- ITEP: có ít nhất 88 đại công ty lớn nhất Hoa Kỳ nộp thuế liên bang zero trong năm 2025 bất kể có tổng thu nhập trước thuế báo cáo là 105 tỷ USD.
- Nhóm 88 công ty này trong vòng 4 năm đã chi 852 triệu USD để góp tiền cho các cuộc bầu cử của Trump, Cộng Hòa. Họ đã được miễn nộp 22,1 tỷ USD tiền thuế. Và họ còn được chính phủ tặng thêm nhiều tỷ USD.
- Trong khi từ đầu năm 2025, các công ty này đã sa thải tổng cộng ít nhất 21.200 nhân viên.
Theo tin từ Common Dreams, có 88 tập đoàn không nộp thuế thu nhập liên bang tại Mỹ trong năm 2025 đã chi 852 triệu USD cho hoạt động vận động hành lang và bầu cử gần đây.
Phóng viên Brett Wilkins ghi rằng một báo cáo được công bố hôm thứ Năm 11/6/2026 cho thấy, 88 tập đoàn không nộp thuế thu nhập liên bang trong năm ngoái đã chi khoảng 852 triệu USD cho các khoản đóng góp vào chiến dịch tranh cử và hoạt động vận động hành lang tại Mỹ trong các chu kỳ bầu cử gần đây.
Báo cáo có tựa đề "The Current Price of Zero" (tạm dịch: Cái giá hiện nay của con số không) do Eileen O'Grady, một nhà nghiên cứu thuộc bộ phận Congress Watch của tổ chức Public Citizen, thực hiện. Tài liệu này dựa trên một phân tích được Viện Chính sách Kinh tế và Thuế (ITEP: Institute on Taxation and Economic Policy) công bố vào tháng 4/2026, cho thấy ít nhất 88 công ty lớn nhất cả nước đã không nộp thuế thu nhập doanh nghiệp liên bang trong năm tài chính 2025, mặc dù báo cáo tổng thu nhập trước thuế tại Mỹ đạt khoảng 105 tỷ USD.
"Sử dụng dữ liệu từ OpenSecrets – tổ chức chuyên tổng hợp và công bố thông tin về tài chính tranh cử và vận động hành lang – chúng tôi nhận thấy rằng từ chu kỳ bầu cử năm 2020 đến chu kỳ năm 2024, 88 công ty này đã chi gần 852 triệu USD cho hoạt động vận động hành lang và đóng góp cho các chiến dịch tranh cử," O'Grady viết. "Chúng tôi nêu bật những công ty chi nhiều tiền nhất cho vận động hành lang, thuê nhiều nhà vận động hành lang nhất, vận động cụ thể về các vấn đề thuế và đóng góp nhiều tiền mặt nhất cho các chiến dịch chính trị."
Thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp liên bang là 21%, nghĩa là 88 công ty trong báo cáo đã tránh nộp tổng cộng 22,1 tỷ USD tiền thuế trong năm ngoái. Ngoài ra, họ còn nhận được 4,7 tỷ USD tiền hoàn thuế, nâng tổng số tiền được miễn giảm thuế lên khoảng 26,7 tỷ USD.
"Các tập đoàn lớn nhất và giàu có nhất đất nước đang không phải nộp một xu thuế thu nhập liên bang nào; điều này giống như một cái tát vào mặt những người đóng thuế Mỹ đang phải chật vật chi trả cho các nhu cầu thiết yếu như thực phẩm và chăm sóc y tế," O'Grady phát biểu.
"Trong khi đó, các công ty này lại dùng số tiền lẽ ra có thể phục vụ lợi ích công cộng để vận động hành lang nhằm giành thêm các đặc quyền và ưu đãi thuế," bà nói thêm. "Trong một hệ thống đảo ngược và bị chi phối bởi tiền bạc này, cán cân đang ngày càng nghiêng về phía các tập đoàn và gây bất lợi cho người lao động."
Các phát hiện chính của báo cáo bao gồm:
-- 88 tập đoàn không nộp thuế thu nhập doanh nghiệp liên bang trong năm 2025 đã chi 712 triệu USD cho hoạt động vận động hành lang và 140 triệu USD cho các khoản đóng góp vào chiến dịch tranh cử trong ba chu kỳ bầu cử vừa qua;
-- Khi so sánh số thuế mà các tập đoàn này tiết kiệm được với chi phí bỏ ra cho các hoạt động chính trị, họ đã đạt được mức lợi tức đầu tư tổng thể lên tới 3.000%;
-- Coinbase Global là công ty chi nhiều nhất—89 triệu USD—theo sau là CVS Health (66 triệu USD), Honeywell International (56 triệu USD), American Electric Power (47 triệu USD) và Duke Energy (35 triệu USD);
-- Trung bình mỗi năm, các công ty này đã huy động tổng cộng 1.119 nhà vận động hành lang để tác động đến chính phủ liên bang, bao gồm cả các vấn đề về thuế và các đạo luật thay đổi quy định thuế theo hướng có lợi cho các khoản ưu đãi doanh nghiệp; và
-- Kể từ đầu năm 2025, các công ty này đã sa thải tổng cộng ít nhất 21.200 nhân viên và công bố kế hoạch cắt giảm thêm hàng nghìn người nữa.
"Các phát hiện của chúng tôi cho thấy rằng trong khi các nhà lập pháp Đảng Cộng hòa sửa đổi luật thuế để đưa vào các khoản ưu đãi khổng lồ cho các tập đoàn giàu có, thì chính những tập đoàn trốn thuế này lại đổ hàng triệu USD vào hoạt động vận động hành lang và các chiến dịch chính trị để giành thêm các khoản giảm thuế; số tiền tiết kiệm được từ thuế này lại tiếp tục được dùng để gia tăng ảnh hưởng chính trị," O'Grady viết. "Kết quả là tạo ra một vòng lặp tự củng cố: tiền của doanh nghiệp mua được chính sách, và chính sách lại mang tiền về cho doanh nghiệp."
Báo cáo đặc biệt đề cập đến hai đạo luật có liên quan—Đạo luật Cắt giảm Thuế và Việc làm năm 2017 của Tổng thống Donald Trump và đạo luật thường được gọi là "One Big Beautiful Bill Act" (OBBBA - Đạo luật Bự và Đẹp), được ông Trump ký ban hành vào ngày 4 tháng 7 năm ngoái—những đạo luật đã tạo điều kiện cho "một số chiến lược phổ biến mà các công ty sử dụng để đạt được các khoản giảm thuế và hoàn thuế."
"Khoản ưu đãi thuế doanh nghiệp được sử dụng phổ biến nhất—khấu hao nhanh—đã cho phép hơn một nửa số công ty này cùng nhau tránh được khoản thuế trị giá 11,4 tỷ USD nhờ việc cho phép họ khấu trừ ngay lập tức các khoản đầu tư vốn," O'Grady lưu ý.
"Ngoài ra, một khoản giảm thuế được đẩy mạnh theo đạo luật 'Big Ugly Law' (tạm dịch: Đạo luật Xấu xí Khổng lồ) đã cho phép hơn 30 công ty khấu trừ ngay lập tức các chi phí nghiên cứu và phát triển; riêng khoản này đã giúp họ tiết kiệm được ít nhất 4,4 tỷ USD," bà nói thêm, sử dụng một biệt danh mà phe cấp tiến thường dùng để gọi đạo luật OBBBA. Kể từ phán quyết năm 2010 của Tòa án Tối cao Hoa Kỳ trong vụ kiện *Citizens United v. Federal Election Commission* — phán quyết khẳng định rằng việc chi tiêu cho hoạt động chính trị của các tập đoàn, tổ chức phi lợi nhuận, công đoàn và các nhóm khác là một hình thức tự do ngôn luận được Tu chính án thứ Nhất bảo vệ — đã có gần 20 tỷ USD được chi cho các cuộc bầu cử tổng thống Hoa Kỳ và hơn 53 tỷ USD cho các cuộc đua vào Quốc hội, theo dữ liệu do OpenSecrets tổng hợp. Mức chi tiêu cho các cuộc đua vào Quốc hội năm 2024 cao gấp đôi so với năm 2010, trong khi các khoản đóng góp cho chiến dịch tranh cử tổng thống năm 2024 cao hơn hơn 50% so với năm 2008 — kỳ bầu cử diễn ra ngay trước khi phán quyết *Citizens United* được đưa ra.
