Thơ
PHAN TẤN HẢI
Phải chi em là...
Điều này anh chỉ viết, nhưng không nói
rằng phải chi em là người máy
để anh không phải nghe những câu hỏi
về những chuyện muôn đời anh không hiểu
rằng phải chi em là người máy
để không nhìn vào bản tin TV mỗi đêm
rồi thắc mắc về những chuyện ngàn dặm xa
về những bà mẹ ẵm con trốn chạy ở Ukraine
về tiếng trẻ em khóc vì trúng đạn bắn tỉa ở Gaza
về những tiếng hô hào từ các bầu trời thánh chiến
về những trận mưa bom bốn phía nổ sập các tòa nhà
về cách em ngồi run rẩy làm đổ ly cà phê mới pha
em nói rằng tiếng bom, tiếng khóc
đã làm rung chuyển cửa kính nhà mình
đã làm em co người vì sợ
đã làm thắt tim em lại
đã làm giấc mơ mỗi đêm của em rạn vỡ
em hỏi vì sao anh vẫn như không thấy
trong khi mắt anh không rời màn hình TV
.
phải chi em là người máy
để anh không phải nghe những câu hỏi
vì sao xóm mình biến mất các bác Mễ làm vườn
vì sao bạn mình chia hai phe lên mạng mắng nhau
vì sao bạn mình có người nói mừng vì không phải da nâu
vì sao xóm mình học trò dặn nhau nhớ mang theo giấy tờ
phải chi em là người máy
để anh không nghe em cằn nhằn
giữa bản tin TV rằng giá điện, giá xăng, giá chợ lại tăng
để anh không phải tắt bớt một ngọn đèn
bất kể mắt anh ngày càng yếu
để anh phải đi chợ gần hơn
và sẽ mua các thùng mì gói rẻ hơn
phải chi em là người máy
để em không hỏi rất nhiều chuyện văn chương
vì sao anh không có lời thơ mộng như Nguyễn Du
khi cụ viết thiên trường ca thương cảm nàng Kiều
vì sao anh không có lời thơ dịu dàng từ bi
để chỉ ra tiếng khóc nữ tính ẩn giấu trong nhạc phim Melania
phải chi, không, anh không có ý nói về robot
anh không có ý nói về người máy
vì chữ anh vụng về
vì lời anh ấp úng
mỗi khi anh phải giải thích với em
rằng cõi này không có gì vui
rằng em hãy giữ tâm bình an như đất
để sẽ mặc kệ mọi thứ ném vào dù vui buồn dơ sạch
rằng em hãy giữ tâm trôi chảy như nước
để sẽ bao dung, cuốn hết mọi thứ vui buồn dơ sạch
rằng em hãy giữ tâm nồng ấm như lửa
để sẽ bình đẳng thiêu cháy mọi thứ vui buồn dơ sạch
rằng em hãy giữ tâm độ lượng như gió
để sẽ không vướng, thổi sạch hết mọi thứ vui buồn dơ sạch
rằng em sẽ giữ tâm rộng như hư không
để tự thân vô tướng, không còn thấy gì là vui buồn dơ sạch.
để em giữ hạnh không lời như núi
để em tịch lặng mỉm cười như hoa
bất kể khi tay em run rẩy
đã làm rơi vỡ ly cà phê
khi TV chiếu những trận mưa bom ngàn dặm xa
làm rung chuyển các cửa kính nhà mình.
---- Tháng 1/2026
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình