Mũi Tên và Bài Ca

10/08/202414:09:00(Xem: 3099)

The arrow and the song

 

Tôi bắn mũi tên vào không trung

vào tận nơi nào ở thế gian, tôi không rõ

tên bay nhanh bay xa cao vút, mắt tôi
không theo kịp nỗi đường bay

 

Tôi thổi bài ca vào không trung,

tiếng hát vang xa tận nơi nào ở thế gian, tôi không rõ

bởi làm gì có cặp mắt nào đủ tinh thông trên cao

xuyên thấu mọi nỗi niềm khúc ca tôi bày tỏ

 

Lâu ngày sau tôi tình cờ tìm thấy

mũi tên xưa ghim sâu tận gốc sồi;

Và bài ca, từ khúc đầu đến kết

vang lên trong tiếng hát* một người quen.

 

 

Henry Wadsworth Longfellow

Hòa Bình Lê dịch
(tặng anh Đ.Q.A.T. và cây "nỏ thần")

*Bản gốc câu này là "I found again in the heart of a friend." Xin dịch chữ "Heart" thành "tiếng hát" diễn tả nỗi lòng.

mấy ai vạch thấu một lằn | từ tinh tươm sáng về lăn lóc chiều | một ngày vạn ngày. lửa. thiêu | bình nguyên hoa mộng cũng liều tro than
Tôi đã xưa. cơn gió ngàn lau lách. dưới mỗi gốc cây, xương máu con người đổ xuống. tình yêu và hận thù đều xanh màu lá. / Dưới bàn chân tôi, đá sỏi mỏi mòn. Đôi khi tôi muốn nằm xuống dưới chân em. đôi khi tôi muốn chết. / Sự bất động của thân tâm là chân như của hạnh phúc. nhưng sự im lặng của em là âm ti địa ngục. /Dưới bầu trời này, màu xanh lừa đảo.
Tính hài được đưa vào văn chương bi kịch quả là rất khó nhất là thơ. Chỉ cần vụng một chút là gây dị cảm trong lòng người đọc, ngả ngớn quá cũng không xong các người đọc do sự hạn chế của tiếp nhận thẩm mỹ sẽ chỉ nhìn thấy nụ cười không nên cười vào thời điểm buồn của không gian thơ...
đèn lu, ngõ vắng, thân gầy | đông hàn sương giá trùng vây bốn bề | một mình đối bóng sầu tê | quán khuya, rượu cạn, nẻo về lạnh căm.
Mắt tháng Tư không còn hạt lệ. Mắt tháng Tư chiêu niệm màu cờ. Mắt tháng Tư chập chờn bia mộ hồn tử sĩ từ cổ kim thao thức. / Mắt tháng Tư rưng màu huyết phượng. Mắt tháng Tư ngào cơn huyết biển. Thân giạt cỏ bồng hồn khua nước bao lâu rồi thủy mộ. / Trái tim người đi rơi dần từng mảnh, buồng ngực khô nhớ gió phương nam máu đỗ quyên khắc khoải quê nhà. / Mắt tháng Tư nở bông hoa trên cành hy vọng mỗi đóa hoa như một giọt nước mắt hồng rơi xuống trái tim tôi. / Mắt tháng Tư dẫu ngàn năm vô tự, mảnh lao đao lịch sử. Lật từng chương… / Giấy mực đời chép ra, ví thiếu. / Lấy da này viết để tạ nhau…
tháng tư đưa tay nhặt / vỡ nát của ngày xưa / còn đây, chồng sách cũ / những quả chín trái mùa / còn đây, chiều gió nổi / những ngôi mộ rạp mình / bia gỗ nào run rẩy / hồn linh nào tủi thân / chiến trường lâu đã nguội / hơi sắt và hơi đồng / mấy chục mùa hoa rụng / hư không tìm hư không