Texas: Ứng viên Thượng viện Talarico ngợi ca Chúa với lời dạy kính Chúa, yêu người, và Chúa thì phi nam/phi nữ (vì vượt lên con người); Cộng Hòa nổi giận, chụp mũ Talarico đã phạm thánh khi dám nói Chúa giới tính thứ 3
.
Bài sau đây từ báo The Washington Post hôm Chủ Nhật 16/8/2026 nhan đề "Senate hopeful Talarico touts his faith. Texas Republicans call it blasphemy" (Ứng viên Thượng viện Talarico đề cao đức tin của mình; phe Cộng hòa tại Texas chụp mũ là phạm thượng) của Matthew Choi.
PLANO, Texas - Việc nhắc đến Chúa Jesus là chuyện khá thường thấy đối với các chính trị gia tranh cử tại Texas, nhưng thường không phải là thói quen của các đảng viên Dân chủ.
Dân biểu tiểu bang James Talarico (Dân Chủ) đang thay đổi kịch bản này khi công khai đề cao xuất thân từ một chủng viện Trưởng lão (Presbyterian) theo khuynh hướng cấp tiến của mình.
Đây là chiến lược đã góp phần thúc đẩy sự nghiệp chính trị của ông. Trước khi trở thành niềm hy vọng của đảng Dân chủ trong việc giành lại một ghế Thượng viện do đảng Cộng hòa nắm giữ tại Texas, vị dân biểu này thường viện dẫn Kinh Thánh để biện giải cho các quan điểm chính sách cấp tiến tại Nghị viện tiểu bang. Những bài phát biểu tại nghị trường và các bài giảng đạo trước đây về các vấn đề như phá thai, bình đẳng giới và sự đa dạng tôn giáo đã giúp ông tạo dựng được sức hút trực tuyến, làm nền tảng cho chiến dịch tranh cử vào Thượng viện.
Hiện tại, ông đang biến đức tin thành trọng tâm trong chiến dịch tranh cử của mình, kêu gọi cử tri rằng "đã đến lúc phải lật tung những chiếc bàn" và giành lại đức tin từ tay phe cánh hữu tôn giáo. Lời kêu gọi này ám chỉ câu chuyện trong Kinh Thánh về việc Chúa Jesus lật đổ các bàn của những kẻ buôn bán trục lợi ngay trong Đền thờ Jerusalem. Talarico tóm gọn thông điệp cốt lõi của mình trong hai điều răn của Kinh Thánh: Yêu mến Chúa và yêu thương người lân cận.
.
Những người ủng hộ cho rằng cách tiếp cận của Talarico có thể giúp thu hút các cử tri coi trọng đức tin tại tiểu bang lớn nhất thuộc "Vành đai Kinh Thánh" (Bible Belt) này. Tuy nhiên, những phát ngôn trước đây của Talarico về Kinh Thánh đã khiến một số cử tri theo đạo Tin Lành (phái Evangelical, Tin Lành Phúc Âm) phẫn nộ; việc công kích những bình luận này hiện đã trở thành một phần thường xuyên trong các bài diễn văn vận động tranh cử của đối thủ thuộc đảng Cộng hòa.
Thế là, có màn nhân danh Kinh Thánh để chụp mũ. "Trước hết, ông ấy nói rằng Chúa không thuộc giới tính nam hay nữ (nonbinary). Ông ấy còn nói: 'Tôi là Cơ Đốc nhân, nhưng tôi ghét Cơ Đốc giáo'. Có bao nhiêu Cơ Đốc nhân mà quý vị biết từng nói như vậy?" Bộ trưởng Tư pháp Texas Ken Paxton (thuộc đảng Cộng hòa) gần đây đã phát biểu trước đám đông người ủng hộ ở Bắc Texas. "Tôi chưa từng gặp ai như thế cả."
Talarico (Dân Chủ, 37 tuổi) và Paxton (Cộng Hòa, 63 tuổi - một tín đồ Tin Lành nhiệt thành và là đồng minh thân cận của ông Trump) đang bước vào một cuộc đua tổng tuyển cử đầy gay cấn, có thể đóng vai trò then chốt trong nỗ lực giành lại quyền kiểm soát Thượng viện của đảng Dân chủ. Texas đã không bầu chọn một thượng nghị sĩ Dân chủ nào trong gần bốn thập niên qua, nhưng đảng Dân chủ vẫn lạc quan nhờ khả năng gây quỹ ấn tượng và thông điệp tranh cử mới mẻ của Talarico, cũng như những bê bối cá nhân và pháp lý trong quá khứ của Paxton. Các cuộc thăm dò dư luận cho thấy hai ứng cử viên đang bám đuổi sít sao trong nhiều tuần qua.
.
Dân biểu Christian Menefee (đảng Dân chủ, Texas) – một người ủng hộ Talarico và lớn lên trong môi trường nhà thờ Baptist cũng như các hội thánh độc lập – cho rằng việc khơi dậy niềm tin tôn giáo có thể là yếu tố then chốt giúp đảng Dân chủ chấm dứt chuỗi thất bại kéo dài. Theo ông Menefee, sự cởi mở của Talarico về đức tin có thể thu hút những cử tri Cơ đốc giáo – những người trước đây thường bỏ phiếu cho đảng Cộng hòa vì chưa từng thấy đảng Dân chủ công khai đề cập đến đức tin của họ.
"Ngay từ khi James mới xuất hiện trên chính trường – thậm chí trước cả cuộc đua này – lúc ông ấy lồng ghép những lời dạy trong Kinh Thánh vào các lập luận phản đối dự luật tại cơ quan lập pháp tiểu bang, mọi người đã lập tức chú ý," Menefee nói. "Bất cứ ai cho rằng yếu tố này sẽ không đóng vai trò gì trong cuộc bầu cử này thì hẳn là chưa dành nhiều thời gian tìm hiểu về Texas."
Brooke Kemp, một giáo viên đến từ Arlington, Texas, cho biết bà đồng cảm với việc Talarico chú trọng vào những lời dạy trong Kinh Thánh về sự quan tâm đến người khác, thay vì tập trung vào các vấn đề văn hóa vốn thường là động lực thúc đẩy phe cánh hữu theo tôn giáo tại tiểu bang này.
"Ông ấy đã đi đúng hướng," bà Kemp nhận định. "Tôi chỉ đang thực hành những điều mà Chúa Jesus đã dạy là nền tảng đức tin của người theo hệ phái Giám lý (Methodist): yêu thương người lân cận và quan tâm đến người khác."
.
Tuy nhiên, những người theo phái Tin Lành bảo thủ đã bày tỏ sự bất bình trước việc Talarico sử dụng các đoạn Kinh Thánh để biện minh cho những quan điểm mà họ coi là sai trái về mặt đạo đức.
Trước đây, Talarico từng viện dẫn sự kiện Truyền tin (khi Tổng lãnh thiên thần Gabriel báo tin cho Đức Mẹ Maria rằng bà sẽ mang thai Chúa Jesus) để biện minh cho quyền phá thai. Khi tham gia chương trình podcast "Joe Rogan Experience", Talarico cho rằng Chúa đã hỏi ý kiến và chờ sự đồng thuận của Đức Mẹ Maria trước khi bà mang thai Chúa Jesus.
Ông cũng từng phát biểu trong một phiên tranh luận tại cơ quan lập pháp năm 2021 rằng "Chúa là đấng phi nhị nguyên giới" (nonbinary) khi phản đối dự luật cấm trẻ em chuyển giới tham gia các môn thể thao phù hợp với giới tính mà các em tự xác định. Ngoài ra, vào năm 2021, Talarico từng tuyên bố mình là một tín đồ Cơ đốc giáo nhưng lại "ghét Cơ đốc giáo"; đây là cách ông bày tỏ sự thất vọng đối với một số bộ phận trong các tổ chức tôn giáo đang cổ xúy chủ nghĩa dân tộc Cơ đốc giáo tách rời khỏi những lời dạy thực sự của Chúa Jesus. "Đó là hành động phạm thượng," Dân Biểu tiểu bang thuộc đảng Cộng hòa Matt Shaheen – đồng thời là một chấp sự tại Nhà thờ Baptist Prestonwood đầy ảnh hưởng – nhận định. Ông Shaheen bác bỏ ý tưởng cho rằng Talarico có thể thuyết phục các tín đồ Tin Lành chuyển sang bỏ phiếu cho đảng Dân chủ, coi đó là suy nghĩ "ngây thơ"; ông cho rằng việc chứng kiến đức tin của mình bị diễn giải sai lệch "có lẽ chỉ khiến các tín đồ Tin Lành thêm bất bình mà thôi".
.
Talarico thừa nhận rằng những quan điểm cấp tiến của mình – đặc biệt là lập trường về vấn đề phá thai – khiến ông có quan điểm trái ngược với nhiều cử tri có đức tin. Tuy nhiên, ông khẳng định những bất đồng đó không nên ngăn cản đảng Dân chủ xây dựng liên minh với những cử tri chịu sự chi phối của chính các nguyên tắc Kinh Thánh vốn cũng là nền tảng cho chiến dịch tranh cử của ông.
"Những người có thiện chí vẫn có thể đi đến những kết luận đạo đức khác nhau," Talarico chia sẻ trong một chương trình podcast vào mùa xuân năm ngoái. Ông lưu ý rằng dù Giáo hoàng Francis và Giáo hoàng Leo XIV có quan điểm trái ngược với ông về vấn đề phá thai, ông vẫn coi họ là những tấm gương sáng về mặt tâm linh.
Ông cũng đã rút lại một số phát ngôn gây tranh cãi nhất của mình, bày tỏ sự hối tiếc về những bình luận mà ông thừa nhận là có thể gây cảm giác "ngượng ngùng" (cringy). Ông giải thích với CBS News rằng việc gọi Chúa là "phi nhị nguyên giới" (nonbinary) là để nhấn mạnh rằng Chúa không thể bị đóng khung trong các khái niệm của con người; đồng thời, ông dẫn chứng đoạn Kinh Thánh Galati 3:28, khẳng định mọi người đều bình đẳng trước mặt Chúa, bất kể quốc tịch, giới tính hay tầng lớp xã hội.
.
Những quan điểm trái chiều về Talarico phần nào xuất phát từ sự khác biệt giữa dòng Tin Lành chính thống (mainline Protestantism) mà ông theo đuổi và dòng Tin Lành Phúc âm (evangelical Christianity) – nhóm chiếm đa số trong số các cử tri Cơ Đốc giáo tại Texas.
Các tín đồ Tin Lành chính thống thường coi đức tin là một phần của bối cảnh tôn giáo và xã hội đa dạng, có khả năng thích ứng với nhu cầu của cộng đồng mà họ phục vụ. Ngược lại, những người theo đạo Tin Lành Phúc âm chỉ công nhận một con đường cứu rỗi duy nhất – thông qua Chúa Jesus – và tin vào tính tuyệt đối chính xác của từng câu chữ trong Kinh Thánh.
Theo Trung tâm Nghiên cứu Pew, khoảng 67% người trưởng thành tại Texas tự nhận là tín đồ Cơ Đốc giáo; trong đó, khoảng 27% theo dòng Tin Lành Phúc âm, so với chỉ 10% theo dòng Tin Lành chính thống. Người Công giáo chiếm khoảng 22% dân số trưởng thành tại Texas, trở thành giáo phái lớn thứ hai trong tiểu bang.
Cử tri theo đạo Tin Lành Phúc âm luôn là lực lượng ủng hộ trung thành nhất của Đảng Cộng hòa. Theo Pew, gần 70% người da trắng theo đạo Tin Lành Phúc âm trên toàn quốc tán thành cách điều hành của Tổng thống Donald Trump.
.
Paxton là một tín đồ Tin Lành Phúc âm và thường xuyên nhắc đến đức tin như động lực chính cho các quan điểm bảo thủ của mình trong suốt thời gian đương nhiệm.
Ông và vợ từng là thành viên lâu năm của Nhà thờ Baptist Prestonwood – một tổ chức có tầm ảnh hưởng lớn; ông cũng từng làm việc tại trung tâm chăm sóc thai sản và gia đình của nhà thờ này, nơi hỗ trợ phụ nữ nhưng đồng thời khuyến khích họ không phá thai. Ông cũng từng đặt câu hỏi về tính hợp hiến của nguyên tắc tách biệt giữa nhà thờ và nhà nước, đồng thời kêu gọi khuyến khích học sinh trường công lập cầu nguyện và đọc Kinh Thánh ngay tại trường.
"Đức tin là kim chỉ nam cho cuộc đời tôi, vì vậy nó chi phối mọi hành động của tôi. Tôi hy vọng rằng nó cũng định hướng cách tôi đối xử với mọi người," Paxton chia sẻ. "Tôi hy vọng rằng khi đảm nhiệm chức vụ, tôi luôn cân nhắc điều gì là tốt nhất cho cử tri của mình; suy cho cùng, tôi ở đây để đại diện cho những người hàng xóm và làm những điều tốt đẹp nhất cho họ, bởi đó là điều mà đức tin đòi hỏi tôi phải thực hiện."
