Hôm nay,  

Nếu Ngày Nào Người Máy Có Quá Nhiều...

07/11/202608:34:00(Xem: 1284)
blank

NẾU NGÀY NÀO NGƯỜI MÁY CÓ QUÁ NHIỀU...
 
Thích Nhuận Hùng

Có những buổi chiều, khi hoàng hôn sắp tan dần, ngồi nhìn tia nắng cuối nhạt nhòa rơi qua khe lá, tôi chợt nghĩ đến một chuyện xa xôi: rồi sẽ có một ngày nào đó nếu người máy (robot) xuất hiện khắp mọi nẻo đường, làm đủ mọi việc, biết nói những lời rất hay, biết trả lời những câu hỏi hóc búa, thậm chí có thể múa võ thật đẹp chẳng hạn, khiến người đời phải ngẩn ngơ. Hay là một ngày nào đó, con người phải học lại cách làm người - giữa thế giới của những cỗ máy thông minh – trí tuệ như vậy. Thật oái ăm thay! Mong rằng chẳng bao giờ xảy ra… điều đó.

Chúng (Robot) nó sẽ thông minh đến đâu, tôi không biết. Nhưng có một điều khiến tôi tò mò hơn cả: khi thế gian có quá nhiều (trí tuệ - nhân tạo) còn gọi là (AI) xuất hiện liệu con người có còn giữ được chút ngây ngô, chút vụng về, chút chân tình vốn làm nên vẻ đẹp của một kiếp người này chăng?
Nghĩ cũng lạ thật. Thế giới này quá đảo điên rồi…! Người máy lấn áp tất cả. Vậy thế giới này loài người thật sẽ đi về đâu??? Khi hàng giả xuất hiện quá nhiều…! Thời đại điện tử cũng có thể làm đủ thứ việc, nhưng đó chỉ là cổ máy không có chút cảm xúc – tình người hay biết thương xót cho một ai cả…
Ngày trước, người ta đi xa để tìm một người tri kỷ. Bây giờ, chỉ cần một chiếc màn hình hay là chiếc (phone) điện thoại cầm tay là có thể trò chuyện với cả thế giới. Ngày trước, muốn biết một điều gì, phải tìm hiểu qua sách vở, qua những tháng năm học hỏi – mài mòn ghế nhà trường. Bây giờ, thì khác hẳn, giới trẻ quá tinh vi, chúng chỉ cần một câu hỏi vừa cất lên trên chiếc điện thoại là đã có hàng trăm câu trả lời chờ sẵn, đáp lại rất đúng. Nào nhà hàng, tiệm ăn, nhà ga, khách sạn – hay chỗ bán đồ linh tinh… Thật là thế giới máy móc quá tối tân, khiến cho những người lớn tuổi phải ngỡ ngàng trước đám trẻ…

Thời đại bây giờ hiện đại hóa – máy tính đã nâng cấp, lãnh vực Internet cung cấp dữ liệu nhưng công (AI) cũng phát triển không kém…Cho nên các môn học tiêu biểu có thể kể đến khi theo học ngành này như: Nhập môn khoa học dữ liệu, Nhập môn Trí tuệ nhân tạo, Lập trình Python, Học máy vi tính (điện tóa) , Khai phá dữ liệu, Trực quan hóa dữ liệu, Xử lý ngôn ngữ tự nhiên, Công nghệ Blockchain, Xử lý dữ liệu lớn, Phân tích dữ liệu với Python, Học sâu, Thị giác máy tính và ứng dụng, Hệ QTCSDL MongoDB, Các hệ tri thức, Trí tuệ nhân tạo nâng cao, Lập trình AI trên Java.
Cuộc đời này quả thật đã thay đổi, quá nhanh hơn sức tưởng tượng. Nhanh đến mức đôi khi chưa kịp ngắm một bông hoa nở, người ta đã phải lo đến mùa hoa kế tiếp phải trồng loại hoa gì cho hợp thị hiếu người tiêu dùng...!
Tôi không chống lại những bước tiến thời đại (5.0) còn cao hơn thế nữa. Trái lại, tôi vẫn nghĩ máy móc chế tạo ra để giúp con người bớt nhọc nhằn, để đôi vai vốn đã mang nhiều gánh nặng có thể nhẹ đi đôi chút. Nếu một cỗ máy có thể cứu người, giúp người bệnh, nâng đỡ người già, thay con người làm những công việc nguy hiểm, thì đó là một điều đáng mừng.
Công nghệ có thể là đôi cánh. Nhưng xin đừng để nó trở thành đôi chân vững vàn khiến con người quên mất cách bước, từng bước đi…Thong thả trên con đường làng đầy hoa lá nở rộ. Một cảm nhận hít thở với đất trời…
Bởi có những thứ trong cuộc đời, càng tiện lợi chưa chắc đã càng quý giá. Đúng là: Lợi bất cập hại giữa thế giới máy móc này. Khiến cho bộ óc con người ỷ lại, không muốn mở mang ra vận hành trí tuệ sẵn có của mình mà nương vào máy móc quá nhiều…! Con người trở nên lạnh cảm thờ ơ với những người thân chung quanh. Có nhiều bạn trẻ, chỉ ôm chiếc điện thoạt sau khi đi học về hay đi làm về cũng vậy. Ít năng nổ hoạt động hay trò chuyện với người thân. Từ đó khoảng cách giữ người thân thiết trong gia đình, ông- bà – cha – mẹ …càng xa thêm. Bởi thế, giới trẻ thường hay bị trầm cảm…
Đó cũng là một trong nhiều vấn đề xã hội bên ngoài tác động vào…! Cho dù, một lời hỏi thăm có thể gửi đi trong một giây, nhưng lòng quan tâm phải được nuôi dưỡng qua năm tháng. Một lời xin lỗi có thể nói ra, nhưng sự ăn năn phải đi qua tận đáy lòng. Một bài thơ có thể được tạo ra trong chốc lát, nhưng nỗi nhớ làm nên thơ đôi khi phải trải qua cả một đời người, thì bài thơ ấy mới có giá trị bằng cảm xúc của người trong cuộc mang bao nổi buồn hay vui thể hiện ra. Chớ không phải máy móc làm thay mình, thì bài thơ ấy gọi là (vô hồn) không đáng được ai nhắc đến…!
Thật lòng mà nói, khi Robot có thể học cách nói về lòng nhân ái. Nhưng con người phải học cách sống nhân ái, đối nhân xử thế như thế nào cho phải đạo. Không thể cứng nhắc như (Robot) được…!
Bởi tương lai không nhất thiết phải là nơi máy móc thay thế con người. Nó có thể là nơi con người và máy móc cùng tồn tại, cùng tạo ra những giá trị mới.

Robot có thể giúp người bác sĩ cứu thêm nhiều sinh mạng. Có thể giúp người khuyết tật có thêm khả năng tự chủ. Có thể giúp một người già cô đơn tiếp cận thông tin, chăm sóc sức khỏe và kết nối với gia đình.
Đó cũng là tình người, nhưng được mở rộng bằng công nghệ.
Vì vậy, điều chúng ta cần lo ngại không phải là máy móc trở nên quá giỏi, mà là con người quên mất mục đích của sự tiến bộ.
Công nghệ phải phục vụ sự sống, chứ sự sống không nên bị biến thành công cụ phục vụ công nghệ.
Một xã hội đáng mơ ước không phải là xã hội có những cỗ máy thông minh nhất, mà là xã hội trong đó những tiến bộ ấy giúp con người bớt đau khổ, có thêm cơ hội, được đối xử công bằng và sống với phẩm giá của mình.


Đó là hai chuyện không hẳn giống nhau.

Tôi vẫn thích hình ảnh một người đàn ông đi qua bao nhiêu giông gió mà lòng không hóa đá. Từng trải nhưng không cay nghiệt. Có bản lĩnh nhưng không lấy sự hơn thua làm thước đo. Có thể đứng thẳng trước phong ba, nhưng cũng biết cúi xuống đỡ một người đang vấp ngã.
Cái hào hiệp của con người, theo tôi, không nằm ở thanh gươm sắc hay tiếng nói át người khác. Nó nằm ở chỗ mình có sức mạnh mà không dùng sức mạnh để làm tổn thương ai; có lý lẽ mà không dùng lý lẽ để dồn người khác vào đường cùng; biết mình có thể thắng, nhưng đôi khi chọn nhường một bước để giữ lại một chút tình người.
Giữa chốn nhân gian, thắng một người chưa chắc đã là bản lĩnh. Giữ được lòng tử tế sau những lần bị phụ bạc, ấy mới là chuyện đáng nể.
Vậy nên, nếu một ngày robot có thể làm thay chúng ta rất nhiều việc, tôi chỉ mong chúng đừng làm mất đi những khoảng trời riêng của con người.
Đừng để một đứa trẻ lớn lên mà chỉ biết hỏi máy móc, quên hỏi ông bà những chuyện ngày xưa. Đừng để những bữa cơm gia đình chỉ còn tiếng thông báo từ điện thoại.
Đừng để người ta gửi cho nhau hàng ngàn biểu tượng yêu thương, nhưng khi gặp một người đang buồn lại không biết ngồi xuống bên cạnh. Và cũng đừng để những tâm hồn vốn đã cô đơn lại càng cô đơn hơn giữa một thế giới kết nối không ngừng.

Có lẽ, điều con người cần học trong thời đại mới không phải là chạy đua với robot. Chúng ta không cần phải chứng minh, mình thông minh hơn một cỗ máy. Chúng ta đừng đánh mất lương tri hay cảm xúc mang tính tình người – bao dung. Đó là hơn hẳn một cỗ máy biết đi…!
Biết thương một người không vì họ có ích cho mình.
Biết giữ một lời hứa dù chẳng có ai kiểm chứng.
Biết đưa tay ra khi thấy người khác khó khăn, không cần nhận một lời cảm ơn. Biết đi qua những bất đồng mà không biến người đối diện thành kẻ thù.
Đời người ngắn ngủi lắm, vô thường luôn luôn ở kề cận ta. Mỗi người chỉ mang theo một chút thời gian, một chút vui buồn, một vài cuộc gặp gỡ và những kỷ niệm chẳng biết gửi cho ai khi bóng chiều xuống núi.
Hà tất, phải làm khổ đau cho nhau?
Nếu có thể, hãy sống như một người lữ khách hào sảng. Đi qua cuộc đời với đôi mắt rộng mở, trái tim đủ ấm và đôi bàn tay không nắm quá chặt. Gặp người tốt thì trân trọng, gặp người chưa hiểu mình thì nhẹ nhàng bước tiếp. Không cần cúi đầu trước điều sai trái, nhưng cũng không nhất thiết phải biến mọi bất đồng thành một cuộc chiến. Luôn luôn tìm ra lẽ công bằng mà xử sự với nhau.
Đó không phải là yếu mềm. Đó là sự từng trải của một tâm hồn đã hiểu rằng trên đời, có những chiến thắng càng lớn thì mất mát càng nhiều.

Rồi mai này, robot có thể biết nhiều hơn, nhớ lâu hơn, tính toán nhanh hơn. Chúng có thể dựng nên những thành phố không ngủ, những con đường không tắc nghẽn, những căn nhà không thiếu tiện nghi.
Nhưng tôi vẫn mong trong một góc nhỏ nào đó của thế giới, con người còn giữ thói quen ngồi bên nhau uống một tách trà, kể vài câu chuyện không đầu không cuối, cười với nhau một vài chuyện hài chẳng đáng cười.
Vẫn còn những người biết nhường ghế cho người già, che mưa cho người lạ, và lặng lẽ giúp một người qua cơn hoạn nạn mà không cần ghi tên mình lên lòng biết ơn của họ. Bởi có những giá trị càng âm thầm lại càng bền lâu.
Chiều đã xuống. Gió vẫn thổi qua hàng cây. Một chiếc lá lìa cành, bay một vòng rồi nằm yên trên mặt đất. Chẳng ai hỏi nó đã đi được bao xa, cũng chẳng ai đo xem nó đã hoàn thành bao nhiêu phần trăm cuộc đời.
Nó chỉ đơn giản là đã sống trọn một mùa.
Tôi nghĩ, con người cũng vậy.
Chúng ta có thể đi thật xa bằng trí tuệ, nhưng xin đừng đi quá xa khỏi lòng nhân hậu. Có thể chế tạo những cỗ máy phi thường, nhưng đừng quên vun đắp một tâm hồn bình thường mà ấm áp.
Nếu một mai robot có quá nhiều trí tuệ, xin cứ để chúng thông minh.
Còn chúng ta, hãy cố gắng sống cho có tình.
Bởi sau tất cả những phát minh làm thay đổi thế giới, điều khiến một con người được nhớ đến có khi chỉ là một lần họ đã không quay lưng trước nỗi đau của người khác.
Và giữa cõi nhân gian rộng lớn này, tôi vẫn tin: Một người có thể không biết hết mọi điều, nhưng nếu biết thương người, biết trọng nghĩa, biết giữ lòng ngay thẳng mà không làm đau ai, thì người ấy đã sở hữu một thứ trí tuệ rất đẹp.
Thứ trí tuệ ấy không cần cập nhật. Không cần nâng cấp. Và cũng chẳng bao giờ lỗi thời. Một chút suy ngẫm cuối ngày...

Máy móc có thể giúp con người chạm đến những vì sao, nhưng xin đừng để con người quên cúi xuống nâng một người đang ngã.
Trí tuệ có thể đưa chúng ta đi rất xa, nhưng chỉ có lòng nhân ái mới khiến hành trình ấy đáng để đi.
Và nếu một ngày thế gian có quá nhiều robot thông minh, tôi chỉ mong vẫn còn thật nhiều con người biết sống hào hiệp, biết trọng nghĩa, biết thương nhau mà không cần điều kiện.
Bởi tương lai có thể thuộc về trí tuệ nhân tạo, nhưng phẩm giá và trách nhiệm đối với sự sống vẫn phải là điều con người gìn giữ.
Mình muốn giữ phong độ gã lãng tử đã đi qua nhiều cuộc phong ba: không sợ thời đại, không bài xích cái mới, nhưng cũng không để những điều hào nhoáng lấy mất tình cảm vốn quý nhất của con người. Thông minh là chuyện của trí óc. Hào hiệp là chuyện của khí phách. Còn tử tế, ấy là chuyện của một đời người.

--- California – Santa Ana ngày 20/6/2025
Thích Nhuận Hùng



McDonald’s invites fans to step into the world of TinyTAN with the Happy Meal Magic Meetup in Los Angeles, celebrating the launch of the new TinyTAN Happy Meal.
Chiều Thứ Năm 25/9, bồi thẩm đoàn liên bang ở Virginia đã quyết định truy tố James B. Comey, cựu giám đốc F.B.I. Đây được cho là kết quả từ nỗ lực không ngừng của Tổng thống Trump nhằm trả thù người đã điều tra chiến dịch tranh cử tổng thống năm 2016 của ông có thể có liên hệ với Nga. NY Times trích dẫn theo những người quen thuộc với quyết định này cho biết. Trong khi các cáo buộc vẫn chưa được tiết lộ, những người quen thuộc với quyết định cho biết bồi thẩm đoàn đã truy tố ông Comey về tội danh đưa ra tuyên bố sai sự thật và một tội danh cản trở.
Tyler Sadwith, Giám Đốc Medicaid Tiểu Bang của DHCS, cho biết các thay đổi trong chính sánh liên bang đã khiến nhiều thành viên Medi-Cal lo sợ.
Theo Tòa án Tối cao hiện nay, Trump sẽ được miễn truy tố nếu Trump ra lệnh cho Đội Biệt Kích SEAL số 6 bắn chết bất kỳ đối thủ nào mà Trump vu khống là tham nhũng, miễn truy tố kể cả khi Trump ra lệnh quân đội đảo chính, kể cả khi bịa đặt hồ sơ để truy tố bất kỳ ai mà Trump ghét, kể cả chỉ đạo quân đội can thiệp bất hợp pháp vào bầu cử.
- Lãnh tụ Palestine, Abbas Lên Án Israel “Diệt Chủng,” Khẳng Định Hamas Không Có Vai Trò Trong Chính Quyền Gaza Hậu Chiến. - Bạch Ốc Đe Doạ Sa Thải Hàng Loạt Nếu Chính Phủ Đóng Cửa. - Bão Ragasa Giảm Cường Độ, Nhưng Vẫn Gây Mưa Lớn Và Nguy Cơ Lũ Ở Miền Bắc Việt Nam. - Jimmy Kimmel Chế Giễu Trump Về “Câu Lạc Bộ Thảm Hại”. - Thăm Dò: Đa Số Người Mỹ Lo Ngại Tự Do Ngôn Luận Bị Đe Dọa Dưới Thời Trump. - Tòa Liên Bang Phán Quyết Trump Không Thể Giữ Tiền Cứu Trợ Thiên Tai Để Ép Các Bang Hợp Tác Về Di Trú. - Cắt Giảm Nhân Sự DOGE Khiến Cơ Quan An Sinh Xã Hội Tê Liệt, Nhân Viên Phải Dùng Thuốc Để Cầm Cự. - Công Tố Viên Liên Bang Gấp Rút Soạn Cáo Trạng Nhắm Vào James Comey. - Kinh Tế Mỹ Quý II Tăng 3,8%, Mạnh Hơn So Với Báo Cáo Trước. - Zelensky Cảnh Báo Về Cuộc Chạy Đua Vũ Khí Mới Liên Quan Đến Drones. - Trump Có Thể Đang Rửa Tay Khỏi Chiến Tranh Ukraine. - Lindsey Graham Nói Sẽ Ủng Hộ Trump Tranh Cử Nhiệm Kỳ Ba Năm 2028. - Southwest Airlines Đặt Hạn Chế Mới Về Pin.
(WASHINGTON, ngày 25 tháng 9, APNews) – Tổng thống Donald Trump hôm thứ Ba cho biết ông đã gặp “ba sự việc đầy hiểm ác” khi tham dự kỳ họp Đại Hội Đồng Liên Hiệp Quốc, và Sở Mật Vụ Hoa Kỳ (Secret Service) sẽ chính thức điều tra sự việc.
(WASHINGTON, ngày 24 tháng 9, Reuters) – Tổng thống Donald Trump hôm Thứ Tư cho biết sẽ ký một sắc lệnh hành pháp ngay trong tuần để triệt phá các “mạng lưới khủng bố trong nước.” Trump luôn khăng khăng rằng đây là những nhóm được bên cánh tả tài trợ để kích thích bạo lực chống lại các nhóm bảo thủ.
J191. Ruhaka Jātaka -- Vị Tăng Không Thể Buông Bỏ Tóm tắt: Một vị sư xuất gia sau khi rời gia đình, dần dần lại rơi vào vòng kiểm soát của vợ cũ. Đức Phật kể câu chuyện về một vị Bà-la-môn bị vợ mình làm trò hề, bắt ông phải ăn mặc và hành xử như một con ngựa. Xấu hổ trước mặt nhà vua, ông đuổi bà đi và cưới một người vợ mới.
Một giáo viên ở Thung lũng Chino Valley (Arizona) đang đối mặt với việc bị sa thải sau khi một chiến dịch trực tuyến chỉ trích các bài đăng trên mạng xã hội của cô sau vụ sát hại nhà hoạt động bảo thủ Charlie Kirk. - Những người phản đối cho rằng một câu trích dẫn được đăng lại từ một nhà sư Phật giáo là sự chấp nhận bạo lực, trong khi những người ủng hộ bảo vệ quyền tự do ngôn luận của cô theo Tu chính án thứ nhất.
Giám đốc FBI Kash Patel cho hay đội điều tra tìm thấy một lốc gồm năm viên đạn của vụ nổ súng sáng Thứ Tư 24/9 tại trung tâm giam giữ của Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Hoa Kỳ (ICE) ở Dallas có dòng chữ “ANTI-ICE”, theo CNN.
-- Bị ICE chặn bắt, còng tay, xích bụng, hơn 8 giờ được thả đi thẳng đến bệnh viện chuyển dạ người bầm tím, Cary Lopez Alvarado, 23 tuổi, công dân Mỹ, sinh tại Los Angeles, lên tiếng về cách đối xử bất nhân của nhân viên liên bang. -- Dân Chủ Thắng Ghế Hạ Viện ở Arizona, Gây Thêm Áp Lực Cho Cộng Hòa. -- Jimmy Kimmel Trở Lại Màn Ảnh ABC, Bảo Vệ Quyền Tự Do Ngôn Luận. -- Dallas Nổ Súng Tại Trụ Sở ICE, 1 Chết, Hung Thủ Tự Sát. -- Người Từng Được DACA Bảo Vệ Chết Trong Trại Giam ICE ở California. -- Tối Cao Pháp Viện Cho Phép Trump Bãi Nhiệm Ủy Viên FTC. -- Tượng Trump – Epstein Xuất Hiện Trước Quốc Hội. -- Ryan Routh Bị Kết Tội Âm Mưu Ám Sát Tổng Thống Trump -- Trump Tin Ukraine Có Thể Giành Lại Toàn Bộ Lãnh Thổ Với Hỗ Trợ của NATO. Nga Bác Bỏ Lời Chỉ Trích Của Trump, Tuyên Bố “Chúng Tôi Là Gấu Thật”. -- Trump Phát Biểu Tại Liên Hiệp Quốc: Từ Tua-Bin Gió Đến Chiến Tranh Và Biên Giới. -- Iran Hành Quyết Ít Nhất 1.000 Người Trong Chiến Dịch Tử Hình Quy Mô Lớn.
(WASHINGTON, ngày 23 tháng 9, Reuters) – Bộ trưởng Quốc Phòng Hoa Kỳ Pete Hegseth tuyên bố giải tán một trong những ủy ban cố vấn lâu đời nhất của quân đội, thường giúp đưa ra khuyến nghị về phúc lợi, đời sống, và cách đối xử với nữ quân nhân. Lý do được đưa ra là vì ủy ban này đang cổ súy một “nghị trình nữ quyền gây chia rẽ.”
(WASHINGTON, ngày 23 tháng 9, Reuters) – Theo một cuộc thăm dò mới được công bố bởi Reuters/Ipsos, tỷ lệ tín nhiệm đối với Tổng thống Donald Trump đã giảm nhẹ trong thời gian gần đây; nguyên nhân là vì người dân ngày càng thấy lo về tình hình kinh tế và năng lực của ông trong việc kiểm soát lạm phát.
Washington, DC – Một bước đi lịch sử vừa diễn ra tại Quốc hội Hoa Kỳ: Dân biểu Derek Trần (CA-45), vị dân cử Mỹ gốc Việt đầu tiên đại diện cho cộng đồng Little Saigon tại Quận Cam, hôm nay đã long trọng giới thiệu nghị quyết vinh danh Cờ Vàng Di Sản Việt Nam. Washington, DC – Một bước đi lịch sử vừa diễn ra tại Quốc hội Hoa Kỳ: Dân biểu Derek Trần (CA-45), vị dân cử Mỹ gốc Việt đầu tiên đại diện cho cộng đồng Little Saigon tại Quận Cam, hôm nay đã long trọng giới thiệu nghị quyết vinh danh Cờ Vàng Di Sản Việt Nam. Nghị quyết nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ của 9 dân biểu đồng bảo trợ, trong đó có: Lou Correa (CA-46), Dave Min (CA-47), Young Kim (CA-40), Ro Khanna (CA-17), Lateefah Simon (CA-12), Judy Chu (CA-28), Scott Peters (CA-50), Henry “Hank” Johnson (GA-04), Zoe Lofgren (CA-18), và Grace Meng (NY-06).
Tôi đã được thụ phong linh mục Công giáo hơn 48 năm sau khi trả qua 12 năm đào tạo tại chủng viện. Trong 60 năm đó, tôi chưa bao giờ xấu hổ trước lời nói của một vị giám mục nào như khi nghe Đức Hồng Y Timothy Dolan nói về Charlie Kirk.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.