Hôm nay,  

Phiếm Mùa Hè

06/09/202310:45:00(Xem: 4048)

Phiếm

IMG_7059

 

Nhỏ em hàng xóm Edmonton bữa nay phone tôi tâm tình ba điều bốn chuyện, rồi chuyển đề tài:
    – Chị ơi, em vẫn nhớ bài học của chị từ mùa hè năm ngoái.
    – Ủa, chị có dạy bài học nào đâu?
    – Có chớ, chị quên rồi sao? Bài viết năm trước của chị đó! Ngày nào em cũng ra ngoài vườn tưới cây cối hoa lá, vừa tâm tình với chúng, nói chuyện với mây gió xung quanh, thấy lòng thanh thản thoải mái, đúng là một phương pháp thiền tuyệt vời đó chị.
    – Ừa, mà em có áp dụng theo chị, là khi rửa chén cũng nói chuyện với ... chén dĩa, đi bộ treadmill dưới basement thì nói chuyện với... không khí, và bị ông xã gọi là... dở hơi không bình thường không?
    Nó cười ngặt nghẽo:
    – Bởi năm nay em đang chờ chị viết tiếp đó.
    – Năm nay có gì mà viết nhỉ?
    – Thì chuyện... tào lao hàng ngày như chị thường nói, nhưng lại là những chuyện hổng có vô thương vô phạt đâu à nghen, vì dù sao thì, “mua vui cũng được một vài trống canh”, hén chị?
Thôi thì kỳ này tôi ráng viết chuyện nghiêm túc, không “tưng tửng” nữa, tới đâu hay tới đó, không dám hứa với nhỏ em lanh lợi này nữa.
    Ở đâu không biết, chứ ở giáo xứ của tôi, thành phố của tôi, mùa hè là mùa nhộn nhịp đi vacation, hay nói đúng hơn là mùa hè thì đi nhiều hơn các mùa còn lại trong năm. Đám trẻ tuổi còn sức lao động hăng hái thì tôi không bàn tới, tôi muốn nói đến lứa tuổi sồn sồn, trung niên, ngấp nghé về hưu và bắt đầu về hưu. Thời đại công nghệ phát triển, người ta cho nhau những lời khuyên trên facebook, trên youtube, rằng hãy enjoy cuộc đời vì đời như giấc mộng qua nhanh, và cách tốt nhất để “hưởng đời” là đi du lịch đó đây, ngắm cảnh đẹp, ăn uống, nghỉ ngơi, không vướng bận chuyện đi làm, trọn vẹn từng phút giây trước khi tuổi già ập đến, bệnh hoạn viếng thăm, mỗi ngày uống cả vốc thuốc, gối mỏi chân mòn lúc ấy muốn ngao du cũng khó. Người ta vẫn lan truyền tấm ảnh vui, hai vợ chồng già lọm khọm ngủ gục trên con thuyền dọc bờ sông thành phố Nice, Italy với lời chú thích: “Đừng đợi tuổi già mới đi du lịch nhé”.
Bạn bè xung quanh tôi, có người còn về hưu non (vì đã kiếm đủ tiền suốt mấy chục năm làm việc), con cái lớn tự lập, hai vợ chồng cùng những người bạn lập nhóm “Viễn Du” (nghe tên là biết mục đích rồi đó), hàng năm lên mục tiêu ít nhất  2 chuyến cruise bên Châu Âu, rồi các chuyến lẻ tẻ bay trong Mỹ, Canada, chưa kể road trips xuyên bang hứng lúc nào lên đường lúc ấy (tỉ phú thời gian mà!)
    Trong nhóm diễn đàn Thơ Văn tôi tham gia, các chị lên chức sui gia, bà nội bà ngoại, cũng rất sung sức các chuyến vacation, vì không phải lúc nào cũng làm osin cho con cháu, mà còn biết vui sống cho bản thân mình. Hầu như cứ vài tháng trong nhóm cũng được lần lượt khoe hình lẫn nhau, từ Ai Cập, Hy Lạp, Úc Châu, Nhật Bản, Thailand... nói chung là vòng quanh thế giới, nơi nào mình chưa đi qua thì được đi “hàm thụ” cũng đã con mắt.
    Mà đâu chỉ riêng nơi tôi ở, chỗ nào tôi có người thân quen, từ Canada tới Mỹ đều có tình trạng như “cơn sốt thời đại”: du lịch tuổi sồn sồn trước khi về già. Ngay cả bên Việt Nam xa xôi cũng có phong trào “hưởng đời vì đời phù du”. Trên facebook mấy đứa bạn cũ, bạn hàng xóm cũ của tôi cũng rần rần đi vacation như trẩy hội. Người có tiền thì bay sang các nước láng giềng Singapore, Mã Lai, Trung Quốc, Đại Hàn , kẻ ít tiền thì du lịch trong nước, Mũi Né, Nha Trang, Phú Quốc, Hồ Tràm, Đà Nẵng. Đi trong nước thì thường xuyên hơn, hễ có những ngày nghỉ Lễ, cuối tuần là xách hành lý lên đường. Để vui hơn thì đi theo nhóm, nhiều cặp, nhiều người, tha hồ rộn ràng, và dĩ nhiên phải có hai thứ không thể thiếu trong các chuyến đi, là thưởng thức các món ăn ngon, và kế tiếp là chụp hình “sống ảo” tưng bừng trên facebook . Dù có nhiều ý kiến trái chiều trong chuyện chụp hình “mọi lúc mọi nơi”, rồi “chụp đi chụp lại” cho “trẻ đẹp”, nhưng thây kệ, ai nói gì nói, miễn sao ta vui vẻ, ta hạnh phúc, ta không hại ai là được rồi. Còn được tung tăng, được ngắm đất trời bao la, là còn may mắn, là cứ vui vì ai biết được ngày mai.
Tôi có nhỏ bạn thân hồi đó đi dạy học chung, lúc nó lấy chồng là ông Thầy Hiệu Trưởng của trường, lớn hơn nó 15 tuổi. Chúng tôi từng ganh tị vì nó được chồng cưng, nay nó cũng vừa tuổi hưu  được hai năm (bên Việt Nam giáo viên nữ về hưu tuổi 55), chồng nó cũng đã hưu trước đó khá lâu ở tuổi 60, giờ hai vợ chồng thật sự thảnh thơi, nhưng nó than hổng được đi chơi đâu hết á, vì hiện nay nó mới 57 tuổi mà chồng “già” đã ở tuổi 72, đã bị một lần stroke nhẹ, kèm thêm một số bệnh vặt khác, ngày nào cũng uống thuốc, chẳng dám đi xa ngoài Sài Gòn, Vũng Tàu, Đà Lạt, mà đi hoài mấy nơi ấy cũng chán, đường xá hiểm nguy, du lịch chặt chém, thức ăn quán xá kém vệ sinh, thôi ở nhà cho lành. Vậy là lấy chồng “già” chưa hẳn đã sướng, đến lúc mình hào hứng sẵn sàng đi đây đó enjoy cuộc đời thì “lão ấy” chân cẳng run rẩy mất rồi .
    Một vài người bạn của tôi, mùa hè ít đi chơi xa, chỉ quanh quẩn ở nhà, tận hưởng khí hậu tuyệt vời của Canada, trồng cây trái sau vườn vì... đam mê (đến ngày thu hoạch đem chia cho bạn bè xung quanh ăn giùm chớ nhà mình ăn hết bao nhiêu), đi picnic, camping, hoặc road trips ngắn ngày trong tiểu bang. Rồi qua mùa thu, nhất là mùa đông lạnh giá, bắt đầu những chuyến vacation trốn lạnh đến Hawaii, Florida, Cancun ... hòa mình với 3 s (sun, sea, sand) hoặc bay qua California nắng ấm, đến phố Bolsa ăn hàng, ngắm phố phường tìm hơi ấm của tình đồng hương Việt Nam.
    Trong một cuộc khảo sát gần đây, thì 60% người ta thấy rằng thế giới hiện nay đầy chao đảo, biến cố từ nhân loại và thiên nhiên xảy ra thảm khốc bất thường. Vì thế, họ không còn muốn để dành tiền khi về hưu nữa, mà họ enjoy vào hiện tại được lúc nào hay lúc đó, nói nôm na là “hãy cứ vui khi đời cho phép”. Tôi bỗng nhớ chuyện mới đây, chàng Aditya Pai thuộc đảng Dân Chủ ở California tuyên bố rút lui khỏi cuộc đua vào Congress vì “life is short”, nhưng tám tiếng sau anh ta lên tiếng đính chính, đó chỉ là một phút “emotional” nên nói thế, chớ không có chuyện bỏ cuộc. Trời, mới đọc khúc đầu, tôi tính hoan hô chàng trai trẻ này, nhưng đọc đến cuối thì ... mỉm cười, té ra, chàng vẫn còn ham mê chính trường, và chắc là chưa nghe câu hát của Nguyễn Văn Đông : “Lòng trần còn mơ vương khanh tướng, thì đời còn mưa bay gió cuốn, còn nhiều anh ơi!”
    Chuyện vacation còn dài lắm, mênh mông lắm, mỗi người mỗi ý, mỗi nhà mỗi cảnh, đi đâu cũng được, miễn là ... ra khỏi nhà.
    Tôi xin tạm dừng và kết thúc bài viết này bằng mấy mẩu chuyện như đùa mà có thiệt. Đầu tiên là chuyện của tôi, xảy ra lập đi lập lại mấy năm liền, tôi không thể không kể:
    Số là mỗi khi hè đến, có khi trời nóng chảy mỡ, các tiệm bán watermelon ào ào, tôi cũng mua về giải khát trời hè. Nhưng vì nhà luôn có các trái cây khác, nên tôi để vài ngày sau mới ăn, mà hễ lần nào tôi cắt dưa hấu thì y như rằng trời lập tức... đổ cơn mưa gió, lạnh lẽo, ướt át, và như thế thì ăn dưa mất hết cảm giác thú vị.
    Năm nay, mấy tuần qua trời nóng bức, nghĩ đến vụ "trời mưa nếu Loan mua dưa" tôi đã rất ngần ngại, sợ bị y chang những năm trước, nhưng rồi bỗng dưng ai xui ai khiến, tôi đi Costco thấy dưa ngon quá đã hớn hở mang về trái dưa để giải nhiệt.
    Và kết quả thì... khủng khiếp hơn mấy năm trước, nghĩa là "trời buồn trời đổ cơn mưa" lai rai suốt hai tuần. Đã bảo không muốn tin dị đoan mà cũng phải tin. Tôi tuyên bố với chồng, con, rằng tôi sẽ không mua dưa hấu nữa, vì không muốn đem mưa gió bão bùng phá hủy mùa hè tươi đẹp của Canada.
    Chuyện tiếp theo là hôm nọ gặp lại cô bạn hồi đi học DayCare ở College, tôi hỏi thăm về đứa em gái được bảo lãnh qua đây vài năm trước, cổ hớn hở khoe:
        – Nó mới vào quốc tịch rồi, giờ đang đi Mỹ chơi.
        – Sướng vậy cà?
        – Thì may mắn trúng thưởng. Bữa tuyên thệ quốc tịch, chẳng hiểu vì sao có mấy đơn vị tài trợ phần “bốc thăm trúng thưởng” và em gái mình may mắn trúng giải, và phần thưởng dành cho người vừa vào quốc tịch Canada là một chuyến du lịch qua …Mỹ, giờ nó đang tung tăng ở Seattle và Oregon.
    Tôi lại nhớ đến câu chuyện ông anh tôi bên Texas hay kể lại mỗi khi gia đình có dịp tụ tập: công ty xe hơi Ford của Mỹ, mỗi lần khen thưởng cuối năm, cho những kỹ sư và nhân viên có thành tích tốt, thường có quà hậu hĩ cho người xứng đáng. Và năm ấy, phần thưởng dành cho mỗi người được vinh danh là một chiếc xe... BMW của Đức.
    Trong ba mẩu chuyện trên, chuyện đầu tiên tôi xin thề, bảo đảm “chăm phần chăm” sự thật vì đó là chuyện của chính tôi, còn hai chuyện sau thì chính tai tôi nghe (nhưng mắt không thấy), nên ai tin hay không tin cũng chẳng ảnh hưởng gì đến hoà bình thế giới. Mà thế giới này, cuộc đời này, vốn dĩ cũng đã có nhiều điều phi lý rồi, đúng không nà?!

 

—Kim Loan

(Edmonton, 8/2023)

 

 

Kính Anh Chị Lê Thanh Tôi nhận được thư anh chị cách đây mươi ngày. Tôi định viết thư trả lời anh chị hay liền, và cám ơn anh chị đã nhiệt tình đỡ đầu hai quyển sách đầu tay của tôi mà tôi tự xuất bản. Nhưng không hiểu tại sao tôi mãi chần chờ. Đêm nay, tự dưng thức giấc, đọc lại thư anh viết, lòng cảm thấy bồn chồn. Lời thư anh mộc mạc, ngắn gọn, chứa chan tình cảm và nhiều suy nghĩ. Suy nghĩ của anh, của người tuổi đã ngoài 70. Anh đã đi qua nhiều chặng đường lịch sử của đất nước.
Như mọi buổi sáng, tôi vừa dùng điểm tâm vừa xem tin tức trên Internet. Sau đó, tôi vào Inbox để xem emails của bạn hữu. Khi thấy youtube tình khúc Hai Vì Sao Lạc – do ông Trần Nắng Phụng chuyển – cũng là lúc tôi chợt nhớ trái avocado để quên nơi bếp. Tôi “bấm” vào youtube rồi rời phòng computer, đi xuống lầu, với dụng ý khi tôi trở lên thì phần nhạc dạo đầu sẽ chấm dút.
Tháng ba, dường như mùa đông chỉ mới bắt đầu sau một tháng thời tiết ấm áp. Nấc đo màu đỏ của hàn thử biểu nằm trên dương độ và có khi vượt qua khỏi con số mười. Mọi người hân hoan cho rằng Paris năm nay không có mùa đông. Nhưng những cơn mưa ướt át, những luồng gió lạnh lẽo từ một cơn bão nào đó đã ào ạt thổi về trên phố từ mấy ngày nay. Con đường trước nhà lúc nào cũng vắng hay tôi chỉ nhìn thấy nó mỗi khi không còn ai. Thói quen trước khi vào giường ngủ và thức dậy khi đêm chuẩn bị tạ từ. Đèn vàng và sương mù, những ngôi nhà, cây cành đổ bóng ngoài khung cửa là nơi của quá khứ tôi, nơi hồi tưởng, dù vui dù buồn. Nhớ lại trong đêm nay… cả trăm điều muốn khóc1, một lời hát lấy từ một bài thơ của một nhà thơ quá cố mà tôi rất thích và tôi nghĩ đâu phải riêng tôi mới có cả trăm điều muốn khóc. Của chúng ta, bao người ly hương, làm gì lại chẳng có những đêm nhớ lại với trăm điều.
Thứ hai 6 tháng 4 South Carolina tiểu bang cuối cùng của các tiểu bang nằm dọc theo phía Đông của sông Mississippi (giòng sông dài thứ nhì của Bắc Mỹ) ban hành lệnh "Shelter in place". Cùng lúc, Indiana kéo dài "lệnh cấm túc" thêm 14 ngày nữa trên toàn tiểu bang.
Bài viết này lấy cảm hứng từ tựa đề của một tác phẩm nổi tiếng trong nền văn học Việt Nam Cộng Hoà. Đó là tựa đề “Những người không chịu chết” (1972), một trong những vở kịch nổi tiếng của kịch tác gia Vũ Khắc Khoan. Lúc vở kịch ra đời, tôi hãy còn nhỏ lắm, nhưng cũng phần nào đủ trí khôn để thưởng thức vở kịch này. Tôi được đọc vở kịch trước rồi sau mới xem kịch trên truyền hình. Đã mấy mươi năm rồi nên bây giờ tôi chỉ còn nhớ lờ mờ rằng vở kịch đó nói về một nhóm tượng người mẫu, cứ đêm đêm đêm lại trở thành người, sống, ăn nói và sinh hoạt như bao con người bình thường khác, với đầy đủ tham, sân, si, hỉ, nộ, ái, ố, thất tình lục dục. Bài viết này mượn cảm hứng đó để nói về—không hẳn chỉ là những con người—mà còn là những thực thể khác, cũng không hề chịu chết, qua dòng lịch sử nghiệt ngã của nước Việt, tính từ ngày 30 tháng Tư năm 1975.
Tiếng giày cao gót lụp cụp tiếp theo sự xuất hiện của một cô gái làm Vinh ngơ ngẩn đến lặng người. Trời ơi! Sao trên đời lại có người đẹp thế này! Nàng mặc nguyên cái áo dài màu xanh da trời đồng phục của tiếp viên hàng không Air VietNam với huy hiệu rồng vàng nổi bật trên cổ áo ôm lấy một bờ ngực vun đầy và vòng eo chết người. Gương mặt trái soan với đôi má hây hây điểm trên làn da trắng mịn màng, bờ môi mộng đỏ hình trái tim, cộng thêm đôi mắt bồ câu đen long lanh với viền mi cong vút dài rậm(thiệt đúng là chí lớn trong thiên hạ không đong đầy đôi mắt mỹ nhân). Tất cả như muốn nhốt cả hồn Vinh trong ngây dại chìm đắm.
Tiếng niệm chú rì rầm trầm hùng vang rền cả đại điện, bóng các tăng sĩ trong màu áo huyết dụ lắc lư, tay lần tràng hạt trong ánh đèn bơ lung lay trông thành kính vô cùng. Toàn bộ mọi người như nhập thần vào câu chú, thân người ngồi đó mà thần thức như ở cung trời nào chứ chẳng phải trên mặt đất này. Khói trầm phảng phất bay lên, pho tượng Phật trên toà tay bắt ấn kiết tường, mắt mở to như nhìn thấu những tấn tuồng của trò đời, thông suốt những nỗi đau của chúng sanh, biết tường tận tâm can của của mỗi người.
Chiếc đồng hồ treo trên vách gõ nhịp nhàng hai tiếng thảnh thót giữa đêm khuya tĩnh mịch. Từ đàng xa, vài con chó trong xóm vắng gầm gừ sủa ma nghe thấy lành lạnh người. Tiếng gió đưa xào xạc mấy hàng dừa bụi chuối bên hè cộng thêm giọng ểnh ương oàng oạc tạo thành khúc nhạc êm ái đặc biệt hắt hiu của đồng quê miền Nam. Mùi hương hoa bưởi hoa cau cũng nương theo làn gió đêm len lén vào nhà nghe thoang thoảng nhẹ nhàng. Cho tới giờ này mà Phi vẫn chưa ngủ được, nó cứ nằm lăn qua trở lại với nỗi buồn nhức thịt nhức da, đau buốt tâm can vì sáng mai này nó phải chia tay với con Hồng Thắm, người chị láng giềng lớn hơn nó hai tuổi và cũng là người mà nó thân thiết nhất xóm, còn hơn cả con Mai em gái của nó nữa . Mà nói nào ngay thì Hồng Thắm có đi xa xôi cách trở gì cho cam, chị chỉ qua Mỹ Tho học mà từ nhà tụi nó ở ngay chợ Ngã Tư An Khánh-Bình Đại (Bến Tre) qua có cái Bắc Rạch Miễu là đã tới nơi rồi.
An cười, nhưng chợt khựng lại với ý nghĩ không biết bao giờ mới có thể cùng Mẹ đến những chỗ đông vui như vậy. Hơn hai tuần lễ thực hiện điều “ở yên trong nhà” mà thấy lâu như cả năm. Mặc dù An đã kéo hết công việc về làm tại nhà, không phải đi đến sở, An thấy vẫn còn nhiều thì giờ trống. Chính là những lúc trước đây dành cho việc chạy bộ tập thể dục, là những lúc đẩy xe cho Mẹ đi dạo để hít thở chút khí trời trong lành, là những buổi họp mặt bạn bè, đàn ca hát xướng cho vui… Nhiều lắm! Khi bình thường không ai để ý những điều đó, đến khi phải sống trong một bầu không khí mới, sẽ thấy có sự khác biệt rõ ràng.
Thắp nhang tụng thời kinh công phu buổi sáng, tôi mỉm cười đón tia nắng mai đầu Xuân đang lạnh tràn lên chiếc áo tràng và thành tâm cầu nguyện “âm siêu dương thái, dịch bệnh tiêu trừ” cho đệ tử và chúng sanh không phân biệt. Tiếng chuông hồi hướng đưa tôi vào ngôi chùa Tự Tại để được sống thêm một giờ, một ngày hay bao lâu nữa cũng được trong thanh tịnh và an vui.
Để tưởng nhớ đến các đồng bào Việt Nam đã bỏ mình trên bước đường đi tìm tự do Elizabeth Becker (When the War Was Over, 1986) cites the UN High Commissioner on Refugees: 250,000 boat people died at sea; 929,600 reached asylum . Bà Elizabeth Becker trong quyển sách "Khi chiến tranh đã chấm dứt , 1986" dẫn chứng lời của vị Đặc Ủy Tối cao Tỵ Nạn Liên Hiệp Quốc: 250.000 thuyền nhân chết trên biển cả; 929.600 người được tỵ nạn. Tâm trạng hắn lúc đó thật là phức tạp. Hắn vừa hồi hộp, vừa lo lắng, vừa bùi ngùi đứt ruột vì phải xa lìa đất mẹ, nhưng đồng thời hắn cũng cảm thấy vô cùng phấn khởi náo nức khi nghĩ đến mỗi bước đi tới sẽ là những bước đưa gia đình hắn đến gần một chân trời mới đầy tự do và hy vọng… Tất cả mọi người đều bị ếm trong khoang ghe, không được gây tiếng động. Mấy cháu bé đều bị cho uống thuốc ngủ trước đó hết. Trong khoang ghe, tất cả được chia nhau ngồi chen chúc dọc theo hai bên vách. Mọi người đều im lặng.
Biển mùa hạ xanh biếc, màu xanh tưởng chừng như thông suốt từ đáy biển lên tận bầu trời, cái màu xanh mát mắt lạ thường, chỉ nhìn thôi đủ thấy khoan khoái, bao nhiêu bực dọc và phiền não như tan trong làn gió. Hàng ngàn người đang vùng vẫy trong làn nước xanh mát ấy.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.