- Mỹ: nghi hàng loạt hư hỏng các tủ đông lạnh tại các căn cứ quân sự Mỹ hồi tháng 8 là do tin tặc
- Hoa Kỳ phối hợp với Pháp điều tra vì nhiều tủ đông ở 350 siêu thị thương mại Châu Âu cũng từng bị hư đồng loạt
.
---- Bản tin độc quyền của Reuters ngày 29/10/2026: "Exclusive-Pentagon treating military base freezer malfunctions as suspected cyberattack, officials say" (Độc quyền - Lầu Năm Góc coi các trục trặc hư hỏng tủ đông lạnh tại các căn cứ quân sự là nghi vấn tấn công mạng, theo lời các quan chức). Bản tin của 3 phóng viên Raphael Satter, AJ Vicens và Phil Stewart.
.
Các điểm chính:
. Nghi vấn bị tấn công mạng: Lầu Năm Góc đang xem xét các trục trặc hư tủ đông xảy ra vào tháng 8 tại nhiều căn cứ quân sự Hoa Kỳ như một vụ tấn công mạng tiềm tàng. Các nhà điều tra hiện đang phối hợp với giới chức Pháp để làm rõ những vụ việc tương tự tại châu Âu.
. Ảnh hưởng đến nguồn cung thực phẩm: Các trục trặc khiến tủ đông bị quá nhiệt, làm hỏng thực phẩm tại ít nhất 6 cửa hàng cung ứng thực phẩm (commissary) trong căn cứ; một số vụ việc tại Pháp thậm chí còn dẫn đến hỏa hoạn, cho thấy những lỗ hổng trong cơ sở hạ tầng làm lạnh trọng yếu.
. Mối lo ngại về an ninh mạng: Nhiều thiết bị bị ảnh hưởng sử dụng bộ điều khiển lỗi thời hoặc phần cứng thiết bị (firmware) đã cũ, khiến chúng trở thành mục tiêu dễ bị tấn công. Các chuyên gia cảnh báo rằng việc xâm nhập vào hệ thống làm lạnh có thể gây gián đoạn chuỗi cung ứng thực phẩm và tạo ra những rủi ro nghiêm trọng.
.
WASHINGTON, ngày 29 tháng 10 (Reuters) - Theo bốn quan chức nắm rõ vấn đề, Lầu Năm Góc đang coi hàng loạt hư hỏng tủ đông bí ẩn — khiến thực phẩm tại các căn cứ quân sự trên khắp Hoa Kỳ bị hỏng vào tháng 8 — là một vụ tấn công mạng nghi vấn.
Một trong các quan chức cho biết các nhà điều tra quân sự đang liên lạc với phía Pháp về một vụ tấn công mạng tương tự nhắm vào các tủ đông thương mại, gây gián đoạn hoạt động tại các siêu thị ở quốc gia này hồi đầu tháng.
Reuters hiện chưa thể xác định tiến độ điều tra của Lầu Năm Góc, cũng như liệu họ đã đi đến kết luận nào về nguyên nhân hoặc đối tượng chịu trách nhiệm hay chưa. Khi được hỏi về cuộc điều tra, Lầu Năm Góc cho biết một đơn vị thuộc Bộ Tư lệnh Không gian mạng (Cyber Command) — lực lượng tác chiến không gian mạng của quân đội — đang "phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên ngành và các đối tác thực thi pháp luật". Phía Lầu Năm Góc không cung cấp thêm chi tiết.
Cục Điều tra Hình sự Lục quân Hoa Kỳ (US Army Criminal Investigation Division) cho biết Văn phòng Hiện trường Không gian mạng (Cyber Field Office) của họ đang tham gia điều tra và phối hợp với cơ quan thực thi pháp luật Pháp để hiểu rõ hơn về "các sự cố mất khả năng làm lạnh tại châu Âu".
Theo dữ liệu từ các bài đăng trên Facebook và cập nhật trên trang web của các căn cứ quân sự vào thời điểm đó, các sự trục trặc xảy ra vào cuối tháng 8 tại Hoa Kỳ đã ảnh hưởng đến ít nhất sáu cửa hàng cung ứng thực phẩm (nơi quân nhân mua thực phẩm trong căn cứ). Trong ít nhất một trường hợp, các tủ đông không chỉ đơn thuần là ngừng hoạt động; Nhiệt độ tại các thiết bị làm lạnh đã bị đẩy lên cao trong đêm, khiến thực phẩm bên trong bị hỏng, tan chảy hoặc héo úa vào sáng hôm sau.
Vào ngày 26 tháng 8, tài khoản Facebook của căn cứ Fort Huachuca (Arizona) giải thích rằng hệ thống tủ đông tại đây "đã tự chuyển sang chế độ xả đá, làm nóng toàn bộ thực phẩm bên trong. Chúng tôi khẳng định rằng số thực phẩm đó đã hoàn toàn bị hỏng."
Chuỗi hư hỏng bất thường với các tủ đông cùng khả năng xảy ra hành vi phá hoại trên không gian mạng lần đầu được đề cập vào ngày 28 tháng 8 trên một blog mới thành lập có tên "Signal and Silence". Tờ báo quân đội Mỹ "Stars and Stripes" đưa tin về sự tham gia của các điều tra viên quân đội, trong khi tờ Daily Telegraph của Anh cho biết phía quân đội Mỹ đã liên lạc với các đối tác Pháp. Thông tin về việc các nhà điều tra đang xem xét vụ việc như một nghi vấn tấn công mạng lần đầu tiên được công bố tại đây.
Đại sứ quán Pháp tại Washington không phản hồi yêu cầu bình luận về vấn đề này.
.
CÁC TỦ ĐÔNG TẠI PHÁP BỊ PHÁ HOẠI
Nếu được xác nhận là một cuộc tấn công mạng, các sự trục trặc tủ đông này sẽ là minh chứng rõ nét cho thấy cơ sở hạ tầng thiết yếu — trong trường hợp này là hệ thống lưu trữ lạnh — dễ bị tổn thương như thế nào trước các tin tặc.
Cuộc tấn công mạng nhắm vào các tủ đông tại Pháp đã can thiệp vào hệ thống kiểm soát nhiệt độ của các thiết bị làm lạnh thương mại tại hơn 350 cơ sở. Hậu quả là các quầy hàng đông lạnh tại nhiều siêu thị phải dọn sạch thực phẩm đã bị hỏng.
Thay vì chỉ đơn thuần làm ngưng hoạt động của thiết bị, cuộc tấn công tại Pháp đã đẩy nhiệt độ bên trong các tủ đông lên cao — tương tự như sự việc tại Fort Huachuca, Arizona. Một số thiết bị làm lạnh tại Pháp thậm chí còn nóng đến mức bốc cháy. Một chủ siêu thị ước tính vào đầu tháng này rằng tổng thiệt hại do cuộc tấn công tại Pháp gây ra có thể lên tới hàng chục triệu euro trên toàn quốc.
Các chuyên gia từng chia sẻ với Reuters rằng cuộc tấn công mạng tại Pháp dường như được thực hiện khá dễ dàng. Công ty Danfoss (Đan Mạch) — đơn vị cung cấp bộ điều khiển cho nhiều thiết bị bị ảnh hưởng — cho biết nhiều bộ điều khiển đã lỗi thời hoặc sử dụng phần điều hành thiết bị (firmware) cũ, tạo điều kiện thuận lợi cho tin tặc xâm nhập. Reuters hiện chưa thể xác định liệu các căn cứ quân sự tại Mỹ có sử dụng bộ điều khiển của Danfoss hay thương hiệu nào khác hay không. Phía Danfoss không phản hồi các yêu cầu bình luận. Công nghệ làm lạnh đóng vai trò thiết yếu trong quá trình phân phối thực phẩm tươi sống. Việc phá hoại các cơ sở lưu trữ lạnh thông qua internet từ lâu đã được xem là một kịch bản ác mộng, tương tự như tình huống mất điện hoặc sự cố tại các nhà máy cung cấp nước.
Đầu năm nay, Sáng kiến An toàn Thực phẩm Toàn cầu (Global Food Safety Initiative) – một tổ chức trong ngành – đã kêu gọi các chuyên gia an toàn thực phẩm và lãnh đạo lĩnh vực công nghệ thông tin cùng hợp tác để đảm bảo "an ninh mạng vững chắc" cho công nghệ làm lạnh, đồng thời lưu ý rằng "một hệ thống làm lạnh bị tấn công mạng cũng nguy hiểm không kém gì một hệ thống bị hỏng hóc".
Trước đây, tin tặc từng phá hoại các hệ thống tủ lạnh và tủ đông, không chỉ tại Hoa Kỳ mà còn ở nhiều nơi khác.
Theo thông tin từ Danfoss, vào năm 2022, tin tặc đã nhắm mục tiêu hoặc xâm nhập vào các siêu thị tại Nga và Israel – những nơi đang sử dụng các phiên bản bộ điều khiển kho lạnh đã lỗi thời của hãng này. Tháng 12 năm ngoái, các công tố viên liên bang tại Los Angeles đã cáo buộc một phụ nữ người Ukraine là thành viên của một nhóm tin tặc từng vô hiệu hóa hệ thống làm lạnh tại một cơ sở chế biến thịt, khiến hơn 2.000 pound (khoảng 900 kg) thịt bị hỏng.
Bill Moore, Giám đốc điều hành của Xona Systems – một công ty chuyên về an ninh mạng công nghiệp – cho biết vấn đề cốt lõi nằm ở chỗ các bộ điều khiển vốn được thiết kế như những giao diện biệt lập (chỉ dành cho kỹ thuật viên trực tiếp đến bảo trì) nay lại ngày càng được kết nối với internet. Ông lưu ý rằng, dù rủi ro từ việc kết nối trực tuyến không chỉ giới hạn ở các hệ thống làm lạnh, nhưng hậu quả trong lĩnh vực này có thể đặc biệt nghiêm trọng.
"Điều đó hoàn toàn có thể gây gián đoạn chuỗi cung ứng thực phẩm," ông nhận định.
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình