Hôm nay,  

Giòng Lệ với Thu

15/01/202605:03:00(Xem: 2413)
blank 
Giòng Lệ với Thu
 
Nguyễn Ngọc Phúc
 

Bạn thân mến,

Ngày 01/15/2026 là ngày giỗ năm thứ 5 của Lệ Thu, người ca sĩ đã âm thầm ra đi ngày 1/15/2021 bởi cơn đại dịch Covid 2021 tại Quận Cam.
 

Bao nhiêu năm đem tiếng hát để dâng cho đời, dâng cho người, dâng cho tình yêu và dâng cho quê hương, bao nhiêu ánh sáng chói lòa đủ mầu sắc của sân khấu đã ôm trọn một khuôn mặt dịu dàng, đã đổ trên vóc dáng khiêm nhường, đã rơi nhẹ trên mái tóc ngắn riêng của mình và đã trải dài theo mệnh nước nổi trôi, môt giọng hát sâu đậm và nồng nàn của trái tim, người ca sĩ đã chia tay với chúng ta trong lặng lẽ, âm thầm và hiu quạnh.
 

Đó không phải là sự quên lãng hay thờ ơ của chúng ta bởi sự thật, lịch sử nước VNCH và lịch sử âm nhạc nghệ thuật của miền Nam, với bao nhiêu phim ảnh, đĩa nhạc, băng thu âm casettes của Lệ Thu cũng đã đi theo gót chân của dòng đời người Việt tỵ nạn chúng ta từ sau 30/4/1975 tới khắp nơi trên thế giới và bên cạnh đó, cũng đã có rất nhiều trang giấy ghi lại hình ảnh, tên tuổi và cuộc đời của người nghệ sĩ vắn số này.
 

Cũng như tiếng hát vượt thời gian của Thái Thanh, tạo hóa đã thật vô tình và khắt khe để buổi tiễn đưa Lệ Thu thật lặng lẽ và xót xa.
 

Dù lúc xuôi tay về cõi trời, có vắng nhiều tiếng nấc nghẹn ngào chia tay, có thiếu những giọt nước mắt nhớ thương rơi xuống và chung quanh, chỉ còn có tiếng cầu kinh vang lên lẻ loi trong nhà thờ để tiễn đưa một giọng hát ngậm ngùi về trời bởi số mệnh, tiếng chim hót vẫn có một nơi đứng riêng trong lòng mọi người yêu nhạc và một trang sách riêng của lịch sử văn hóa nghệ thuật VNCH chúng ta.
 

Ôi! thật là buồn và thật là thương tâm.

Tôi, một người yêu tiếng hát Lệ Thu trong bóng tối và từ lâu, vẫn muốn được một lần trong đời và một lần duy nhất viết lên được một khúc nhạc Requiem không mang âm hưởng bi thảm nhưng đầy mầu sắc nhớ nhung và nuối tiếc không phải để cho Lệ Thu hát mà chỉ muốn để cho Lệ Thu nghe.
 

Lời niệm khúc chỉ là những nhắc nhở về dòng nhạc Lệ Thu đã hát, đã xoa dịu và đã vuốt ve trái tim của chúng ta khi Lệ Thu còn ở cõi trần, chỉ có đôi dòng cuối của bài hát Giòng Lệ Với Thu mới chính là lời tạ từ và cám ơn quý mến của riêng tôi để dành cho Lệ Thu, người nghệ sĩ mà tôi chưa bao giờ được gặp tận mặt trên trần gian trong nỗi mong ước.


 

Lòng tưởng nhớ dù với hình ảnh đã bắt đầu mờ nhòa tự nhiên theo con tạo xoay vần nhưng cái tên Lệ Thu không bao giờ phai nhạt trong tâm thức của tôi, tôi xin gửi niệm khúc này để làm tấm thảm tơ lụa mỏng manh trải đến Lệ Thu ở cõi Thiên Thu cuối trời vô tận mỗi năm.
 

Tôi muốn được hứa như vậy.

Xin được chia sẻ với bạn bè và những người đã và còn yêu tiếng hát Lệ Thu một đôi dòng viết cho Lệ Thu ở cuối bài hát.
 

Ôi! Thiên Đường mù khơi
Ôi! Cánh chim trời mỏi mệt
Bay suốt trăm năm lạc loài
Giòng Lệ với Thu
Ôi! Thiên Đường hẹn hò
Ngàn Thu chờ suốt cơn sầu
Từng lá Thu rơi ngậm ngùi
Ngủ với thiên thu
Rừng Thu khép lại
Giòng Lệ với Thu
Ơi! Thu
 

https://youtu.be/ODHY2d1D66c?si=2ri0hHihjubvW7G8 

 
Nhạc sĩ Nguyễn Ngọc Phúc

[category DD-V,NNP]


---- Tiểu sử sơ lược của ca sĩ Lệ Thu theo Wikipedia:
Lệ Thu (1943–2021), tên thật là Bùi Thị Oanh, là một trong những nữ danh ca lừng lẫy nhất của nền tân nhạc Việt Nam. Chị được mệnh danh là "Giọng hát vàng mười" hay "Giọng ca vàng ròng" nhờ chất giọng alto khàn đặc trưng, sang trọng và đầy cảm xúc.
 

Chị sinh tại Hải Phòng, sau đó cùng mẹ di cư vào miền Nam vào năm 1953. Sự nghiệp ca hát của chị bắt đầu tình cờ vào năm 1959 khi chị ngẫu hứng biểu diễn tại phòng trà Bồng Lai và ngay lập tức được mời ký hợp đồng. Nghệ danh "Lệ Thu" được chị chọn để giấu gia đình việc mình đi hát.
 

Từ những năm 1960 đến 1975, Lệ Thu trở thành ngôi sao hàng đầu tại các vũ trường và phòng trà danh tiếng nhất Sài Gòn như Queen Bee, Tự Do, Ritz. Chị gắn liền tên tuổi với các tuyệt phẩm của Phạm Duy, Cung Tiến, Đoàn Chuẩn, Trịnh Công Sơn và Trường Sa, tiêu biểu là các ca khúc: Nước mắt mùa thu, Hạ trắng, Xin còn gọi tên nhau, Hoài cảm...
 

Sau năm 1975, chị ở lại Việt Nam một thời gian trước khi sang Hoa Kỳ định cư vào năm 1980. Tại hải ngoại, chị tiếp tục sự nghiệp rực rỡ, cộng tác với các trung tâm lớn như Thúy Nga, Asia và thực hiện hàng loạt album ghi dấu ấn sâu đậm trong lòng khán giả.
 

Danh ca Lệ Thu qua đời ngày 15 tháng 1 năm 2021 tại California, Hoa Kỳ do biến chứng của COVID-19, để lại sự tiếc thương vô hạn cho người yêu nhạc khắp nơi.





Không hiểu sao, khi những giòng nhạc trong bài Tuổi Đá Buồn của TCS qua tiếng hát của ca sĩ Khánh Ly vang lên từ máy phát thanh ở rạp hát của Bowers Museum, lòng tôi bỗng nhiên rưng rưng. Cho dù lúc ấy, nhân vật chính là nữ ca sĩ Khánh Ly chưa xuất hiện trên sân khấu trong buổi tối kỷ niệm Sinh Nhật 80 tuổi của bà hôm thứ sáu tuần trước. Cho dù tôi đã nghe rất nhiều lần tiếng hát Khánh Ly từ lúc rất trẻ khi còn ở trong nước, hay những năm sau này ở Mỹ khi về già. Có lẽ tôi xúc động vì ý nghĩa của buổi tối kỷ niệm ngày sinh nhât của môt người nghệ sĩ đã hơn 60 năm ca hát cho đời và tạo cho mình môt chỗ đứng riêng với giọng hát đặc biệt của mình.
Tôi thường gọi bạn tôi “nghệ sĩ trầm lặng” vì biết bản tính anh từ ngày ở quân trường trên Đà Lạt, cách nay gần sáu thập niên. Khi anh bước vào con đường văn học nghệ thuật coi như “người bạn tri kỷ” và sự giải trí thanh tao trong cuộc sống nơi xứ người. Đức tính khiêm nhường và trầm lặng của anh, với tôi, rất quý vì phù hợp với tâm hồn. Câu nói của triết gia Pháp cho rằng những người thường khoe khoang, khoác lác thường với tâm hồn rỗng tuếch vì đầu óc họ chỉ có vậy. Và câu nói nhà bác học Blaise Pascal từ thế kỷ XVII “Le moi est haïssable” (Cái tôi đáng ghét) chứng minh cho điều đó. Vì tình trạng sức khỏe không cho phép nên Dương Viết Điền không tiếp tục những tác phẩm còn dang dở như nỗi niểm của anh trong tập cuối Nhật Ký Lúc Chiều Tà!
Nói tới tình khúc Từ Công Phụng phải nói ngay về “Bây Giờ Tháng Mấy”. Đó là ca khúc đầu tay của anh từ khi còn ngồi ghế trường trung học. Cú đầu là coup de maitre. Vậy mà chút xíu nữa ca khúc này không được nhìn thấy mặt trời. Trong bài viết “Mãi Mãi Bên Em” của nhà văn Hồng Thủy, có đoạn kể lại như sau: “Sáng tác bài “Bây Giờ Tháng Mấy” xong, anh Phụng chỉ định để hát chơi chứ không có ý muốn phổ biến. Một buổi chiều anh mang đàn ra ngồi ở hành lang đại học xá, vừa đàn vừa hát bài “Bây Giờ Tháng Mấy”. Tiếng hát theo gió, lọt vào phòng của một anh bạn gần đấy. Anh bạn nghe hay quá bèn nhất định đòi mang bản nhạc đi bán cho nhà xuất bản. Sau khi mua lại bản quyền, nhà xuất bản cho phổ biến ngay và bản nhạc được mọi người đón nhận nồng nhiệt. Chỉ một thời gian ngắn, bản nhạc được xếp vào danh sách những bản nhạc nổi tiếng.
Vào năm 1998, lần đầu tiên tôi được đi Pháp, đến kinh đô ánh sáng Paris mà thuở bé chỉ dám nghĩ đến trong mơ. Đến Paris, người bạn Pháp hỏi tôi muốn đi viếng những danh lam thắng cảnh nào. Bên cạnh tháp Effeil, tôi nói muốn đến Ga Lyon, và thăm vườn Lục Xâm Bảo.
Vào chiều ngày Chủ Nhật 27/10, tại phòng trà Blue, Lê Sỹ Dự Entertainment sẽ gởi đến khán giả yêu nhạc thính phòng một chương trình nhạc với chủ đề Cung Trầm Khúc. Nhân dịp này, nhạc sĩ Sỹ Dự đã trò chuyện với Việt Báo về việc chuẩn bị cho Cung Trầm Khúc, cũng như những hoài bão âm nhạc của mình trong tương lai.
Khi nói đến âm nhạc, người ta thường liên tưởng đến khái niệm về “tâm hồn” hay “cảm xúc”. Khi nói đến giáo dục lại thường liên kết với “trí tuệ”. Một bên là nghệ thuật, một bên là tri thức. Một bên là những chàng nghệ sĩ, một bên là những nhà mô phạm. Thực ra hai lĩnh vực này có nhiều khi đan lẫn, kết hợp với nhau. Âm nhạc là một ngành học với học vị lên tới tiến sĩ, không thua kém gì học bác sĩ, kỹ sư. Và khoa học đã chứng minh từ lâu rằng học âm nhạc góp phần phát triển khả năng trí tuệ toàn diện cho trẻ em.
Cách nay 70 năm về trước, khoảng năm 1954-1955 trước cuộc di cư vĩ đại do hiệp định Genève ký kết. Chúng tôi sống ở Hải Phòng, có lúc ở Hà Nội, tùy theo công việc làm di chuyển của ông thân tôi. Khi tôi được khoảng 9, 10 tuổi, có lần tôi được theo ba tôi đến rạp hát Trần Mỹ Ngọc ở phố Tám Gian, thành phố Hải Phòng. Hôm đó chúng tôi coi hát tuồng và chèo cổ, tuồng “Tứ Trạng Đồng Khoa“ có cô Bích Thuận, cô Kim Chung, cô Bích Sơn và kép Khánh Hợi thủ những vai chánh, họ diễn rất xuất sắc, truyền cảm. Tôi theo dõi và say mê bốn ông trạng nguyên đồng khoa và tôi ưng ý nhất là ông trạng do cô Bích Thuận lồng vai. Trên sân khấu, mà tôi ngây ngô, tưởng như trong cuộc đời, họ đẹp quá, đẹp về đạo đức, ngôn ngữ qua cách đối đáp thưa gửi và cử chỉ lễ phép giao tình… không phải mình tôi mê mẩn đâu nhe, mà toàn rạp hát cũng vậy, vãn tuồng mà khán giả không chịu đứng lên ra về ngay, còn nấn ná, còn ngẩn ngơ…
Ở cõi đời có nhiều điều khiến mình phải dừng và chậm lại để mà lắng nghe. Như nghe tiếng chim hót ngoài vườn rực nắng, nghe tiếng mưa đêm rả rích quện với tiếng gió chẳng hạn. Nhưng đó chỉ là yếu tố ngoại cảnh làm chạnh lòng những ai đang có nỗi niềm bên trong. Chúng chẳng sánh được với những cảm xúc phát xuất từ đáy lòng thi sĩ biến thành thơ, để rồi thơ chạm vào tim người nhạc sĩ phát ra nốt nhạc, tiếng nhạc làm thổn thức giọng hát và ngân vang trong lòng người
Có lẽ đã đến lúc cần đặt câu hỏi về sự dễ dãi của khán giả Việt? Như vấn đề đã nhiều lần được đặt ra trong lãnh vực âm nhạc, với các cô ca sĩ trong nước gầm rú phô diễn kỹ thuật mà không chuyển tải được nội dung, cảm xúc của bài hát, phim Việt còn nặng tính phô trương kỹ thuật, nhét tất cả mọi chiêu, mọi nước bước, đường đi, ý tưởng vào cùng một vở kịch, rồi nhấn hết cỡ âm lượng, dung lượng trấn áp khán giả - hệt như việc đãi ăn một bữa buffet quá no nê, để khách hài lòng với số lượng mà quên để ý đến phẩm lượng.
Nếu nói một cách ngắn gọn nhất, thì tui sẽ nói như thế này: Hình như Mai là cuốn phim Việt Nam hay nhất với tui từ trước đến giờ thì phải. Còn nếu nói dài thì nói luôn là tui coi phim Việt Nam không nhiều. Hồi nhỏ không có gì coi thì tivi chiếu gì coi đó, trong đó có phim VN. Sao mà nó cứ chầm chậm, lây lất. Ngột ngạt. Nặng nề. Đến lúc diễn viên có thể nói nhanh hơn một chút, cuộc sống chuyển động lẹ hơn một chút, thì tui lại thấy sao những gì mà người ta nói, người ta làm, người ta sống cứ như ở một thế giới nào đó mà tui không tồn tại, nó cứ giả giả gượng gượng như "plastic". Rồi thì cũng đến lúc tui được xem nhiều cuốn phim Việt Nam hay ho hơn, tử tế hơn trong các lần VAALA tổ chức Đại hội điện ảnh Việt Film Fest. Nhưng bàng bạc trong đó, vẫn cứ thấy lẩn quẩn một nỗi gì khó diễn tả lắm. ‘Bi ơi, đừng sợ!’ (mặc dù tui coi tui sợ muốn chết), ‘Trăng nơi đáy giếng’, ‘Song Lang’,… nhiều quá không nhớ hết tựa… ‘Mai’ thu hút tui từ cảnh đầu tiên...
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.