Món Quà Vàng

09/04/202610:52:00(Xem: 1366)
gac trang

 

con không cần đóng vai công chúa,
bà nội bảo, hẳn nhiên là vậy
máu con từ giòng dõi vương triều xa xưa


nhưng nếu đã xa đã xưa

thì bây giờ là gì

bây giờ

chỉ là con nhóc tì Việt ở Mỹ
phát âm ngọng nghịu,
mặt dí sát mũi giày

 

nó nhỏ nó bé

làm sao đủ sức hòa nhập
cha mẹ ra tay

giấu nó trên gác xép
cố tạo dễ chịu
họ sơn gác màu xanh lơ nhạt,
như lời thì thầm của bầu trời ngoài kia
nơi lẽ ra nó thuộc về

chùm đèn pha lê giữa phòng

những ngôi sao giả

lung linh trên lớp vôi xanh
thứ nhại màu tự do

nhợt nhạt

 

đó không phải nhà tù
là cái két sắt
nơi người ta cất giữ vàng ngọc

quý nhất của mình

 

khóa trên,

khóa giữa,

khóa dưới
cách, cạch, thùm, thụp

chiếc đồng hồ của riêng nó nửa đêm điểm giờ
bùa phép tan đi
cho nó được thở,
được nằm yên nghe
biết rằng những bóng ma tổ tiên vẫn còn đó bằng da bằng thịt

còn ở lại ngày mai

 

tình yêu được cảm nhận bằng lời

bằng những giờ khắc đã bị đánh mất

có mặt xứ này quý hơn cái giá phải trả

hoàng tộc ngày xưa nay đóng vai dân di cư, 
mải miết cả đời
lo hòa nhập

 

nó biết bà nội không nói sai
nó không cần thủ vai công chúa Rapunzel trên tháp cao
điều nó cần là ngước cao đầu như nữ hoàng

gia tài của nó lẽ ra là mặt trời vàng,
nhưng vầng trăng bạc coi vậy mà dễ chịu hơn


sau cùng

trăng đâu có làm ai lóa mắt
chỉ âm thầm mà sáng


làm người Mỹ gốc Việt

cũng vậy

 

và rồi nó nhập vai
yêu tinh -  hay nữ thần

nhận ra, mình chỉ là

một người

như bao người –

                   khác.

 
attic moon - gác trăng




attic moon
 là một nhà thơ, nhà làm phim và nhân viên xã hội người Mỹ gốc Việt, với sáng tác đi vào những giao điểm giữa bản sắc, tâm lý và tự sự, đan xen đời sống riêng tư với huyền thoại. Thơ của cô từng xuất hiện trên tạp chí văn chương The Catalyst của Đại học UC Santa Barbara, và bộ phim tài liệu Asian American Pizza đoạt giải Phim tài liệu ngắn xuất sắc nhất tại Chinatown Film Festival 2025. Hiện cô đang trong giai đoạn hoàn thiện bản thảo tập thơ đầu tay Gravity.

 

“Mẹ ơi, nhấc điện thoại,” một phụ nữ năn nỉ suốt hai giờ đồng hồ dưới hầm khu chung cư, | cứng đầu và quả quyết, cô không chịu ngưng tin vào phép lạ | nhưng người mẹ đang ở vùng ngoại ô không có sóng, | nơi những căn nhà sụp đổ như những mảnh Legos rẻ tiền | từ những cuộc tấn công vũ bão, nơi mà chỉ mới hôm qua tháp phát thanh ngừng nối kết mọi người, | nơi mà thế giới bùng nổ thành những mảnh trước và sau-chiến tranh
mẹ lập lại cho chính mình nghe / tiếng tràn đê nước vỡ / ồ ạt dòng người dòng xe dòng lịch sử / trốn một kết cuộc mà trong thảng thốt không ai nhìn được nửa chiều sâu
Luật bất thành văn/ cho phép anh nói dối một ngày/ anh nói dối cả đêm...
Tôi đã đọc thơ Nguyễn Quốc Thái từ hơn một thập niên. Và nhiều người đã đọc thơ anh hơn một nửa thế kỷ. Hình như, tôi chưa thấy dòng thơ nào vui của anh. Và ngay cả những dòng thơ có thể được suy đoán là vui, cũng vẫn có một nỗi buồn thần bí trong đó – nơi đây, đành nói là thần bí, vì không giải thích minh bạch được. Cũng có thể vì tôi thấy nét mặt anh lúc nào cũng buồn. Đó là những lần tôi được gặp anh, khi anh có dịp thăm Quận Cam. Cũng có thể vì Nguyễn Quốc Thái là một nhà thơ ra đời trước tôi khoảng một thập niên, thuộc một thế hệ có nhiều chia ly hơn là gặp gỡ, nhiều tan vỡ hơn là hàn gắn. Cũng có thể vì một vài câu thơ của Nguyễn Quốc Thái, tôi đã đọc qua, và chợt nhớ một vài ý trong đó. Như bài thơ có nhan đề Todo Passa. Anh làm bài thơ này từ Sài Gòn, vào tháng 12 năm 2017. Trích năm dòng đầu như sau. / Một mình tôi với những câu thơ đau đớn mới/ Lời vỗ về an ủi như tiếng gió lùa qua bến bờ lau sậy / Tôi ngã xuống như một hẹn ước dở dang ...
ngôn ngữ tình yêu của em nặng trịch như ánh mắt cha / trừng trừng nhìn quan tài con trai không chớp / thứ mà người ta dùng nó dựng súng ống / ngôn ngữ tình yêu của em – tiếng nấc nghẹn của mẹ / em giữ nó trong lòng khi khóc và khi ngưng khóc / em giữ nó thật chặt. Đan bện nó như tấm lưới ngụy trang / trang điểm nó bằng màu sắc mùa màng, may ra / dấu được ai đó.
quê hương tôi đã hư hoại sau bao tháng tư / mục ruỗng từ trong ra ngoài / chôn trong ngôi mộ dân tộc tập thể / cao và rộng ̶ ̶ ̶ trùm khắp trải dài ngày ngày nín thở trong nhà mồ kín hơi...
thân hướng dương cháy xém / gục đầu nhìn về phía mặt trời / tiếng đạn bom vần vũ trên cao...
Em xa Phố Thị lâu rồi/ Có quên không nhỉ những nơi hẹn hò/ Khu rừng Trắc - Bá bây giờ/ Mùa Thu đã gọi vàng xưa đổ về...
Còn bao nhiêu những lần Xuân/ Ta về ở lại quê hương/ Tìm vết tích xưa chiến trường/ Gom bao mảnh vụn thịt xương...
tuổi thất thập bản tính bất thường/ bàn tay vuốt mặt đang già...
Ta đã làm xong phận sự một nhà văn. Vậy thôi.
thượng đế thì xa mà cái ác thì gần ̶ ̶ ̶ / vô vàn cuộc sống bỗng chốc đổi thay mãi mãi / những vấn nạn của bạn và tôi trở nên vô nghĩa...
Chiến tranh và ngục tù là bi kịch đau thương nhất trong lịch sử loài người, nó là kinh nghiệm không được rút tỉa để học hỏi và ngăn chặn, cứ thế lặp đi lặp lại khắp nơi trên thế giới, đánh động mãi ký ức con người nên có thể nói rằng không có cuộc chiến và nhà tù nào trở thành quá khứ, nó luôn là hiện tại với dấu lệ và máu không ngừng chảy. Kinh nghiệm chiến tranh, nhà tù, cùng hệ lụy tang thương của nó như vết cắt hằn sâu trong tâm tư tình cảm con dân Việt nam, mà nhà văn Ngô Thế Vinh đã gọi - vết thương không bao giờ lành-, nó sừng sững ở đó, trên đất đá, trên thân thể, trong tâm hồn, trong sử lịch, mà trái tim và lương tâm con người mãi thúc thủ một câu trả lời.