Hôm nay,  

Tháng Tư Đọc Thơ Tù

18/03/202200:00:00(Xem: 3902)
 
Chiến tranh và ngục tù là bi kịch đau thương nhất trong lịch sử loài người, nó là kinh nghiệm không được rút tỉa để học hỏi và ngăn chặn, cứ thế lặp đi lặp lại khắp nơi trên thế giới, đánh động mãi ký ức con người nên có thể nói rằng không có cuộc chiến và nhà tù nào trở thành quá khứ, nó luôn là hiện tại với dấu lệ và máu không ngừng chảy. Kinh nghiệm chiến tranh, nhà tù, cùng hệ lụy tang thương của nó như vết cắt hằn sâu trong tâm tư tình cảm con dân Việt nam, mà nhà văn Ngô Thế Vinh đã gọi - vết thương không bao giờ lành-, nó sừng sững ở đó, trên đất đá, trên thân thể, trong tâm hồn, trong sử lịch, mà trái tim và lương tâm con người mãi thúc thủ một câu trả lời.

Bây giờ là tháng tư, tháng của vết thương chưa kéo da non ấy, giở lại những trang thơ của những người lính Việt Nam Cộng Hòa viết trong trại tù-cải-tạo- như thể chúng ta đang mở băng dán vết thương, hẳn là sẽ rỉ máu, nhưng đồng thời cũng khơi chút hoài mong, rằng, thơ ấy sẽ có tác dụng như một thứ thuốc sát trùng làm vết thương nguôi ngoai. Bạn đọc sẽ thấy thể hiện nơi thơ của họ nỗi bi thương khiên nhẫn, những cõi mơ nương tựa, và họ đã xoay sở, đối diện, với những oan khốc của tù ngục bằng thứ khí giới mơ mộng hồn nhiên, nhân ái của trái tim thi sĩ. Và hiểu được vì sao họ sống sót.
 
Xin giới thiệu mảng thơ tù của: Nguyễn Xuân Thiệp – Thanh Tâm Tuyền – Trần Dạ Từ - Tô Thùy Yên, và một bài hành bi tráng của Cao Vị Khanh.
 
NGUYỄN XUÂN THIỆP
 
Điệu hoài hương xanh
 
đêm những vùng xanh châu thổ
dịu như một làn hơi men
bỗng bay rực trời đóm lửa
khi điệu kèn hồng rúc lên
 
đêm đưa ta lên miền bắc
với những chấm đèn trong mưa
một đi bóng nhà xa khuất
còn nghe đôi ngọn gió thu
 
khi ta đi lên miền bắc
nụ cười quên dưới trời xưa
trái tim đeo ngoài túi áo
như chuông trước cổ ngựa thồ
 
lưu thân đi trong trời đất
áo quần như gã hề điên
tóc râu dựng bờm cổ thụ
cõi người chợt lạ chợt quen
 
chân ta đi trên miền bắc
qua dăm thôn xóm buồn teo
đâu đám trẻ thơ bụng ỏng
trố đôi mắt buồn dõi theo
buổi chiều trắng bông chẩu rụng
rắc lên quán chợ quê nghèo
 
đi ta đi lên miền bắc
bóng ngày treo ngọn cây cao
buổi trưa tiếng gà hiu hắt
nhớ đầy dăm vạt áo nâu
có đêm sụp trờ mưa lớn
nghe trăm cỗ ngựa qua cầu
tưởng như những loài nấm đỏ
mọc trên thớ gỗ mục sầu
 
đi trên mùa thu đất bắc
nắng lên tưởng chín trái hồng
lá sen trong hồ đã chết
lòng ơi có nhớ cốm vòng
đâu những hội vui ngày trước
ai về dưới mái đình cong
giữa khuya nằm nghe tiếng ếch
trôi về từ một bãi sông
gió thu thổi bùng liếp cửa
bên tai ngỡ giục trống đồng
 
khi ta đi lên miền bắc
uổng công ngậm ngải tìm trầm
thấy con chim rừng sắc tía
nhả những hạt buồn trăm năm
 
ôi những ngày trên đất bắc
nhớ mùi trái chín phương nam
nhớ ơi đồng bông súng nở
ngọn rau con cá trong vàm
nhớ những cuộc tình sông nước
nửa đêm đứt một dây đàn
 
bao giờ giữa mùa thu biếc
cho ta về lại phương nam
nghe tiếng chim chuyền bụi ớt
tưởng chừng động bóng thời gian
hái những đọt mưa xanh ngắt
khi mùa thu rơi trên đầm
 
khi ta đi lên miền bắc
hồn đầy những sắc tạp âm
thổi chùm cỏ khô bay mất
ôi bóng mùa vui biệt tăm
 
1979 (Trại tù Cẩm Nhân-Yên Bái)
NXT
 
 
THANH TÂM TUYỀN

Thanh-Tam-Tuyen_Minh-họa-Chóe
Thanh Tâm Tuyền - Minh họa Chóe
 
Bài nhớ thi sĩ
 
Tặng già Ung
Gửi M.T.
 
Sáng nay thức giấc trong nhà giam
Anh nhớ những câu thơ viết thời trẻ
 
Bừng cháy trong lòng anh bấy lâu u ám quạnh quẽ
Ánh lửa mênh mang buồi tình đầu
 
Mưa bụi rì rào
Gió náo nức mù tối
 
Trễ muộn mùa xuân trên miền cao
Đang lay thức rừng núi biên giới
 
Đã qua đã qua chuỗi ngày lạnh lẽo, anh tự nhủ
Cũng qua cơn khô cạn khác thường
 
Tắt theo ngọn nắng chon von mê hoặc đầu óc quái gở
Từng thiêu đốt anh trên đồi, theo vào đêm dập vùi anh đớn đau
 
Từ lúc nào anh đứng trân trối cô đơn
Hôn ám trời sơ khai nhìn qua song cửa ngục
 
Hoang vu thơ hát lời lá cỏ heo hút
Dẫn anh về tận nẻo nguồn hừng đông lẩn lút
(Hừng đông Hừng đông ôi Hừng đông anh kêu khẽ cảm động muốn khóc
Mai, Mai xa, Mai như hoa, Mai hoa. Mai về tình thơ hôm nay)
 
Em có hay kẻ tội đồ biệt xứ một buổi về ngang cố quận
Xao xuyến ngây ngô hắn dò hỏi lớp bóng mờ tàng ẩn
 
Đêm vây hãm lụn dần
Thủ thỉ mưa ru ngày khốn đốn
 
Em, soi bóng em hồn nhiên ngược lối thời gian
Lặng lẽ anh gầy lửa tinh mơ đầm ấm.
 
(Lào Cai 5/77, Vĩnh Phú 1/78)
TTT
 
TRẦN DẠ TỪ
 
cám ơn dế mèn
 
Ai? Ai đó? Ai. Ai đó vừa kêu tôi
Ahaá, anh dế mèn
Đúng là anh dế mèn năm xưa
 
Ngày nào, đêm mưa
Một mùa giông tố
Có anh dế mèn phất phơ
Lạc vào cát sô
Đùa vui với người tù
Và người và dế và mưa gió
Cùng hát, hát vang hát vang xa
Khúc tình ca gió mưa
Ôi bài hát năm xưa.
Cám ơn, cám ơn em, dế mèn
Tiếng kêu vừa lạ lại vừa quen
Thịt xương đáy ngục xưa thức dậy
Lạnh một bên mà nóng một bên
 
Cám ơn. Cám ơn em, dế mèn
Bao nhiêu năm,
bài hát ấy ta không quên
Cám ơn. Cám ơn em, dế mèn.
TDT
 
TÔ THÙY YÊN

 
To-Thuy-Yen_Minh-họa-Chóe
Tô Thùy Yên - Minh họa Chóe

Tàu đêm (trích đoạn)
 
Tàu đi. Lúc đó, đêm vừa mỏi
Lúc đó, sao trời đã ngủ mê
Tàu rú. Sao ơi, hãy thức dậy
Long lanh muôn mắt tiễn tàu đi
 
Thức dậy, những ai còn sống đó
Nhìn ra nhớ lấy phút giây này
Tàu đi như một cơn giông lửa
Cuồn cuộn sao từ ống khói bay
…
Toa nêm lúc nhúc hồn oan khốc
Đèn bão mờ soi chẳng rõ ai
Ta gọi rụng rời ta thất lạc
Ta còn chẳng đủ nửa ta đây
…
Tàu đi như một cơn điên đảo
Sắt thép kinh hoàng va đập nhau
Ta tưởng chừng nghe thời đại động
Xô đi ầm ĩ một cơn đau
 
Ngồi đây giữa những phân cùng bụi
Trong chuyển dời xung xát bạo tàn
Ta trở thành than, thành súc vật
Tiếng người e cũng đã quên ngang
 
Ta nghe rêm nhói thân tàn rạc
Các thỏi xương lìa đụng chỏi nhau
Nghe cả hồn ta bị cán nghiến
Trên đường lịch sử sắt tuôn mau
 
Dường như ta chợt khóc đau đớn
Lệ nóng cường toan cháy ruột gan
Lệ chảy không ra ngoài khóe mắt
Nghẹn ngào đến cả tiếng than van
…
Đem thân làm gã tù lưu xứ
Xí xóa đời ta với đất trời
Ngàn dặm lìa tan tình cố cựu
Bàng hoàng thân thế cụm mây trôi
 
Đã mấy năm nay quằn quại đói
Thèm ăn như đứa trẻ con nghèo
Mẹ ơi, con nhớ thời thơ dại
Nhớ miếng ăn mà mẹ chắt chiu
 
Liệu còn một bữa cơm đầm ấm
Bên ánh đèn đoàn tụ vợ con
Chia xẻ chút tình cay mặn cũ
Miếng không ngon cũng lấy làm ngon
 
Tàu đi khoan xoáy sâu đêm thép
Tiếng nghiến ghê người, thác lửa sa
Lịch sử dường như rất vội vã
Tàu không đỗ lại các ga qua
…
Có lúc tàu qua những chiếc cầu
Sầm sầm những nhịp động đều nhau
Dưới kia con nước còn thao thức
Bát ngát dềnh lên bãi sậy sầu
…
Người bạn đường kia chắc vẫn thức
Mong tàu đi đến chỗ đêm tan
Có nghe lịch sử mài thê thiết
Cho sáng lên đời đã rỉ han
 
Tàu ơi, hãy kéo còi liên tục
Cho tiếng rền vang dậy địa cầu
Lay động những tầng mê sảng tối...
Loài người, hãy thức, thức cùng nhau
1980
TTY
 
CAO VỊ KHANH
 
BÀI HÀNH THÁNG TƯ
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Từ đêm vỡ tuyến lạc ven đô
Người thua trận chót đền trăm tuổi
Ta gánh thù sâu chốn hải hồ
Những tưởng mười năm đời sáng lại
Ta về bươi kiế́m miểng xương khô
Vét hết oan khiên người lỡ vận
Vùi sâu xóa dấu một hoang mồ
Ta đi rong khắp Nam cùng Bắc
Gom hế́t muôn ngàn vải tám thô
May đủ hai hàng cờ lá phướng
Treo lên trắng toát một cơ đô
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm đủ lạnh một hương nguyền
Người thơm áo mới mùi hoa vải
Ta cứ u hoài một nỗi riêng
Đã quá xa xôi ngày thất tán
Biển xưa chừng lắng những con thuyền
Ôi trinh tiết gái ngoài hoang đảo
Chắc cũng nhạt nhòa chuyện đảo điên
 
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm đánh đổi chuyện keo sơn
Người thân biệt xứ lên rừng núi
Kẻ ngóng đầu non đến mỏi mòn
Thư nhắn trên đầu trang giấy rách
“quên đi mà cứu trẻ măng non
mười năm thân đã mềm như lá
như xác ve sầu đã héo hon
bồng bế con ra ngoài cõi ngoại
giữ lấy giùm nhau chút mộng tròn”
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm giậu đổ nát bìm xanh
Mười năm thôn xóm thành hang ổ
Người sống như loài thú mọc nanh
Con lớn hoang đàng theo cỏ dại
Mẹ buồn như cái vạc sang canh
Mẹ gởi con đi ngoài biển lạnh
Bằng như cọng cỏ ném sau gành
Thuyền con mỏng mảnh trời đen kịt
Mẹ thức từng đêm mắt lạnh tanh
Con đi một sống trăm lần chết
Mẹ đứt từng khoanh ruột đoạn đành
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm ngờ ngợ giữa chiêm bao
Ngày đi tóc rối còn đen mượt
Mắt sáng còn nguyên đốm lửa sao
Lòng đã dặn lòng chờ Câu Tiễn
Gom mộng bình sinh nối chí cao
Ai kẻ mài gươm về đấ́t cũ
Ai mang đoản kiếm nhập Tần sâu
Hẹn nhau xẻ núi dầu sạn đạo
Miễ̃̃̃n thấy cờ bay ải địa đầu
 
Vậy đó tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm nếm đủ vị chua cay
Mười năm mòn lẳn đôi giày cỏ
Ngó lại xem còn mất những ai
Đất khách đãi nhau toàn mật đắng
Tâm giao chưa quá một đêm say
Người ơi ... đất nước mà rao bán
Thiên hạ muôn người sợ lấm tay
 
Vậy đó tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm ... một giấc mộng không thành
Người chờ cho hết đời cô quạnh
Ta đứng bên trời, lệ chảy nhanh
 
C A O V Ị K H A N H
tháng tư 1985
 

Chương trình Phần Thưởng Nhiên Liệu Sạch California trên toàn tiểu bang giảm giá cho người lái xe ở California tối đa tới $1,500 khi mua một chiếc xe EV mới. Khoản giảm giá áp dụng tại chỗ cho những chiếc xe mới được mua hoặc thuê tại các hãng bán xe và nhà bán lẻ có tham gia chương trình trên khắp California.
Đội Ứng Phó Khẩn Cấp Trong Cộng Đồng (Community Emergency Response Team, CERT) sẽ tổ chức một cuộc gặp gỡ và trò chuyện cùng cộng đồng vào ngày Thứ Bảy, 19 tháng Sáu, từ 9:00 giờ sáng đến 11:00 giờ trưa, tại Garden Grove Courtyard Center, địa chỉ là 12732 Main Street. Sẽ có phục vụ bữa ăn sáng nhẹ tại đây.
Cựu Tổng Thống Donald Trump đang đi tìm người phát ngôn mới. Lý do, theo báo Politico, phát ngôn nhân Jason Miller rời chức vụ hàng ngày làm việc với Trump để nhận công việc Tổng Quản Trị một công ty kỹ thuật mới thành lập. Do vậy, Trump đang phỏng vấn một số người Trump sẽ có thể trao chức vụ tin cậy này.
Khi một người bị lây nhiễm vi khuẩn corona sau khi đã chích ngừa đầy đủ, điều này được gọi là trường hợp đột phá. Các trường hợp đột phá cho thấy một nguyên lý cơ bản của bệnh truyền nhiễm – dù một người có bị truyền nhiễm hay không dựa vào sự cân bằng giữa hai yếu tố: cường độ bị lây và khả năng miễn dịch. Cường độ bị lây liên quan tới mức gần thế nào một người không bị lây nhiễm là để một người bị lây nhiễm cao phun ra vi khuẩn trong lúc nói chuyện và hai người tiếp xúc bao lâu. Khả năng miễn dịch liên quan đến sự bảo vệ vốn có của cơ thể chống lại Covid-19. Những người chưa chích ngừa là những người chưa bao giờ bị lây nhiễm với vi khuẩn corona thì không có sự bảo vệ -- đây là vi khuẩn mới hoàn toàn – trong khi những người đã chích ngừa đầy đủ sẽ được bảo vệ nhiều hơn. Theo CDC, tính tới ngày 30 tháng 4 năm 2021, đã có tổng cộng 10,262 người bị truyền nhiễm đột phá thuốc chích ngừa SARS-CoV-2 được biết đến tại các tiểu bang và lãnh thổ Hoa Kỳ.
Tình hình đại dịch trên toàn thế giới trong tuần đã lắng dịu xuống rất nhiều, vì vậy cơ quan CDC của Mỹ đã nới lỏng việc đi lại đối với 110 quốc gia và lãnh thổ, cũng như Tổng Thống Joe Biden đã có thể thực hiện chuyến công du ngoại quốc đầu tiên trong tư cách tổng thống của ông kể từ ngày ông lên nhậm chức vào 10 tháng 1 năm nay. Tuy nhiên, tình hình đại dịch lại chưa khả quan tại Việt Nam trong lúc nước này đang chật vật đối phó với đợt bùng phát mới.
Nếu Tổng thống Biden thành công, việc di dân vào Hoa Kỳ sẽ sớm dễ dàng hơn rất nhiều. Sẽ có những mẫu đơn ngắn hơn, đơn giản hơn và người nộp đơn sẽ không phải trải qua những bước kiểm tra an ninh nhiều như vậy. Người ngọai quốc sẽ có cơ hội tốt hơn để có thể đòan tụ với gia đình của họ và nhiều cơ hội hơn để bảo đảm có được chiếu khán (visa) làm việc. Do các chính sách di trú của ban hành pháp trước đây, thời gian trung bình để phê duyệt thẻ xanh của những công nhân được các chủ nhân bảo trợ đã tăng gấp đôi. Số lượng hồ sơ xin quốc tịch tồn đọng tăng 80% kể từ năm 2014, lên hơn 900.000 hồ sơ. Trong hầu hết mọi trường hợp trong bốn năm qua, di dân vào Hoa Kỳ trở nên khó khăn hơn, tốn kém hơn và mất nhiều thời gian hơn.
Trong khi Biden tại Châu Âu nỗ lực để sửa lại các quan hệ với những đồng minh của Mỹ, thăm dò cho thấy rằng nhiều quốc gia trong khu vực này thích tổng thống đương nhiệm hơn cựu tổng thống. 75% người trả lời thăm dò bày tỏ niềm tin tưởng vào Biden, so với 17% đối với Trump hồi năm ngoái, theo thăm dò nói trên cho biết.
Theo một phúc trình mới từ Tổ Chức Ân Xá Quốc Tế (Amnesty International) được phổ biến hôm Thứ Năm, 10 tháng 6 năm 2021, các hành động của chính quyền Trung Quốc chống lại người dân trong các nhóm thiểu số trong nước cấu thành tội trạng chống nhân loại, theo bản tin của Đài NPR tường thuật hôm Thứ Năm.
Một nhóm 10 Thượng Nghị Sĩ Dân Chủ và Cộng Hòa đã thỏa thuận điều họ gọi là “khung sườn thỏa hiệp thực tế để hiện đại hóa hạ tầng cơ sở và các kỹ thuật năng lượng của quốc gia,” theo một tuyên bố chung được công bố hôm Thứ Năm bởi TNS Kyrsten Sinema, Dân Chủ-Arizona, cho biết. Kế hoạch “sẽ chi trả toàn bộ cho và không gồm việc tăng thuế,” theo các thượng nghị sĩ cho biết thêm.
Nữ Dân Biểu Katie Porter đã đặt câu hỏi về tính trung thực của nữ Dân Biểu Michelle Steel sau khi hai người đã hợp tác dẫn đầu đưa ra nghị quyết lên án tội ác hận thù đối với người gốc Châu Á Thái Bình Dương.
Bài này được viết để hồi hướng các thiện hạnh có được để nguyện xin bình an và giải thoát cho tất cả đồng bào nơi quê nhà, vá cho chúng sanh khắp ba cõi sáu đường. Trong bài là một số ghi chú trong khi đọc Kinh luận, không nhất thiết theo một thứ tự nào. Các đề tài phần lớn ít được nhắc tới, nhưng đa dạng, có thể là quan tâm của nhiều người, từ thắc mắc rằng có khi nào Đức Phật đã dạy về ăn chay, cho tới câu hỏi có cần tu đầy đủ tứ thiền bát định hay không, và vân vân. Nơi đây sẽ tránh các lý luận phức tạp, chủ yếu ghi các lời dạy thực dụng từ Kinh luận để tu tập. Bản thân người viết không có thẩm quyền nào, do vậy phần lớn sẽ là trích dẫn Kinh luận.
Thứ Sáu, ngày 11 tháng Sáu tới đây là ngày cuối cùng để tham gia khảo sát trực tuyến (online survey) của Thành Phố Garden Grove để cung cấp thông tin về Hạng Mục Công Lý Môi Trường (Environmental Justice Element). Những ý kiến đóng góp của công chúng sẽ giúp một phần của việc điều chỉnh bản Quy Hoạch Chung (General Plan) nhằm giảm thiểu những rủi ro về sức khỏe có thể gây ra bởi nhiều yếu tố
Khi FBI phát hiện một dịch vụ nhắn tin được mã hóa có trụ sở tại Canada vào năm 2018, các nhân viên của cơ quan này đã để ý đến những người sử dụng đang dời sang các mạng lưới khác, theo bản tin của Đài Truyền Hình KTLA5 tường thuật hôm Thứ Tư, 9 tháng 6 năm 2021. Thay vì theo dõi các đối thủ, các nhà điều tra đã quyết định một chiến thuật mới: tạo ra dịch vụ của chính họ.
Khoảng 200 triệu liều sẽ đưa ra trong năm 2021 và 300 triệu liều sẽ được phân phối vào nửa đầu của năm 2022. Cố vấn cao cấp của Biden về Covid, Jeff Zients, đã thương lượng hồi tháng trước, theo người thông thạo cho biết. Tất cả liều sẽ đi qua COVAX, sáng kiến thuốc chích ngừa quốc tế, và sẽ đưa tới 92 quốc gia nghèo, cùng với Liên Đoàn Phi Châu.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.