Hôm nay,  

Nếu Ngày Nào Người Máy Có Quá Nhiều...

07/11/202608:34:00(Xem: 1205)
blank

NẾU NGÀY NÀO NGƯỜI MÁY CÓ QUÁ NHIỀU...
 
Thích Nhuận Hùng

Có những buổi chiều, khi hoàng hôn sắp tan dần, ngồi nhìn tia nắng cuối nhạt nhòa rơi qua khe lá, tôi chợt nghĩ đến một chuyện xa xôi: rồi sẽ có một ngày nào đó nếu người máy (robot) xuất hiện khắp mọi nẻo đường, làm đủ mọi việc, biết nói những lời rất hay, biết trả lời những câu hỏi hóc búa, thậm chí có thể múa võ thật đẹp chẳng hạn, khiến người đời phải ngẩn ngơ. Hay là một ngày nào đó, con người phải học lại cách làm người - giữa thế giới của những cỗ máy thông minh – trí tuệ như vậy. Thật oái ăm thay! Mong rằng chẳng bao giờ xảy ra… điều đó.

Chúng (Robot) nó sẽ thông minh đến đâu, tôi không biết. Nhưng có một điều khiến tôi tò mò hơn cả: khi thế gian có quá nhiều (trí tuệ - nhân tạo) còn gọi là (AI) xuất hiện liệu con người có còn giữ được chút ngây ngô, chút vụng về, chút chân tình vốn làm nên vẻ đẹp của một kiếp người này chăng?
Nghĩ cũng lạ thật. Thế giới này quá đảo điên rồi…! Người máy lấn áp tất cả. Vậy thế giới này loài người thật sẽ đi về đâu??? Khi hàng giả xuất hiện quá nhiều…! Thời đại điện tử cũng có thể làm đủ thứ việc, nhưng đó chỉ là cổ máy không có chút cảm xúc – tình người hay biết thương xót cho một ai cả…
Ngày trước, người ta đi xa để tìm một người tri kỷ. Bây giờ, chỉ cần một chiếc màn hình hay là chiếc (phone) điện thoại cầm tay là có thể trò chuyện với cả thế giới. Ngày trước, muốn biết một điều gì, phải tìm hiểu qua sách vở, qua những tháng năm học hỏi – mài mòn ghế nhà trường. Bây giờ, thì khác hẳn, giới trẻ quá tinh vi, chúng chỉ cần một câu hỏi vừa cất lên trên chiếc điện thoại là đã có hàng trăm câu trả lời chờ sẵn, đáp lại rất đúng. Nào nhà hàng, tiệm ăn, nhà ga, khách sạn – hay chỗ bán đồ linh tinh… Thật là thế giới máy móc quá tối tân, khiến cho những người lớn tuổi phải ngỡ ngàng trước đám trẻ…

Thời đại bây giờ hiện đại hóa – máy tính đã nâng cấp, lãnh vực Internet cung cấp dữ liệu nhưng công (AI) cũng phát triển không kém…Cho nên các môn học tiêu biểu có thể kể đến khi theo học ngành này như: Nhập môn khoa học dữ liệu, Nhập môn Trí tuệ nhân tạo, Lập trình Python, Học máy vi tính (điện tóa) , Khai phá dữ liệu, Trực quan hóa dữ liệu, Xử lý ngôn ngữ tự nhiên, Công nghệ Blockchain, Xử lý dữ liệu lớn, Phân tích dữ liệu với Python, Học sâu, Thị giác máy tính và ứng dụng, Hệ QTCSDL MongoDB, Các hệ tri thức, Trí tuệ nhân tạo nâng cao, Lập trình AI trên Java.
Cuộc đời này quả thật đã thay đổi, quá nhanh hơn sức tưởng tượng. Nhanh đến mức đôi khi chưa kịp ngắm một bông hoa nở, người ta đã phải lo đến mùa hoa kế tiếp phải trồng loại hoa gì cho hợp thị hiếu người tiêu dùng...!
Tôi không chống lại những bước tiến thời đại (5.0) còn cao hơn thế nữa. Trái lại, tôi vẫn nghĩ máy móc chế tạo ra để giúp con người bớt nhọc nhằn, để đôi vai vốn đã mang nhiều gánh nặng có thể nhẹ đi đôi chút. Nếu một cỗ máy có thể cứu người, giúp người bệnh, nâng đỡ người già, thay con người làm những công việc nguy hiểm, thì đó là một điều đáng mừng.
Công nghệ có thể là đôi cánh. Nhưng xin đừng để nó trở thành đôi chân vững vàn khiến con người quên mất cách bước, từng bước đi…Thong thả trên con đường làng đầy hoa lá nở rộ. Một cảm nhận hít thở với đất trời…
Bởi có những thứ trong cuộc đời, càng tiện lợi chưa chắc đã càng quý giá. Đúng là: Lợi bất cập hại giữa thế giới máy móc này. Khiến cho bộ óc con người ỷ lại, không muốn mở mang ra vận hành trí tuệ sẵn có của mình mà nương vào máy móc quá nhiều…! Con người trở nên lạnh cảm thờ ơ với những người thân chung quanh. Có nhiều bạn trẻ, chỉ ôm chiếc điện thoạt sau khi đi học về hay đi làm về cũng vậy. Ít năng nổ hoạt động hay trò chuyện với người thân. Từ đó khoảng cách giữ người thân thiết trong gia đình, ông- bà – cha – mẹ …càng xa thêm. Bởi thế, giới trẻ thường hay bị trầm cảm…
Đó cũng là một trong nhiều vấn đề xã hội bên ngoài tác động vào…! Cho dù, một lời hỏi thăm có thể gửi đi trong một giây, nhưng lòng quan tâm phải được nuôi dưỡng qua năm tháng. Một lời xin lỗi có thể nói ra, nhưng sự ăn năn phải đi qua tận đáy lòng. Một bài thơ có thể được tạo ra trong chốc lát, nhưng nỗi nhớ làm nên thơ đôi khi phải trải qua cả một đời người, thì bài thơ ấy mới có giá trị bằng cảm xúc của người trong cuộc mang bao nổi buồn hay vui thể hiện ra. Chớ không phải máy móc làm thay mình, thì bài thơ ấy gọi là (vô hồn) không đáng được ai nhắc đến…!
Thật lòng mà nói, khi Robot có thể học cách nói về lòng nhân ái. Nhưng con người phải học cách sống nhân ái, đối nhân xử thế như thế nào cho phải đạo. Không thể cứng nhắc như (Robot) được…!
Bởi tương lai không nhất thiết phải là nơi máy móc thay thế con người. Nó có thể là nơi con người và máy móc cùng tồn tại, cùng tạo ra những giá trị mới.

Robot có thể giúp người bác sĩ cứu thêm nhiều sinh mạng. Có thể giúp người khuyết tật có thêm khả năng tự chủ. Có thể giúp một người già cô đơn tiếp cận thông tin, chăm sóc sức khỏe và kết nối với gia đình.
Đó cũng là tình người, nhưng được mở rộng bằng công nghệ.
Vì vậy, điều chúng ta cần lo ngại không phải là máy móc trở nên quá giỏi, mà là con người quên mất mục đích của sự tiến bộ.
Công nghệ phải phục vụ sự sống, chứ sự sống không nên bị biến thành công cụ phục vụ công nghệ.
Một xã hội đáng mơ ước không phải là xã hội có những cỗ máy thông minh nhất, mà là xã hội trong đó những tiến bộ ấy giúp con người bớt đau khổ, có thêm cơ hội, được đối xử công bằng và sống với phẩm giá của mình.


Đó là hai chuyện không hẳn giống nhau.

Tôi vẫn thích hình ảnh một người đàn ông đi qua bao nhiêu giông gió mà lòng không hóa đá. Từng trải nhưng không cay nghiệt. Có bản lĩnh nhưng không lấy sự hơn thua làm thước đo. Có thể đứng thẳng trước phong ba, nhưng cũng biết cúi xuống đỡ một người đang vấp ngã.
Cái hào hiệp của con người, theo tôi, không nằm ở thanh gươm sắc hay tiếng nói át người khác. Nó nằm ở chỗ mình có sức mạnh mà không dùng sức mạnh để làm tổn thương ai; có lý lẽ mà không dùng lý lẽ để dồn người khác vào đường cùng; biết mình có thể thắng, nhưng đôi khi chọn nhường một bước để giữ lại một chút tình người.
Giữa chốn nhân gian, thắng một người chưa chắc đã là bản lĩnh. Giữ được lòng tử tế sau những lần bị phụ bạc, ấy mới là chuyện đáng nể.
Vậy nên, nếu một ngày robot có thể làm thay chúng ta rất nhiều việc, tôi chỉ mong chúng đừng làm mất đi những khoảng trời riêng của con người.
Đừng để một đứa trẻ lớn lên mà chỉ biết hỏi máy móc, quên hỏi ông bà những chuyện ngày xưa. Đừng để những bữa cơm gia đình chỉ còn tiếng thông báo từ điện thoại.
Đừng để người ta gửi cho nhau hàng ngàn biểu tượng yêu thương, nhưng khi gặp một người đang buồn lại không biết ngồi xuống bên cạnh. Và cũng đừng để những tâm hồn vốn đã cô đơn lại càng cô đơn hơn giữa một thế giới kết nối không ngừng.

Có lẽ, điều con người cần học trong thời đại mới không phải là chạy đua với robot. Chúng ta không cần phải chứng minh, mình thông minh hơn một cỗ máy. Chúng ta đừng đánh mất lương tri hay cảm xúc mang tính tình người – bao dung. Đó là hơn hẳn một cỗ máy biết đi…!
Biết thương một người không vì họ có ích cho mình.
Biết giữ một lời hứa dù chẳng có ai kiểm chứng.
Biết đưa tay ra khi thấy người khác khó khăn, không cần nhận một lời cảm ơn. Biết đi qua những bất đồng mà không biến người đối diện thành kẻ thù.
Đời người ngắn ngủi lắm, vô thường luôn luôn ở kề cận ta. Mỗi người chỉ mang theo một chút thời gian, một chút vui buồn, một vài cuộc gặp gỡ và những kỷ niệm chẳng biết gửi cho ai khi bóng chiều xuống núi.
Hà tất, phải làm khổ đau cho nhau?
Nếu có thể, hãy sống như một người lữ khách hào sảng. Đi qua cuộc đời với đôi mắt rộng mở, trái tim đủ ấm và đôi bàn tay không nắm quá chặt. Gặp người tốt thì trân trọng, gặp người chưa hiểu mình thì nhẹ nhàng bước tiếp. Không cần cúi đầu trước điều sai trái, nhưng cũng không nhất thiết phải biến mọi bất đồng thành một cuộc chiến. Luôn luôn tìm ra lẽ công bằng mà xử sự với nhau.
Đó không phải là yếu mềm. Đó là sự từng trải của một tâm hồn đã hiểu rằng trên đời, có những chiến thắng càng lớn thì mất mát càng nhiều.

Rồi mai này, robot có thể biết nhiều hơn, nhớ lâu hơn, tính toán nhanh hơn. Chúng có thể dựng nên những thành phố không ngủ, những con đường không tắc nghẽn, những căn nhà không thiếu tiện nghi.
Nhưng tôi vẫn mong trong một góc nhỏ nào đó của thế giới, con người còn giữ thói quen ngồi bên nhau uống một tách trà, kể vài câu chuyện không đầu không cuối, cười với nhau một vài chuyện hài chẳng đáng cười.
Vẫn còn những người biết nhường ghế cho người già, che mưa cho người lạ, và lặng lẽ giúp một người qua cơn hoạn nạn mà không cần ghi tên mình lên lòng biết ơn của họ. Bởi có những giá trị càng âm thầm lại càng bền lâu.
Chiều đã xuống. Gió vẫn thổi qua hàng cây. Một chiếc lá lìa cành, bay một vòng rồi nằm yên trên mặt đất. Chẳng ai hỏi nó đã đi được bao xa, cũng chẳng ai đo xem nó đã hoàn thành bao nhiêu phần trăm cuộc đời.
Nó chỉ đơn giản là đã sống trọn một mùa.
Tôi nghĩ, con người cũng vậy.
Chúng ta có thể đi thật xa bằng trí tuệ, nhưng xin đừng đi quá xa khỏi lòng nhân hậu. Có thể chế tạo những cỗ máy phi thường, nhưng đừng quên vun đắp một tâm hồn bình thường mà ấm áp.
Nếu một mai robot có quá nhiều trí tuệ, xin cứ để chúng thông minh.
Còn chúng ta, hãy cố gắng sống cho có tình.
Bởi sau tất cả những phát minh làm thay đổi thế giới, điều khiến một con người được nhớ đến có khi chỉ là một lần họ đã không quay lưng trước nỗi đau của người khác.
Và giữa cõi nhân gian rộng lớn này, tôi vẫn tin: Một người có thể không biết hết mọi điều, nhưng nếu biết thương người, biết trọng nghĩa, biết giữ lòng ngay thẳng mà không làm đau ai, thì người ấy đã sở hữu một thứ trí tuệ rất đẹp.
Thứ trí tuệ ấy không cần cập nhật. Không cần nâng cấp. Và cũng chẳng bao giờ lỗi thời. Một chút suy ngẫm cuối ngày...

Máy móc có thể giúp con người chạm đến những vì sao, nhưng xin đừng để con người quên cúi xuống nâng một người đang ngã.
Trí tuệ có thể đưa chúng ta đi rất xa, nhưng chỉ có lòng nhân ái mới khiến hành trình ấy đáng để đi.
Và nếu một ngày thế gian có quá nhiều robot thông minh, tôi chỉ mong vẫn còn thật nhiều con người biết sống hào hiệp, biết trọng nghĩa, biết thương nhau mà không cần điều kiện.
Bởi tương lai có thể thuộc về trí tuệ nhân tạo, nhưng phẩm giá và trách nhiệm đối với sự sống vẫn phải là điều con người gìn giữ.
Mình muốn giữ phong độ gã lãng tử đã đi qua nhiều cuộc phong ba: không sợ thời đại, không bài xích cái mới, nhưng cũng không để những điều hào nhoáng lấy mất tình cảm vốn quý nhất của con người. Thông minh là chuyện của trí óc. Hào hiệp là chuyện của khí phách. Còn tử tế, ấy là chuyện của một đời người.

--- California – Santa Ana ngày 20/6/2025
Thích Nhuận Hùng



Isak Andic, người sáng lập tthương hiệu thời trang Mango, đã qua đời hôm thứ Bảy trong một vụ tai nạn ở dãy núi Montserrat bên ngoài Barcelona, hưởng thọ 71 tuổi.
Trong không khí của mùa lễ Giáng Sinh đang về, Câu Lạc Bộ Tình Nghệ Sĩ tổ chức chương trình mừng Giáng Sinh cho các em thiếu nhi trong chương trình đào tạo và phát triển tài năng trẻ.
Trong ngày Thánh Lễ Tạ ơn vừa qua, tôi nhận được điện thoai của một giọng nữ gọi cho tôi để yêu cầu tôi có vấn cho cô ta về một vấn đề có thể sẽ liên quan đến pháp lý, mà cô ta lo lắng có thế xẩy ra không ai biết trước được để mà tránh. Đúng ngày hẹn cô ta đến gặp tôi ở phòng khách Tòa Tổng Giám Mục địa phận, đem theo 3 người con, đứa lớn nhất 12 tuổi, đứa thú nhì 10 và đứa thứ ba 8 tuổi. Theo như lời cô kể lúc cô 16 tuổi quen thân một anh chàng sinh viên đẹp trai, nói chuyện rất có duyên và hai người từ từ yêu nhau thắm thiết, rồi hai người nhất quyết lấy nhau thành vợ chồng
Mở lại hồ sơ 2 quan chức Công an Việt Nam tấn công tình dục tại New Zealand, bài này sẽ do Việt Báo dịch theo báo Stuff. Cảnh sát điều tra khiếu nại của cô Ali Cook về vụ tấn công tình dục của các thành viên phái đoàn Việt Nam đến thăm đã nói với cô rằng không thể làm gì được vì những người đàn ông đó đã rời khỏi đất nước New Zealand. Nhưng, cảm thấy bất bình vì không có hành động nào, cô đã kể câu chuyện của mình cho Stuff, và đột nhiên mọi người, bao gồm cả Thủ tướng, đều có điều gì đó để nói.
Tuệ Trung Thượng Sỹ, một Thiền sư lớn của Việt Nam trong thế kỷ 13, từng nói rằng muốn vượt qua dòng sông sinh từ cần tự nhìn thấy thân và tâm mình như một con trâu bùn, vì khi trâu bùn bước xuống sông là sẽ tự tan rã. Nghĩa là, luôn luôn tự thấy mình là vô ngã, và đó là cách vượt sông sinh tử. Đó cũng là một cách mô tả lời dạy của Đức Phật.
Bộ Khoa học và Công nghệ Trung Quốc thông báo vào thứ sáu rằng thỏa thuận hợp tác khoa học và công nghệ giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ đã được gia hạn thêm năm năm, bắt đầu từ ngày 27 tháng 8/2024.
Người dân California có thể tự tin khẳng định rằng: California là tiểu bang đã thực hiện nhiều cải cách quan trọng về luật bầu cử và mở rộng quyền bỏ phiếu hơn bất kỳ tiểu bang nào khác. Thành tựu này càng có ý nghĩa hơn khi chúng ta chuẩn bị kỷ niệm 60 năm Đạo Luật Quyền Bỏ Phiếu năm tới. Đạo luật mấu chốt này đã khởi xóa việc đàn áp, đe dọa và tước quyền bỏ phiếu lâu dài trong lịch sử mà quá nhiều người Mỹ đã phải trải qua tại các cuộc bỏ phiếu suốt nhiều thập kỷ.
Quý vị có biết từ Lễ Tạ Ơn đến ngày đầu năm mới, người Mỹ thải rác ra nhiều hơn khoảng 25% so với bất kỳ thời điểm nào khác trong năm không? Đây là sự gia tăng rác thải đáng kể và có thể tác động tiêu cực đến không gian cộng đồng yêu thích của chúng ta, do việc làm tăng thêm lượng rác thải và mảnh vụn mà chúng ta thấy trên khắp tiểu bang. Tôi mong muốn thấy cộng đồng của mình sạch sẽ và không có rác thải, đó là lý do tại sao tôi khuyến khích tất cả quý vị cùng tôi chung tay để giảm thiểu lượng rác thải mà chúng ta tạo ra trong mùa lễ này.
Vào ngày 26 Tháng 11, 2024, tổ chức Dịch Vụ Truyền Thông Sắc Tộc (EMS) tổ chức họp báo trên mạng để giới thiệu về Sáng Kiến Việc Làm Ngành Lâm Nghiệp California. Đây là một chương trình tuyển dụng nhân sự cho ngành lâm nghiệp, bao gồm nhiều lĩnh vực như quản lý rừng, phòng chống cháy rừng và phát triển rừng. Sáng kiến này không chỉ nhằm mục đích giải quyết sự thiếu hụt nhân sự, mà còn nhắm đến các cộng đồng truyền thống chưa được đại diện đầy đủ, bao gồm phụ nữ, các cộng đồng thiểu số và cựu chiến binh. Sáng kiến này được tài trợ bởi Sở Lâm Nghiệp & Cứu Hỏa California (CAL FIRE).
E. Coli trong cà rốt. Listeria trong bánh waffle đông lạnh và thịt nguội đóng gói sẵn. Salmonella trong dưa leo và trứng. Những tin tức về các vụ thu hồi thực phẩm xuất hiện dồn dập, thật khó để nắm bắt hết tất cả. Một số vụ thu hồi chỉ là để phòng hờ, nhưng cũng có không ít trường hợp người tiêu dùng thực sự đã bị ngộ độc thực phẩm. Theo một khảo sát của Gallup năm 2024, niềm tin của người tiêu dùng Hoa Kỳ vào độ an toàn của nguồn cung cấp thực phẩm đã giảm xuống mức thấp kỷ lục, nhất là trong 5 năm gần đây.
Là cái rằm cuối cùng của mùa thu và của cả năm 2024, Trăng Lạnh (Cold Moon) hứa hẹn sẽ là một ‘chương cuối’ mãn nhãn của bầu trời đêm năm nay. Theo lịch thiên văn, mặt trăng sẽ tròn nhất vào lúc 4:01 sáng (giờ EST) ngày Chủ nhật, 15 tháng 12 năm 2024. Tuy nhiên, thời điểm lý tưởng nhất để ngắm trăng là khi sập tối, mặt trăng bắt đầu ló dạng. Khi đó, trăng sẽ nằm trong chòm sao Kim Ngưu (Taurus), được bao quanh bởi những ngôi sao sáng nhất của bầu trời đêm và Mộc tinh rực rỡ.
Woody Allen từng nói: "Tôi không muốn trở nên bất tử nhờ công việc của mình. Tôi muốn trở nên bất tử bằng cách không chết." Câu nói này phản ánh một khát vọng chung của nhân loại: kéo dài tuổi thọ, thậm chí là mơ về sự bất tử. Sống mãi có thể không phải là điều đáng mơ ước và cũng không thực tế lắm, nhưng sống lâu và khỏe mạnh vẫn là điều mà hầu hết mọi người đều mong muốn.
Các cơ quan cấp nước ở Hoa Kỳ bắt đầu thêm fluoride vào nước máy từ những năm 1940. Ngay sau đó, tỷ lệ sâu răng đã giảm đáng kể, nhưng việc bổ sung fluoride vào nước uống vẫn gây tranh cãi đối với một số nhóm thiểu số.
Chim ruồi (Hummingbirds) lượn quanh vườn, nhấp mật từ hoa này sang hoa khác, thoạt nhìn không có vẻ gì liên quan đến chiến tranh. Nhưng khả năng bay điêu luyện của chúng – lao nhanh tới trước, lùi lại, nhào lộn, bay ngược – đã thu hút các nhà thiết kế robot, đặc biệt trong lĩnh vực máy bay không người lái. “Chim ruồi là loài chim bay giỏi nhất,” giáo sư Bret Tobalske, giám đốc Phòng thí nghiệm Bay tại Đại học Montana, nhận định. “Chúng có thể lơ lửng không ngừng nghỉ nhờ hệ sinh lý và kỹ năng bay vượt trội.”
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.