Có ít nhất 88 đại công ty (trong đó có Tesla, Citigroup...) đã không đóng một xu thuế thu nhập nào trong năm qua, nhờ vào Trump và Cộng hòa.
Bản tin Alternet hôm 15/4/2026 ghi nhật: Ít nhất 88 tập đoàn lớn, bao gồm Tesla, Citigroup và Southwest Airlines, đã không đóng một xu thuế thu nhập liên bang nào, bất chấp việc họ đạt mức thu nhập trước thuế lên tới 105 tỷ USD.
Lý do vì họ chen vào kẽ hở thuế: Các đạo luật mới như "One Big Beautiful Bill Act" (Đạo luật Bự và Đẹp) và "the 2017 Tax Cuts and Jobs Act " (Đạo luật Cắt giảm Thuế và Việc làm năm 2017) đã cho phép các công ty giảm nghĩa vụ thuế thông qua việc khấu trừ chi phí đầu tư vốn (11,4 tỷ USD) và khấu trừ chi phí Nghiên cứu & Phát triển (R&D) (4,4 tỷ USD).
Tất nhiên là có tác động thiệt hại đến công chúng: Hành vi trốn thuế của các doanh nghiệp đã gây thiệt hại cho ngân sách công 26,7 tỷ USD — một khoản tiền đủ để cung cấp bữa ăn trưa miễn phí tại trường cho mọi học sinh trong suốt một năm — qua đó làm nổi bật những vấn đề mang tính hệ thống trong bộ luật thuế doanh nghiệp hiện hành.
Hàng chục tập đoàn có lợi nhuận cao nhất nước Mỹ đã tránh được việc phải đóng bất kỳ khoản thuế thu nhập liên bang nào trong năm 2025, theo một phân tích được công bố vào thứ Ba bởi Viện Chính sách Thuế và Kinh tế (ITEP: Institute on Taxation and Economic Policy).
Nhóm 88 đại công ty này — bao gồm Tesla, Southwest Airlines, Live Nation, Palantir, Citigroup và nhiều doanh nghiệp khác nằm trong danh sách S&P 500 — đã cùng nhau đạt mức tổng thu nhập trước thuế lên tới 105 tỷ USD trong năm qua.
ITEP nhận định rằng năm 2025 đã chứng kiến sự gia tăng đột biến trong các hành vi trốn thuế của doanh nghiệp; điều này một phần được tạo điều kiện bởi những kẽ hở mới xuất hiện từ "One Big Beautiful Bill Act" (Đạo luật "Một Dự luật Bự và Tuyệt đẹp") do Tổng thống Donald Trump ký ban hành, cũng như từ "the 2017 Tax Cuts and Jobs Act " (Đạo luật Cắt giảm Thuế và Việc làm năm 2017) của ông Trump — đạo luật đã hạ mức thuế suất doanh nghiệp từ mức 35% trước đó xuống còn 21%.
Luật "One Big Beautiful Bill Act" được dự báo sẽ mang lại khoản cắt giảm thuế trị giá 117 tỷ USD trong năm nay cho nhóm 1% người Mỹ giàu có nhất; trong khi đó, nhóm 95% dân số còn lại sẽ phải đóng thuế nhiều hơn, đồng thời phải đối mặt với tình trạng cắt giảm đồng loạt các chương trình an sinh xã hội — chẳng hạn như Medicaid và Chương trình Hỗ trợ Dinh dưỡng Bổ sung (SNAP).
Đạo luật này cũng đã mở ra những phương thức mới, cho phép các tập đoàn sở hữu khối tài sản hàng triệu hay hàng tỷ đô la tìm cách né tránh nghĩa vụ đóng thuế. Hơn một nửa (1/2) số đơn vị trốn thuế được liệt kê trong báo cáo đã tận dụng một điều khoản trong luật thuế mới, cho phép các công ty khấu trừ ngay lập tức các khoản đầu tư vốn, qua đó giúp họ giảm tổng số thuế phải nộp xuống 11,4 tỷ USD.
Trong khi đó, các công ty dược phẩm và công nghệ lại có thể tận dụng các khoản khấu trừ thuế dành cho hoạt động nghiên cứu và phát triển, giúp họ được miễn thêm khoảng 4,4 tỷ USD tiền thuế nữa.
Tổng cộng, tình trạng trốn thuế doanh nghiệp được các nhà nghiên cứu ghi nhận trong năm 2025 đã khiến ngân sách công thất thoát thêm 26,7 tỷ USD—một khoản tiền đủ để cung cấp bữa ăn trưa miễn phí cho mọi học sinh trường công trong suốt một năm, theo phân tích của Đại học Missouri về Chương trình Bữa ăn trưa tại Trường học Quốc gia (National School Lunch Program).
Các nhà nghiên cứu cho biết quy mô thực sự của tình trạng trốn thuế doanh nghiệp vẫn chưa được xác định rõ ràng, do các hồ sơ khai thuế của doanh nghiệp không được công bố rộng rãi. Một số công ty cũng không được đưa vào danh sách này vì họ không thuộc chỉ số S&P 500 hoặc chưa nộp báo cáo thuế cho năm 2025.
“Những phát hiện này không phải là các trường hợp đơn lẻ—chúng phản ánh những khiếm khuyết mang tính hệ thống trong bộ luật thuế doanh nghiệp,” bà Amy Hanauer, Giám đốc điều hành của ITEP, nhận định. “Nếu không có những cải cách thực chất, các doanh nghiệp đang thu lợi nhuận vẫn sẽ tiếp tục nộp thuế thấp hơn mức đóng góp công bằng mà lẽ ra họ phải thực hiện.”
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình