Hôm nay,  

Nếu Ngày Nào Người Máy Có Quá Nhiều...

07/11/202608:34:00(Xem: 1293)
blank

NẾU NGÀY NÀO NGƯỜI MÁY CÓ QUÁ NHIỀU...
 
Thích Nhuận Hùng

Có những buổi chiều, khi hoàng hôn sắp tan dần, ngồi nhìn tia nắng cuối nhạt nhòa rơi qua khe lá, tôi chợt nghĩ đến một chuyện xa xôi: rồi sẽ có một ngày nào đó nếu người máy (robot) xuất hiện khắp mọi nẻo đường, làm đủ mọi việc, biết nói những lời rất hay, biết trả lời những câu hỏi hóc búa, thậm chí có thể múa võ thật đẹp chẳng hạn, khiến người đời phải ngẩn ngơ. Hay là một ngày nào đó, con người phải học lại cách làm người - giữa thế giới của những cỗ máy thông minh – trí tuệ như vậy. Thật oái ăm thay! Mong rằng chẳng bao giờ xảy ra… điều đó.

Chúng (Robot) nó sẽ thông minh đến đâu, tôi không biết. Nhưng có một điều khiến tôi tò mò hơn cả: khi thế gian có quá nhiều (trí tuệ - nhân tạo) còn gọi là (AI) xuất hiện liệu con người có còn giữ được chút ngây ngô, chút vụng về, chút chân tình vốn làm nên vẻ đẹp của một kiếp người này chăng?
Nghĩ cũng lạ thật. Thế giới này quá đảo điên rồi…! Người máy lấn áp tất cả. Vậy thế giới này loài người thật sẽ đi về đâu??? Khi hàng giả xuất hiện quá nhiều…! Thời đại điện tử cũng có thể làm đủ thứ việc, nhưng đó chỉ là cổ máy không có chút cảm xúc – tình người hay biết thương xót cho một ai cả…
Ngày trước, người ta đi xa để tìm một người tri kỷ. Bây giờ, chỉ cần một chiếc màn hình hay là chiếc (phone) điện thoại cầm tay là có thể trò chuyện với cả thế giới. Ngày trước, muốn biết một điều gì, phải tìm hiểu qua sách vở, qua những tháng năm học hỏi – mài mòn ghế nhà trường. Bây giờ, thì khác hẳn, giới trẻ quá tinh vi, chúng chỉ cần một câu hỏi vừa cất lên trên chiếc điện thoại là đã có hàng trăm câu trả lời chờ sẵn, đáp lại rất đúng. Nào nhà hàng, tiệm ăn, nhà ga, khách sạn – hay chỗ bán đồ linh tinh… Thật là thế giới máy móc quá tối tân, khiến cho những người lớn tuổi phải ngỡ ngàng trước đám trẻ…

Thời đại bây giờ hiện đại hóa – máy tính đã nâng cấp, lãnh vực Internet cung cấp dữ liệu nhưng công (AI) cũng phát triển không kém…Cho nên các môn học tiêu biểu có thể kể đến khi theo học ngành này như: Nhập môn khoa học dữ liệu, Nhập môn Trí tuệ nhân tạo, Lập trình Python, Học máy vi tính (điện tóa) , Khai phá dữ liệu, Trực quan hóa dữ liệu, Xử lý ngôn ngữ tự nhiên, Công nghệ Blockchain, Xử lý dữ liệu lớn, Phân tích dữ liệu với Python, Học sâu, Thị giác máy tính và ứng dụng, Hệ QTCSDL MongoDB, Các hệ tri thức, Trí tuệ nhân tạo nâng cao, Lập trình AI trên Java.
Cuộc đời này quả thật đã thay đổi, quá nhanh hơn sức tưởng tượng. Nhanh đến mức đôi khi chưa kịp ngắm một bông hoa nở, người ta đã phải lo đến mùa hoa kế tiếp phải trồng loại hoa gì cho hợp thị hiếu người tiêu dùng...!
Tôi không chống lại những bước tiến thời đại (5.0) còn cao hơn thế nữa. Trái lại, tôi vẫn nghĩ máy móc chế tạo ra để giúp con người bớt nhọc nhằn, để đôi vai vốn đã mang nhiều gánh nặng có thể nhẹ đi đôi chút. Nếu một cỗ máy có thể cứu người, giúp người bệnh, nâng đỡ người già, thay con người làm những công việc nguy hiểm, thì đó là một điều đáng mừng.
Công nghệ có thể là đôi cánh. Nhưng xin đừng để nó trở thành đôi chân vững vàn khiến con người quên mất cách bước, từng bước đi…Thong thả trên con đường làng đầy hoa lá nở rộ. Một cảm nhận hít thở với đất trời…
Bởi có những thứ trong cuộc đời, càng tiện lợi chưa chắc đã càng quý giá. Đúng là: Lợi bất cập hại giữa thế giới máy móc này. Khiến cho bộ óc con người ỷ lại, không muốn mở mang ra vận hành trí tuệ sẵn có của mình mà nương vào máy móc quá nhiều…! Con người trở nên lạnh cảm thờ ơ với những người thân chung quanh. Có nhiều bạn trẻ, chỉ ôm chiếc điện thoạt sau khi đi học về hay đi làm về cũng vậy. Ít năng nổ hoạt động hay trò chuyện với người thân. Từ đó khoảng cách giữ người thân thiết trong gia đình, ông- bà – cha – mẹ …càng xa thêm. Bởi thế, giới trẻ thường hay bị trầm cảm…
Đó cũng là một trong nhiều vấn đề xã hội bên ngoài tác động vào…! Cho dù, một lời hỏi thăm có thể gửi đi trong một giây, nhưng lòng quan tâm phải được nuôi dưỡng qua năm tháng. Một lời xin lỗi có thể nói ra, nhưng sự ăn năn phải đi qua tận đáy lòng. Một bài thơ có thể được tạo ra trong chốc lát, nhưng nỗi nhớ làm nên thơ đôi khi phải trải qua cả một đời người, thì bài thơ ấy mới có giá trị bằng cảm xúc của người trong cuộc mang bao nổi buồn hay vui thể hiện ra. Chớ không phải máy móc làm thay mình, thì bài thơ ấy gọi là (vô hồn) không đáng được ai nhắc đến…!
Thật lòng mà nói, khi Robot có thể học cách nói về lòng nhân ái. Nhưng con người phải học cách sống nhân ái, đối nhân xử thế như thế nào cho phải đạo. Không thể cứng nhắc như (Robot) được…!
Bởi tương lai không nhất thiết phải là nơi máy móc thay thế con người. Nó có thể là nơi con người và máy móc cùng tồn tại, cùng tạo ra những giá trị mới.

Robot có thể giúp người bác sĩ cứu thêm nhiều sinh mạng. Có thể giúp người khuyết tật có thêm khả năng tự chủ. Có thể giúp một người già cô đơn tiếp cận thông tin, chăm sóc sức khỏe và kết nối với gia đình.
Đó cũng là tình người, nhưng được mở rộng bằng công nghệ.
Vì vậy, điều chúng ta cần lo ngại không phải là máy móc trở nên quá giỏi, mà là con người quên mất mục đích của sự tiến bộ.
Công nghệ phải phục vụ sự sống, chứ sự sống không nên bị biến thành công cụ phục vụ công nghệ.
Một xã hội đáng mơ ước không phải là xã hội có những cỗ máy thông minh nhất, mà là xã hội trong đó những tiến bộ ấy giúp con người bớt đau khổ, có thêm cơ hội, được đối xử công bằng và sống với phẩm giá của mình.


Đó là hai chuyện không hẳn giống nhau.

Tôi vẫn thích hình ảnh một người đàn ông đi qua bao nhiêu giông gió mà lòng không hóa đá. Từng trải nhưng không cay nghiệt. Có bản lĩnh nhưng không lấy sự hơn thua làm thước đo. Có thể đứng thẳng trước phong ba, nhưng cũng biết cúi xuống đỡ một người đang vấp ngã.
Cái hào hiệp của con người, theo tôi, không nằm ở thanh gươm sắc hay tiếng nói át người khác. Nó nằm ở chỗ mình có sức mạnh mà không dùng sức mạnh để làm tổn thương ai; có lý lẽ mà không dùng lý lẽ để dồn người khác vào đường cùng; biết mình có thể thắng, nhưng đôi khi chọn nhường một bước để giữ lại một chút tình người.
Giữa chốn nhân gian, thắng một người chưa chắc đã là bản lĩnh. Giữ được lòng tử tế sau những lần bị phụ bạc, ấy mới là chuyện đáng nể.
Vậy nên, nếu một ngày robot có thể làm thay chúng ta rất nhiều việc, tôi chỉ mong chúng đừng làm mất đi những khoảng trời riêng của con người.
Đừng để một đứa trẻ lớn lên mà chỉ biết hỏi máy móc, quên hỏi ông bà những chuyện ngày xưa. Đừng để những bữa cơm gia đình chỉ còn tiếng thông báo từ điện thoại.
Đừng để người ta gửi cho nhau hàng ngàn biểu tượng yêu thương, nhưng khi gặp một người đang buồn lại không biết ngồi xuống bên cạnh. Và cũng đừng để những tâm hồn vốn đã cô đơn lại càng cô đơn hơn giữa một thế giới kết nối không ngừng.

Có lẽ, điều con người cần học trong thời đại mới không phải là chạy đua với robot. Chúng ta không cần phải chứng minh, mình thông minh hơn một cỗ máy. Chúng ta đừng đánh mất lương tri hay cảm xúc mang tính tình người – bao dung. Đó là hơn hẳn một cỗ máy biết đi…!
Biết thương một người không vì họ có ích cho mình.
Biết giữ một lời hứa dù chẳng có ai kiểm chứng.
Biết đưa tay ra khi thấy người khác khó khăn, không cần nhận một lời cảm ơn. Biết đi qua những bất đồng mà không biến người đối diện thành kẻ thù.
Đời người ngắn ngủi lắm, vô thường luôn luôn ở kề cận ta. Mỗi người chỉ mang theo một chút thời gian, một chút vui buồn, một vài cuộc gặp gỡ và những kỷ niệm chẳng biết gửi cho ai khi bóng chiều xuống núi.
Hà tất, phải làm khổ đau cho nhau?
Nếu có thể, hãy sống như một người lữ khách hào sảng. Đi qua cuộc đời với đôi mắt rộng mở, trái tim đủ ấm và đôi bàn tay không nắm quá chặt. Gặp người tốt thì trân trọng, gặp người chưa hiểu mình thì nhẹ nhàng bước tiếp. Không cần cúi đầu trước điều sai trái, nhưng cũng không nhất thiết phải biến mọi bất đồng thành một cuộc chiến. Luôn luôn tìm ra lẽ công bằng mà xử sự với nhau.
Đó không phải là yếu mềm. Đó là sự từng trải của một tâm hồn đã hiểu rằng trên đời, có những chiến thắng càng lớn thì mất mát càng nhiều.

Rồi mai này, robot có thể biết nhiều hơn, nhớ lâu hơn, tính toán nhanh hơn. Chúng có thể dựng nên những thành phố không ngủ, những con đường không tắc nghẽn, những căn nhà không thiếu tiện nghi.
Nhưng tôi vẫn mong trong một góc nhỏ nào đó của thế giới, con người còn giữ thói quen ngồi bên nhau uống một tách trà, kể vài câu chuyện không đầu không cuối, cười với nhau một vài chuyện hài chẳng đáng cười.
Vẫn còn những người biết nhường ghế cho người già, che mưa cho người lạ, và lặng lẽ giúp một người qua cơn hoạn nạn mà không cần ghi tên mình lên lòng biết ơn của họ. Bởi có những giá trị càng âm thầm lại càng bền lâu.
Chiều đã xuống. Gió vẫn thổi qua hàng cây. Một chiếc lá lìa cành, bay một vòng rồi nằm yên trên mặt đất. Chẳng ai hỏi nó đã đi được bao xa, cũng chẳng ai đo xem nó đã hoàn thành bao nhiêu phần trăm cuộc đời.
Nó chỉ đơn giản là đã sống trọn một mùa.
Tôi nghĩ, con người cũng vậy.
Chúng ta có thể đi thật xa bằng trí tuệ, nhưng xin đừng đi quá xa khỏi lòng nhân hậu. Có thể chế tạo những cỗ máy phi thường, nhưng đừng quên vun đắp một tâm hồn bình thường mà ấm áp.
Nếu một mai robot có quá nhiều trí tuệ, xin cứ để chúng thông minh.
Còn chúng ta, hãy cố gắng sống cho có tình.
Bởi sau tất cả những phát minh làm thay đổi thế giới, điều khiến một con người được nhớ đến có khi chỉ là một lần họ đã không quay lưng trước nỗi đau của người khác.
Và giữa cõi nhân gian rộng lớn này, tôi vẫn tin: Một người có thể không biết hết mọi điều, nhưng nếu biết thương người, biết trọng nghĩa, biết giữ lòng ngay thẳng mà không làm đau ai, thì người ấy đã sở hữu một thứ trí tuệ rất đẹp.
Thứ trí tuệ ấy không cần cập nhật. Không cần nâng cấp. Và cũng chẳng bao giờ lỗi thời. Một chút suy ngẫm cuối ngày...

Máy móc có thể giúp con người chạm đến những vì sao, nhưng xin đừng để con người quên cúi xuống nâng một người đang ngã.
Trí tuệ có thể đưa chúng ta đi rất xa, nhưng chỉ có lòng nhân ái mới khiến hành trình ấy đáng để đi.
Và nếu một ngày thế gian có quá nhiều robot thông minh, tôi chỉ mong vẫn còn thật nhiều con người biết sống hào hiệp, biết trọng nghĩa, biết thương nhau mà không cần điều kiện.
Bởi tương lai có thể thuộc về trí tuệ nhân tạo, nhưng phẩm giá và trách nhiệm đối với sự sống vẫn phải là điều con người gìn giữ.
Mình muốn giữ phong độ gã lãng tử đã đi qua nhiều cuộc phong ba: không sợ thời đại, không bài xích cái mới, nhưng cũng không để những điều hào nhoáng lấy mất tình cảm vốn quý nhất của con người. Thông minh là chuyện của trí óc. Hào hiệp là chuyện của khí phách. Còn tử tế, ấy là chuyện của một đời người.

--- California – Santa Ana ngày 20/6/2025
Thích Nhuận Hùng



Hai trăm mười một năm trước, mùa hè năm 1814, quân Anh kéo vào Washington. Trước khi phóng hỏa Bạch Ốc, họ ngồi xuống dùng bữa tại bàn tiệc đã dọn sẵn cho Tổng thống James Madison. Khi bữa ăn kết thúc, lính Anh đốt màn, đốt giường, và tòa nhà bốc cháy suốt đêm. Sáng hôm sau, cơn mưa lớn chỉ còn rửa trôi phần tro tàn của nơi từng là biểu tượng cho nền cộng hòa non trẻ. Tuần này, phần Cánh Đông của Bạch Ốc bị phá sập. Không phải bởi ngoại bang, mà bởi chính quyền tại vị. Và lần này, không ai được báo trước. Người Mỹ chỉ biết chuyện qua những bức ảnh máy xúc cày nát nền nhà, cùng lời xác nhận ngắn ngủi từ các viên chức trong chính phủ.
Một thẩm phán liên bang đã ra lệnh Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ phải đưa trở lại các đầu sách viết về chủ đề giới tính và chủng tộc vào kệ thư viện của năm trường học đặt trong căn cứ quân sự tại Kentucky, Virginia, Ý và Nhật Bản. Phán quyết được ban hành hôm đầu tuần, sau khi 12 học sinh theo học tại các trường thuộc hệ thống giáo dục của Bộ Quốc phòng (DoDEA) nộp đơn kiện hồi tháng Tư. Các em – con của quân nhân đang tại ngũ, từ mẫu giáo đến lớp 11 – cho rằng quyền Tự do Ngôn luận theo Tu chính án thứ nhất của họ đã bị vi phạm khi gần 600 đầu sách bị gỡ bỏ khỏi thư viện.
Một nhóm khoa học gia quốc tế vừa công bố trong Tạp chí Y khoa New England rằng họ đã phục hồi được một phần thị lực cho những người cao tuổi bị thoái hóa điểm vàng – căn bệnh mắt phổ biến và gần như không thể chữa trị trước đây. Thoái hóa điểm vàng do tuổi tác (Age-related Macular Degeneration – AMD) là nguyên nhân hàng đầu gây mù lòa ở người trên 50 tuổi, ảnh hưởng đến khoảng 200 triệu người trên thế giới. Căn bệnh xảy ra khi các tế bào cảm quang ở trung tâm võng mạc bị tổn thương do lão hóa, khiến bệnh nhân mất dần khả năng nhìn rõ các chi tiết ở trung tâm tầm nhìn.
Vào ngày 23/10/25, tại Mission Inn Hotel & Spa Riverside, đã diễn ra cuộc hội thảo “California Connects” (Kết Nối California), với sự tham gia của các tổ chức cộng đồng, tổ chức từ thiện, các nhà lãnh đạo địa phương và giới truyền thông báo chí. Đơn vị tài trợ sự kiện này là Văn phòng Hợp tác Cộng đồng và Truyền thông Chiến lược (OCPSC, được thành lập vào năm 2024), trực thuộc Văn phòng Dịch vụ và Gắn kết Cộng đồng (GO-Serve) của thống đốc California. Đây là một trong số tám sự kiện tương tự được lên lịch trên toàn tiểu bang trong tháng 10 và tháng 11 năm nay. Cuộc hội thảo đầu tiên là tại San Francisco vào ngày 8 tháng 10, tiếp theo là Los Angeles, Anaheim, Sacramento, Riverside, Oxnard và Fresno.
Thượng viện hôm thứ năm đã thông qua một nghị quyết nhằm ngăn chặn chính sách thuế quan toàn cầu của Tổng thống Donald Trump, đánh dấu lần thứ ba trong tuần Thượng viện bày tỏ bất đồng với chính sách thương mại của chính phủ.
- Trump gặp Tập, thỏa thuận ngừng chiến thương mại, nhưng không toàn diện - Số phận chính phủ liên bang sau 30 ngày đóng cửa - TCPV có vẻ không muốn xử vụ Trump điều quân đội đến Illinois trước 17/11 - Trump tỏ ý muốn Mỹ tái tục chương trình vũ khí hạt nhân- - Bão Melissa để lại thảm họa nhân đạo và thách thức phục hồi - Cảnh sát Pháp bắt thêm 5 nghi phạm cướp bảo tàng Louvre - Các tiểu bang thúc giục chánh án chặn chính quyền Trump đình chỉ trợ cấp thực phẩm - Vụ bố ráp lịch sử của Brazil, khiến 119 người chết - Madam Pang đến Đại sứ quán Việt Nam tại Thái Lan để xin lỗi - Huế, Đà Nẵng chìm trong lũ, miền Trung mưa lớn kéo dài
• Trump gặp Tập, thỏa thuận ngừng chiến thương mại, nhưng không toàn diện • Số phận chính phủ liên bang sau 30 ngày đóng cửa • TCPV có vẻ không muốn xử vụ Trump điều quân đội đến Illinois trước 17/11 • Trump tỏ ý muốn Mỹ tái tục chương trình vũ khí hạt nhân • Bão Melissa để lại thảm họa nhân đạo và thách thức phục hồi • Cảnh sát Pháp bắt thêm 5 nghi phạm cướp bảo tàng Louvre • Các tiểu bang thúc giục chánh án chặn chính quyền Trump đình chỉ trợ cấp thực phẩm • Vụ bố ráp lịch sử của Brazil, khiến 119 người chết • Madam Pang đến Đại sứ quán Việt Nam tại Thái Lan để xin lỗi • Huế, Đà Nẵng chìm trong lũ, miền Trung mưa lớn kéo dài
Reuters, ngày 29 tháng 10 – Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump hôm Thứ Tư cho biết ông sẽ không ra tranh cử nhiệm kỳ thứ ba. Đây là một thay đổi rõ rệt sau nhiều tháng ông liên tục úp mở về ý tưởng này, bất chấp các giới hạn Hiến Pháp. Nhưng vẫn chưa rõ liệu đó đã là quyết định cuối cùng của Trump hay chưa, vì ông có tiếng là “sáng nắng, chiều mưa.”
(HOA KỲ, ngày 29 tháng 10, Reuters) - Tối Cao Pháp Viện (TCPV) hôm Thứ Tư yêu cầu các bên trong vụ kiện liên quan đến việc khai triển Vệ Binh Quốc Gia (VBQG) ở khu vực Chicago gửi thêm thông tin để làm rõ cách hiểu một điều khoản quan trọng trong luật liên bang, quy định giới hạn quyền của tổng thống khi điều động lực lượng này.
Bài viết sau đây là của nhà văn Thom Hartmann, đăng trên mạng Alternet hôm 29/10/2025, nhan đề "The corruption of Donald Trump and his children points to something deeply menacing" nói rằng tiền hối lộ khi được công nhận như món quà bình thường, Mỹ đang trở thành phiên bản mới của Nga và Hungary.
- Trump Đến Nam Hàn, Nhận “Vương Miện”và Đòi “Công Bằng Thương Mại” - Giáo chức Florida có thể bị buộc tuyên thệ trung thành theo dự luật mới. - Trump Sa Thải Toàn Bộ Hội Đồng Kiến Trúc Thủ Đô, Chuẩn Bị Thay Đổi Lớn Khu Bạch Ốc. - Bảy Quỹ Tư Nhân Chung Tay Thành Lập Quỹ Văn Học Nghệ Thuật Trị Giá 50 Triệu Đô La. - Số Di Dân Nhận Trợ Cấp Thực Phẩm Ở Hoa Kỳ Thấp Hơn Nhiều So Với Công Dân Bản Xứ - Việt Nam Giữ Lại Phóng Viên BBC, Thẩm Vấn Nhiều Ngày Giữa Lúc Tô Lâm Công Du Anh Quốc. - Trump Ủng Hộ Israel Trong Các Cuộc Không Kích Gaza, Cảnh Báo Hamas - Bộ Tư Pháp Texas Kiện Johnson & Johnson Về Quảng Cáo Sai Lệch Thuốc Tylenol. Thượng Viện Hoa Kỳ Biểu Quyết Chấm Dứt Thuế Quan Của Trump Đối Với Brazil - Thượng Viện Hoa Kỳ Biểu Quyết Chấm Dứt Thuế Quan Của Trump Đối Với Brazil. - Trung Quốc Tăng Xuất Khẩu Dù Chiến Tranh Thương Mại Với Hoa Kỳ Leo Thang. - Liên Hiệp Quốc Tố Nga Cố Ý Sát Hại Thường Dân Ukraine Trong Chiến Dịch Không Kích Bằng Phi Cơ Không Người
(HOA KỲ, ngày 28 tháng 10, Reuters) – Một cố vấn cấp cao về an ninh sinh học tại Bộ Y Tế và Nhân Sinh Hoa Kỳ (HHS) đã bị sa thải sau khi nhiều lần công khai chỉ trích vắc-xin COVID-19 sử dụng công nghệ mRNA. Thông tin này được một viên chức của HHS xác nhận với Reuters hồi cuối tuần.
(HOA KỲ, ngày 29 tháng 10, Reuters) – Tổng thống Donald Trump vừa đưa ra một tuyên bố mới, tỏ rõ ý định sẵn sàng đối đầu với các chính quyền địa phương do Đảng Dân Chủ kiểm soát, những nơi kịch liệt phản đối việc khai triển lực lượng liên bang. Ông cho biết, nếu tình hình đòi hỏi, có thể sẽ dùng đến “những lực lượng hùng hậu hơn cả Vệ Binh Quốc Gia” nhằm vãn hồi trật tự tại các thành phố Hoa Kỳ.
Sau đây là bản tin trên báo DailyBeast hôm Thứ Ba 28/10/2025 nhận định rằng Tòa Tối Cao Hoa Kỳ dự kiến sẽ lắc đầu với Trump về một hồ sơ Trump xin xóa tội tấn công tình dục một nhà văn nữ Hoa Kỳ.
J311. Pucimanda Jātaka -- Câu chuyện về Thần Cây Nimb Tóm tắt: Khi một tên trộm nằm trên hiên nhà của Trưởng lão Moggallana (Mục Kiền Liên), ngài liền đuổi hắn đi khi những kẻ truy đuổi đến. Đức Phật kể một câu chuyện về việc thần cây Nimb, đã đuổi một tên trộm đi, vì sợ rằng cành cây sẽ bị chặt để đâm chết tên trộm, và đoạn hội thoại sau đó.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.