.
Tuy nhiên, ông Paxton cũng vướng vào những bê bối cá nhân đi ngược lại giáo lý nhà thờ. Những vụ việc này bao gồm hàng loạt rắc rối pháp lý, trong đó có cáo buộc tham nhũng liên quan đến một mối quan hệ ngoài luồng – nguyên nhân dẫn đến việc ông bị Hạ viện Texas luận tội (sau đó ông được Thượng viện tuyên trắng án). Ông Paxton và vợ, Thượng nghị sĩ tiểu bang Angela Paxton, đã ly hôn vào tháng 7 năm ngoái do cáo buộc ngoại tình.
Bà Angela Paxton đã viện dẫn "cơ sở Kinh Thánh" cho việc ly thân khi viết trên mạng xã hội: "Tôi tin rằng hôn nhân là một giao ước thiêng liêng và tôi đã thành tâm nỗ lực hàn gắn. Tuy nhiên, trước những sự thật mới được phơi bày gần đây, tôi không cho rằng việc tiếp tục cuộc hôn nhân này là tôn vinh Chúa hay thể hiện tình yêu thương đối với bản thân, các con tôi hoặc ông Ken."
Ông Ken Paxton hiện không còn đến Nhà thờ Baptist Prestonwood – một nhà thờ quy mô lớn ở Bắc Texas nơi vợ chồng ông từng cùng nhau sinh hoạt trong nhiều năm. Khi được hỏi hiện ông Paxton đi lễ ở đâu, ban vận động tranh cử của ông đã phản hồi bằng văn bản: "Bộ trưởng Tư pháp thường xuyên tham gia lễ thờ phượng tại các nhà thờ thuộc nhiều cộng đồng trên khắp tiểu bang. Hiện tại, trọng tâm của chúng tôi là tiếp cận người dân Texas ngay tại nơi họ sinh sống và ghé thăm các nhà thờ trên toàn tiểu bang trong hành trình công tác của ông."
Một số người ủng hộ ông Paxton thuộc phái Tin Lành (evangelical) cho rằng việc tha thứ cho những sai lầm nhất thời trong cách hành xử dễ dàng hơn nhiều so với việc bỏ qua những bất đồng căn bản về giáo lý.
"Tôi tự nhủ: 'Nếu không nhờ ân điển của Chúa, có lẽ tôi cũng đã sa ngã như vậy'. Chẳng ai là người không có quá khứ cả," bà Jennie Evans – một tín đồ Cơ Đốc giáo không thuộc giáo phái cụ thể nào và là người ủng hộ ông Paxton đến từ Dallas – chia sẻ. Bà phản ánh niềm tin cốt lõi của phái Tin Lành rằng mọi con người đều bình đẳng trong tội lỗi và đều cần được cứu rỗi. Bà Evans cho rằng bất kỳ nhà lãnh đạo đắc cử nào cũng từng có những khiếm khuyết cá nhân, nhưng bà cảm thấy các giá trị cốt lõi của ông Paxton vẫn tương đồng với quan điểm của mình, trong khi điều này không đúng với ông Talarico.
Khi được hỏi về cách hành xử trong quá khứ của ông Paxton, bà Shannon Markle – một người ủng hộ khác thuộc phái Tin Lành đến từ Dallas – đã trích dẫn các đoạn trong sách Rô-ma và II Cô-rinh-tô rồi nói: "Chẳng có ai tranh cử chức vụ mà lại là một vị thánh cả. Không một ai. Tất cả chúng ta chỉ là những chiếc bình bằng đất sét. Mỗi người trong chúng ta đều đã phạm tội và thiếu hụt sự vinh hiển của Đức Chúa Trời." Tuy nhiên, khi được hỏi về cách diễn giải Kinh Thánh của Talarico, bà tỏ ra không mấy cởi mở.
"Tôi cho rằng điều đó thật phạm thượng. Tôi nghĩ ông ta là kẻ thiếu hiểu biết. Nhưng tôi tin chắc rằng ông ta sẽ phải chịu sự phán xét," bà Markle nói. "Tất cả chúng ta đều sẽ như vậy."
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình