹ chắt chiu
 
Liệu còn một bữa cơm đầm ấm
Bên ánh đèn đoàn tụ vợ con
Chia xẻ chút tình cay mặn cũ
Miếng không ngon cũng lấy làm ngon
 
Tàu đi khoan xoáy sâu đêm thép
Tiếng nghiến ghê người, thác lửa sa
Lịch sử dường như rất vội vã
Tàu không đỗ lại các ga qua
…
Có lúc tàu qua những chiếc cầu
Sầm sầm những nhịp động đều nhau
Dưới kia con nước còn thao thức
Bát ngát dềnh lên bãi sậy sầu
…
Người bạn đường kia chắc vẫn thức
Mong tàu đi đến chỗ đêm tan
Có nghe lịch sử mài thê thiết
Cho sáng lên đời đã rỉ han
 
Tàu ơi, hãy kéo còi liên tục
Cho tiếng rền vang dậy địa cầu
Lay động những tầng mê sảng tối...
Loài người, hãy thức, thức cùng nhau
1980
TTY
 
CAO VỊ KHANH
 
BÀI HÀNH THÁNG TƯ
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Từ đêm vỡ tuyến lạc ven đô
Người thua trận chót đền trăm tuổi
Ta gánh thù sâu chốn hải hồ
Những tưởng mười năm đời sáng lại
Ta về bươi kiế́m miểng xương khô
Vét hết oan khiên người lỡ vận
Vùi sâu xóa dấu một hoang mồ
Ta đi rong khắp Nam cùng Bắc
Gom hế́t muôn ngàn vải tám thô
May đủ hai hàng cờ lá phướng
Treo lên trắng toát một cơ đô
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm đủ lạnh một hương nguyền
Người thơm áo mới mùi hoa vải
Ta cứ u hoài một nỗi riêng
Đã quá xa xôi ngày thất tán
Biển xưa chừng lắng những con thuyền
Ôi trinh tiết gái ngoài hoang đảo
Chắc cũng nhạt nhòa chuyện đảo điên
 
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm đánh đổi chuyện keo sơn
Người thân biệt xứ lên rừng núi
Kẻ ngóng đầu non đến mỏi mòn
Thư nhắn trên đầu trang giấy rách
“quên đi mà cứu trẻ măng non
mười năm thân đã mềm như lá
như xác ve sầu đã héo hon
bồng bế con ra ngoài cõi ngoại
giữ lấy giùm nhau chút mộng tròn”
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm giậu đổ nát bìm xanh
Mười năm thôn xóm thành hang ổ
Người sống như loài thú mọc nanh
Con lớn hoang đàng theo cỏ dại
Mẹ buồn như cái vạc sang canh
Mẹ gởi con đi ngoài biển lạnh
Bằng như cọng cỏ ném sau gành
Thuyền con mỏng mảnh trời đen kịt
Mẹ thức từng đêm mắt lạnh tanh
Con đi một sống trăm lần chết
Mẹ đứt từng khoanh ruột đoạn đành
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm ngờ ngợ giữa chiêm bao
Ngày đi tóc rối còn đen mượt
Mắt sáng còn nguyên đốm lửa sao
Lòng đã dặn lòng chờ Câu Tiễn
Gom mộng bình sinh nối chí cao
Ai kẻ mài gươm về đấ́t cũ
Ai mang đoản kiếm nhập Tần sâu
Hẹn nhau xẻ núi dầu sạn đạo
Miễ̃̃̃n thấy cờ bay ải địa đầu
 
Vậy đó tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm nếm đủ vị chua cay
Mười năm mòn lẳn đôi giày cỏ
Ngó lại xem còn mất những ai
Đất khách đãi nhau toàn mật đắng
Tâm giao chưa quá một đêm say
Người ơi ... đất nước mà rao bán
Thiên hạ muôn người sợ lấm tay
 
Vậy đó tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm ... một giấc mộng không thành
Người chờ cho hết đời cô quạnh
Ta đứng bên trời, lệ chảy nhanh
 
C A O V Ị K H A N H
tháng tư 1985
 

Gần đây, một số bạn bè gởi cho tôi qua e-mail một bài viết bằng tiếng Việt không rõ xuất xứ cảnh báo về một loại biến chủng của virus COVID mới rất nguy hiểm, rất lây lan mà lại không có triệu chứng thông thường báo trước, không phát hiện được bằng các test hiện có và không có thuốc chữa. Những “tin tức” này có vẻ không có cơ sở thực tế và có thể gây hoảng hốt không cần thiết. Hôm nay tôi xin phỏng dịch và chú thích thêm cho dễ hiểu một bài báo của CNN (1) trả lời một số câu hỏi về biến thể phụ mới nhất đang lan tràn ở Mỹ và đã có mặt tại Việt Nam.
Chúng ta đã cảm thấy hân hoan khi đón chào năm mới Quý Mão 2023 sắp đến. Mọi người chắc hẳn sẽ cùng bên nhau ăn uống. Hút thuốc và uống rượu là những điều thường được làm khi đoàn tụ với người thân và bằng hữu để đón Tết. Thế nhưng việc hút thuốc cùng nhau hay mời nhau điếu thuốc có thật sự cần thiết để đón mừng năm mới không? Tiến sĩ Shu-Hong Zhu, Giáo sư Y Học Gia Đình và Sức Khoẻ Cộng Đồng tại Đại học California, San Diego (UCSD) cho biết: “Khói thuốc lá có hơn 7.000 loại hóa chất và khoảng 70 chất trong số đó được biết là gây ung thư. Hít phải khói thuốc lá do người khác hút có thể tác hại như là tự hút và cũng có thể gây hại cho thú cưng. Cách tốt nhất để ăn mừng là tránh những nơi hút thuốc, không mời mọc thuốc lá và bỏ hút thuốc."
Người dân California gần đây đã phản đối ngành công nghiệp thuốc lá và bầu chấm dứt việc bán hầu hết các sản phẩm thuốc lá có hương vị, bao gồm thuốc lá bạc hà và thuốc lá điện tử. Các cử tri đã ủng hộ Dự luật Thượng viện (SB) 793 bằng cách bỏ phiếu “Có” cho Dự luật (Prop) 31, điều này ngăn cản những tiệm lẻ bán các sản phẩm này và khiến Big Tobacco (Nhóm Thuốc Lá Lớn) khó săn mồi và kiếm lợi từ trẻ em và nhắm vô nhiều cộng đồng khác.
Sky River Casino ăn Tết Nguyên Đán thật hào hứng với chương trình 'Quẹt & Trúng - Swipe & Win*'! Trong một thời gian giới hạn vào ngày 29 Tháng Một, 2023, từ 8AM tới 8PM, mọi Hội Viên Sky River Rewards có thể kiếm được 88 Điểm Tier Credit khi chơi những máy kéo và bài bàn ưa chuộng của mình! Sau đó, chỉ cần quẹt thẻ của mình ở bất kỳ một kiosk khuyến mãi nào để nhận giải thưởng.
Yaamava’ Resort & Casino at San Manuel hôm nay đã công bố lễ hội mừng Tết Nguyên Đán, bao gồm phần trang hoàng đậm chất truyền thống, biểu diễn múa lân để mang lại may mắn và tài lộc, nhiều đợt rút thăm thắng tiền mặt và các giải thưởng, cũng như những món ăn thịnh soạn tại Serrano Buffet. Lễ đón Tết Nguyên Đán tại Yaamava’ sẽ bắt đầu với phần trang hoàng lễ hội nhằm tôn vinh truyền thống thường niên của người Châu Á. Ý tưởng thiết kế năm nay được kiến tạo nhằm đưa khách tham quan vào một dòng chảy tương tác của các thiết kế phối hợp chặt chẽ mang lại sức sống và vận may của chú thỏ. Với chủ đề “Yaamava’s Great Fortune”, vô số chú thỏ đã được giao nhiệm vụ mang lại sức mạnh, tuổi thọ và may mắn
Ăn Tết Nguyên Đán năm nay, Pechanga Resort Casino sẽ biếu tặng $100,000 giải thưởng EasyPlay và tiền mặt vào những ngày Thứ Sáu, 20 & 27 Tháng Một. Hội viên Pechanga Club có thể nhận được vé xổ số khi chơi kéo máy hay bài bàn trong thời gian 6pm - 10pm mỗi ngày này để có cơ may trúng lớn. Sáu mươi người sẽ trúng $250, $500, hay $750 EasyPlay bắt đầu từ 7pm, với thông báo mỗi giờ sau đó. Tên một người trúng may mắn sẽ được xổ ra lúc 10pm để hưởng giải tiền mặt tuyệt vời $25,000. Xin hãy tới cảm nghiệm sự hào hứng kích thích khi biết mình có thể được trúng nhiều lần.
Vào ngày 23 tháng 12 năm 2022, luật mới về Gánh nặng xã hội của Bộ Nội An (DHS) có hiệu lực. Sở di trú cho biết luật mới hiện cung cấp sự rõ ràng và nhất quán về những người nào sẽ không thể nộp đơn xin hưởng quyền lợi di trú vì gánh nặng xã hội. Luật mới quay trở lại phiên bản năm 1999. Điều đó có nghĩa là việc nhận tiền phụ cấp an sinh (SSI) trước đây hoặc hiện tại; Hỗ Trợ Tạm Thời cho các Gia Đình Nghèo Khó (TANF); Hỗ trợ chung; hoặc nằm viện dài hạn với chi phí của chính phủ có thể khiến người nộp đơn không thể trở thành thường trú nhân.
Tại hội trường Nhật báo Người Việt vào lúc 11:30 sáng chủ Nhật ngày 15 tháng 1 năm 2023, Tổng Hội Sinh Viên Việt Nam Nam California (UVSA) Ban tổ chức hội chợ Tết Xuân Quý Mão 2023 đã long trọng tổ chức lễ cúng tổ trước khi hội chợ Tết khai mạc, đây là buổi lễ trở thành truyền thống mà tổng hội sinh viên đã thực hiện trong 41 năm qua kể từ khi có hội chợ Tết sinh viên cho đến nay để cầu nguyện cho Hội Chợ Tết Sinh Viên Quý Mão, 2023, gặp nhiều may mắn, thành công nhằm phục vụ tốt cho đồng hương
Tuần trước, Chủ Tịch Thượng Viện Tiểu Bang California đã công bố nhiệm vụ của Ủy Ban Thượng Viện cho Phiên Họp Lập pháp 2023-2024. Thượng Nghị Sĩ Janet Nguyễn (Điạ Hạt-36) đã được bổ nhiệm làm Chủ Tịch Ủy Ban Đảng Cộng Hòa California và được Thượng Viện Tạm Thời bổ nhiệm để phục vụ trong các ủy ban thường trực sau đây:
Như thông lệ hằng năm, vào dịp đầu Xuân Hội Ái hữu Cảnh Sát Quốc Gia đều tổ chức buổi họp mặt tất niên để mừng đón Xuân mới. Năm nay buổi sinh hoạt trên được tổ chức vào trưa Chúa Nhật 15 tháng1 năm 2023 tại nhà hàng Golden Sea, thành phố Anaheim.
Tại hội trường Thư Viện Việt Nam trưa Thứ Bảy, ngày 14 tháng 1 năm 2023 một buổi họp mặt cựu tù Suối Máu hằng năm trong đó có các cựu Quân, Cán, Chính Việt Nam Cộng Hòa đã từng bị Việt cộng bắt đưa vào trại tù Suối Máu Biên Hòa sau biến cố tháng Tư năm 1975.
Chùa Bảo Quang, Trung Tâm Văn Hóa Phật Giáo Việt Mỹ Phụng Sự Xã Hội, tọa lạc tại số 713 N. Newhope Street, Santa Ana, CA 92703 do Cố Hòa Thượng Thích Quảng Thanh khai sơn làm viện chủ, sau khi Ngài viên tịch ngôi chùa tạm thời do Thượng Tọa Thích Huệ Minh, Phó Trụ Trì điều hành Phật sự, sau một thời gian làm việc đến nay, Hội Đồng Quản Trị cùng quý Phật tử chùa Bảo Quang, Santa Ana, đã cung thỉnh Thượng Tọa Thích Huệ Minh chính thức đảm nhiệm chức vụ Trụ Trì để điều hành mọi công tác Phật sự tại chùa hầu hướng dẫn Phật tử trên con đường tu học và hoằng dương đạo pháp.
tết đến. công viên vắng, nơi đây | hàng cây chìm trong lớp sương mù dày đặc | những hình ảnh hiện ra trong đầu không lớp lang gì hết | trái ớt khô lá dong khô cội mai già chết
Niềm hy vọng đó nay đã trở thành sự thật. Vào ngày Thứ Năm, 19 tháng Giêng, 2023, qua chương trình thử nghiệm mở rộng có tên là Welcome Corps, Bộ Ngoại Giao Mỹ đã chính thức loan báo và dự định sẽ cho phép khoảng 5000 người tị nạn thuộc nhiều chủng tộc được tư nhân bảo lãnh đến Hoa Kỳ trong niên khóa 2023. Cũng tương tự như Canada, chương trình “Bảo Trợ Tư Nhân” của Mỹ cũng đòi hỏi phải có 5 cá nhân ký tên bảo trợ cho một gia đình, bất kể số thành viên, miễn là các nhà bảo trợ phải chứng minh hội đủ số tiền là $2275.00 dollars cho mỗi đầu người tị nạn, đồng thời phải thông qua các cuộc điều tra lý lịch (background checks), cùng tham dự các buổi hướng dẫn về định cư.
Nếu đại dịch COVID bùng phát trở lại đến mức các nhà chức trách tìm cách khôi phục các quy định về khẩu trang và vaccine, thì Thống đốc Florida Ron DeSantis muốn đảm bảo rằng tiểu bang của ông không bị ảnh hưởng bởi cái mà ông gọi là “tình trạng an ninh y sinh hóa”. Đảng Cộng hòa đang tìm cách biến lệnh cấm của Florida đối với các nhiệm vụ liên quan đến COVID thành vĩnh viễn, theo tin The Hill. Nghĩa là, không ai có quyền cưỡng bácch cư dân Florida mang khẩu trang hay chích vaccine ngừa dịch.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.