Hôm nay,  

Nhà Văn Võ Ý nói về truyện Chiếc Ba Lô Để Lại - GS Nguyễn Văn Sâm ra mắt 5 tác phẩm và mừng sinh nhật 86 tuổi

25/03/202616:00:00(Xem: 3806)
blank                Hình lưu niệm

Nhà Văn Võ Ý nói về 

truyện Chiếc Ba Lô Để Lại

GS Nguyễn Văn Sâm ra mắt 5 tác phẩm và mừng sinh nhật 86 tuổi

 

Lời Tòa Soạn Việt Báo: Buổi ra mắt 5 sách của GS Nguyễn Văn Sâm tại Garden Grove do Viện Việt Học tổ chức hôm Thứ Bảy 21/3/2026 đã thành công mỹ mãn. Các diễn giả -- GS Trần Huy Bích, nhà văn Võ Ý, nhà văn Phạm Quốc Bảo, ông Nguyễn Tuấn Huy -- đã tuần tự phát biểu về tác phẩm và tác giả Nguyễn Văn Sâm. Một điểm đặc biệt: diễn giả Nguyễn Tuấn Huy, người được xem là học trò cuối cùng của GS Sâm, từ Texas bay tới tham dự.

 

Các sách của GS Nguyễn Văn Sâm giới thiệu trong buổi này là:

- THÀY LAY VĂN HỌC

- CHIẾC BA LÔ ĐỂ LẠI

- ÔNG ĐẠO CHUỐI

- THEO GÓT HUYỀN TRÂN

- TUỘT DỐC ĐỜI

Ghi nhận: buổi này cũng là tiệc mừng sinh-nhật tác-giả tròn 86 tuổi. Có mặt trong buổi ra mắt sách có vợ chồng GS Đỗ Quý Toàn, vợ chồng GS Trần Gia Phụng (từ Texas bay tới), họs sĩ Phan Chánh Khánh, nhà văn Tràm Cà Mau, nhà báo Phan Tấn Hải, và nhiều người khác. Sau đây là bài nói chuyện của nhà văn Võ Ý được tác giả ghi lại.

 

.... o ....

 

Nhà văn Võ Ý:

Chiếc Ba-Lô Để Lại của GS Nguyễn Văn Sâm.

Đây là câu chuyện liên hệ hai chiến sĩ tại chiến trường, thể hiện trách nhiệm của cấp chỉ huy và cấp thừa hành, tình đồng đội  và tình nghĩa phu thê. Trung  Úy Thành, một sĩ quan chỉ huy bạt mạng, khi hiểm nguy đi trước, khi an bình đi sau để nêu gương. Trung sĩ Tánh là đệ tử ruột của Tr/U Thành, vì tính can trường nghĩa hiệp như Xếp. Trong trận Hạ Lào 1972, đơn vị bị pháo kích, Tr/S Tánh chẳng may bị một mảnh đạn cắt đứt mạch máu chính. Y Sĩ Quân Y cho Tr/Úy Thành biết: “Không xong, vết thương lớn không bịt máu được”. Tr/Sĩ Tánh kêu lạnh. Xếp cởi áo trận đắp lên người anh. Tánh nói: “Em không sao đâu Tr/Úy. Sẵn dịp lên trực thăng về thăm vợ luôn. Vợ em có bầu ba tháng. Chắc nó cũng nhớ em. Có bề gì thì Tr/U mang ba-lô về cho bà xã em. Bả tên Trinh, địa chỉ ở trong đó. Tr/U giúp đở nó với con em giùm. Tụi em đặt tên con là Trần Trinh Thảo Tánh, Tê tứ thừa đó Tr/U”. (p59-60).

Trung Sĩ Tánh đã hy sinh vì Tổ Quốc trong trận Hạ Lào đó.

 

Trực thăng tải thương đến, mọi thương binh trong đơn vị đêu được đưa lên tàu. Khi trực thăng vừa nhấc mình lên, Tr/Úy Thành, với chiếc ba-lô nặng trên vai, vội chạy đu càng trong tiếng đạn bắn lên xé tai. Bàn tay ông có lúc muốn tuột. Cái chết cận kề. “Bổng nhiên Ông thấy mình được nắm vững, thân mình và chiếc ba-lô treo tòn ten song song với càng trực thăng. Một thương binh nào đó đã cố nhoài mình ra, nắm được hai cái quai đeo của ba-lô”. Tr/Úy lột ba-lô ra, cúi xuống vỗ vỗ, nói trong sự ngạc nhiên của những người không biết chuyện: “Cám ơn em đã cứu anh, anh sẽ làm tròn lời hứa như… đinh đóng cột” (tr. 61).

 

Tr/Úy Thành giữ lời hứa. Vợ cố Tr/Sĩ Tánh ngã xuống như cái bị rách ai đó liệng xuống đất, đầu úp lên cái ba-lô, hai tay ôm choàng như ôm người tình. (tr. 61)

 

Viên Tr/Úy trở lại căn nhà này chừng 5 lần nưã mỗi khi về phép. Nhiều khi chiêm bao, ông nhớ lời Tánh “Em lạnh quá”, ông nhớ luôn giọng Tánh âm ỉ ngâm nhại thơ ông: “coi tử sinh hề, cỏ rác dưới chân”. Gợi nhớ hòa quyện với cái bàn thờ đơn sơ, có hình Tánh cười, dưới chưn là người đàn bà tóc tai rũ rượi ngồi khóc, kế bên bàn thờ là cái ba-lô đặt trên cái ghế cao. Hình ảnh này đã xoáy vào tâm can Tr/Úy Thành hai vết đau nhói, một là, anh sợ tình cảm trai gái nẫy nở và hai là anh mang mặc cảm tội lỗi vì không tròn lời hứa (như đinh đóng cột) với Tánh và bé gái  Tê Tứ Thừa.

 

Dù vậy, niềm ân hận của Tr/Ú Thành rất đáng trân trọng. Niềm ân hận thể hiện Nhân Cách Cốt Lõi của người Chiến Sĩ QLVNCH là lòng Tự Trọng, tinh thần Trách Nhiệm và tình Đồng Đội dưới một chính thể Tự Do Dân Chủ và Nhân Bản mà họ đã xã thân phục vụ.

 

Chuyện CBLĐL được rất nhiều người chọn và diễn đọc trên Youtube như Việt Linh, Nam Hòa, Thiên Hoàng…, và được hàng chục ngàn lượt người nghe. Hầu như ai ai cũng xúc động về câu chuyện trong chiến tranh mà tác giả NVS đã chứng kiến.

Sự thật, chuyện xảy ra “tại bàn mạt chược tại tệ xá” cách đây 5 năm, GS Sâm vừa mó con mã tước vừa lắng nghe KQ Thạnh, Phi Đoàn 219 kể về câu chuyện này. Nhờ vào kinh nghiệm sống, đọc nhiều sách truyện và qua tài trí của một nhà giáo cũng là nhà văn, nên mới có câu chuyện cảm động Chiếc Ba-Lô Để Lại này.

 

Thầy Lượng & Những Bước Chân Chim

 

Chuyện kể, trước 1968, GS NVS muốn tranh cử dân biểu để đệ đạt lên chính quyền loại bỏ các tệ nạn phe phái và tham nhũng. Ý nguyện của ông được thầy giáo Lượng tâm đắc và ra sức vận động, không phải để “đầu tư hay mưu tính” gì, mà chỉ mong ông góp tiếng nói công chính trước nghị trường: “Tôi giúp ông để thực hiện chí nguyện của tôi. Vào được đó rồi, xin đừng để những người ủng hộ ông thất vọng”.

 

Dáng người Lượng lênh khênh lỏng khỏng, vượt hơn tôi (tác giả) hai cái đầu, đã vậy lại ốm, tay chân dài quá khổ. Nhưng anh hiền khô, hăng say và tận tụy. Anh lăn vào cuộc vận động phiếu như chính anh tranh cử. Anh còn ước mong được chính phủ cấp ngân khoản lớn để lo cho giáo dục, quốc phòng, phát triển tiểu học, cấp học bổng và đãi ngộ giáo chức.      

 

Ngoài ra, thầy Lượng còn mong các dân cử đưa ra dự luật nghiêm ngặt để trừng phạt tham nhũng và khủng bố. “Bắt được mấy thằng gài mìn claymore giết dân, tang chứng rành rành mà xử tù có vài năm. Nó ở không, mình nuôi cơm một thời gian để sau này thả về lại có kế hoạch tinh vi hơn, hiệu quả hơn. Đánh giặc mà làm như chuyện giả ngộ”. (p557).

 

Sau vài ba tháng không gặp Lượng, tác giả về thăm thầy một sáng thứ bảy tại căn nhà lụp xụp, cũng là “ngôi trương tư” hai lớp sáng chiều với ‘thế hệ mai sau’. Với cây đàn ghita tróc sơn, thầy  cùng mấy cháu học sinh líu líu lo lo những ca khúc thiếu nhi vui tươi. Thầy nói với đám học trò: “Vậy là Tết này, thầy trò mình có thể giúp vui đồng bào trong xóm rồi!”. (tr. 559)

 

Tết đó, tiếng súng đã thay tiếng hát ngây thơ của các học trò và thầy Lượng cũng đã nằm xuống vì các học trò thân yêu. Thầy quên mình, chạy ra chạy vô trong xóm nhiều lần để tìm các trẻ lạc cha lạc mẹ đưa đến nơi an toàn. Và bọn Cộng Sản năm vùng, đã bắn chết thầy. (tr. 560)

 

Cái chết của thầy Lượng phản ánh ba hệ quả:

-        Tình thầy trò vượt lên trên nỗi sợ hãi, biến thành tình đồng bào tình nhân loại.

-        Chiến tranh không những cướp đi sinh mạng người lính, mà cướp đi những

người dân lương thiện có lòng với đất nước, với tương lai của dân tộc qua sự nâng niu tuổi trẻ như thầy Lượng.

-        Đã 58 năm sau Tết Mậu Thân, những người Việt Nam Tự Do đã nhận thấy rõ chế độ bạo tàn khát máu của chủ nghĩa Cộng Sản qua Tết năm 1968 đó.

 

Thưa quý vị, thiển nghĩ, ước vọng của thầy Lượng cũng là ước vọng của GS/NVS và quý Thây Cô trước đây tại miền Nam cũng như hiện nay tại xư người.

 

Cá nhân tôi xin cúi đầu tưởng niệm những thầy cô đã hy sinh vì một hệ thống giáo dục khai phóng và nhân bản của chính thể VNCH.

  

blank

Hình 2: Từ phải: GS Trần Huy Bích, vợ chồng GS Trần Gia Phụng, GS Nguyễn V8an Sâm và phu nhân (nhà văn Trần Ngọc Ánh)

blankHình 3: Cắt bán sinh nhật, từ phải: cô Kim Ngân (Giám Đốc Viện Việt Học), GS Nguyễn Văn Sâm và phu nhân là nhà văn Trần Ngọc Ánh.

blankHình 4: Người đứng là cô Kim Thanh (Viện Việt Học), ngồi từ trái: Phùng Anh Kim, Dao Phong, Trần Huy Bích, Võ Ý, vợ chồ GS Trần Gia Phụng.

blankHình 5: Vợ chồng GS Trần Gia Phụng từ Texas tới, ngồi bên ghe vượt biên trong Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt.

blankHình 6: Từ trái: GS Trần Huy Bích, Võ Ý, Phạm Quốc Bảo, Nguyễn Tuấn Huy.

Một thẩm phán liên bang ở Richmond (Virginia) tuần này đã phán quyết rằng Virginia đã vi phạm một đạo luật sau Nội chiến bằng cách tự động tước quyền bầu cử của tất cả những người bị kết tội đại hình, một quyết định có thể khôi phục quyền bầu cử cho hàng ngàn người dân Virginia.
Minneapolis, Minnesota, 24 tháng Một – Một viên chức liên bang sáng nay đã bắn chết một người đàn ông tại Minneapolis, giữa lúc chính quyền Tổng thống Donald Trump tiếp tục siết chặt chiến dịch trấn áp di dân trên toàn quốc. Theo Thống đốc Minnesota Tim Walz, loạt đạn nổ vào khoảng 11 giờ sáng trước tòa nhà Whipple, nơi đặt văn phòng của Cục Di trú và Quan thuế (ICE). Đoạn phim do người qua đường quay lại cho thấy một toán đặc vụ bất thần xông tới, quây thành vòng, đè vật người đàn ông xuống mặt tuyết lẫn bùn, ghì chặt tay chân ông trong tiếng la ó hỗn loạn, rồi giữa vòng người áo giáp ấy vang lên nhiều phát súng ngắn chát chúa. ​​ Cảnh sát trưởng Minneapolis, ông Brian O’Hara, nói với báo chí địa phương rằng nạn nhân đã qua đời tại bệnh viện sau khi được hô hấp nhân tạo tại chỗ.
Làng điện ảnh Hoa Kỳ sẽ tổ chức lễ trao Giải Oscar năm nay vào tháng 3/2026, nhưng các cuộc hội thoại tiên đoán đang sôi nổi trên màn hình TV liên tục. Đặc biệt là một gợi ý. Người dẫn chương trình truyền hình Joy Behar nói rằng những người đoạt giải Oscar nên trao giải cho Trump để ông Trump "không xâm lược Phần Lan"... Theo bản tin của David Cifarelli, trên báo MassLive hôm Thứ Sáu, ngày 23 tháng 1 năm 2026.
-- Hàng chục ngàn người xuống đường phản đối bố ráp di trú giữa giá lạnh dưới không độ. -- Thẩm phán chặn đòn siết ngân khoản của Trump. -- Tòa bác đề nghị giam người biểu tình, nói DOJ không đưa ra bằng chứng. -- Hoa Kỳ đổi trục chiến lược, không còn ưu tiên đối đầu Trung Quốc. -- California gia nhập mạng lưới ứng phó dịch bệnh của WHO sau khi Mỹ rút lui. -- Hội Đàm NGA – UKRAINE – HOA KỲ Tại ABU DHABI Kết Thúc. -- Dù Hồ Sơ Tị Nạn Còn Đang Xét, Bé Trai 5 Tuổi Vẫn Bị ICE Giam Giữ. -- Đặc vụ FBI tại Minneapolis từ chức: nghi bị ép ngưng điều tra vụ Renee Good. -- Bộ trưởng Tư Pháp Minnesota: Bạch Ốc dùng di trú để "mượn gió bẻ măng". -- Hoa Kỳ oanh kích ghe ma túy thứ 35; chiến dịch vẫn tiếp diễn sau khi bắt Maduro. -- Đăng hình Trump dắt chim cánh cụt “đi Greenland,” Bạch Ốc thành trò cười. -- Bộ ba thân tín của Jeffrey Epstein nhận trát đòi ra điều trần trước Quốc Hội. -- Texas: xe robotaxi Waymo bị điều tra vì không nhường xe buýt trường học.
Hệ thống Cao đẳng Cộng đồng California và AltaSea tại Cảng Los Angeles ký kết Biên bản Ghi nhớ nhằm hợp tác hỗ trợ hành động vì khí hậu, phát triển bền vững và cơ hội phát triển lực lượng lao động trong “nền kinh tế biển”.
Báo Latin Times: Quan chức cấp cao Venezuela được Trump cho 15 phút để đồng ý hợp tác với Mỹ hoặc bị giết, theo một băng ghi âm bị rò rỉ cho thấy. Bản tin của phóng viên Pedro Camacho ghi nhận: Một băng hình ghi âm bị rò rỉ từ cuộc họp kín của các quan chức Venezuela và những người có ảnh hưởng ủng hộ chính phủ
NEW ORLEANS, LA (VB) -- Một quan chức Tư pháp gốc Việt từng làm việc tại văn phòng Biện lý Quận Orleans và Quận Jefferson đã bị bắt vì nằm trong đường dây buôn ma túy, theo tin từ các đài truyền hình NOLA và WGNO.
-- Tô Lâm Tái Đắc Cử Thêm 5 Năm. -- Hạ Viện Không Chặn Được Trump Đưa Quân Vào Venezuela. -- Minnesota Đóng Cửa, Biểu Tình Phản Đối ICE. -- Hạ Viện Thông Qua Ngân Sách, Thượng Viện Chỉ Còn Vài Ngày Để Chốt. -- Dân Cử Anh Đồng Loạt Phản Đối Phát Biểu Của Trump Về Cuộc Chiến Afghanistan. -- TikTok Bán Lại Chi Nhánh Ở Mỹ, Quốc Hội Vẫn Chưa Yên Tâm. -- Dầu Venezuela Thành Điểm Nóng: TQ Hết Được Mua Giá Rẻ. -- Putin Muốn Hòa Đàm, Nhưng Sẽ Giữ Chặt Chuyện Đất Đai. -- Hải Quân Pháp Chặn Tàu Dầu “Đội Lốt” Của Nga Tại Địa Trung Hải. -- Bạch Ốc Soi Ngân Sách 14 Tiểu Bang Xanh: Ngăn Chặn Gian Lận Hay Ý Đồ Chính Trị?. -- Minnesota: Bạch Ốc Dùng AI Chế Hình Người Biểu Tình Khóc Lóc. -- Bắn Thẩm Phán Indiana: Năm Người Bị Bắt, Hai Nạn Nhân Đang Hồi Phục. -- Bão Tuyết Tràn Qua, Cuối Tuần Này Nhiều Nơi Lạnh Cắt Da. -- Nuôi Con Ở Mỹ: Lương Trung Bình Không Đủ Trả Tiền Giữ Trẻ. -- Philadelphia Gỡ Sạch Các Bảng Kể Về Nô Lệ Ở President’s House...
Vào ngày 13/1/2025, trong bài phát biểu trước Detroit Economy Club, tổng thống Trump tuyên bố lạm phát đã dừng lại, giá cả đã giảm. Nhưng Báo cáo Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) công bố cùng ngày cho thấy giá tiêu dùng trung bình trong tháng 12 năm 2025 cao hơn 2.7% so với một năm trước đó, và cao hơn 0.3% so với tháng 11. Trong những ngày qua, tổng thống Mỹ nhiều lần khẳng định muốn chiếm Greenland; Tòa Bạch Ốc xác nhận rằng tất cả các phương án đều đang được xem xét, bao gồm cả việc sử dụng vũ lực. Trump lập luận rằng Nga và Tàu sớm muộn sẽ làm, và Mỹ không muốn điều này xảy ra. Viện cớ an ninh quốc gia, Hoa Kỳ sẵn sàng xâm lăng lãnh thổ của một đồng minh trước khi kẻ thù có thể làm.
Vào ngày 20 tháng 1 năm 2025, chính quyền mới của TT. Trump đã làm rõ một điều: Người di dân không còn được coi là tài sản của Hoa Kỳ nữa. Thay vào đó, họ bị đối xử như là những kẻ xâm lược, bị cho là cướp việc làm của người Mỹ và tham gia vào các hoạt động tội phạm.
Chiều Chủ Nhật 18 Tháng Giêng, cháu trai nhỏ của ông ChongLy Scott Thao, còn gọi là Saly, đang ngủ trưa trên ghế sofa trong nhà ở St. Paul thì các đặc vụ nhập cư liên bang (ICE) xông vào nhà. Họ phá cửa, tiến vào với những khẩu súng trên tay, chĩa thẳng vào người trong nhà. Ông Saly, một công dân Mỹ gốc Hmong, bị ICE còng tay, dẫn ra ngoài trong thời tiết lạnh buốt. Ông chỉ mặc quần đùi, dép Crocs và quấn một chiếc chăn trẻ em. Nhiệt độ ngoài trời là 10 độ F. Tuyết vẫn đóng dày đặc trên đường.
Một di dân không giấy tờ bị giam tại trại lều Camp East Montana trong căn cứ Fort Bliss, ngoại ô El Paso, đã thiệt mạng, theo thông cáo của cơ quan Di trú và Quan thuế Hoa Kỳ (ICE) phổ biến hôm Chủ nhật, nâng số người chết tại đây lên ba người chỉ trong vòng hơn sáu tuần lễ. Camp East Montana, dựng bằng dãy lều bạt trên vùng sa mạc Texas, hiện là một trong những cơ sở giam giữ lớn nhất của ICE, với gần 3.000 người bị tạm giữ vào đầu tháng Giêng năm nay.
Một người tị nạn gốc Campuchia từng đến Mỹ lúc còn nhỏ đã qua đời tại một bệnh viện ở Philadelphia, sau ba ngày bị nhốt trong trại tạm giam của cơ quan Di trú và Quan thuế Hoa Kỳ (ICE). Nạn nhân tên Parady La, 46 tuổi, cư trú tại thị trấn Upper Darby, ngoại ô Philadelphia. Ông bị bắt ngày 6 tháng Giêng và được đưa vào Trung tâm Giam giữ Liên bang ở Philadelphia. Hôm sau, ông được phát hiện bất tỉnh trong phòng giam và chở đi cấp cứu tại bệnh viện Thomas Jefferson University, nơi ông trút hơi thở cuối cùng.
Tại thành phố Minneapolis tuần rồi, một công dân Mỹ mang hộ chiếu hợp lệ bị nhân viên Biên phòng chặn giữ chỉ vì giọng nói của mình. Vụ này được thu vào video, lan truyền khắp mạng và làm dấy lên lo ngại về tình trạng phân biệt chủng tộc trong thi hành luật di trú, nay đã lan tới các cộng đồng gốc Á. Người bị bắt là ông Ramon Menera, vừa bước ra khỏi nhà hôm thứ Tư tuần trước thì gặp nhóm nhân viên Biên phòng đến yêu cầu trình giấy tờ. Khi ông hỏi lý do, một người đáp thẳng: “Vì giọng nói của anh.” Menera phản ứng bằng cách chỉ ra chính giọng nói của viên chức ấy, khiến tình hình căng thẳng. Ông bị khống chế và đưa đi giam, rồi được thả sau khi họ xác nhận ông có hộ chiếu Mỹ cấp năm 2021, dù sinh tại Mễ Tây Cơ. Toàn bộ sự việc diễn ra trước mắt con gái năm tuổi của ông, đứa nhỏ sau đó sợ hãi không dám ra khỏi nhà.
“Die With a Smile” của Lady Gaga và Bruno Mars, xét theo nhiều thước đo, có thể xem là ca khúc tiêu biểu của năm 2025. Bản tình ca mang giọng điệu u sầu này đứng đầu bảng xếp hạng tại hơn 30 quốc gia, đồng thời giữ kỷ lục số ngày liên tiếp ở vị trí số một trên Spotify. Việc hai tên tuổi lớn hợp tác dĩ nhiên góp phần vào thành công ấy. Nhưng sức hút của ca khúc còn phản ánh một khuynh hướng rộng hơn: nhạc phổ thông đang nghiêng dần về những tâm trạng ưu phiền.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.