Tòa Kháng án Hoa Kỳ phán quyết: Texas có quyền cưỡng bách treo Mười Điều Răn trong tất cả các lớp học, bất kể thầy cô và học trò theo các tôn giáo khác.
Bản tin Reuters hôm 21/42026 ghi rằng một tòa kháng án liên bang Hoa Kỳ, với các thẩm phán có ý kiến chia rẽ, đã phán quyết vào thứ Ba rằng tiểu bang Texas có quyền yêu cầu các trường công lập phải trưng bày bản Mười Điều Răn trong Kinh Thánh tại mọi lớp học. Phán quyết này đảo ngược quyết định của một thẩm phán cấp dưới – người trước đó đã ngăn chặn việc thực thi đạo luật này – đồng thời đánh dấu một bước lùi đối với nhóm phụ huynh, những người đã cáo buộc chính quyền bang do Đảng Cộng hòa lãnh đạo đang chà đạp lên các quyền lợi của họ được Hiến pháp Hoa Kỳ bảo vệ.
Tòa Kháng án Hoa Kỳ Khu vực số 5 (có trụ sở tại New Orleans) đã bỏ phiếu với tỷ lệ 9-7 để giữ nguyên hiệu lực của Dự luật Thượng viện Texas số 10. Đạo luật này được ban hành vào năm ngoái, yêu cầu phải trưng bày một tấm áp phích in Mười Điều Răn tại một vị trí dễ thấy trong mọi lớp học thuộc hệ tiểu học và trung học công lập trên toàn tiểu bang.
Phán quyết của phe đa số – do Thẩm phán Khu vực Stuart Kyle Duncan soạn thảo, với sự đồng thuận của Chánh án Jennifer Walker Elrod cùng bảy thẩm phán khác – khẳng định rằng đạo luật này không vi phạm điều khoản cấm chính phủ thiết lập tôn giáo, cũng như không xâm phạm quyền tự do thực hành tôn giáo được Hiến pháp Hoa Kỳ bảo vệ.
Thẩm phán Duncan viết: Đạo luật của Texas "không hề ra lệnh cho các nhà thờ, giáo đường Do Thái hay thánh đường Hồi giáo phải tin vào điều gì, phải thờ phượng ra sao, hay phải tuyển dụng ai làm linh mục, giáo sĩ Do Thái (rabbi) hay giáo sĩ Hồi giáo (imam). Đạo luật cũng không trừng phạt bất kỳ ai từ chối chấp nhận Mười Điều Răn, bất kể lý do của họ là gì."
Trong một tuyên bố, luật sư trưởng đại diện cho nhóm phản đối đạo luật của Texas bày tỏ sự thất vọng trước phán quyết này.
NHÓM PHẢN ĐỐI LÊN KẾ HOẠCH KHÁNG CÁO LÊN TÒA ÁN TỐI CAO
"Phán quyết của tòa án đi ngược lại các nguyên tắc cơ bản của Tu chính án thứ Nhất, cũng như các tiền lệ pháp lý mang tính ràng buộc của Tòa án Tối cao Hoa Kỳ," ông Jon Youngwood phát biểu. "Tu chính án thứ Nhất có nhiệm vụ bảo vệ nguyên tắc tách biệt giữa nhà thờ và nhà nước, đồng thời bảo vệ quyền tự do của các gia đình trong việc lựa chọn cách thức, thời điểm, và liệu có nên truyền thụ kiến thức tôn giáo cho con cái của họ hay không."
Ông Youngwood cho biết các nguyên đơn "dự kiến sẽ đệ đơn lên Tòa án Tối cao để yêu cầu đảo ngược phán quyết này, qua đó bảo vệ quyền tự do tôn giáo của cả trẻ em lẫn các bậc phụ huynh."
Trong một tuyên bố riêng, Bộ trưởng Tư pháp tiểu bang Texas Ken Paxton đã gọi phán quyết của tòa kháng án là "một thắng lợi to lớn đối với tiểu bang Texas và các giá trị đạo đức của chúng tôi." Ông Paxton phát biểu rằng "Mười Điều Răn đã tạo nên tác động sâu sắc đối với quốc gia của chúng ta, và điều quan trọng là các học sinh cần được học hỏi từ những điều này mỗi ngày."
Các bên phản đối—bao gồm các gia đình thuộc nhiều tôn giáo khác nhau cũng như các gia đình không theo tôn giáo nào—lập luận rằng theo Hiến pháp Hoa Kỳ, họ có quyền tự quyết định về việc giáo dục tôn giáo cho con cái của mình.
Trong một ý kiến bất đồng, Thẩm phán Tòa Kháng án Khu vực 5, bà Irma Carrillo Ramirez, cho rằng tòa phúc thẩm này chịu sự ràng buộc bởi một phán quyết năm 1980 của Tòa án Tối cao Hoa Kỳ—phán quyết đã bác bỏ một đạo luật tại tiểu bang Kentucky có nội dung gần như hoàn toàn tương đồng.
Phán quyết của Tòa Kháng án Khu vực 5 đã đảo ngược lệnh cấm sơ bộ trước đó—lệnh vốn có tác dụng ngăn chặn đạo luật của bang Texas đi vào thực thi.
MƯỜI ĐIỀU RĂN
Mười điều răn là gì? Tại sao Cộng Hòa muốn cưỡng bách học sinh hằng ngày phải nhìn lên bảng Mười điều răn? Wikipedia ghi rằng: Mười điều răn là danh sách các mệnh lệnh đạo đức và tôn giáo, theo Kinh Thánh, được Thiên Chúa phán truyền Môi-sê ở núi Sinai và được khắc vào hai phiến đá. Mười điều răn đóng vai trò quan trọng trong Do Thái giáo và Kitô giáo.
Trong đó, Wikipedia ghi rằng, bắt đầu Mười Điều răn là, theo Bản tiếng Việt của Công giáo Rôma:
"Ta là Đức Chúa, Thiên Chúa của ngươi, đã đưa ngươi ra khỏi đất Ai Cập, khỏi cảnh nô lệ. Ngươi không được có thần nào khác đối nghịch với Ta. Ngươi không được tạc tượng, vẽ hình bất cứ vật gì ở trên trời cao, cũng như dưới đất thấp, hoặc ở trong nước phía dưới mặt đất, để mà thờ. Ngươi không được phủ phục trước những thứ đó mà phụng thờ: vì Ta, Đức Chúa, Thiên Chúa của ngươi, là một vị thần ghen tương. Đối với những kẻ ghét Ta, Ta phạt con cháu đến ba bốn đời vì tội lỗi của cha ông..."
Tương tự, Wikipedia ghi rằng, theo Bản tiếng Việt của Tin Lành:
"Ta là Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi, đã rút ngươi ra khỏi xứ Ê-díp-tô, là nhà nô-lệ. Trước mặt ta, ngươi chớ có các thần khác. Ngươi chớ làm tượng chạm cho mình, cũng chớ làm tượng nào giống những vật trên trời cao kia, hoặc nơi đất thấp nầy, hoặc trong nước dưới đất. Ngươi chớ quỳ lạy trước các hình-tượng đó, và cũng đừng hầu việc chúng nó; vì ta là Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi, tức là Đức Chúa Trời kỵ-tà, hễ ai ghét ta, ta sẽ nhân tội tổ-phụ phạt lại con cháu đến ba bốn đời, và sẽ làm ơn đến ngàn đời cho những kẻ yêu-mến ta và giữ các điều-răn ta..."
Xem Mười điều răn ở đây:
https://vi.wikipedia.org/wiki/M%C6%B0%E1%BB%9Di_%C4%91i%E1%BB%81u_r%C4%83n
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình