Hôm nay,  

Hoa Mắc Cỡ

22/01/202512:51:00(Xem: 4431)
hoa mắc cỡ
Ảnh trên mạng.

 

Ngày 23 tháng chạp, các Táo Ta, Táo Mỹ (gốc Việt), Táo Tàu, mũ áo về trời, báo cáo chuyện thế gian một năm qua cho Ngọc Hoàng xét xử.

Sau khi các Táo báo cáo, nhận lời khuyên nhủ cúi tạ ra về tiếp tục làm nhiệm vụ cho năm con Rắn đang chờ trước mặt, Ngọc Hoàng toan bãi triều thì bỗng ngài cúi xuống thấy một cây hoa rất bé đang lễ phép ngước lên nhìn ngài như muốn nói một điều gì, ngài ân cần hỏi:

-       Cô hoa kia, cô cần chi mà lên đây.

-       Dạ thưa con có điều báo cáo và xin Ngọc Hoàng xét xử

-       Nói cho ta biết con từ đâu tới và tên con là gì?

Hoa khoanh tay cúi đầu lễ phép thưa: Con đến từ Việt Nam, tên con là Hoa Mắc Cỡ.

Ngọc Hoàng ngẩn người ra một giây, hỏi trong sự ngạc nhiên:

-       Ta biết con là hoa, nhưng con có điều gì cần báo cáo?

-       Muôn tâu Ngọc Hoàng, Táo Việt Nam lên gặp ngài không nói đến hoàn cảnh của con nên con phải tự mình tới đây giãi bầy. Con xin giới thiệu về thân thế của con:

Con thuộc loại hoa dại mọc ven đường. Thân hoa nhỏ thấp, cánh cấu trúc như lá me, hoa màu tím hồng nhạt. (Như ngài đang nhìn thấy con đây.) Ai chạm nhẹ vào là con úp hai phần cánh vào nhau nên có tên là hoa Mắc Cỡ. Tên khoa học là Pudica, Latinh có nghĩa là rụt rè, hoặc co lại khi tiếp xúc.

 
Hoa còn được biết đến bởi những tên gọi thông dụng như: cây nhạy cảm (sensitive plant), cây nhún nhường (humble plant), cây xấu hổ (shameplant), đừng-chạm-tôi (touch-me-not) (*) 

 

Ngày xa xưa đó, ở miền Nam Việt Nam, mỗi lần học trò đi học về gặp hoa Mắc Cỡ trên lối đi, các em cùng ngồi xuống chạm tay vào để nhìn cây hoa bé nhỏ thẹn thùng rụt đầu, rụt cổ lại. Với hình dáng mảnh mai lại hay mắc cỡ nên còn được người lớn gọi con là hoa Trinh Nữ. Tên Trinh Nữ làm mọi người liên tưởng đến những nữ sinh ở tuổi cắp sách đến trường hay những cô thôn nữ ở tuổi mười lăm, mười tám còn giữ nguyên được nét dịu dàng, trong sáng, lễ phép hay mắc cỡ. Đó là những gì con trao tặng cho những cô gái Việt Nam này.

 

Nhưng từ hồi đất nước Việt hết chiến tranh, quốc gia thịnh vượng, cao ốc xây kín thành phố, không còn chỗ nào cho hoa Mắc Cỡ mọc, loại hoa Mắc Cỡ chúng con chắc đi tới chỗ tuyệt chủng, nên không biết có phải do đó những nữ sinh không biết thế nào là khiêm nhường, nhu mì, mắc cỡ nữa.

Nếu Ngọc Hoàng xem những video, những hình ảnh trên báo mạng, các nữ sinh túm tóc, xé quần áo nhau, đánh nhau một cách hung bạo ngài cũng phải rùng mình.

Thầy giáo lợi dụng học trò nghèo làm điều “vô giáo” không một chút xấu hổ.

Những phụ nữ không còn biết e thẹn, vào chốn tôn nghiêm y phục hở hang không thấy mình vô lễ, bất kính. Phật ngồi trên cao cũng phải cau mày.

 

Ở trong các cơ quan thì người ta hoàn toàn vì tư lợi không hề biết đến mắc cở. Những chữ như: nhạy cảm, nhún nhường, liêm khiết, xấu hổ, không còn được dùng tới trong xã hội Việt Nam nữa. Thật đáng buồn!

 

Nếu cứ nhắc đi nhắc lại những cái tệ hại đang xẩy ra trên quê hương con do những người cai trị dẫn đầu, thì thật là nhàm chán vì ai ai cũng biết khó mà thay đổi được nữa. Và những người mà Ngọc Hoàng đã ban cho họ địa vị chăn dắt dân hoàn toàn không biết “Mắc cỡ” là gì. Cha mẹ, thầy cô, cũng chỉ chú tâm tìm đủ mọi cách để thu lợi nên việc giáo dục con em đã xếp xuống hàng thứ yếu. Những chữ như nhạy cảm, khiêm nhường, đức hạnh, liêm khiết, trong sạch đã hầu như hoàn toàn bốc hơi bay mất trên đất nước này.

 

Lỗi không phải tại con không ra sức tồn tại mà do các người đó đã không bao giờ nhìn thấy và hủy hoại chúng con một cách thản nhiên.

Con lên đây xin Ngọc Hoàng làm cách nào hóa phép bớt đi những cao ốc, để cho loài hoa “Mắc Cỡ” của chúng con được hồi sinh, mọc lại trên những con đường tới trường học, trên con đường làng, trên con đường chạy vào

dinh Thủ Tướng, chạy vào tòa nhà Quốc Hội, chạy vào các Nha, các Bộ, các Ty, các Ngân Hàng, Tòa Án… Tất cả các nơi mà người Việt nào cũng phải biết dùng tới những chữ thanh sạch, liêm khiết, xấu hổ, nhạy cảm, để dòng giống hoa “Mắc Cỡ” của con được phục hồi.

 

Ngọc Hoàng nghe xong dùng tay áo của ngài che ngang mặt, (Chắc ngài mắc cỡ  khi phải nghe những điều nhậy cảm đó) một lúc lâu mới bỏ tay áo xuống, nhẹ nhàng phán:

 

-       Ta cám ơn con đã mang tấm thân bé nhỏ bay lên được tới đây, đã nói cho ta biết về số phận gần như tuyệt chủng của con. Năm tới đây ta sẽ cho ông Sấm ông Sét xuống trần kéo bớt cao ốc xuống để lấy đất cho loài hoa Mắc Cỡ phát triển trở lại. Các con sẽ làm nhiệm vụ thấm những điều đức hạnh, nhạy cảm, trong sáng, khiêm nhường, liêm khiết xuống lòng đất, từ đất sẽ lan ra biển, ra sông, rồi người người sẽ múc nước đó lên uống, họ sẽ chia cho nhau những hạnh kiểm này.

-  Nếu cần phải hủy diệt những cái vỏ giả tạo bên ngoài để cứu cho một dân tộc biết mắc cỡ, ta cũng sẵn sàng làm.

 

Tôi giật mình tỉnh dậy, biết mình vừa trải qua một giấc mơ. Nhắm mắt cố nhớ lại cái cây hoa bé nhỏ màu hồng có tên là hoa Mắc Cỡ.

 

Ôi ! Tuổi thơ của tôi thực sự được lớn lên với bao ân huệ. Tôi được học về lương thiện, đức hạnh, liêm khiết, khiêm nhường, nhạy cảm, từ ông bà, cha mẹ, thầy cô, cho đến cây hoa nhỏ bé giản dị của đất trời cũng dạy tôi biết mắc cỡ.

 

tmt.

(*) nguồn Hoa trên Net.

Tôi có một người bạn viết lách văn nghệ. Chị cho rằng mình có chút tài nghệ, đủ để khi cần móc túi lấy ra xài. Chị không viết đều. Chỉ viết khi thích – đôi khi chị viết gửi vài tạp chí mạng, có khi chỉ viết để đó, không gửi ai. Chị sống trên căn gác nhỏ, gọi đó là "giang sơn sáng tác" của riêng mình. Mỗi ngày chị dậy lúc gần trưa, pha ly cà phê nguội, rồi mở máy tính. Có bài chị viết ngay sau ngụm cà-phê đầu tiên – vài chục phút là xong – gửi đi ngay rồi gập máy, đi ngủ tiếp. Có bài để ba năm hôm, không sửa gì cả, gửi đi như vậy. Tôi hỏi: “Sao không đọc lại?” Chị nhún vai: Lúc viết là thật nhất. Sửa nhiều, mất hồn. Tôi hỏi tiếp: Không sợ thiếu sót? Chị cười, lấy ngón tay chỉ lên bức thư pháp trên tường:“Tri túc giả phú” (Biết đủ là đủ).
Trong tác phẩm Giông Tố của Vũ Trọng Phụng ấn hành năm 1936. Nhân vật chính trong tác phẩm nầy Nghị Hách, đại tư sản giàu có. “Năm trăm mẫu đồn điền trong tỉnh nhà, có mỏ than ở Quảng Yên, ba chục nóc nhà Tây ở Hà Nội, bốn chục nóc nữa ở Hải Phòng. Cái ấp của hắn đồ sộ nhất tỉnh, đến dinh quan công sứ cũng không bằng” (Giông Tố). Trên đường đến làng quê thăm ruộng lúa, trong lúc chờ người sửa chữa cái xe bị hỏng, hắn nhìn thấy cô gái quê xinh đẹp tên Thị Mịch... Thèm nhỏ dãi nên làm ra chuyện “ép liễu nài hoa”!
Quê nội tôi nằm bên cạnh sông Thu Bồn, dòng họ Tộc Trần có 5 phái nên con cháu rất đông, ở dọc theo tả và hữu ngạn sông Thu Bồn, từ Quốc Lộ I, cầu Cao Lâu chạy dài theo hướng Đông xuống các làng ở phía Nam thành phố Hội An. Tên gọi xã Điện Phương hiện nay qua những lần thay đổi thuộc quận Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam. Ranh giới xã Điện Phương ở phía Tây thành phố Hội An, phía Bắc giáp Tỉnh Lộ 608 (Vĩnh Điện - Hội An), phía Đông của Quốc Lộ 1 (cạnh cầu Cao Lâu) và phía Nam giáp sông Thu Bồn). Điện Phương vẫn giữ tên các làng cũ như Thanh Chiêm, Phước Kiều, Phú Chiêm, Kim Bồng (thời gian thuộc xã Cẩm Kim)... Theo dòng lịch sử thì những làng nầy được hình thành mấy trăm năm về trước thời Nguyễn Hoàng, trong đó có di dân từ Thanh Hóa. Vài làng nơi nầy nổi tiếng nghề đúc đồng từ thời vua Tự Đức. Nghề bánh tráng và mì Quảng nổi tiếng từ xa xưa…
Hầu hết các nước trên thế giới đều sử dụng tiếng lóng ra đời từ rất lâu, thường được lưu truyền trong dân gian. Đó là khẩu ngữ, phương ngữ trong cách giao tiếp bằng loại ngôn ngữ riêng được áp dụng trong nhóm người, địa phương và cả trong cộng đồng… Các loại tiếng lóng thường được lưu truyền thời gian trong xã hội. Xấu hay tốt còn tùy thuộc vào đối tượng sử dụng với nội dung, ý nghĩa muốn truyền đạt là gì. Trong sinh hoạt cuộc sống, mỗi nhóm vay mượn có tiếng lóng riêng giao tiếp hằng ngày…
Một anh bạn học cũ, gốc dân Quảng Ngãi (*), mới lãnh lương dạy kèm mấy giờ Anh ngữ, có nhã ý mời tôi đi ăn một món đặc sản quê anh. Ngại cho túi tiền eo hẹp của bạn, tôi từ chối thì anh nói ngay “Rẻ thôi mà!”. Cái quán xập xệ nằm ở đầu đường Bình Giả, Tân Bình. Chị chủ quán có vẻ trầm lặng, khép kín, không đon đả chuyện trò với khách, nhưng quán của chị khá gây ấn tượng là mấy chữ “Don Quảng Ngãi” được ghi dõng dạc, to nét trên tấm bảng lớn treo trước quán. Rồi hầu như để cho đồng bộ, bên trong quán lại có thêm hai cái bảng khác quảng cáo “Bia Dung Quất – Bia Quảng”. Và, rõ ràng là khiêm tốn hơn, một tấm bảng khác nữa ghi mấy chữ “Cháo gà, vịt – Tiết canh – Hủ tíu”, nét nhỏ hơn nhiều so với chữ “Don Quảng Ngãi”
Trước đây tôi đã viết bài phiếm Cao Nhơn, Nhơn Trị từ thành ngữ “Cao nhân tất hữu cao nhân trị” ghi vài nhân vật ngày xưa kiến thức rộng, giỏi văn chương nên tự phụ “mục hạ vô nhân” nhưng người xưa cho rằng “Nhất sơn hoàn hữu nhất sơn cao” (Núi cao còn có núi cao hơn) để nói về con người suy ngẫm. Vì vậy chuyện “sửa lưng” nói nôm na nhẹ nhàng hơn “phản pháo, đá giò lái” giữa hai nhân vật qua lời nói hay hành động. Người xưa sửa lưng không những chỉ người có quyền thế sửa lưng người thất thế mà ngược lại…
Trong cuộc sống của chúng ta cũng thường gặp phải bao chuyện xảy ra họa (rủi ro) và phúc (may mắn). Khi có người bị họa thì lấy thành ngữ “Tái ông thất mã” nghĩa Hán Việt: Tái là “cửa ải”, Ông là “ông lão, ông già”, Tái ông là “ông già sống gần biên ải” ám chỉ khi người gặp họa trước thì may mắn được phúc sau. Thông thường thì thành ngữ nầy chí với tự bản thân để an ủi. Trong Tự Điển Hán Nôm thì phúc và phước viết giống nhau. Theo cách gọi miền Bắc là phúc, Trung và Nam là phước. Với phước, họa thì khôn lường được. Câu nói Lưu Hướng trong Thuyết Uyển “Phúc bất trùng chí, họa tất trùng lai”, phúc chỉ may mắn một lần, họa thì liên miên. Hay “Phúc vô song chí, họa bất đơn hành”.
“Vắng chủ nhà gà vọc niêu tôm. Vắng chủ nhà gà mọc đuôi tôm”: Khi không có người chỉ huy, kẻ xấu làm bậy. “Gà tức nhau vì tiếng gáy”: Tính ganh đua, đố kỵ, không chịu kém người khác. “Chó cậy gần nhà, gà cậy gần chuồng”: Cậy thế ỷ lại, bắt nạt người khác. “Khôn ngoan đối đáp người ngoài. Gà cùng một mẹ chớ hoài đá nhau”: Khuyên bản thân có bản lãnh thì ra ngoài xã hội, anh chị em trong nhà nên đoàn kết, gắn bó với nhau cùng nghĩa tương tự như “Gà nhà lại bới bếp nhà”: Chê cùng phe cánh lại phá hoại lẫn nhau. “Gà què ăn quẩn cối xay”: Chê những người không có ý chí. “Học như gà đá vách”: Chê những người học kém. “Lép bép như gà mổ tép”: Chê người ngồi lê mách lẻo. “Lờ đờ như gà ban hôm”: Quáng gà, chê người chậm chạp, không hoạt bát
Câu nói để đời của TT Nguyễn Văn Thiệu: “Làm kẻ thù của Mỹ thì dễ, làm bạn với Mỹ thì rất khó”. Làm kẻ thù với Mỹ chỉ trực tiếp đối đầu còn làm bạn với Mỹ phải chấp nhận yêu sách, quyền lợi của Mỹ… nếu không sẽ bị “đá giò lái, đâm sau lưng” và có lúc bị bán đứng đất nước!
Tuổi 18 có thực sự là ngưỡng cửa của trưởng thành? Không ai lớn lên giống ai, và hành trình trưởng thành cũng chẳng thể đo đếm bằng một con số. Hầu hết chúng ta đều quen thuộc với cột mốc 18 tuổi – độ tuổi mà luật pháp nhiều nơi, bao gồm Hoa Kỳ, công nhận một cá nhân chính thức bước vào tuổi trưởng thành và phải chịu trách nhiệm hình sự như người lớn. Thế nhưng, câu chuyện không chỉ dừng lại ở đó.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.