Giới siêu giàu và các tập đoàn lớn đóng vai trò then chốt trong chiến thắng năm 2024 của ông Trump. Các nhóm lợi ích trong ngành nhiên liệu hóa thạch đã chi hơn 445 triệu USD trong chu kỳ bầu cử năm 2024 cho các khoản đóng góp tranh cử, vận động hành lang và những nỗ lực khác nhằm đưa ông Trump cùng các đồng minh Đảng Cộng hòa lên nắm quyền, đồng thời thúc đẩy các chính sách có lợi cho hoạt động kinh doanh gây hại cho khí hậu của họ. Trí tuệ nhân tạo và tiền mã hóa cũng đang nhanh chóng nổi lên như những thế lực vận động hành lang mạnh mẽ nhất. Ông Trump và các nghị sĩ Đảng Cộng hòa tại Quốc hội đã thúc đẩy nhiều chính sách và đạo luật nhằm hỗ trợ các lĩnh vực này cũng như bảo vệ chúng khỏi sự kiểm soát của chính phủ.
Elon Musk—CEO của Tesla và SpaceX, đồng thời là chủ sở hữu đa số của X và là người có khả năng sớm trở thành tỷ phú nghìn tỷ đầu tiên trên thế giới—là nhân vật nổi bật nhất trong số rất nhiều nhà tài trợ cho ông Trump được đền đáp bằng các đề cử vào Nội các và những vị trí chủ chốt khác trong một "chính quyền bị chi phối bởi giới tỷ phú và các tập đoàn lớn", theo lời mô tả của David Kass, Giám đốc điều hành tổ chức Americans for Tax Fairness.
O'Grady viết rằng: "Các tập đoàn trốn thuế chi mạnh tay cho hoạt động vận động hành lang và đóng góp tranh cử để đổi lấy thêm các ưu đãi thuế; những ưu đãi này lại tạo nguồn lực tài chính cho các hoạt động vận động chính trị tiếp theo nhằm gia tăng lợi nhuận doanh nghiệp—và vòng lặp này cứ thế tiếp diễn."
Để khắc phục tình trạng này, báo cáo khẳng định: "Quốc hội cần cấp thiết bãi bỏ các chính sách ưu đãi thuế mà Đảng Cộng hòa dành cho doanh nghiệp, chẳng hạn như khấu hao nhanh (bonus depreciation) và các khoản khấu trừ chi phí nghiên cứu và phát triển. Ngoài ra, thuế suất doanh nghiệp cần được nâng lên mức ít nhất là 35%—mức thuế từng được áp dụng trước khi đạo luật năm 2017 có hiệu lực."
"Các tập đoàn không nên được phép khấu trừ thuế đối với những khoản tiền thưởng trị giá hàng triệu đô la. Đồng thời, Quốc hội phải ngăn chặn các tập đoàn đa quốc gia trốn thuế bằng cách ghi nhận lợi nhuận tại các công ty con ở nước ngoài, thông qua việc áp dụng mức thuế suất ngang bằng nhau cho cả hoạt động trong nước và quốc tế," ấn phẩm này kết luận. "Với những cải cách này cùng các thay đổi khác đối với hệ thống thuế, đất nước chúng ta sẽ có nguồn thu dồi dào để tái đầu tư vào các cộng đồng dân cư và giúp mọi người trang trải cuộc sống dễ dàng hơn. Đã đến lúc đặt lợi ích của người dân lên trên lợi nhuận của các tập đoàn."
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình