Hôm nay,  

Đối kháng Thời đại

02/08/202318:39:00(Xem: 3705)
Đời sống

Biêu đo thoi dai

Đối kháng giữa nông nghiệp và kỹ nghệ ngày trước, hay đối kháng giữa kỹ nghệ và tín liệu ngày nay đang trải qua những cuộc đụng độ gay gắt, sinh tử, mất còn giữa hai thành phần cấp tiến và bảo thủ đang xảy ra hay diễn ra ở khắp nơi, khắp các lãnh vực mà chủ yếu là tổ chức lãnh đạo chính trị. Những đấu tranh thay đổi quan trọng trong xã hội chỉ nhằm bảo vệ tài sản của tầng lớp đang nắm giữ đặc quyền đặc lợi.
 
Hoa Kỳ và các quốc gia kỹ nghệ hóa đã từng chịu đau khổ và chua xót chứng kiến những va chạm đẫm máu giữa hai thành phần kỹ nghệ thương mại do phe cấp tiến chủ trương đối với khối lãnh chúa chủ đất do phe bảo thủ định đoạt ở Hoa Kỳ, ở Châu Âu hay ở Trung Quốc. Nhiều công nhân bị lôi cuốn đi làm công nhân trong những xí nghiệp kỹ nghệ mà giới bảo thủ kết án cho đó là “cơ sở ma quỷ!”
 
Ngày nay sự chống đối thời đại tín liệu của phe bảo thủ Hoa Kỳ nhằm bảo tồn và bảo toàn thời đại kỹ nghệ với số tài sản đặc ân của họ còn mang nhiều hình thức bạo lực hơn. Cũng như những chống đối, tranh chấp biên giới, phong trào quốc gia nổi lên giữa hai thời đại văn minh nông nghiệp và kỹ nghệ đã tạo ra những việc bế quan tỏa cảng của các nước nông nghiệp.
 
Hiện tượng này đang còn lập lại cho bất cứ nước nào muốn kỹ nghệ hóa. Vì quốc gia kỹ nghệ tự làm mòn biên cương lãnh thổ, cũng như xâm nhập lãnh thổ. Các xâm nhập khoa học kỹ thuật, văn hóa tôn giáo cũng làm lu mờ biên cương chính trị của các nước.
 
Kỹ nghệ bành trướng thị trường quốc gia, kéo theo chủ nghĩa quốc gia, và chiến tranh thống nhất quốc gia xảy ra tại Đức, Ý và nhiều nơi trên thế giới. Sức mạnh kỹ nghệ của dân Châu Âu cần thị trường nguyên liệu rẻ ở những nơi xa xôi, do đó sức mạnh kỹ nghệ tạo ra chiến tranh và xâm chiếm các nước ở trong thời đại bộ lạc hay làng nước nông nghiệp Châu Á, Châu Phi.
 
Những nhân tài của thời đại kỹ nghệ đã chiến thắng trong việc tranh đoạt quyền hành ở trong nước cũng như đã chiến thắng trong những cuộc tranh đấu ở các nơi khác trên thế giới. Quốc gia kỹ nghệ có nền kinh tế và xã hội phức tạp hơn nên cần liên lạc với các nước bên ngoài nhiều hơn qua các hiệp ước quốc tế.
 
Do đó khối hiệp ước quốc tế gia tăng đáng kể trong thời gian qua. Quốc gia kỹ nghệ tiến đến nền kỹ thuật cao nhờ sự liên lạc tối tân. Một lần nữa, kỹ thuật cao lại làm mềm, làm mỏng biên giới quốc gia.
 
Trong nước phải chịu những cải cách kinh tế, bằng cách phải đập phá một số kỹ nghệ cũ để tân tạo xí nhiệp mới. Nhưng các cơ sở và máy móc cũ này lại được trở thành mới mẻ đối với các nước chậm tiến.
 
Trở ngại của các tổ chức kỹ nghệ thời nay
 
Ngày nay các công ty kỹ nghệ cũ trở thành to lớn như con khủng long chậm chạp và tê liệt tại Hoa Kỳ cũng như nhiều nước Châu Âu, Châu Úc. Những xí nghiệp không thông minh sẽ bị đào thải. Phe cấp tiến phải đặt lại vấn đề cơ cấu tổ chức, nhiệm vụ nền tảng, cũng như thị trường của công ty.
 
Trong thời đại kỹ nghệ thì quốc gia có nhiều hệ thống tổ chức chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, tôn giáo, kinh doanh, thương mại, tài chánh, nghề nghiệp, công xưởng, đoàn thể đạt tầm vóc quốc gia. Và vào thời đại hậu kỹ nghệ như hiện nay thì con người tạo ra nhiều hệ thống cấp quốc tế. Rõ ràng là qua các hiệp ước quân sự hay kinh tế, nhiều hệ thống phát sinh như đợt sóng thủy triều chuyển đổi xã hội nhân loại tiến sang Thời Đại Tín Liệu.
 
Như đợt sóng kỹ nghệ bắt đầu thực hành tại Hoa Kỳ vào khoảng năm 1650, thì đợt sóng thứ ba lại khởi sự chuyển đổi thời đại kỹ nghệ tiến sang thời đại tín liệu từ năm 1953 khi Hoa Kỳ phát minh ra máy điện toán. Vào thập niên này, lần đầu tiên trong lịch sử nhân loại ghi nhận là giới công nhân lao động trí óc nhiều hơn công nhân lao động chân tay như tại Hoa Kỳ.
 
Biểu tượng thời đại là máy điện toán, máy này đã làm cho tiền bạc chuyển ngân nhanh như tốc độ ánh sáng, đó cũng là điều mà các nhà kinh tế học thuở trước khó lường về vận tốc thời đại nhanh như chớp được xảy ra. Thứ đến là các cấu trúc tổ chức chính trị, kinh tế, quân sự, ngoại giao, giáo dục, xã hội… cải hóa và mang chiều hướng lưỡng hệ hay đa nguyên, tức có tính bình đẳng, bình quyền, bình nhiệm để thiết lập thể chế chính trị mới: Tân Dân Chủ (New Democracy) giúp cho con người thực hiện tư cách làm người hơn, toàn vẹn hơn, hạnh phúc hơn.
 
Nếu như công nhân, đất đai, nguyên liệu, vật liệu, tài liệu là yếu tố sản xuất của thời đại kỹ nghệ, thì Kiến Thức bao gồm dữ kiện, thông tin, thông tuệ về hình ảnh, biểu tượng, văn hóa, lý thuyết, khả năng trải qua giáo dục học đường và kinh nhiệm sống là yếu tố sản xuất của thời đại tín liệu. Thế kỷ của kiến thức, của tri thức, của trí tuệ thời đại, cho nên nhu cầu chính trị xã hội cũng cần có con người thông tuệ.
 
Nhìn vào thời đại tín liệu ở Hoa Kỳ, những hệ thống toàn cầu đang mọc lên như nấm, những Hội Thể Thao, Khoa Học, Tín Ngưỡng, Tôn Giáo Mới cũng đạt mức toàn cầu. Một số khám phá mới cũng tạo ra những tổ chức mới như: Bảo vệ môi sinh là vấn đề của toàn cầu, và giới truyền thông đã tạo thành ngôi làng thế giới.
 
Tóm lại qua các thời đại, cơ cấu tổ chức càng ngày càng phức tạp, hệ thống tổ chức để điều hành, để quản trị một xã hội, một quốc gia, một vùng hay toàn thế giới càng ngày càng nhiều. Vận tốc của thời đại càng nhanh bao nhiêu thì nguy cơ chiến tranh của nhân loại bùng nổ, tàn phá của chiến trận trong thời đại sau bộc phát với vận tốc cực kỳ nguy hiểm hơn thời đại trước, và ảnh hưởng dây chuyền trên toàn thế giới, nếu phe tuyên chiến hay lâm chiến có đồng minh hay người ủng hộ khắp thế giới.

– Phạm Văn Bản

Tháng Sáu, năm mươi mốt năm trước, bắt đầu bằng một lời hứa ba mươi ngày của Ủy ban Quân Quản TP Sài Gòn. Ba mươi ngày để học tập, để rồi ba mươi ngày trôi qua, tháng nối tháng, năm chồng lên năm của tù đày cải tạo, và có những người đã không bao giờ trở về. Mùa hạ năm ấy, chiến tranh được tuyên bố là đã chấm dứt, nhưng đối với hàng trăm ngàn quân cán chính miền Nam, một cuộc chiến khác vừa mở ra
cơ nguy phòng phiếu sẽ bị Trump đưa lính tới bố ráp, lấy cớ DEI (Diversity, Equity, and Inclusion: Đa dạng, Công bằng, Hòa nhập). . Bản tin sau đây là từ báo Georgia Recorder hôm Thứ Bảy 19/9/2026 có tựa đề "Three Georgia counties flagged by Trump administration for using non-English election materials" (Ba quận tại Georgia bị chính quyền Trump đưa vào danh sách theo dõi vì sử dụng tài liệu bầu cử không phải tiếng Anh)
- Thỏa thuận an ninh về Greenland giữa Mỹ và Đan Mạch. - Mỹ mở đường cho thương vụ quốc phòng $2,7 tỷ với Ukraine. - Ca sĩ Duncan Sheik qua đời ở tuổi 56. - AI Gemini của Google tự truy cập vào ba công ty. - California thúc đẩy cơ chế “kill switch” cho AI. - Phi trường Luxembourg đóng cửa vì drone. - Saudi Arabia báo động không kích tại thủ đô Riyadh. - Không lực Ba Lan trong tình trạng báo động sau các cuộc tấn công của Nga tại Ukraine. - Khí hậu nóng lên khiến virus West Nile lan rộng.
Camera ALPR của Flock được bán cho các thành phố như một công cụ bảo đảm an toàn công cộng, nhưng cũng có thể được sử dụng để theo dõi và bắt giữ người dân. Mục tiêu có thể là di dân hay các mục tiêu chính trị, không ai lường trước được.
NEW YORK — Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Sáu, 18 tháng Chín, tuyên bố cấm CNN, MS NOW và Politico vào Bạch Ốc vì những cơ quan truyền thông này, theo lời ông, liên tục loan “tin giả.” Ông cũng nói có thể sẽ còn thêm những báo đài khác bị cấm. Ông Trump loan báo trên mạng xã hội rằng lệnh cấm có hiệu lực “ngay lập tức.” Ít phút sau, khi được hỏi tại Phòng Bầu Dục, ông trả lời ngắn gọn: “Vì họ là tin giả.”
Bản tin sau đây của USA Today hôm Thứ Sáu 18/9/2026: "Công tắc ngắt khẩn cấp" (kill switch) cho AI có thể dẫn đến việc ngắt kết nối cả Internet. Trong bối cảnh các nhà lãnh đạo ngành và các nhà hoạch định chính sách đang kêu gọi nhau kiểm soát và làm chậm tốc độ phát triển chóng mặt của trí tuệ nhân tạo (AI), ý tưởng về một "công tắc ngắt khẩn cấp" (kill switch) cho AI đang ngày càng thu hút sự chú ý.
Bản tin sau là của ABC News hôm Thứ Năm, ngày 17/9/2026. Uber bị yêu cầu bồi thường 40 triệu USD cho cha mẹ của người phụ nữ bị xe tông chết sau khi bị bỏ lại trên đường cao tốc ở Quận Cam (Orange County).
• Dân Biểu Cộng Hòa Miami Tung Quảng Cáo Chống Cách Trump Trục Xuất Di Dâ • Bầu cử sớm giữa nhiệm kỳ đã chính thức bắt đầu tại Hoa Kỳ • Cộng Hòa Thượng Viện Bênh Tối Cao Pháp Viện, Fed Bác Lời Công Kích Của Trump • Tòa Buộc Chính Phủ Báo Trước 30 Ngày Nếu Muốn Phá Kennedy Center • Dân Chủ Thượng Viện Đòi Ngũ Giác Đài Công Khai Chi Phí Chiến Tranh Iran • Hai Vụ Kiện Đòi Chặn ICE, Đặc Vụ Liên Bang Khỏi Phòng Phiếu • Trump Nới Lỏng Luật Săn Bắn, Câu Cá; Hứa ‘Outdoors Act 2.0’ • Thượng Nghị Sĩ Cộng Hòa Tillis: Hegseth ‘Phải Ra Đi’ • Kennedy Nói Với Nhóm Chống Chủng Ngừa: ‘Quý Vị Có Một Người Bạn Trong Bạch Ốc’ • Tòa Bác Lệnh Trump Cắt $600 Triệu Huấn Luyện Giáo Viên • Interpol Dùng ‘Silver Notice’ Truy Tài Sản Phi Pháp Khắp Thế Giới • Đài Loan Lần Đầu Tập Trận Phối Hợp Drone Tấn Công Trước Cuộc Gặp Trump–Tập • Nga Phản Đối Nhật Cho Mỹ Đặt Hỏa Tiễn Typhon • Nga, Trung Quốc Phủ Quyết Gia Hạn Giám Sát Chế Tài Iran Của LHQ • Iran Tuyên Bố Đánh Tàu Dầu Vượt Eo Biển Hormuz
Định cư vào Hoa Kỳ là một đặc ân, không phải là một quyền. Những người muốn xin chiếu khán định cư Hoa Kỳ phải chứng minh rằng họ sẽ mang lại lợi ích cho đất nước, chứ không trở thành gánh nặng cho xã hội. Bộ Ngoại giao hiện đang triển khai một quy trình cho phép các viên chức lãnh sự yêu cầu một số đương đơn xin chiếu khán định cư phải nộp Ký quỹ Gánh nặng xã hội (Public Charge Bond) thông qua Sở di trú. Quy trình này hiện đang được áp dụng dưới hình thức chương trình thí điểm. Các đương đơn xin chiếu khán định cư có thể tìm cách khắc phục việc bị từ chối vì lý do "gánh nặng xã hội" bằng cách nộp đầy đủ bằng chứng chứng minh rằng họ ít có khả năng trở thành gánh nặng xã hội sau khi được nhập cảnh vào Hoa Kỳ.
Nền dân chủ Hoa Kỳ đã xuống mức thấp nhất trong nửa thế kỷ, với nhiều thước đo căn bản như tự do báo chí, tự do ngôn luận, nền tư pháp độc lập và hiệu năng của Quốc Hội cùng suy giảm, theo phúc trình thường niên công bố ngày 15 tháng Chín của Viện Quốc Tế về Dân Chủ và Hỗ Trợ Bầu Cử (International Institute for Democracy and Electoral Assistance, gọi tắt là International IDEA). Phúc trình The Global State of Democracy 2026, theo dõi 174 quốc gia với dữ kiện từ năm 1975, cho biết gần một nửa trong số 30 thước đo dân chủ của Hoa Kỳ hiện ở mức thấp nhất kể từ khi tổ chức bắt đầu thu thập dữ kiện cách đây 50 năm.
Hơn $130 triệu tiền học bổng CalKIDS hiện dành sẵn cho học sinh đủ điều kiện tại Orange County, nhưng muốn sử dụng số tiền này, gia đình trước hết phải kiểm tra và xác nhận phần học bổng của con em mình. Trong tháng Chín, chương trình California Kids Investment and Development Savings Program (CalKIDS) mở Tháng Học Bổng CalKIDS đầu tiên trên toàn tiểu bang, phối hợp với các sở giáo dục quận hạt và học khu để giúp phụ huynh, học sinh kiểm tra điều kiện và nhận tiền ngay tại trường.
Một phụ nữ 40 tuổi tại Pennsylvania qua đời hôm Thứ Bảy, 12 tháng Chín, vì biến chứng bệnh sởi, giữa lúc dịch sởi tại tiểu bang này đã khiến 676 người mắc bệnh và 124 người phải vào bệnh viện. Greg Furlong, viên chức giảo nghiệm Jefferson County, cho biết người phụ nữ là cư dân trong quận. Văn phòng của ông đang phối hợp với Bộ Y Tế Pennsylvania để xác định rõ nguyên nhân tử vong. “Đây là một mất mát đau lòng cho gia đình và cũng là lời nhắc nhở rằng bệnh sởi có thể trở nên trầm trọng, thậm chí chết người,” Furlong nói.
Hoa Kỳ, quốc gia có Tu Chính Án Thứ Nhất bảo vệ quyền tự do báo chí, nay đứng hạng 64 trong số 180 quốc gia và lãnh thổ về tự do báo chí — ngay sau Botswana. Theo bảng Chỉ Số Tự Do Báo Chí Thế Giới 2026 của Phóng Viên Không Biên Giới (Reporters Without Borders, gọi tắt là RSF), Hoa Kỳ tụt bảy bậc, từ hạng 57 năm ngoái xuống hạng 64 năm nay. Botswana đứng thứ 63, Panama thứ 65. RSF nhận định tự do báo chí tại Hoa Kỳ đang trải qua một thời kỳ suy giảm “đáng kể và kéo dài,” và tình trạng này trở nên trầm trọng hơn sau khi Tổng Thống Donald Trump trở lại Bạch Ốc. Hai chỉ số xuống mạnh nhất là chính trị và an toàn. Điểm chính trị của Hoa Kỳ giảm từ 62.38 năm 2025 xuống 53.59 năm nay; điểm an toàn của giới làm báo giảm từ 78.03 xuống 69.68.
Trong năm 2026, tổ chức phi lợi nhuận VNHELP ở vùng San Jose, Bắc California có nhiều hoạt động để kỷ niệm 35 năm thành lập. Ký ức của tôi về tổ chức từ thiện này từ những năm tháng bắt đầu vẫn còn khá rõ nét. Vào khoảng năm 1992, tôi gặp lại chị Đỗ Anh Thư ở Sài Gòn, là một trong những người thân vượt biên đầu tiên quay trở về quê hương. Hồi đó, tôi còn sống ở Việt Nam, thường mong tin bạn bè từng bỏ nước ra đi có dịp quay về gặp lại nhau. Lần đó, chị Thư về mục đích không chỉ là thăm lại người thân, bạn bè, mà là để bắt đầu những chương trình từ thiện ở Việt Nam với tư cách là sáng lập viên của VNHELP. Tôi nhận ra chị thay đổi nhiều. Trước khi vượt biên, chị một người thiếu nữ nhút nhát, sống khá khép kín trong mái gia đình. Vậy mà khi trở về, chị hoạt bát khi tiếp xúc với những hội đoàn, phát biểu trong buổi lễ trao học bổng Nguyễn Trường Tộ đầy tự tin theo phong cách của một phụ nữ lãnh đạo. Tôi nghĩ thầm: “Woah! Nước Mỹ đã thay đổi chị Thư nhanh thế!”
Ban biên tập nhật báo Orange County Register hôm nay vừa lên tiếng ủng hộ Dân biểu Derek Tran (Dân Chủ – Orange) trong cuộc tái tranh cử ghế Địa hạt 45, khu vực bao gồm Little Saigon và một phần trung-bắc Quận Cam cùng một phần Quận Los Angeles. Đối thủ của ông là cựu Thị trưởng Cerritos, cựu cảnh sát viên Chuong Vo. Đáng chú ý, đây là một sự thay đổi lập trường so với năm 2024, khi tờ báo từng ủng hộ đối thủ của Tran lúc đó là bà Michele Steel (nay là đại sứ Hoa Kỳ).
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.