Cuba công bố cải cách kinh tế theo mô hình của Trung Quốc và Việt Nam, mở cửa kinh tế, đón kiều bào về kinh doanh. Phản ứng trái chiều tại Nam Florida (thủ đô dân Cuba lưu vong): ủng hộ và chống đối
Cuba công bố cải cách kinh tế theo mô hình của Trung Quốc và Việt Nam. Theo tin từ thông tấn Đức DPA hôm Thứ Sáu 12/6/2026: Cuba đã công bố kế hoạch cải cách nền kinh tế theo hướng mô hình kinh tế thị trường xã hội chủ nghĩa của Trung Quốc và Việt Nam. Chủ tịch Nước Miguel Díaz-Canel cho biết việc mở cửa theo kế hoạch này sẽ cho phép khu vực tư nhân tham gia nhiều hơn, thay thế cho nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung vốn chịu sự kiểm soát chặt chẽ của nhà nước.
Các cải cách này vẫn cần sự phê chuẩn từ Bộ Chính trị Đảng Cộng sản và Quốc hội Cuba.
"Các biện pháp được đề xuất sẽ giúp giải quyết những mâu thuẫn tồn tại từ lâu giữa cơ chế kế hoạch hóa tập trung và các cơ chế tạo động lực phát triển," ông Díaz-Canel phát biểu trước báo giới vào thứ Sáu.
Ông cũng cho biết kế hoạch bao gồm những thay đổi trong lĩnh vực nông nghiệp và tái cơ cấu bộ máy nhà nước.
Ngoài ra, một số hoạt động kinh tế trước đây bị cấm đối với khu vực tư nhân sẽ được phép thực hiện trong tương lai, mặc dù ông không đưa ra thông tin chi tiết cụ thể.
Trong những tháng gần đây, chính phủ Mỹ đã gia tăng áp lực kinh tế lên Cuba thông qua hàng loạt biện pháp trừng phạt, nhằm thúc đẩy cải cách chính trị và kinh tế tại quốc đảo này.
Quan hệ giữa Washington và Havana đã trở nên căng thẳng kể từ cuộc cách mạng năm 1959 do Fidel Castro lãnh đạo.
.
Bản tin CBS Miami từ Hoa Kỳ đưa thêm chi tiết: Phản ứng trái chiều tại Nam Florida (thủ đô dân Mỹ Cuba) khi Cuba công bố cải cách kinh tế mới. Nhà lãnh đạo Cuba Miguel Díaz-Canel vừa công bố một gói cải cách kinh tế nhằm tự do hóa một số lĩnh vực trong nền kinh tế vốn chịu sự kiểm soát của nhà nước. Các biện pháp này bao gồm việc cho phép người Cuba ở nước ngoài đầu tư vào trong nước và tạo điều kiện để các doanh nghiệp nhà nước tiếp cận tốt hơn với thị trường ngoại tệ.
Các cải cách do chính phủ Cuba công bố trong tuần này được xem là chiến lược nhằm giải quyết cuộc khủng hoảng kinh tế đang ngày càng trầm trọng của đất nước. Tuy nhiên, cộng đồng người Cuba lưu vong tại Nam Florida lại tỏ ra không mấy hào hứng.
Trong bài phát biểu được truyền hình trực tiếp trên toàn quốc, ông Díaz-Canel mô tả các biện pháp này là một phần trong các ưu tiên nhằm đối phó với những khó khăn kinh tế mà ông cho là hệ quả từ các lệnh trừng phạt và chính sách của Mỹ dưới thời chính quyền Trump.
Trong số các thay đổi được công bố có kế hoạch trao quyền nhiều hơn cho chính quyền các địa phương trong việc ra quyết định, đơn giản hóa thủ tục thành lập doanh nghiệp và mở rộng cơ hội đầu tư, bao gồm cả cơ hội cho người Cuba đang sinh sống ở nước ngoài.
Tuy nhiên, một số nhà phân tích cho rằng các cải cách này đã quá muộn để giải quyết những vấn đề mang tính cấu trúc đang đè nặng lên nền kinh tế Cuba. "Việc nói rằng họ cởi mở với các cải cách kinh tế thực sự là quá ít và quá muộn," Richard Tapia, giáo sư khoa học chính trị và quan hệ quốc tế tại Miami Dade College, nhận định.
Ông Tapia tin rằng chính phủ Cuba đang cố gắng phát tín hiệu sẵn sàng đàm phán với Hoa Kỳ trong bối cảnh áp lực kinh tế ngày càng gia tăng.
"Việc Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đưa ra cáo buộc pháp lý đối với ông Raúl Castro vào tháng trước đã làm tăng thêm áp lực, thúc đẩy không chỉ các cải cách mà còn cả sự thay đổi chế độ," ông Tapia nói.
Trong khi ông Díaz-Canel coi các cải cách này là phản ứng trước lệnh cấm vận của Hoa Kỳ, những người chỉ trích lại cho rằng các biện pháp đó cũng là sự thừa nhận về những thách thức kinh tế nghiêm trọng mà hòn đảo đang đối mặt, bao gồm năng suất sụt giảm, tình trạng khan hiếm hàng hóa và dân số đang thu hẹp.
Tại nhà hàng Versailles ở khu Little Havana, phản ứng của cộng đồng người Mỹ gốc Cuba rất đa dạng, từ thái độ lạc quan thận trọng cho đến sự hoài nghi hoàn toàn.
"Điều này có thể tốt, mà cũng có thể xấu vì chưa ai biết trước được điều gì," bà Maria Ibarra, một cư dân Nam Florida, nhận định.
Những người khác cho biết họ sẵn sàng chờ đợi thêm trước khi đưa ra đánh giá, cho đến khi tác động của các cải cách trở nên rõ ràng hơn.
"Nếu đó là điều tốt cho người dân, chúng tôi sẽ nhiệt liệt hoan nghênh," bà Ibarra nói thêm.
Tuy nhiên, ông Ricardo Corrales, một cư dân Nam Florida khác, lại tin rằng chính phủ Cuba chỉ đang cố gắng câu giờ.
"Họ đang cạn kiệt nguồn lực, hết tiền và thiếu người hỗ trợ, vì vậy giải pháp tốt nhất cho họ là nhượng bộ đôi chút," ông Corrales nhận định.
Ông Tapia cũng đồng tình với quan điểm này, cho rằng Havana có thể đang hy vọng chờ đợi cho đến khi chính quyền hiện tại của Hoa Kỳ kết thúc nhiệm kỳ.
"Họ sẵn sàng chơi trò chờ đợi với chính quyền Trump, và tôi tin rằng Marco Rubio cùng chính quyền Trump không muốn tham gia vào trò chơi này," ông Tapia nói.
Ông nói thêm rằng chính sách hiện tại của Hoa Kỳ dường như tập trung vào việc khuyến khích những thay đổi chính trị sâu rộng hơn tại Cuba.
Liệu các cải cách này có đủ quan trọng để thay đổi mối quan hệ giữa Havana và Washington hay không vẫn còn là điều chưa chắc chắn. Tính đến tối thứ Tư, chính quyền Trump vẫn chưa đưa ra phản hồi công khai nào về thông báo của Cuba.
Hiện tại, các biện pháp được đề xuất đã khơi dậy những cuộc tranh luận ở cả hai phía eo biển Florida; những người ủng hộ coi đây là cơ hội tiềm năng cho tăng trưởng kinh tế, trong khi những người chỉ trích lại bác bỏ chúng, cho rằng đây chỉ là nỗ lực phút chót của chính phủ Cuba nhằm duy trì quyền lực giữa lúc hòn đảo đang trải qua một trong những cuộc khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng nhất trong nhiều thập niên.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình