Hôm nay,  

Nếu Ngày Nào Người Máy Có Quá Nhiều...

07/11/202608:34:00(Xem: 1070)
blank

NẾU NGÀY NÀO NGƯỜI MÁY CÓ QUÁ NHIỀU...
 
Thích Nhuận Hùng

Có những buổi chiều, khi hoàng hôn sắp tan dần, ngồi nhìn tia nắng cuối nhạt nhòa rơi qua khe lá, tôi chợt nghĩ đến một chuyện xa xôi: rồi sẽ có một ngày nào đó nếu người máy (robot) xuất hiện khắp mọi nẻo đường, làm đủ mọi việc, biết nói những lời rất hay, biết trả lời những câu hỏi hóc búa, thậm chí có thể múa võ thật đẹp chẳng hạn, khiến người đời phải ngẩn ngơ. Hay là một ngày nào đó, con người phải học lại cách làm người - giữa thế giới của những cỗ máy thông minh – trí tuệ như vậy. Thật oái ăm thay! Mong rằng chẳng bao giờ xảy ra… điều đó.

Chúng (Robot) nó sẽ thông minh đến đâu, tôi không biết. Nhưng có một điều khiến tôi tò mò hơn cả: khi thế gian có quá nhiều (trí tuệ - nhân tạo) còn gọi là (AI) xuất hiện liệu con người có còn giữ được chút ngây ngô, chút vụng về, chút chân tình vốn làm nên vẻ đẹp của một kiếp người này chăng?
Nghĩ cũng lạ thật. Thế giới này quá đảo điên rồi…! Người máy lấn áp tất cả. Vậy thế giới này loài người thật sẽ đi về đâu??? Khi hàng giả xuất hiện quá nhiều…! Thời đại điện tử cũng có thể làm đủ thứ việc, nhưng đó chỉ là cổ máy không có chút cảm xúc – tình người hay biết thương xót cho một ai cả…
Ngày trước, người ta đi xa để tìm một người tri kỷ. Bây giờ, chỉ cần một chiếc màn hình hay là chiếc (phone) điện thoại cầm tay là có thể trò chuyện với cả thế giới. Ngày trước, muốn biết một điều gì, phải tìm hiểu qua sách vở, qua những tháng năm học hỏi – mài mòn ghế nhà trường. Bây giờ, thì khác hẳn, giới trẻ quá tinh vi, chúng chỉ cần một câu hỏi vừa cất lên trên chiếc điện thoại là đã có hàng trăm câu trả lời chờ sẵn, đáp lại rất đúng. Nào nhà hàng, tiệm ăn, nhà ga, khách sạn – hay chỗ bán đồ linh tinh… Thật là thế giới máy móc quá tối tân, khiến cho những người lớn tuổi phải ngỡ ngàng trước đám trẻ…

Thời đại bây giờ hiện đại hóa – máy tính đã nâng cấp, lãnh vực Internet cung cấp dữ liệu nhưng công (AI) cũng phát triển không kém…Cho nên các môn học tiêu biểu có thể kể đến khi theo học ngành này như: Nhập môn khoa học dữ liệu, Nhập môn Trí tuệ nhân tạo, Lập trình Python, Học máy vi tính (điện tóa) , Khai phá dữ liệu, Trực quan hóa dữ liệu, Xử lý ngôn ngữ tự nhiên, Công nghệ Blockchain, Xử lý dữ liệu lớn, Phân tích dữ liệu với Python, Học sâu, Thị giác máy tính và ứng dụng, Hệ QTCSDL MongoDB, Các hệ tri thức, Trí tuệ nhân tạo nâng cao, Lập trình AI trên Java.
Cuộc đời này quả thật đã thay đổi, quá nhanh hơn sức tưởng tượng. Nhanh đến mức đôi khi chưa kịp ngắm một bông hoa nở, người ta đã phải lo đến mùa hoa kế tiếp phải trồng loại hoa gì cho hợp thị hiếu người tiêu dùng...!
Tôi không chống lại những bước tiến thời đại (5.0) còn cao hơn thế nữa. Trái lại, tôi vẫn nghĩ máy móc chế tạo ra để giúp con người bớt nhọc nhằn, để đôi vai vốn đã mang nhiều gánh nặng có thể nhẹ đi đôi chút. Nếu một cỗ máy có thể cứu người, giúp người bệnh, nâng đỡ người già, thay con người làm những công việc nguy hiểm, thì đó là một điều đáng mừng.
Công nghệ có thể là đôi cánh. Nhưng xin đừng để nó trở thành đôi chân vững vàn khiến con người quên mất cách bước, từng bước đi…Thong thả trên con đường làng đầy hoa lá nở rộ. Một cảm nhận hít thở với đất trời…
Bởi có những thứ trong cuộc đời, càng tiện lợi chưa chắc đã càng quý giá. Đúng là: Lợi bất cập hại giữa thế giới máy móc này. Khiến cho bộ óc con người ỷ lại, không muốn mở mang ra vận hành trí tuệ sẵn có của mình mà nương vào máy móc quá nhiều…! Con người trở nên lạnh cảm thờ ơ với những người thân chung quanh. Có nhiều bạn trẻ, chỉ ôm chiếc điện thoạt sau khi đi học về hay đi làm về cũng vậy. Ít năng nổ hoạt động hay trò chuyện với người thân. Từ đó khoảng cách giữ người thân thiết trong gia đình, ông- bà – cha – mẹ …càng xa thêm. Bởi thế, giới trẻ thường hay bị trầm cảm…
Đó cũng là một trong nhiều vấn đề xã hội bên ngoài tác động vào…! Cho dù, một lời hỏi thăm có thể gửi đi trong một giây, nhưng lòng quan tâm phải được nuôi dưỡng qua năm tháng. Một lời xin lỗi có thể nói ra, nhưng sự ăn năn phải đi qua tận đáy lòng. Một bài thơ có thể được tạo ra trong chốc lát, nhưng nỗi nhớ làm nên thơ đôi khi phải trải qua cả một đời người, thì bài thơ ấy mới có giá trị bằng cảm xúc của người trong cuộc mang bao nổi buồn hay vui thể hiện ra. Chớ không phải máy móc làm thay mình, thì bài thơ ấy gọi là (vô hồn) không đáng được ai nhắc đến…!
Thật lòng mà nói, khi Robot có thể học cách nói về lòng nhân ái. Nhưng con người phải học cách sống nhân ái, đối nhân xử thế như thế nào cho phải đạo. Không thể cứng nhắc như (Robot) được…!
Bởi tương lai không nhất thiết phải là nơi máy móc thay thế con người. Nó có thể là nơi con người và máy móc cùng tồn tại, cùng tạo ra những giá trị mới.

Robot có thể giúp người bác sĩ cứu thêm nhiều sinh mạng. Có thể giúp người khuyết tật có thêm khả năng tự chủ. Có thể giúp một người già cô đơn tiếp cận thông tin, chăm sóc sức khỏe và kết nối với gia đình.
Đó cũng là tình người, nhưng được mở rộng bằng công nghệ.
Vì vậy, điều chúng ta cần lo ngại không phải là máy móc trở nên quá giỏi, mà là con người quên mất mục đích của sự tiến bộ.
Công nghệ phải phục vụ sự sống, chứ sự sống không nên bị biến thành công cụ phục vụ công nghệ.
Một xã hội đáng mơ ước không phải là xã hội có những cỗ máy thông minh nhất, mà là xã hội trong đó những tiến bộ ấy giúp con người bớt đau khổ, có thêm cơ hội, được đối xử công bằng và sống với phẩm giá của mình.


Đó là hai chuyện không hẳn giống nhau.

Tôi vẫn thích hình ảnh một người đàn ông đi qua bao nhiêu giông gió mà lòng không hóa đá. Từng trải nhưng không cay nghiệt. Có bản lĩnh nhưng không lấy sự hơn thua làm thước đo. Có thể đứng thẳng trước phong ba, nhưng cũng biết cúi xuống đỡ một người đang vấp ngã.
Cái hào hiệp của con người, theo tôi, không nằm ở thanh gươm sắc hay tiếng nói át người khác. Nó nằm ở chỗ mình có sức mạnh mà không dùng sức mạnh để làm tổn thương ai; có lý lẽ mà không dùng lý lẽ để dồn người khác vào đường cùng; biết mình có thể thắng, nhưng đôi khi chọn nhường một bước để giữ lại một chút tình người.
Giữa chốn nhân gian, thắng một người chưa chắc đã là bản lĩnh. Giữ được lòng tử tế sau những lần bị phụ bạc, ấy mới là chuyện đáng nể.
Vậy nên, nếu một ngày robot có thể làm thay chúng ta rất nhiều việc, tôi chỉ mong chúng đừng làm mất đi những khoảng trời riêng của con người.
Đừng để một đứa trẻ lớn lên mà chỉ biết hỏi máy móc, quên hỏi ông bà những chuyện ngày xưa. Đừng để những bữa cơm gia đình chỉ còn tiếng thông báo từ điện thoại.
Đừng để người ta gửi cho nhau hàng ngàn biểu tượng yêu thương, nhưng khi gặp một người đang buồn lại không biết ngồi xuống bên cạnh. Và cũng đừng để những tâm hồn vốn đã cô đơn lại càng cô đơn hơn giữa một thế giới kết nối không ngừng.

Có lẽ, điều con người cần học trong thời đại mới không phải là chạy đua với robot. Chúng ta không cần phải chứng minh, mình thông minh hơn một cỗ máy. Chúng ta đừng đánh mất lương tri hay cảm xúc mang tính tình người – bao dung. Đó là hơn hẳn một cỗ máy biết đi…!
Biết thương một người không vì họ có ích cho mình.
Biết giữ một lời hứa dù chẳng có ai kiểm chứng.
Biết đưa tay ra khi thấy người khác khó khăn, không cần nhận một lời cảm ơn. Biết đi qua những bất đồng mà không biến người đối diện thành kẻ thù.
Đời người ngắn ngủi lắm, vô thường luôn luôn ở kề cận ta. Mỗi người chỉ mang theo một chút thời gian, một chút vui buồn, một vài cuộc gặp gỡ và những kỷ niệm chẳng biết gửi cho ai khi bóng chiều xuống núi.
Hà tất, phải làm khổ đau cho nhau?
Nếu có thể, hãy sống như một người lữ khách hào sảng. Đi qua cuộc đời với đôi mắt rộng mở, trái tim đủ ấm và đôi bàn tay không nắm quá chặt. Gặp người tốt thì trân trọng, gặp người chưa hiểu mình thì nhẹ nhàng bước tiếp. Không cần cúi đầu trước điều sai trái, nhưng cũng không nhất thiết phải biến mọi bất đồng thành một cuộc chiến. Luôn luôn tìm ra lẽ công bằng mà xử sự với nhau.
Đó không phải là yếu mềm. Đó là sự từng trải của một tâm hồn đã hiểu rằng trên đời, có những chiến thắng càng lớn thì mất mát càng nhiều.

Rồi mai này, robot có thể biết nhiều hơn, nhớ lâu hơn, tính toán nhanh hơn. Chúng có thể dựng nên những thành phố không ngủ, những con đường không tắc nghẽn, những căn nhà không thiếu tiện nghi.
Nhưng tôi vẫn mong trong một góc nhỏ nào đó của thế giới, con người còn giữ thói quen ngồi bên nhau uống một tách trà, kể vài câu chuyện không đầu không cuối, cười với nhau một vài chuyện hài chẳng đáng cười.
Vẫn còn những người biết nhường ghế cho người già, che mưa cho người lạ, và lặng lẽ giúp một người qua cơn hoạn nạn mà không cần ghi tên mình lên lòng biết ơn của họ. Bởi có những giá trị càng âm thầm lại càng bền lâu.
Chiều đã xuống. Gió vẫn thổi qua hàng cây. Một chiếc lá lìa cành, bay một vòng rồi nằm yên trên mặt đất. Chẳng ai hỏi nó đã đi được bao xa, cũng chẳng ai đo xem nó đã hoàn thành bao nhiêu phần trăm cuộc đời.
Nó chỉ đơn giản là đã sống trọn một mùa.
Tôi nghĩ, con người cũng vậy.
Chúng ta có thể đi thật xa bằng trí tuệ, nhưng xin đừng đi quá xa khỏi lòng nhân hậu. Có thể chế tạo những cỗ máy phi thường, nhưng đừng quên vun đắp một tâm hồn bình thường mà ấm áp.
Nếu một mai robot có quá nhiều trí tuệ, xin cứ để chúng thông minh.
Còn chúng ta, hãy cố gắng sống cho có tình.
Bởi sau tất cả những phát minh làm thay đổi thế giới, điều khiến một con người được nhớ đến có khi chỉ là một lần họ đã không quay lưng trước nỗi đau của người khác.
Và giữa cõi nhân gian rộng lớn này, tôi vẫn tin: Một người có thể không biết hết mọi điều, nhưng nếu biết thương người, biết trọng nghĩa, biết giữ lòng ngay thẳng mà không làm đau ai, thì người ấy đã sở hữu một thứ trí tuệ rất đẹp.
Thứ trí tuệ ấy không cần cập nhật. Không cần nâng cấp. Và cũng chẳng bao giờ lỗi thời. Một chút suy ngẫm cuối ngày...

Máy móc có thể giúp con người chạm đến những vì sao, nhưng xin đừng để con người quên cúi xuống nâng một người đang ngã.
Trí tuệ có thể đưa chúng ta đi rất xa, nhưng chỉ có lòng nhân ái mới khiến hành trình ấy đáng để đi.
Và nếu một ngày thế gian có quá nhiều robot thông minh, tôi chỉ mong vẫn còn thật nhiều con người biết sống hào hiệp, biết trọng nghĩa, biết thương nhau mà không cần điều kiện.
Bởi tương lai có thể thuộc về trí tuệ nhân tạo, nhưng phẩm giá và trách nhiệm đối với sự sống vẫn phải là điều con người gìn giữ.
Mình muốn giữ phong độ gã lãng tử đã đi qua nhiều cuộc phong ba: không sợ thời đại, không bài xích cái mới, nhưng cũng không để những điều hào nhoáng lấy mất tình cảm vốn quý nhất của con người. Thông minh là chuyện của trí óc. Hào hiệp là chuyện của khí phách. Còn tử tế, ấy là chuyện của một đời người.

--- California – Santa Ana ngày 20/6/2025
Thích Nhuận Hùng



Tôi vốn mê đọc từ thuở còn rất nhỏ. Dĩ nhiên, mê bất cứ thứ gì cũng đều không tốt, vì nó sẽ hình thành một thứ nghiệp gì đó. Thêm nữa, chữ bao giờ cũng mơ hồ. Chữ là ký hiệu, là biểu tượng, là ngón tay chỉ trăng. Dù vậy, trong khi chữ là một hàng rào ngăn cách chúng ta với thực tại, chữ lại là một phương tiện để hiểu nhau, để cảm thông và để hoằng pháp.
Một trận động đất mạnh 6,8 độ richter đã xảy ra ở Maroc (Morocco, một nước Bắc Phi), theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ (USGS). Theo truyền thông nhà nước Maroc, ít nhất 1,000 người chết và 672 người bị thương. Trận động đất xảy ra ngay sau 11 giờ tối giờ địa phương.
Người xưa thường nói, “Một miếng khi đói bằng một gói khi no”. Khi đói muốn rã ruột mà bỗng nhiên có ai cho hay tìm được chút thức ăn thì bạn có thể thốt lên rằng, “Thật không có hạnh phúc nào bằng!”. Bạn sẽ ăn miếng thức ăn ấy một cách cẩn trọng, chân thành, cảm nhận rõ rệt hương vị và giá trị của nó, và chỉ có bạn và nó trong giây phút đó.
Mối lo ngại về nền dân chủ Hoa Kỳ trong bối cảnh phân cực quốc gia sâu sắc đã thúc đẩy các đơn vị hỗ trợ 13 thư viện tổng thống có từ thời Herbert Hoover kêu gọi tái cam kết đối với các nguyên tắc nền tảng của đất nước, bao gồm cả pháp quyền và tôn trọng sự đa dạng về tín ngưỡng.
Họp mặt phát giải thưởng và ra mắt sách Việt Báo Viết Về Nước Mỹ năm thứ hai mươi mươi ba - gồm những bài viết được phổ biến trên nhật báo Việt Báo và trên vietbao.com từ ngày 1 tháng Bẩy 2021 tới 30 tháng Sáu 2023 - sẽ được tổ chức vào Chủ Nhật 26 Tháng Mười Một 2023 tại Garden Grove, CA, và 16 tác giả sẽ nhận các giải thưởng.
Đây là phần cuối của loạt bài “Người di dân có du nhập văn hóa của họ không?” Hiện nay, một nghiên cứu mới cho thấy rằng, những người Mỹ da trắng sinh ra ở miền Nam chuyển đến các vùng khác của Hoa Kỳ, đã gây ảnh hưởng đến văn hóa ở nơi ở mới của họ như thế nào. Sau năm 1900, có một cuộc di cư lớn của những người da đen miền Nam đến các thành phố công nghiệp miền Bắc. Nhưng cũng có một số lượng lớn hơn những người da trắng miền Nam chuyển đến các vùng khác của đất nước, không phải đến các thành phố Đông Bắc mà thay vào đó là các bang ở phía Tây.
Theo dữ liệu gần đây của Ủy Ban Thương Mại Liên Bang, người tiêu dùng Hoa Kỳ báo cáo số tiền tổn thất do gian lận và lừa đảo vào năm 2022 tăng hơn 30% so với năm trước. Những kẻ lừa đảo tiếp tục tìm ra những chiêu trò mới từ những thủ đoạn cũ. Trong số những trò lừa đảo phổ biến nhất hiện nay là những trò lừa đảo mạo danh, trong đó những kẻ lừa đảo thuyết phục nạn nhân gửi chuyển khoản ngân hàng với lý do sai trái. Kẻ lừa đảo giả vờ đến từ một cơ quan chính phủ, công ty hỗ trợ công nghệ, ngân hàng hoặc công ty hợp pháp và đáng tin cậy khác, sau đó lừa nạn nhân chia sẻ thông tin cá nhân và/hoặc gửi tiền.
Sky River Casino đã loan báo ngày hôm nay về việc bổ nhiệm một tân chủ tịch và thăng cấp ba nhân viên quản lý cấp điều hành bởi Bộ Tộc Wilton Rancheria và công ty quản lý cho Bộ Tộc, Boyd Gaming Corporation ở Las Vegas. Michael J. Facenda đã được bổ nhiệm làm Chủ Tịch Sky River Casino, Matthew Morgan làm Phó Chủ Tịch Cấp Cao & Phụ Tá Tổng Quản Lý, Clay Crawford làm Giám Đốc Tài Chánh, và Jeffery Jarvis làm Phó Chủ Tịch Kỹ Thuật Thông Tin.
Thương hiệu số một trên thế giới, CheongKwanJang, hòa nhập với xu hướng Thực Phẩm Dược Tính toàn cầu, đã thông báo về sự hợp tác với chuỗi nhà hàng Kabuki của Nhóm Kaizen Dining. Sự hợp tác này, kết hợp truyền thống 120 năm và lợi ích sức khỏe của CheongKwanJang với ẩm thực Nhật Bản quen thuộc đối với người Mỹ, đã được tiết lộ tại một sự kiện diễn ra vào ngày 6 tháng 9 tại nhà hàng chính của Kabuki Huntington Beach. Tiến sĩ Lee Yun-beom, CEO của CheongKwanJang tại trụ sở Hoa Kỳ, đã tuyên bố: "Hồng Sâm Hàn Quốc, được biết đến khoa học với tên gọi Panax Ginseng C.A. Meyer, khác biệt với các loại sâm được tìm thấy tại Hoa Kỳ hoặc các khu vực khác; Nó đã được xác minh khoa học thông qua hơn 450 nghiên cứu và thử nghiệm lâm sàng ở các quốc gia như Hoa Kỳ, Canada, Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc và Ấn Độ."
Giáo hoàng Francis hôm 4/9 sau chuyến thăm Mông Cổ đã nói rằng ông cảm thấy “rất lạc quan” về mối quan hệ với Việt Nam. Theo Vatican News, Đức Giáo Hoàng Francis nói rằng Việt Nam “là một trong những kinh nghiệm đối thoại rất tốt đẹp mà Giáo hội đã có được trong thời gian gần đây”, nhất là sau chuyến thăm của Chủ tịch Việt Nam Võ Văn Thưởng
Quý vị cảm thấy thế nào khi chiêm ngưỡng cực quang? Còn được gọi là Northern lights (Bắc cực quang, hay Ánh sáng phương Bắc) hay Southern lights (Nam cực quang, hay Ánh sáng phương Nam), cực quang là ánh sáng phát ra từ các hạt trong thượng tầng khí quyển khi chúng tương tác với các hạt mang năng lượng từ trường trong bầu khí quyển.
Mặc dù những bất đồng là phổ biến giữa các nhà lãnh đạo được bầu và các thống đốc Ngân hàng trung ương, nhưng chúng lại không bình thường ở các quốc gia độc đảng. Khi chúng xảy ra, đó thường là dấu hiệu của một cuộc tranh giành quyền lực. Điều đó dường như đang xảy ra ở Việt Nam, quốc gia đang phải chịu suy thoái kinh tế và có thể sẽ không đạt được mục tiêu tăng trưởng tổng sản phẩm quốc nội 6,5% cho cả năm. Theo những người quen thuộc với tình hình, mặc dù bất cứ điều gì gần với mức đó sẽ khiến nhiều thị trường mới nổi ghen tị, nhưng việc không đạt được mục tiêu trên có thể gây tổn hại đến sự nghiệp của Thủ tướng Phạm Minh Chính.
Năm ngoái, các bác sĩ tại một bệnh viện ở Canberra đã sốc tới lặng người khi gắp một con giun sống ra khỏi não một phụ nữ. Trước đó, nữ bệnh nhân này phải vào bệnh viện với các triệu chứng như bị đau dạ dày, ho khan, đổ mồ hôi đêm trong hàng tháng trời, sau đó thì bà bị trầm cảm và hay quên. Bệnh nhân đã được chỉ định đi scan não.
Chiến dịch tranh cử tổng thống năm 2024 của Đảng Cộng Hòa đã bắt đầu diễn ra ‘rôm rả.’ Buổi tranh luận đầu tiên của Đảng Cộng Hòa vừa mới được tổ chức vào cuối tháng trước, và các rắc rối pháp lý của cựu tổng thống Donald Trump dần trở thành tâm điểm chú ý.
Tại Lund, trường đại học hàng đầu Thụy Điển, giảng viên quyết định sinh viên nào có thể sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để giúp họ làm bài tập. Tại University of Western Australia ở Perth, sinh viên đã được cung cấp thông tin về những thách thức và lợi ích của việc sử dụng Trí tuệ nhân tạo tổng quát (Generative AI – GenAI). Trong khi đó, University of Hong Kong cho phép sinh viên sử dụng ChatGPT trong một số ít trường hợp, theo Reuters.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.