Hôm nay,  

Tháng Tư Đọc Thơ Tù

18/03/202200:00:00(Xem: 4273)
 
Chiến tranh và ngục tù là bi kịch đau thương nhất trong lịch sử loài người, nó là kinh nghiệm không được rút tỉa để học hỏi và ngăn chặn, cứ thế lặp đi lặp lại khắp nơi trên thế giới, đánh động mãi ký ức con người nên có thể nói rằng không có cuộc chiến và nhà tù nào trở thành quá khứ, nó luôn là hiện tại với dấu lệ và máu không ngừng chảy. Kinh nghiệm chiến tranh, nhà tù, cùng hệ lụy tang thương của nó như vết cắt hằn sâu trong tâm tư tình cảm con dân Việt nam, mà nhà văn Ngô Thế Vinh đã gọi - vết thương không bao giờ lành-, nó sừng sững ở đó, trên đất đá, trên thân thể, trong tâm hồn, trong sử lịch, mà trái tim và lương tâm con người mãi thúc thủ một câu trả lời.

Bây giờ là tháng tư, tháng của vết thương chưa kéo da non ấy, giở lại những trang thơ của những người lính Việt Nam Cộng Hòa viết trong trại tù-cải-tạo- như thể chúng ta đang mở băng dán vết thương, hẳn là sẽ rỉ máu, nhưng đồng thời cũng khơi chút hoài mong, rằng, thơ ấy sẽ có tác dụng như một thứ thuốc sát trùng làm vết thương nguôi ngoai. Bạn đọc sẽ thấy thể hiện nơi thơ của họ nỗi bi thương khiên nhẫn, những cõi mơ nương tựa, và họ đã xoay sở, đối diện, với những oan khốc của tù ngục bằng thứ khí giới mơ mộng hồn nhiên, nhân ái của trái tim thi sĩ. Và hiểu được vì sao họ sống sót.
 
Xin giới thiệu mảng thơ tù của: Nguyễn Xuân Thiệp – Thanh Tâm Tuyền – Trần Dạ Từ - Tô Thùy Yên, và một bài hành bi tráng của Cao Vị Khanh.
 
NGUYỄN XUÂN THIỆP
 
Điệu hoài hương xanh
 
đêm những vùng xanh châu thổ
dịu như một làn hơi men
bỗng bay rực trời đóm lửa
khi điệu kèn hồng rúc lên
 
đêm đưa ta lên miền bắc
với những chấm đèn trong mưa
một đi bóng nhà xa khuất
còn nghe đôi ngọn gió thu
 
khi ta đi lên miền bắc
nụ cười quên dưới trời xưa
trái tim đeo ngoài túi áo
như chuông trước cổ ngựa thồ
 
lưu thân đi trong trời đất
áo quần như gã hề điên
tóc râu dựng bờm cổ thụ
cõi người chợt lạ chợt quen
 
chân ta đi trên miền bắc
qua dăm thôn xóm buồn teo
đâu đám trẻ thơ bụng ỏng
trố đôi mắt buồn dõi theo
buổi chiều trắng bông chẩu rụng
rắc lên quán chợ quê nghèo
 
đi ta đi lên miền bắc
bóng ngày treo ngọn cây cao
buổi trưa tiếng gà hiu hắt
nhớ đầy dăm vạt áo nâu
có đêm sụp trờ mưa lớn
nghe trăm cỗ ngựa qua cầu
tưởng như những loài nấm đỏ
mọc trên thớ gỗ mục sầu
 
đi trên mùa thu đất bắc
nắng lên tưởng chín trái hồng
lá sen trong hồ đã chết
lòng ơi có nhớ cốm vòng
đâu những hội vui ngày trước
ai về dưới mái đình cong
giữa khuya nằm nghe tiếng ếch
trôi về từ một bãi sông
gió thu thổi bùng liếp cửa
bên tai ngỡ giục trống đồng
 
khi ta đi lên miền bắc
uổng công ngậm ngải tìm trầm
thấy con chim rừng sắc tía
nhả những hạt buồn trăm năm
 
ôi những ngày trên đất bắc
nhớ mùi trái chín phương nam
nhớ ơi đồng bông súng nở
ngọn rau con cá trong vàm
nhớ những cuộc tình sông nước
nửa đêm đứt một dây đàn
 
bao giờ giữa mùa thu biếc
cho ta về lại phương nam
nghe tiếng chim chuyền bụi ớt
tưởng chừng động bóng thời gian
hái những đọt mưa xanh ngắt
khi mùa thu rơi trên đầm
 
khi ta đi lên miền bắc
hồn đầy những sắc tạp âm
thổi chùm cỏ khô bay mất
ôi bóng mùa vui biệt tăm
 
1979 (Trại tù Cẩm Nhân-Yên Bái)
NXT
 
 
THANH TÂM TUYỀN

Thanh-Tam-Tuyen_Minh-họa-Chóe
Thanh Tâm Tuyền - Minh họa Chóe
 
Bài nhớ thi sĩ
 
Tặng già Ung
Gửi M.T.
 
Sáng nay thức giấc trong nhà giam
Anh nhớ những câu thơ viết thời trẻ
 
Bừng cháy trong lòng anh bấy lâu u ám quạnh quẽ
Ánh lửa mênh mang buồi tình đầu
 
Mưa bụi rì rào
Gió náo nức mù tối
 
Trễ muộn mùa xuân trên miền cao
Đang lay thức rừng núi biên giới
 
Đã qua đã qua chuỗi ngày lạnh lẽo, anh tự nhủ
Cũng qua cơn khô cạn khác thường
 
Tắt theo ngọn nắng chon von mê hoặc đầu óc quái gở
Từng thiêu đốt anh trên đồi, theo vào đêm dập vùi anh đớn đau
 
Từ lúc nào anh đứng trân trối cô đơn
Hôn ám trời sơ khai nhìn qua song cửa ngục
 
Hoang vu thơ hát lời lá cỏ heo hút
Dẫn anh về tận nẻo nguồn hừng đông lẩn lút
(Hừng đông Hừng đông ôi Hừng đông anh kêu khẽ cảm động muốn khóc
Mai, Mai xa, Mai như hoa, Mai hoa. Mai về tình thơ hôm nay)
 
Em có hay kẻ tội đồ biệt xứ một buổi về ngang cố quận
Xao xuyến ngây ngô hắn dò hỏi lớp bóng mờ tàng ẩn
 
Đêm vây hãm lụn dần
Thủ thỉ mưa ru ngày khốn đốn
 
Em, soi bóng em hồn nhiên ngược lối thời gian
Lặng lẽ anh gầy lửa tinh mơ đầm ấm.
 
(Lào Cai 5/77, Vĩnh Phú 1/78)
TTT
 
TRẦN DẠ TỪ
 
cám ơn dế mèn
 
Ai? Ai đó? Ai. Ai đó vừa kêu tôi
Ahaá, anh dế mèn
Đúng là anh dế mèn năm xưa
 
Ngày nào, đêm mưa
Một mùa giông tố
Có anh dế mèn phất phơ
Lạc vào cát sô
Đùa vui với người tù
Và người và dế và mưa gió
Cùng hát, hát vang hát vang xa
Khúc tình ca gió mưa
Ôi bài hát năm xưa.
Cám ơn, cám ơn em, dế mèn
Tiếng kêu vừa lạ lại vừa quen
Thịt xương đáy ngục xưa thức dậy
Lạnh một bên mà nóng một bên
 
Cám ơn. Cám ơn em, dế mèn
Bao nhiêu năm,
bài hát ấy ta không quên
Cám ơn. Cám ơn em, dế mèn.
TDT
 
TÔ THÙY YÊN

 
To-Thuy-Yen_Minh-họa-Chóe
Tô Thùy Yên - Minh họa Chóe

Tàu đêm (trích đoạn)
 
Tàu đi. Lúc đó, đêm vừa mỏi
Lúc đó, sao trời đã ngủ mê
Tàu rú. Sao ơi, hãy thức dậy
Long lanh muôn mắt tiễn tàu đi
 
Thức dậy, những ai còn sống đó
Nhìn ra nhớ lấy phút giây này
Tàu đi như một cơn giông lửa
Cuồn cuộn sao từ ống khói bay
…
Toa nêm lúc nhúc hồn oan khốc
Đèn bão mờ soi chẳng rõ ai
Ta gọi rụng rời ta thất lạc
Ta còn chẳng đủ nửa ta đây
…
Tàu đi như một cơn điên đảo
Sắt thép kinh hoàng va đập nhau
Ta tưởng chừng nghe thời đại động
Xô đi ầm ĩ một cơn đau
 
Ngồi đây giữa những phân cùng bụi
Trong chuyển dời xung xát bạo tàn
Ta trở thành than, thành súc vật
Tiếng người e cũng đã quên ngang
 
Ta nghe rêm nhói thân tàn rạc
Các thỏi xương lìa đụng chỏi nhau
Nghe cả hồn ta bị cán nghiến
Trên đường lịch sử sắt tuôn mau
 
Dường như ta chợt khóc đau đớn
Lệ nóng cường toan cháy ruột gan
Lệ chảy không ra ngoài khóe mắt
Nghẹn ngào đến cả tiếng than van
…
Đem thân làm gã tù lưu xứ
Xí xóa đời ta với đất trời
Ngàn dặm lìa tan tình cố cựu
Bàng hoàng thân thế cụm mây trôi
 
Đã mấy năm nay quằn quại đói
Thèm ăn như đứa trẻ con nghèo
Mẹ ơi, con nhớ thời thơ dại
Nhớ miếng ăn mà mẹ chắt chiu
 
Liệu còn một bữa cơm đầm ấm
Bên ánh đèn đoàn tụ vợ con
Chia xẻ chút tình cay mặn cũ
Miếng không ngon cũng lấy làm ngon
 
Tàu đi khoan xoáy sâu đêm thép
Tiếng nghiến ghê người, thác lửa sa
Lịch sử dường như rất vội vã
Tàu không đỗ lại các ga qua
…
Có lúc tàu qua những chiếc cầu
Sầm sầm những nhịp động đều nhau
Dưới kia con nước còn thao thức
Bát ngát dềnh lên bãi sậy sầu
…
Người bạn đường kia chắc vẫn thức
Mong tàu đi đến chỗ đêm tan
Có nghe lịch sử mài thê thiết
Cho sáng lên đời đã rỉ han
 
Tàu ơi, hãy kéo còi liên tục
Cho tiếng rền vang dậy địa cầu
Lay động những tầng mê sảng tối...
Loài người, hãy thức, thức cùng nhau
1980
TTY
 
CAO VỊ KHANH
 
BÀI HÀNH THÁNG TƯ
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Từ đêm vỡ tuyến lạc ven đô
Người thua trận chót đền trăm tuổi
Ta gánh thù sâu chốn hải hồ
Những tưởng mười năm đời sáng lại
Ta về bươi kiế́m miểng xương khô
Vét hết oan khiên người lỡ vận
Vùi sâu xóa dấu một hoang mồ
Ta đi rong khắp Nam cùng Bắc
Gom hế́t muôn ngàn vải tám thô
May đủ hai hàng cờ lá phướng
Treo lên trắng toát một cơ đô
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm đủ lạnh một hương nguyền
Người thơm áo mới mùi hoa vải
Ta cứ u hoài một nỗi riêng
Đã quá xa xôi ngày thất tán
Biển xưa chừng lắng những con thuyền
Ôi trinh tiết gái ngoài hoang đảo
Chắc cũng nhạt nhòa chuyện đảo điên
 
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm đánh đổi chuyện keo sơn
Người thân biệt xứ lên rừng núi
Kẻ ngóng đầu non đến mỏi mòn
Thư nhắn trên đầu trang giấy rách
“quên đi mà cứu trẻ măng non
mười năm thân đã mềm như lá
như xác ve sầu đã héo hon
bồng bế con ra ngoài cõi ngoại
giữ lấy giùm nhau chút mộng tròn”
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm giậu đổ nát bìm xanh
Mười năm thôn xóm thành hang ổ
Người sống như loài thú mọc nanh
Con lớn hoang đàng theo cỏ dại
Mẹ buồn như cái vạc sang canh
Mẹ gởi con đi ngoài biển lạnh
Bằng như cọng cỏ ném sau gành
Thuyền con mỏng mảnh trời đen kịt
Mẹ thức từng đêm mắt lạnh tanh
Con đi một sống trăm lần chết
Mẹ đứt từng khoanh ruột đoạn đành
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm ngờ ngợ giữa chiêm bao
Ngày đi tóc rối còn đen mượt
Mắt sáng còn nguyên đốm lửa sao
Lòng đã dặn lòng chờ Câu Tiễn
Gom mộng bình sinh nối chí cao
Ai kẻ mài gươm về đấ́t cũ
Ai mang đoản kiếm nhập Tần sâu
Hẹn nhau xẻ núi dầu sạn đạo
Miễ̃̃̃n thấy cờ bay ải địa đầu
 
Vậy đó tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm nếm đủ vị chua cay
Mười năm mòn lẳn đôi giày cỏ
Ngó lại xem còn mất những ai
Đất khách đãi nhau toàn mật đắng
Tâm giao chưa quá một đêm say
Người ơi ... đất nước mà rao bán
Thiên hạ muôn người sợ lấm tay
 
Vậy đó tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm ... một giấc mộng không thành
Người chờ cho hết đời cô quạnh
Ta đứng bên trời, lệ chảy nhanh
 
C A O V Ị K H A N H
tháng tư 1985
 

Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ đã chấp thuận việc bán các hệ thống vũ khí tiên tiến cho Đài Loan, trong thương lượng trị giả khỏang 1.8 tỉ đô la gồm các bộ phận cảm biến, các phi đạn và pháo, theo Ngũ Giác Đài cho biết qua bản tin của Yahoo News hôm Thứ Sáu, 27 tháng 11 năm 2020.
Ngày 26/11/2020, ông Martin Patzelt, dân biểu Quốc hội Liên Bang Đức, đã chính thức loan báo việc nhận bảo trợ cho ông Bùi văn Thâm, tín đồ Phật giáo Hoà Hảo, trong chương trình "Dân biểu bảo vệ Dân biểu" của Quốc hội Liên Bang Đức.
Lòng nhân từ và tình yêu thương thực sự không có biên giới - chúng được trao và nhận một cách tự do. / True compassion and love have no territorial bounds. They are both freely offered.
WASHINGTON (VB - 27/11/2020) -- Hôm nay, Thứ Sáu 27/11/2020 là Thứ Sáu Đen (Black Friday), ngày truyền thống mở đầu mùa mua sắm cho dịp Lễ Giáng Sinh và Năm Mới: trong quá khứ, khắp đường phố và thương xá rất là tưng bừng, nhộn nhịp, nhưng năm nay sẽ vắng hơn vì đại dịch, và mua sắm qua mạng sẽ tăng vọt hơn mọi năm.
Với con số một triệu ca nhiễm COVID-19 tính đến ngày hôm nay đã được xác định tại California, chính quyền vừa ban hành một bản cảnh báo mới về du lịch và đi lại, trong lúc các viên chức y tế đang lo ngại về tình trạng gia tăng số ca nhiễm hiện nay. Nhu cầu cấp bách của tiểu bang là phổ biến thông tin để giúp cho công chúng và người dân hiểu những gì họ CÓ THỂ VÀ NÊN LÀM để bảo vệ gia đình và cộng đồng. BÂY GIỜ LÀ LÚC chúng ta cần giúp mọi người dân California hiểu và biết những cách cụ thể mà họ có thể chung tay góp sức để giảm thiểu nguy cơ lây lan của dịch bệnh, bắt đầu từ cộng đồng của chúng ta.
Trong đời sống hằng ngày, cho để nhận là một chuyện rất bình thường trong mọi sự trao đổi lẫn nhau. Tôi trả tiền, tôi nhận món hàng. Vậy, cho để nhận là một quy luật tự nhiên hay còn là một nguyên tắc đạo đức? Đó là một hành động tự nguyện, bất vụ lợi, xuất phát từ lòng thương người?
Chiếu khán H-1B cho phép các công nhân có năng khiếu được tuyển dụng tạm thời làm việc tại Hoa Kỳ và cuối cùng có thể xin quy chế thường trú nhân. Chiếu khán H-1B cũng cho phép sinh viên quốc tế bảo đảm việc làm trong khi hoặc sau khi hoàn thành chương trình giáo dục và cuối cùng trở thành công dân Hoa Kỳ. Ông Biden muốn xóa bỏ giới hạn theo quốc gia đối với những chiếu khán dựa trên việc làm. Ngoài ra, sinh viên nước ngoài tốt nghiệp từ các trường đại học Hoa Kỳ với bằng tiến sĩ trong các lĩnh vực STEM sẽ được miễn giới hạn chiếu khán H1-B hàng năm.
Trong đường hầm đen tối dài của năm 2020, tháng 11 nổi bật là tháng ánh sáng ló dạng. Một số người có thể thấy nó như là ánh sáng rực rỡ, những người khác thì thấy là ánh sáng lờ mờ -- nhưng đó rõ ràng không sai lầm là ánh sáng.Vào ngày 9 tháng 11, công ty dược phẩm Pfizer tuyên bố các kết quả tạm thời của thuốc chích ngừa ứng cử của họ, cho thấy nó “hiệu quả hơn 90%” trong việc ngăn chận triệu chứng Covid-19 trong các thử nghiệm lên con người ở giai đoạn cuối. Tin này được chào đón với sự hoan hỷ.Vài ngày sau, Tổ Chức Russian Direct Investment Fund tuyên bố rằng thuốc chích ngừa ứng cử mà họ tài trợ -- gọi là Sputnik V – cho thấy hiệu quả 92% trong các thử nghiệm giai đoạn sau. Không chịu thua, Hãng Moderna sau đó tuyên bố rằng thuốc chích ngừa ứng cử của họ cho thấy hiệu quả 94.5%.Tuyên bố thuốc chích ngừa Covid-19 mới nhất đến từ Đại Học Oxford. Và, giống như tất cả các tuyên bố trên, nó đến qua thông cáo báo chí. Ứng viên thuốc chích ngừa của họ, được phát triển trong sự hợp tác
Một dấu hiệu sáng sủa hơn cho cuộc bầu cử tổng thống Hoa Kỳ năm 2020 khi chính phủ Trump lần đầu tiên sau hơn 3 tuần lễ kể từ ngày bầu cử đã chấp thuận cho tiến trình chuyển quyền cho chính phủ của Tổng Thống đắc cử Joe Biden hôm 23 tháng 11 năm 2020. Trong khi đó, tình hình đại dịch vẫn chưa có gì khả quan khi chưa có thuốc chích ngừa và sự lây lan tăng mạnh trong mùa lạnh, khiến cho nhiều nơi phải tái phong tỏa.
Tổng Thống Donald Trump đã viết lại tweet cho một đồng minh Cộng Hòa kêu gọi ông tự ân xá và có thể có nhiều thành viên của chính phủ của ông trước khi rời nhiệm sở, theo bản tin của Business Insider cho biết hôm Thứ Năm, 26 tháng 11 năm 2020.
Tổng Thống đắc cử Joe Biden và Tổng Thống đương nhiệm Donald Trump, giống như hàng triệu người Mỹ, đã ở gần nhà để ăn mừng Lễ Tạ Ơn một cách lặng lẽ hôm Thứ Năm, 26 tháng 11 năm 2020, khi đại dịch vi khuẩn corona hoành hành trên toàn quốc, theo Reuters cho biết.
Hoa Kỳ đang ăn mừng Lễ Tạ Ơn với các trường hợp bị truyền nhiễm và tử vong vì vi khuẩn corona nhảy vọt và số người vào bệnh viện ở mức cao kỷ lục, theo CNN cho biết hôm Thứ Năm, 26 tháng 11 năm 2020.
Công ty Walt Disney đang có kế hoạch sa thải 32,000 nhân viên của họ vào cuối tháng 3 – hơn 4,000 đã được tuyên bố trước đây – khi đại dịch tiếp tục làm thiệt hại kinh doanh công viên và khu giải trí của họ, theo báo CNN Business cho biết hôm Thứ Năm, 26 tháng 11 năm 2020.
Trước hết chúng ta hãy biết ơn chính nền dân chủ. Trong mùa bầu cử này, chúng ta đã thấy những con số kỷ lục về số người Mỹ thực hiện quyền thiêng liêng nhất của họ, đó là quyền bỏ phiếu để bày tỏ ý nguyện của họ qua lá phiếu. Hơn 150 triệu người đã đi bỏ phiếu. Đó là điều phi thường. Nếu quý vị muốn biết điều gì đang đập tận trong trái tim nước Mỹ thì đó là nền dân chủ.
WASHINGTON (VB - 26/11/2020) --- Đại dịch mặc đại dịch, diễn hành vẫn diễn hành. Cuộc Diễn Hành Lễ Tạ Ơn Macy's Thanksgiving Day Parade năm 2020 đang thực hiện tại New York vào sáng Thứ Năm 26/11/2020. Bạn có thể xem diễn hành này trên TV hoặc trên YouTube, gõ chữ "2000 Macy's Thanksgiving Day Parade". Diễn hành này là truyền thống 90 năm cho mùa lễ, dự kiến khoảng 8,000 người, vài chục ban nhạc và có thể tới 100 xe hoa tham dự diễn hành.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.