Hôm nay,  

No Kings – Không Có Vua: Từ Khát Vọng Dân Chủ Đến Tinh Thần Hòa Bình Và Vô Ngã // No Kings: From The Aspiration For Democracy To The Spirit Of Peace And Non-self

22/10/202615:51:00(Xem: 391)
blank

NO KINGS – KHÔNG CÓ VUA:

TỪ KHÁT VỌNG DÂN CHỦ ĐẾN TINH THẦN HÒA BÌNH VÀ VÔ NGÃ

Tác giả: Thích Thiện Trí
 

Khẩu hiệu “No Kings” (Không có vua) xuất hiện trong các cuộc tuần hành tại Hoa Kỳ không chỉ thể hiện khát vọng bảo vệ dân chủ mà còn gợi mở những suy ngẫm về giới hạn của quyền lực, trách nhiệm cộng đồng và tinh thần hòa bình dưới góc nhìn Phật giáo.

1. “No Kings” – Tiếng nói vì dân chủ

Chiều ngày 18/10, khi lướt Facebook, tôi tình cờ nhìn thấy hình ảnh Giáo sư William Thiele tham gia một cuộc tuần hành tại Hoa Kỳ. Trên huy hiệu của ông có dòng chữ “No Kings” – nghĩa là “Không có vua”. Tôi nhắn tin hỏi thăm và được ông chia sẻ lý do tham gia hoạt động này.

Theo Giáo sư William, cuộc tuần hành nhằm phản đối những hành động mà ông cho là đe dọa các nguyên tắc dân chủ tại Hoa Kỳ. Đối với ông, “No Kings” thể hiện mong muốn ngăn chặn sự tập trung quyền lực quá mức vào một cá nhân, đồng thời bảo vệ quyền tham gia quyết định vận mệnh đất nước của người dân.

Hoa Kỳ được thành lập năm 1776 sau cuộc đấu tranh giành độc lập khỏi sự cai trị của Vương quốc Anh. Tinh thần cộng hòa của quốc gia này đặt nền tảng trên nguyên tắc quyền lực nhà nước được tổ chức theo hiến pháp và chịu sự kiểm soát của các thiết chế chính trị, thay vì thuộc về một vị vua.

Từ chia sẻ của Giáo sư William, tôi nhận ra rằng đằng sau khẩu hiệu “No Kings” là những câu hỏi có ý nghĩa rộng hơn: Quyền lực cần được giới hạn như thế nào? Người lãnh đạo phải chịu trách nhiệm ra sao? Và làm thế nào để bảo đảm tiếng nói của người dân được tôn trọng?

Để hiểu rõ hơn câu chuyện này, tôi muốn chia sẻ đôi nét về mối quan hệ giữa mình và Giáo sư William, cũng như những suy ngẫm mà cuộc trao đổi đã gợi mở.

2. Đối thoại liên tôn giáo và trách nhiệm công dân

Tôi và Giáo sư William Thiele từng có cơ hội giảng dạy cùng nhau tại Đại học Loyola, thành phố New Orleans, bang Louisiana.

Mùa thu năm 2019, khi được mời giảng dạy lớp Thiền tập Phật giáo dành cho sinh viên bậc cử nhân, tôi đã cộng tác với ông trong một khóa học kéo dài 16 tuần. Trong khi tôi chia sẻ về thiền tập Phật giáo, Giáo sư William phụ trách nội dung thực hành tâm từ bi theo truyền thống Kitô giáo.

Sự kết hợp này tạo cơ hội để sinh viên tìm hiểu những truyền thống tâm linh khác nhau, đồng thời nhận ra giá trị của đối thoại và sự tôn trọng khác biệt.

Sau đó, chúng tôi còn cùng tham gia một số chương trình thiền tập, giáo dục và giao lưu văn hóa. Dù không còn sống tại Louisiana, chúng tôi vẫn giữ liên lạc và trao đổi về những vấn đề cùng quan tâm.

Tôi trân trọng tình thân ấy, nhưng cũng hiểu rằng sự gần gũi giữa hai người không đòi hỏi phải có cùng quan điểm chính trị. Là một tu sĩ Phật giáo, điều tôi hướng đến trước hết là phụng sự con người bằng tinh thần từ bi, giúp mọi người phát triển chánh niệm và nuôi dưỡng đời sống an lạc.

Trong thư gửi tôi, Giáo sư William bày tỏ quan ngại về cách sử dụng quyền lực hành pháp của Tổng thống Donald Trump. Ông đề cập đến một số vấn đề liên quan đến Iran, Venezuela, cuộc xung đột Nga – Ukraine, Canada và Greenland, đồng thời cho rằng người lãnh đạo không nên hành động như thể mình có quyền quyết định mọi việc mà không cần sự giám sát thích đáng.

Đây là quan điểm cá nhân của Giáo sư William và cũng là lý do ông tham gia các cuộc tuần hành ôn hòa nhằm bảo vệ dân chủ, phản đối sự tập trung quyền lực quá mức và bày tỏ mong muốn hòa bình.

Điều khiến tôi suy ngẫm là mối liên hệ giữa trách nhiệm công dân và đời sống tâm linh. Việc thực hành thiền định, nuôi dưỡng tâm từ bi không nhất thiết khiến con người đứng ngoài những vấn đề xã hội. Ngược lại, nếu được thực hành đúng đắn, những giá trị ấy có thể giúp chúng ta tham gia đời sống cộng đồng với sự bình tĩnh, sáng suốt và tinh thần trách nhiệm.

3. Vô thường, duyên khởi và giới hạn của quyền lực

Trong giáo lý Phật giáo, vô thường nhắc nhở chúng ta rằng mọi sự vật, hiện tượng đều vận động và thay đổi. Sự chuyển biến của bốn mùa là một biểu hiện gần gũi: sau những ngày hè nóng bức, mùa thu đem đến không khí dịu mát; mùa đông rồi cũng qua đi để nhường chỗ cho mùa xuân.

Đi cùng với vô thường là giáo lý duyên khởi, được khái quát qua nguyên lý: “Cái này có nên cái kia có; cái này sinh nên cái kia sinh”.

Mọi sự vật đều hình thành trong mối quan hệ với những điều kiện và yếu tố khác. Không có gì tồn tại hoàn toàn độc lập, cũng không có cá nhân nào có thể tự mình quyết định toàn bộ sự vận hành của thế giới.

Từ góc nhìn ấy, con người cần nhận thức rõ giới hạn của quyền lực cá nhân. Dù có địa vị, tài năng hay quyền hạn đến đâu, mỗi người vẫn sống trong mạng lưới quan hệ với cộng đồng và xã hội, đồng thời chịu tác động của nhiều điều kiện khách quan.

Tôi không cho rằng giáo lý vô thường và duyên khởi có thể trực tiếp giải thích mọi vấn đề chính trị. Tuy nhiên, những giáo lý này giúp chúng ta suy ngẫm về cách nhìn nhận bản thân, người khác và vị trí của mình trong cộng đồng.

Nếu hiểu rằng mọi sự vật đều liên hệ với nhau, chúng ta có thể bớt tuyệt đối hóa ý chí cá nhân, biết lắng nghe những quan điểm khác biệt và thận trọng hơn trước những quyết định ảnh hưởng đến nhiều người.

Trong thư, Giáo sư William cũng liên hệ tinh thần “No Kings” với khái niệm vô ngã trong Phật giáo. Theo ông, khi nhận ra sự gắn kết giữa bản thân với những người khác và với muôn loài, con người sẽ có thêm lý do để lựa chọn hòa bình thay vì chiến tranh.

Dẫu vậy, “No Kings” và “vô ngã” là hai khái niệm thuộc những hệ quy chiếu khác nhau. Một bên là khẩu hiệu chính trị gắn với khát vọng bảo vệ các nguyên tắc dân chủ; bên kia là giáo lý Phật giáo hướng con người đến sự quán chiếu về cái tôi và bản chất của sự tồn tại.

Sự tương đồng, nếu có, nên được tìm thấy trong những giá trị nhân văn mà hai khái niệm gợi mở, chứ không phải trong việc đồng nhất chúng.

4. Từ lịch sử Việt Nam đến bài học về lòng dân

Khi còn học tại Học viện Phật giáo Việt Nam giai đoạn 1997–2001, tôi từng được tìm hiểu về cuộc đời và sự nghiệp của vua Trần Nhân Tông (1258–1308).

Là vị vua thứ ba của triều Trần, ông có vai trò quan trọng trong lịch sử dân tộc, đặc biệt trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên – Mông vào thế kỷ XIII. Sau khi nhường ngôi cho con trai là Trần Anh Tông, ông xuất gia tu hành và trở thành người sáng lập Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử. Hậu thế tôn xưng ông là Phật hoàng Trần Nhân Tông.

Nhắc đến triều Trần, người Việt Nam thường nhớ đến tinh thần đoàn kết toàn dân trong các cuộc kháng chiến chống ngoại xâm. Hội nghị Diên Hồng là biểu tượng tiêu biểu cho tinh thần ấy, khi triều đình tham khảo ý kiến các bô lão trước nguy cơ quân Nguyên – Mông xâm lược.

Giá trị của câu chuyện không chỉ nằm ở quyết tâm bảo vệ đất nước mà còn ở sự gắn bó giữa triều đình và nhân dân.

Từ lịch sử ấy, tôi liên tưởng đến một nguyên tắc có ý nghĩa lâu dài: người nắm giữ quyền lực cần biết lắng nghe những người chịu ảnh hưởng từ các quyết định của mình.

Dĩ nhiên, thể chế quân chủ thời Trần và nền dân chủ hiện đại của Hoa Kỳ thuộc những bối cảnh lịch sử khác nhau, không thể đồng nhất. Tuy nhiên, tinh thần coi trọng lòng dân và sự đồng thuận của cộng đồng vẫn là bài học đáng suy ngẫm.

Một nhà lãnh đạo có trách nhiệm không chỉ cần năng lực đưa ra quyết định mà còn phải ý thức rằng quyền lực luôn đi cùng trách nhiệm đối với người dân.

Đối với tôi, tinh thần lấy dân làm gốc vẫn còn nguyên ý nghĩa trong xã hội hôm nay, khi các quốc gia phải đối diện với nhiều vấn đề liên quan đến hòa bình, an ninh và quyền con người.

5. Bát Chánh Đạo và tinh thần đối thoại

Trong hơn hai thập niên sinh sống tại Hoa Kỳ, tôi có cơ hội học tập, giảng dạy thiền Phật giáo và tham gia các hoạt động giao lưu văn hóa, tôn giáo. Những trải nghiệm ấy giúp tôi hiểu thêm về một xã hội đa sắc tộc, đa tôn giáo, nơi những người có niềm tin và quan điểm khác nhau có thể gặp gỡ, học hỏi và cùng làm việc.

Tôi trân trọng cơ hội được tìm hiểu các truyền thống tôn giáo khác. Đối với một tu sĩ Phật giáo, việc học hỏi không làm mất đi căn tính của mình, mà có thể mở rộng hiểu biết và nuôi dưỡng thái độ tôn trọng người khác.

Tuy nhiên, những trải nghiệm tích cực của cá nhân không có nghĩa xã hội không tồn tại những bất cập. Thời gian gần đây, các chính sách nhập cư và hoạt động trục xuất tại Hoa Kỳ đã gây lo ngại trong một bộ phận cộng đồng người nhập cư, trong đó có người Việt Nam. Mỗi trường hợp có hoàn cảnh và căn cứ pháp lý riêng, cần được nhìn nhận dựa trên thông tin cụ thể.

Theo tôi, giá trị của một quốc gia không chỉ được đánh giá qua kinh tế, giáo dục hay thành tựu khoa học, mà còn qua cách xã hội đối xử với con người, bảo vệ các quyền cơ bản và tạo điều kiện để mọi người sống với phẩm giá của mình.

Tự do, trách nhiệm và lòng nhân ái vì thế cần được nhìn nhận trong mối liên hệ với nhau.

Từ cuộc trao đổi với Giáo sư William, tôi liên tưởng đến Bát Chánh Đạo – con đường thực hành gồm tám yếu tố: Chánh kiến, Chánh tư duy, Chánh ngữ, Chánh nghiệp, Chánh mạng, Chánh tinh tấn, Chánh niệm và Chánh định.

Bát Chánh Đạo không chỉ là hệ thống giáo lý để nghiên cứu mà còn là phương pháp thực hành trong đời sống hằng ngày. Chánh kiến giúp chúng ta nhận thức đúng đắn; Chánh ngữ nhắc nhở con người thận trọng trong lời nói; Chánh nghiệp hướng đến những hành động chân chính. Chánh niệm và Chánh định góp phần nuôi dưỡng sự tỉnh thức, tập trung và ổn định nội tâm.

Từ những nguyên tắc ấy, tôi cho rằng việc tham gia các hoạt động xã hội hay bày tỏ quan điểm chính trị cũng cần đi cùng tinh thần trách nhiệm, sự tỉnh thức và lòng tôn trọng con người.

Bày tỏ quan điểm không nhất thiết dẫn đến đối đầu. Bất đồng không đồng nghĩa với thù địch. Bảo vệ những giá trị mình tin tưởng cũng không có nghĩa là phủ nhận phẩm giá của người có suy nghĩ khác biệt.

Một xã hội hòa bình không nhất thiết là nơi mọi người đều có cùng quan điểm, mà là nơi những bất đồng được giải quyết bằng đối thoại, tôn trọng pháp luật và hạn chế tối đa những tổn hại không cần thiết.

6. Hòa bình bắt đầu từ khả năng lắng nghe

Nhìn lại hình ảnh Giáo sư William Thiele tham gia tuần hành cùng đông đảo người dân, tôi nhận ra rằng đời sống tâm linh và trách nhiệm công dân không nhất thiết đối lập nhau.

Điều quan trọng là mỗi người biết tiếp cận những vấn đề xã hội bằng thái độ bình tĩnh, sáng suốt và có trách nhiệm; đồng thời không vội vàng đồng nhất các khẩu hiệu chính trị với những khái niệm tôn giáo.

Cuộc trao đổi với Giáo sư William giúp tôi có thêm góc nhìn về mối liên hệ giữa dân chủ, quyền lực, hòa bình và tinh thần vô ngã. Dù xuất phát từ những hệ tư tưởng khác nhau, chúng ta vẫn có thể tìm thấy điểm chung trong mong muốn bảo vệ phẩm giá con người và xây dựng một xã hội tốt đẹp hơn.

Những vấn đề lớn của xã hội không thể chỉ được giải quyết bằng ý chí của một cá nhân. Chúng đòi hỏi sự tham gia, trách nhiệm và thiện chí của nhiều người.

Cũng như trong đời sống tu tập, muốn hiểu một người, trước hết chúng ta cần học cách lắng nghe. Muốn giải quyết bất đồng, chúng ta cần nhìn nhận vấn đề từ nhiều phía. Và muốn xây dựng hòa bình, chúng ta không thể chỉ nói về hòa bình mà còn phải thực hành nó trong suy nghĩ, lời nói và hành động hằng ngày.

Tôi chợt nhớ đến một lời dạy quen thuộc trong nhà thiền: “Tâm bình thì thế giới bình.”

Giữa những biến động của xã hội hiện đại, điều con người cần không chỉ là những cuộc tranh luận về quyền lực hay những tuyên bố về hòa bình, mà còn là khả năng nhìn lại chính mình, nhận diện định kiến và đối thoại bằng sự tỉnh thức.

Khi biết lắng nghe, chúng ta có cơ hội hiểu nhau hơn. Khi hiểu nhau, chúng ta có thể nuôi dưỡng lòng thương. Và khi lòng thương được thể hiện qua hành động, hòa bình sẽ không còn chỉ là một ước vọng xa vời.

Tôi xin gửi đến tất cả mọi người lời nguyện cầu bình an của người con Phật:

Nguyện ngày an lành, đêm an lành,
Đêm ngày sáu thời đều an lành.
Tất cả các thời đều an lành,
Xin nguyện từ bi thường gia hộ.

Namo Buddhaya.

blank

 blank

blankblank 

NO KINGS: FROM THE ASPIRATION FOR DEMOCRACY TO THE SPIRIT OF PEACE AND NON-SELF

By Venerable Thích Thiện Trí
 

The slogan “No Kings,” seen at demonstrations across the United States, expresses not only the aspiration to safeguard democracy but also invites deeper reflection on the limits of power, communal responsibility, and the spirit of peace from a Buddhist perspective.

1. “No Kings” – A Voice for Democracy

On the afternoon of October 18, while browsing Facebook, I happened to come across a photograph of Professor William Thiele participating in a demonstration in the United States. On his badge were the words “No Kings.” I sent him a message to ask about his participation, and he shared with me his reasons for joining the demonstration.

According to Professor William, the demonstration was intended to protest actions that he believes threaten democratic principles in the United States. For him, “No Kings” expresses the desire to prevent excessive concentration of power in the hands of a single individual while protecting the people's right to participate in determining the future of their country.

The United States was founded in 1776 following its struggle for independence from British rule. The nation's republican tradition is grounded in the principle that governmental power must be organized under a constitution and subject to checks and balances through political institutions, rather than vested in a monarch.

Through Professor William's account, I came to realize that behind the slogan “No Kings” lie broader questions: How should power be limited? How should leaders be held accountable? And how can we ensure that the voices of the people are respected?

To better understand this issue, I would like to share a little about my relationship with Professor William and the reflections our conversation inspired.

2. Interfaith Dialogue and Civic Responsibility

Professor William Thiele and I once had the opportunity to teach together at Loyola University in New Orleans, Louisiana.

In the fall of 2019, when I was invited to teach a Buddhist meditation course for undergraduate students, I collaborated with him on a sixteen-week course. While I introduced students to Buddhist meditation, Professor William was responsible for teaching the practice of loving-kindness and compassion from the Christian tradition.

This collaboration provided students with an opportunity to explore different spiritual traditions while recognizing the value of dialogue and respect for differences.

Later, we participated together in several meditation, educational, and cultural exchange programs. Although we no longer live in Louisiana, we have remained in contact and continued exchanging views on issues of mutual interest.

I cherish this friendship, but I also understand that a close relationship between two people does not require them to share the same political views. As a Buddhist monk, my foremost aspiration is to serve humanity through compassion, helping people cultivate mindfulness and nurture a peaceful and wholesome life.

In his letter to me, Professor William expressed concern about President Donald Trump's use of executive power. He mentioned several issues involving Iran, Venezuela, the Russia–Ukraine conflict, Canada, and Greenland. He also argued that a leader should not act as though he has the authority to decide everything without appropriate oversight.

These are Professor William's personal views and are among the reasons he participates in peaceful demonstrations to defend democracy, oppose excessive concentrations of power, and express his aspiration for peace.

What prompted me to reflect more deeply was the connection between civic responsibility and spiritual life. The practice of meditation and the cultivation of loving-kindness and compassion do not necessarily require people to stand apart from social issues. On the contrary, when practiced properly, these values can help us participate in community life with calmness, clarity, and a sense of responsibility.

3. Impermanence, Dependent Origination, and the Limits of Power

In Buddhist teachings, impermanence reminds us that all things and phenomena are constantly changing. The changing seasons offer a familiar illustration: after the hot days of summer, autumn brings cooler and gentler weather; winter, too, eventually passes, making way for spring.

Closely related to impermanence is the Buddhist teaching of dependent origination, which is commonly expressed through the principle: “When this exists, that exists; when this arises, that arises.”

Everything comes into being through its relationship with other conditions and factors. Nothing exists entirely independently, and no individual can single-handedly determine the course of everything in the world.

From this perspective, people need to recognize the limits of individual power. Regardless of their status, abilities, or authority, everyone lives within a network of relationships with the community and society and is influenced by numerous objective conditions.

I do not believe that the Buddhist teachings of impermanence and dependent origination can directly explain every political issue. Nevertheless, these teachings encourage us to reflect on how we perceive ourselves, others, and our place within the community.

When we understand that everything is interconnected, we may become less inclined to regard our own will as absolute, more willing to listen to differing perspectives, and more cautious when making decisions that affect many people.

In his letter, Professor William also connected the spirit of “No Kings” with the Buddhist concept of non-self. In his view, when people recognize their interconnectedness with others and with all living beings, they gain further reasons to choose peace over war.

Nevertheless, “No Kings” and “non-self” belong to different conceptual frameworks. The former is a political slogan associated with the aspiration to protect democratic principles, while the latter is a Buddhist teaching that guides people to contemplate the self and the nature of existence.

Any similarities between the two should be found in the humanistic values they evoke, rather than in treating them as identical concepts.

4. From Vietnamese History to the Lesson of the People's Will

When I was studying at the Vietnam Buddhist Academy from 1997 to 2001, I learned about the life and achievements of King Trần Nhân Tông (1258–1308).

As the third king of the Trần Dynasty, he played an important role in Vietnamese history, particularly during the resistance against the Mongol invasions in the thirteenth century. After abdicating in favor of his son, Trần Anh Tông, he renounced the throne to pursue religious practice and became the founder of the Trúc Lâm Yên Tử Zen tradition. Later generations honored him with the title “Buddha King Trần Nhân Tông.”

When Vietnamese people recall the Trần Dynasty, they often remember the spirit of national unity during the resistance against foreign invasions. The Diên Hồng Conference stands as a notable symbol of this spirit, when the royal court consulted the opinions of respected elders in the face of the impending Mongol invasion.

The significance of this historical event lies not only in the determination to defend the country but also in the close relationship between the royal court and the people.

Reflecting on this history, I am reminded of a principle of enduring significance: those who hold power must be willing to listen to the people affected by their decisions.

Of course, the monarchy of the Trần Dynasty and modern American democracy emerged from different historical contexts and cannot be equated. Nevertheless, the principle of placing the people at the center and valuing community consensus remains a lesson worth contemplating.

A responsible leader needs not only the ability to make decisions but also the awareness that power always entails responsibility toward the people.

For me, the principle of placing the people at the foundation of governance remains deeply relevant today, as nations confront numerous challenges involving peace, security, and human rights.

5. The Noble Eightfold Path and the Spirit of Dialogue

During more than two decades of living in the United States, I have had opportunities to study, teach Buddhist meditation, and participate in cultural and religious exchange activities. These experiences have helped me gain a deeper understanding of a multiracial and multireligious society, where people with different beliefs and perspectives can meet, learn from one another, and work together.

I value the opportunity to learn about other religious traditions. For a Buddhist monk, learning from others does not diminish one's own identity; rather, it can broaden one's understanding and nurture respect for others.

However, positive personal experiences do not mean that society is free from shortcomings. In recent times, immigration policies and deportation practices in the United States have raised concerns among some immigrant communities, including Vietnamese Americans. Each case has its own circumstances and legal grounds and should be considered on the basis of specific information.

In my view, a nation's worth should be measured not only by its economy, education, or scientific achievements, but also by how its society treats people, protects fundamental rights, and enables everyone to live with dignity.

Freedom, responsibility, and compassion must therefore be understood in relation to one another.

Reflecting on my conversation with Professor William, I am reminded of the Noble Eightfold Path, the Buddhist path of practice consisting of eight factors: Right View, Right Intention, Right Speech, Right Action, Right Livelihood, Right Effort, Right Mindfulness, and Right Concentration.

The Noble Eightfold Path is not merely a system of teachings to be studied; it is also a practical approach to everyday life. Right View helps us develop a correct understanding of things; Right Speech reminds us to be mindful of our words; and Right Action guides us toward ethical conduct. Right Mindfulness and Right Concentration help cultivate awareness, focus, and inner stability.

In light of these principles, I believe that participation in social activities and the expression of political views should also be accompanied by responsibility, mindfulness, and respect for human beings.

Expressing one's views does not necessarily lead to confrontation. Disagreement does not mean hostility. Defending the values we believe in does not require us to deny the dignity of those who think differently.

A peaceful society is not necessarily one in which everyone shares the same opinions. Rather, it is one in which disagreements are addressed through dialogue, respect for the law, and the minimization of unnecessary harm.

6. Peace Begins with the Ability to Listen

Looking again at the image of Professor William Thiele participating in a demonstration alongside many other people, I realize that spiritual life and civic responsibility are not necessarily in conflict with one another.

What matters is that each of us approaches social issues with calmness, clarity, and a sense of responsibility, while avoiding the temptation to equate political slogans directly with religious concepts.

My conversation with Professor William has given me an additional perspective on the relationship between democracy, power, peace, and the Buddhist principle of non-self. Although these ideas arise from different philosophical traditions, we can still find common ground in the desire to protect human dignity and build a better society.

The major challenges facing society cannot be resolved solely through the will of a single individual. They require the participation, responsibility, and goodwill of many people.

As in spiritual practice, if we wish to understand another person, we must first learn to listen. If we wish to resolve disagreements, we must consider issues from multiple perspectives. And if we wish to build peace, we cannot merely speak about peace; we must also practice it through our thoughts, words, and actions in everyday life.

I am reminded of a familiar teaching in Zen Buddhism:

“When the mind is at peace, the world is at peace.”

Amid the changes and uncertainties of modern society, what people need is not merely debate about power or declarations of peace, but also the ability to look within, recognize their own prejudices, and engage in dialogue with mindfulness and awareness.

When we learn to listen, we create opportunities to understand one another better. When we understand one another, we can nurture compassion. And when compassion is expressed through action, peace will no longer remain a distant aspiration.

I would like to offer everyone the following prayer for peace from a Buddhist heart:

May the day be peaceful, may the night be peaceful,
May all six periods of the day and night be peaceful.
May all times be filled with peace,
May compassion always protect and bless us.

Namo Buddhaya.

 

 




Một người tị nạn gốc Campuchia từng đến Mỹ lúc còn nhỏ đã qua đời tại một bệnh viện ở Philadelphia, sau ba ngày bị nhốt trong trại tạm giam của cơ quan Di trú và Quan thuế Hoa Kỳ (ICE). Nạn nhân tên Parady La, 46 tuổi, cư trú tại thị trấn Upper Darby, ngoại ô Philadelphia. Ông bị bắt ngày 6 tháng Giêng và được đưa vào Trung tâm Giam giữ Liên bang ở Philadelphia. Hôm sau, ông được phát hiện bất tỉnh trong phòng giam và chở đi cấp cứu tại bệnh viện Thomas Jefferson University, nơi ông trút hơi thở cuối cùng.
Tại thành phố Minneapolis tuần rồi, một công dân Mỹ mang hộ chiếu hợp lệ bị nhân viên Biên phòng chặn giữ chỉ vì giọng nói của mình. Vụ này được thu vào video, lan truyền khắp mạng và làm dấy lên lo ngại về tình trạng phân biệt chủng tộc trong thi hành luật di trú, nay đã lan tới các cộng đồng gốc Á. Người bị bắt là ông Ramon Menera, vừa bước ra khỏi nhà hôm thứ Tư tuần trước thì gặp nhóm nhân viên Biên phòng đến yêu cầu trình giấy tờ. Khi ông hỏi lý do, một người đáp thẳng: “Vì giọng nói của anh.” Menera phản ứng bằng cách chỉ ra chính giọng nói của viên chức ấy, khiến tình hình căng thẳng. Ông bị khống chế và đưa đi giam, rồi được thả sau khi họ xác nhận ông có hộ chiếu Mỹ cấp năm 2021, dù sinh tại Mễ Tây Cơ. Toàn bộ sự việc diễn ra trước mắt con gái năm tuổi của ông, đứa nhỏ sau đó sợ hãi không dám ra khỏi nhà.
“Die With a Smile” của Lady Gaga và Bruno Mars, xét theo nhiều thước đo, có thể xem là ca khúc tiêu biểu của năm 2025. Bản tình ca mang giọng điệu u sầu này đứng đầu bảng xếp hạng tại hơn 30 quốc gia, đồng thời giữ kỷ lục số ngày liên tiếp ở vị trí số một trên Spotify. Việc hai tên tuổi lớn hợp tác dĩ nhiên góp phần vào thành công ấy. Nhưng sức hút của ca khúc còn phản ánh một khuynh hướng rộng hơn: nhạc phổ thông đang nghiêng dần về những tâm trạng ưu phiền.
Gần ba mươi năm sau khi được đặt tại Prague Municipal Library, một tác phẩm tạo hình làm bằng sách bất ngờ trở thành điểm tham quan đông nghẹt du khách, nhờ các đoạn video lan truyền trên TikTok và Instagram. Tác phẩm mang tên Idiom, do nghệ sĩ người Slovakia Matej Krén thực hiện. Công trình gồm khoảng 8.000 cuốn sách xếp thành một trụ tròn cao, với gương đặt ở trên và dưới, tạo cảm giác như một đường hầm sách kéo dài vô tận. Lối nhìn vào có hình giọt nước, khiến người xem có cảm tưởng mình đang cúi xuống để… bước vào trong sách.
Mỗi dịp đầu năm, nhiều người đặt mục tiêu đọc nhiều hơn – không chỉ để thư giãn mà còn để tìm lại sự bình an và tò mò. Thế nhưng, các nghiên cứu gần đây cho thấy thói quen này còn mang lại lợi ích lớn hơn: giúp giảm căng thẳng, cải thiện trí nhớ, làm chậm suy giảm nhận thức và kéo dài tuổi thọ.Theo nhà trị liệu tâm lý Zoe Shaw (Los Angeles), khi người đọc “đánh mất mình trong một cuốn sách”, họ bước vào trạng thái tập trung tương tự thiền định – một trạng thái có khả năng bảo vệ thần kinh và giúp hệ thần kinh tự điều chỉnh.
Ngay ngày khai giảng học kỳ xuân, Đại học Texas A&M mở đầu bằng một bản danh sách sách cấm mới. Nhiều tác phẩm vốn được xem là kinh điển của triết học và văn học phương Tây nay bị gạt khỏi giáo trình, theo một chính sách vừa được nhà trường ban hành với chủ đích kiểm soát mọi thảo luận có dính dáng đến chủng tộc và giới tính.
Khi các cuộc bố ráp của Cơ quan Di trú và Hải quan Hoa Kỳ (ICE) tiếp diễn tại khu Twin Cities, nhiều hiệu sách độc lập ở Minneapolis và St. Paul đã công khai tham gia các nỗ lực cộng đồng nhằm đối phó và bảo vệ cư dân địa phương. Theo phóng sự của Claire Kirch đăng trên Publishers Weekly tuần trước, giới bán sách tại hai thành phố đã phối hợp với các mạng lưới dân sự để hỗ trợ người dân trong bối cảnh căng thẳng leo thang sau cái chết của nhà thơ Renee Good. Một số hiệu sách phát còi miễn phí để hỗ trợ mạng lưới cảnh báo khu xóm tự phát; nơi khác phát tài liệu biểu tình chống ICE, hoặc trực tiếp tham gia tuần tra và xuống đường cùng cư dân.
Các nhà thiên văn học vừa ghi nhận một phát hiện khác thường: một đám mây khí cách Địa cầu chừng mười bốn triệu năm ánh sáng, được đặt tên là Cloud-9, mang nhiều đặc điểm của một thiên hà – ngoại trừ điều cốt yếu là… không có sao.Theo công trình đăng trên The Astrophysical Journal Letters và trình bày tại hội nghị của Hội Thiên văn Hoa Kỳ, Cloud-9 có thể là ví dụ đầu tiên của một RELHIC (Reionization-Limited H I Cloud) – tức một khối khí trung hoà bị giới hạn trong quá trình tái ion hoá, được xem như tàn tích của những “thiên hà thất bại” hình thành từ thủa sơ khai vũ trụ.
Ở tuổi mười bảy, trong sân chùa Xá Lợi một buổi chiều Sài Gòn, nhân vật “tôi” trong truyện ngắn Đuổi Bắt Một Mùi Hương bất chợt nắm tay một cô bé áo trắng. Đúng khoảnh khắc ấy, một mùi hương lạ thoảng qua trong gió. Cái nắm tay run rẩy và mùi hương mong manh đó đã bám theo nhân vật chính suốt nhiều thập niên
Bản tin "Trump Insiders Expose Secret Regime Change Plot" (Những người thân cận của Trump tiết lộ âm mưu thay đổi chế độ bí mật) của phóng viên Will Neal hôm Thứ Năm, ngày 22 tháng 1 năm 2026 ghi nhận: Các quan chức của chính quyền Trump đang gấp rút thực hiện các kế hoạch bí mật nhằm tiếp tục chính sách can thiệp mới của tổng thống bằng cách lật đổ chế độ Cuba trước cuối năm nay.
J531. Kusa Jātaka -- Tìm một người vợ có vẻ đẹp vượt trội hơn cả tượng vàng. Tóm tắt: Một ngày nọ, một vị sư, khi nhìn thấy một phụ nữ, đã bị dục vọng chế ngự và muốn từ bỏ cuộc sống tu hành. Đức Phật sau đó kể một câu chuyện về một vị vua xấu trai đã đúc một bức tượng vàng của người phụ nữ mà ông muốn cưới. Khi tìm thấy phụ nữ đó, cô lại không thể chịu đựng được khi ở bên ông và trở về nhà. Vị vua đã theo cô và làm nhiều việc thấp hèn để thu hút sự chú ý của cô, cuối cùng đã chinh phục được cô bằng cách đánh bại bảy vị vua trong trận chiến.
-- Minnesota – Bé trai 5 tuổi bị nhân viên di trú bắt, trường tố ICE dùng em bé làm “mồi nhử” để bắt cả nhà. Vance tới Minneapolis giữa bão chỉ trích. -- “Hội Đồng Hòa Bình” Ở Davos: EU không mặn mà vì Trump mời Putin. -- Hoa Kỳ dứt áo rời WHO, cắt mọi viện trợ. -- Jack Smith ra điều trần: "Trump bị truy tố vì chứng cứ, không phải chính trị". -- Hoa Kỳ có thể bị mất quy chế “xóa sổ bệnh sởi”. -- Minnesota "tố" Bộ Nội An tung tin sai về việc thả tội phạm nguy hiểm. -- Tòa án cho phép tiếp tục dùng hơi cay trấn áp biểu tình ở Minneapolis. -- Làng Hmong: Chợ vắng hoe, dân không dám ra đường. -- Trump sắp có chuyên cơ Air Force One mới từ "quà tặng" của hoàng gia Qatar. -- FCC: Các nhà đài phải chia thời lượng công bằng cho mọi ứng viên. -- Hố sâu giàu nghèo tại Hoa Kỳ đạt mức kỷ lục trong hơn ba thập niên. -- Trump một hai đòi thay ghế chủ tịch FED, TCPV lo ngại. -- Vụ xả súng Uvalde: Cựu cảnh sát thoát tội, gia đình nạn nhân sững sờ...
Tuyển Tập PHAN TẤN HẢI VĂN HỌC PRESS & VIỆT BÁO FOUNDATION đồng xuất bản, 2026 .... o .... Đuổi bắt một mùi hương? Tôi nghĩ nó sẵn đó rồi. Trong nếp ta sống ở đây và bây giờ, một thứ “vô tận hương” bay cao, bay xa, bay ngược chiều gió…? – BS Đỗ Hồng Ngọc
San Clemente — Thành phố biển yên ả của Quận Cam vừa chấp thuận một thỏa thuận gây tranh cãi, có thể thay đổi cách cư dân nơi đây nhìn — và bị nhìn — trên chính mảnh đất mình sinh sống. Với tỉ lệ biểu quyết 3–1, Hội đồng Thành phố San Clemente đã bỏ phiếu cho phép Cơ quan Hải quan và Biên phòng Hoa Kỳ (CBP) lắp đặt hệ thống camera giám sát dọc theo bờ biển, nhân danh an ninh quốc gia. Quyết định ấy, theo nhiều người dân, đánh dấu một bước lấn sâu của chính quyền liên bang vào đời sống riêng tư của địa phương.
Mỹ: với chi phí rất THẤP, và kéo dài MÃI MÃI, Mỹ sẽ đóng thêm quân, gắn phi đạn phòng thủ và hợp tác khai thác đất hiếm ở Greenland. Sau khi Trump nói không xài vũ lực, lập tức cổ phiếu tăng vọt. Đan Mạch: sẽ không để mất một tấc đất, nhưng cho Mỹ xây thêm căn cứ quân sự... Thực tế, Mỹ trước giờ, vẫn có quyền hợp tác khai thác kinh tế mà không cần xâm chiếm.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.