- Mỹ bắn chìm các ghe cá bị vu vô cớ là chở ma túy và đột kích bắt Maduro ở Venezuela nhằm áp lực Mỹ Latin, tốn 4,7 tỷ USD, đủ để tài trợ Medicaid (y tế cho dân nghèo) cho 500.000 dân Mỹ trong suốt một năm.
- Nhân quyền: Mỹ phạm tội ác chiến tranh khi giết 183 ngư dân vô cớ.
Chiến lược của Trump tại vùng Châu Mỹ Latin là gây kinh hoàng, bắn chìm các ghe cá ngoài khơi bị cho là chở ma túy mà không đưa ra chứng cớ, tới cao điểm là đột kích để bắt cóc Tổng Thống Nicolas Maduro của Venezuela, nhằm làm các chính phủ vùng này phải do dự khi kết thân hơn với các chính phủ không thân thiện với Mỹ. Quân đội Hoa Kỳ cho biết vào đêm thứ Sáu, họ đã thực hiện thêm một cuộc tấn công nhằm vào một chiếc thuyền bị cáo buộc vận chuyển ma túy tại khu vực phía đông Thái Bình Dương, khiến hai người thiệt mạng.
Chiến dịch của chính quyền Tổng thống Trump, vốn tập trung vào việc đánh chìm các tàu bị nghi ngờ buôn lậu ma túy tại vùng biển Mỹ Latinh, đã diễn ra liên tục kể từ đầu tháng 9/2025 và cho đến nay đã khiến tổng cộng ít nhất 183 người thiệt mạng. Một số cuộc tấn công khác cũng đã được thực hiện tại vùng biển Caribe. Theo hãng tin AP, quân đội Hoa Kỳ vẫn chưa đưa ra được bằng chứng nào chứng minh rằng bất kỳ chiếc tàu nào trong số đó thực sự đang vận chuyển ma túy.
Các cuộc tấn công dưới sự chỉ đạo của Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth bắt đầu diễn ra trong bối cảnh Hoa Kỳ đang tăng cường sự hiện diện quân sự lớn nhất trong nhiều thế hệ tại khu vực này; những cuộc tấn công này diễn ra vài tháng trước khi diễn ra chiến dịch đột kích vào tháng 1/2026, dẫn đến việc bắt giữ ông Nicolas Maduro – khi đó đang giữ chức Tổng thống Venezuela. Ông Maduro sau đó đã bị đưa đến New York để đối mặt với các cáo buộc buôn lậu ma túy và đã tuyên bố không nhận tội. Trong cuộc tấn công mới nhất diễn ra vào thứ Sáu, Bộ Tư lệnh miền Nam Hoa Kỳ (SOUTHCOM) đã lặp lại các tuyên bố trước đó, khẳng định rằng họ đã nhắm mục tiêu vào những kẻ bị nghi ngờ buôn lậu ma túy đang hoạt động dọc theo các tuyến đường buôn lậu đã được xác định từ trước.
SOUTHCOM đã đăng tải một đoạn video lên nền tảng X, ghi lại hình ảnh một chiếc thuyền đang trôi trên mặt nước trước khi một vụ nổ xảy ra và nhấn chìm chiếc thuyền này trong biển lửa. Tổng thống Trump từng tuyên bố rằng Hoa Kỳ đang ở trong tình trạng "xung đột vũ trang" với các băng đảng ma túy tại Mỹ Latinh, đồng thời biện minh cho các cuộc tấn công này như một bước leo thang cần thiết nhằm ngăn chặn dòng chảy ma túy tuồn vào lãnh thổ Hoa Kỳ.
.
Không rẻ tí nào. Báo The Latin Times nói rằng Trump đã tốn ít nhất 4,7 tỷ USD để tấn công khu vực Mỹ Latin. Việc tấn công Venezuela để bắt giữ tổng thống nước này, hay thực hiện hàng chục cuộc tập kích vào các tàu thuyền dân sự, không hề rẻ chút nào. Pentagon từ chối công bố chi phí cho các cuộc chiến của họ tại Tây Bán cầu; tuy nhiên, một phân tích mới do Dự án "Chi phí Chiến tranh" (Costs of War Project) thuộc Đại học Brown thực hiện — và được cung cấp độc quyền cho tờ The Intercept — đã hé lộ những thông tin đầu tiên về mức chi phí đang phình to một cách chóng mặt này.
Theo ước tính thận trọng nhất, sự can thiệp của quân đội Hoa Kỳ vào Venezuela và các cuộc tấn công nhằm vào tàu thuyền tại vùng Caribe và Đông Thái Bình Dương — lần lượt mang tên Chiến dịch "Absolute Resolve" và Chiến dịch "Southern Spear" — đã tiêu tốn của người đóng thuế ít nhất 4,7 tỷ USD.
Bản phân tích của Dự án "Chi phí Chiến tranh" là báo cáo toàn diện nhất về các khoản chi tiêu cho không quân, hải quân và Lực lượng Đặc nhiệm của Hoa Kỳ — bao gồm cả chi phí triển khai quân và đạn dược — được sử dụng trong hai chiến dịch này, diễn ra trong khoảng thời gian từ ngày 1 tháng 8 năm 2025 đến ngày 31 tháng 3 năm 2026. Nhu cầu thực hiện một ước tính như vậy xuất phát từ việc Bộ Chiến tranh từ chối cung cấp bảng tổng hợp chi phí cho các nhà lập pháp cũng như cho tờ The Intercept.
Các nhà nghiên cứu thực hiện bản ước tính này cho biết, con số 4,7 tỷ USD gần như chắc chắn là một mức ước tính thấp hơn so với thực tế.
"Các chiến dịch này không có ngày kết thúc rõ ràng và hiện vẫn đang tiếp tục mở rộng. Chúng kéo theo những tổn thất và rủi ro to lớn về mặt con người, tài chính cũng như chiến lược," các tác giả Hanna Homestead — một chuyên viên phân tích nghiên cứu tại Dự án "National Priorities" — và Jennifer Kavanagh — Giám đốc phân tích quân sự tại tổ chức Defense Priorities (một nhóm nghiên cứu phi đảng phái) — đã viết như vậy.
"Người dân đóng thuế Hoa Kỳ — những người đang ngày càng gặp khó khăn trong việc chi trả cho các nhu cầu thiết yếu của cuộc sống — có quyền được biết tiền thuế của họ đang được chi tiêu như thế nào," họ nhấn mạnh.
Homestead và Kavanagh nhận định rằng, những khoản chi phí khổng lồ nhất có lẽ vẫn còn đang ở phía trước.
Khoản chi phí này "đủ để tài trợ cho chương trình Medicaid (chăm sóc sức khỏe cho người thu nhập thấp) cho 500.000 người trong suốt một năm."
"Chúng tôi dự đoán rằng, nếu có được đầy đủ thông tin một cách toàn diện, mức ước tính chi phí của chúng tôi có lẽ sẽ tăng lên đáng kể," họ viết.
Kavanagh chia sẻ với tờ The Intercept rằng khoản chi phí này "đủ để tài trợ cho chương trình Medicaid cho 500.000 người trong suốt một năm." “Mặc dù chính quyền Trump đã đúng khi tập trung nhiều hơn vào Tây Bán cầu, nhưng hầu hết các nhu cầu trong khu vực này lại mang tính kinh tế hoặc đòi hỏi phải đầu tư vào lực lượng thực thi pháp luật tại địa phương. Hoa Kỳ rõ ràng không trở nên an toàn hơn hay thịnh vượng hơn nhờ vào Chiến dịch Southern Spear hay Chiến dịch Absolute Resolve,” bà phát biểu.
Việc triển khai lực lượng Hải quân — bao gồm sự tập trung tàu chiến lớn nhất của Hoa Kỳ trong khu vực kể từ cuộc Khủng hoảng tên lửa Cuba năm 1962 — đã cấu thành khoản chi phí lớn nhất, ước tính lên tới 3,8 tỷ USD. Con số này bao gồm chi phí ngày càng tăng của Nhóm Tác chiến đổ bộ Iwo Jima (Iwo Jima Amphibious Ready Group), bao gồm các tàu USS Iwo Jima, USS Fort Lauderdale và USS San Antonio; các tàu này vẫn đang được triển khai tại vùng Caribe cùng với Đơn vị Viễn chinh Thủy quân lục chiến số 22 và tàu tuần dương mang tên lửa dẫn đường USS Lake Erie. Dự án "Costs of War" (Chi phí Chiến tranh) ước tính chi phí vận hành hàng ngày của các tàu này vào khoảng 9 triệu USD.
Dự án "Costs of War" ước tính chi phí vận hành hàng ngày của các tàu này vào khoảng 9 triệu USD.
Tiếp sau các khoản chi phí khổng lồ dành cho Hải quân là ít nhất 616 triệu USD được chi cho việc triển khai các phương tiện bay, bao gồm máy bay tuần tra hàng hải P-8 Poseidon, tiêm kích F-35A Lightning II và máy bay không người lái MQ-9 Reaper, được sử dụng trong cả hai chiến dịch nói trên. Chi phí vận hành hàng ngày liên tục đối với ít nhất 20 máy bay được cho là vẫn đang duy trì hiện diện trong khu vực này là 2,6 triệu USD.
Trong khuôn khổ Chiến dịch Southern Spear, quân đội Hoa Kỳ đã thực hiện 53 cuộc tấn công nhằm vào các tàu được gọi là "tàu chở ma túy" kể từ tháng 9 năm 2025, khiến hơn 180 thường dân thiệt mạng. Cuộc tấn công gần đây nhất, diễn ra vào ngày 19 tháng 4 tại vùng Caribe, đã cướp đi sinh mạng của ba người. Chính quyền Trump khẳng định rằng các nạn nhân của họ là thành viên của ít nhất một trong số hơn 24 băng đảng và tổ chức tội phạm ma túy — những thực thể mà chính quyền tuyên bố đang tiến hành chiến tranh chống lại, nhưng lại từ chối nêu tên cụ thể.
Các chuyên gia về luật chiến tranh cũng như các thành viên Quốc hội thuộc cả hai đảng đều nhận định rằng các cuộc tấn công này cấu thành hành vi giết người ngoài vòng pháp luật và trái phép, bởi lẽ quân đội không được phép cố ý nhắm mục tiêu vào thường dân — ngay cả khi họ là những nghi phạm tội phạm — nếu những người này không gây ra mối đe dọa bạo lực tức thời. Những vụ hành quyết không qua xét xử này đánh dấu một sự chệch hướng đáng kể so với thông lệ chuẩn mực trong cuộc chiến chống ma túy kéo dài nhiều năm của Hoa Kỳ, vốn thường chỉ dừng lại ở việc các cơ quan thực thi pháp luật bắt giữ những nghi phạm buôn lậu ma túy. Phân tích của dự án "Costs of War" ước tính chi phí cho số đạn dược được sử dụng trong các cuộc tấn công nhằm vào tàu thuyền này nằm trong khoảng từ 12,5 triệu đến 50 triệu đô la; sự chênh lệch trong khoảng giá này bắt nguồn từ việc thiếu tính minh bạch xoay quanh các cuộc tập kích nói trên. Báo cáo cũng lưu ý rằng chi phí riêng lẻ cho số vũ khí được sử dụng trong mỗi cuộc tấn công có thể vượt mức 1 triệu đô la, và trên thực tế, con số này thậm chí có thể cao hơn nhiều nếu có nhiều loại đạn dược hoặc máy bay cùng được huy động.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình