Hôm nay,  

Quốc Kỳ Đang Bay Cao, Nhưng Chiến Tranh Chưa Kết Thúc

25/05/202616:16:00(Xem: 1692)

blank

Người cựu chiến binh quỳ gối, gục đầu trước tấm đá hoa cương đen của Đài Tưởng Niệm Chiến Tranh Việt Nam. (Hình: Việt Báo)

 

Quốc Kỳ Đang Bay Cao, Nhưng Chiến Tranh Chưa Kết Thúc
 

Kalynh Ngô
 

Cứ mỗi thứ Hai cuối tháng Năm, nước Mỹ dừng lại, một nhịp.

Không phải dừng theo nghĩa đen. Trên đường phố, dòng xe vẫn lưu thông. Hàng quán vẫn mở cửa. Các khu mua sắm vẫn tấp nập. Chỉ có trường học, công sở, được nghỉ theo luật liên bang. Nhưng có một sự dừng lại khác, lặng lẽ hơn, nằm ở phía bên trong lồng ngực của những người hiểu được ngày này là gì. Cờ được kéo xuống nửa cột, trong nửa ngày. Những hàng mộ bia trắng trải dài trên bãi cỏ xanh mướt của Nghĩa Trang Quốc Gia Arlington, điểm tô thêm những lá quốc kỳ trước mỗi tảng bia trắng. Đều tăm tắp đến ám ảnh, và đẹp đến nao lòng. Trời hay đổ mưa vào ngày này hằng năm.

Tại Bức Tường Đen hình chữ V nổi tiếng ở Washington DC, còn gọi là Đài Tưởng Niệm Cựu Chiến Binh Chiến Tranh Việt Nam, trên đó khắc tên hơn 58,000 binh sĩ Mỹ đã tử trận hoặc mất tích, có những cựu chiến binh lặng im theo cách mà không cần ai giải thích thêm. Những đứa trẻ đặt hoa lên những tấm bia mà chúng chưa đủ lớn để đọc hiểu.

blank

           Hình: Việt Báo
 

Memorial Day sinh ra từ tang thương. Từ một quốc gia bị cuộc nội chiến xé toạc đến mức các cộng đồng ở cả miền Bắc lẫn miền Nam, khởi thủy là riêng lẻ, rồi sau đó là cùng nhau, dành riêng một ngày để tôn vinh những người đã chết. Hơn một thế kỷ trôi qua, ngày ấy đã gánh thêm tên tuổi của mọi người lính Mỹ hy sinh trong mọi cuộc chiến kể từ đó. Một ngày thấm đầy trong sự kính cẩn, biết ơn, và bên dưới tất cả những điều đó, là một nỗi đau không bao giờ thật sự lành.

Nhưng năm nay, Memorial Day năm 2026 này, những lá cờ có vẻ nặng nề hơn thường lệ. Bởi vì thế giới bên ngoài biên giới, và ngay trong lòng nước Mỹ vẫn không yên. Bởi vì những câu hỏi chúng ta đặt ra cho những người lính đã ngã xuống: Điều đó có xứng đáng không? Thế giới an toàn hơn chưa? Nhân bản hơn chưa? Và bởi vì đâu đó ở phía kia trái đất, những bà mẹ khác cũng đang đứng trên những nấm mộ, hỏi cùng một câu bằng những ngôn ngữ mà chúng ta không nói được, nhưng bằng một nỗi đau mà cả nhân loại đều hiểu.
 

‘Imaging’

Năm 1971, John Lennon đã cầu xin thế giới hãy thử cùng nhau tưởng tượng…

Ông kêu gọi ta hình dung một thế giới không còn những ranh giới vô hình đẩy con người vào chỗ chém giết nhau. Một thế giới mà ý thức hệ, biên giới và hận thù cổ xưa không còn đủ quyền lực để bắt một chàng trai 19 tuổi cầm súng, chĩa vào một chàng trai 19 tuổi khác, người cũng chỉ muốn được già đi bình thường theo luật thời gian, được cùng người yêu dạo bước những mùa lễ hội, được ngồi ăn sáng với gia đình mỗi buổi sáng không có tiếng bom.

Bài hát của Lennon không phải là ảo tưởng. Đó là tiếng kêu của sự tuyệt vọng được khoác lên chiếc áo của một bài hát ru, một lời cầu nguyện thì thầm bên trong giai điệu. Có lẽ vì cầu nguyện bằng tiếng thét vào khoảng không đã chưa bao giờ có tác dụng.

Hơn nửa thế kỷ sau, bài hát ấy vẫn vang lên trên đài phát thanh. Và hơn nửa thế kỷ sau, thế giới mà nó tưởng tượng vẫn chưa tồn tại.

Hãy nghĩ đến Ukraine. Đã hơn bốn năm kể từ khi xe tăng Nga vượt qua biên giới, và cuộc giết chóc vẫn tiếp diễn. Những người đàn ông trẻ Ukraine, họ đâu đó là nông dân, giáo viên, kỹ sư phần mềm, những người cha, bị huy động vào một cuộc chiến họ không chọn. Họ chiến đấu vì ngôi nhà của họ đang bị ném bom, vì những đứa con của họ cần chỗ ngủ an toàn, vì rút lui đồng nghĩa với bị xóa sổ. Nhưng họ có muốn điều này không? Hỏi bất kỳ người lính nào đang ngồi thu mình trong chiến hào ở Kyiv, câu trả lời gần như chắc chắn là không. Họ muốn chiến tranh kết thúc. Họ muốn về nhà.

Và ở phía đối nghịch? Cũng có những chàng trai trẻ, đến từ những vùng quê đẹp yên bình của nước Nga, từ chối lệnh nhập ngũ là điều gần như không thể được. Người ta buộc họ khoác lên người bộ quân phục. Và bây giờ họ đang chết trong một cuộc chiến mà chính phủ của họ gọi là "chiến dịch quân sự đặc biệt" – như thể đặt lại tên cho sự tàn sát có thể biến nó thành thứ gì đó khác. Gia đình họ khóc thương trong im lặng, đôi khi bị cấm ngay cả việc nói ra từ chiến tranh.

Hãy nghĩ đến Gaza. Dù người ta có tin vào điều gì đó gọi là chính trị, về lịch sử dài và rắc rối, về trách nhiệm của bên này bên kia, thì nỗi đau khổ của những người dân thường là điều không thể tranh cãi. Những gia đình chẳng có liên quan gì đến bất kỳ quyết định nào của bất kỳ chính phủ nào đã mất tất cả. Một người phụ nữ ở Gaza thức dậy vào một buổi sáng chỉ muốn nuôi con, không phải để trở thành biểu tượng của bất cứ điều gì. Bà ấy không chọn gì cả, không chọn phe nào, không chọn lực lượng nào. Nhưng chiến tranh lại chọn bà.

Hãy nghĩ đến Iran. Trong cái bóng của thần quyền và trừng phạt kinh tế, là những người Iran bình thường, nhiều người trẻ, học thức, mơ về một tương lai khác tốt đẹp hơn. Nhưng họ đang sống dưới mối đe dọa thường trực của việc bị cuốn vào một cuộc xung đột họ không phải tác giả. Những cuộc biểu tình, những đợt đàn áp, mối đe dọa của không kích trả đũa và leo thang… Tất cả đè nặng lên những con người chỉ muốn được sống, được thở, được hy vọng. Một đứa trẻ ở Tehran không nằm thức đêm nghĩ đến địa chính trị. Nó nghĩ đến ngày mai có được đến trường gặp bè bạn hay không.

Đây là điều về chiến tranh mà những bài diễn văn trong ngày Memorial Day đôi khi quên nói đủ rõ: Hầu hết những người chết trong chiến tranh đều không muốn ở đó.

blank

        Hình: Việt Báo
 

Memorial Day tôn vinh những người đã phục vụ và hy sinh vì sự tồn vong của quê hương của họ. Sự tôn vinh đó không có giới hạn. Nhưng tôn vinh người đã khuất không nên nhầm lẫn với việc tán dương những điều kiện đã dẫn đến huy chương anh hùng của họ. Để thật sự tưởng nhớ một người lính đã ngã xuống, nên chăng hãy thử ước ao, tưởng tượng, bằng tất cả những gì mình có: rằng thế giới lẽ ra có thể tìm ra một con đường khác.

Có một sự thật khôi hài khi trong cùng một tuần, vừa nhìn thấy lễ tưởng niệm tại Nghĩa Trang Quốc Gia Arlington, vừa thấy những thước phim mới nhất từ một bệnh viện bị ném bom ở đâu đó xa xôi trên thế giới. Đó là nỗi đau của việc nhận ra rằng chúng ta vẫn chưa học được điều ta cứ nói mình đã học. Rằng "không bao giờ được để xảy ra nữa" là một câu nhân loại đã nói quá nhiều lần đến mức nó bắt đầu mất đi hình dạng.

Trong bài hát đã trở thành bất hủ và gây nhiều tranh cãi, John Lennon đã tưởng tượng về một thế giới sống trong hòa bình. Ông không tuyên bố điều đó sẽ dễ dàng. “Freedom Is Not Free.” Ông chỉ xin chúng ta hãy thử tưởng tượng – hãy giữ lấy khả năng đó, hãy để nó sống, hãy từ chối để sự hoài nghi thuyết phục ta rằng chiến tranh là điều kiện đoạt lấy chiến thắng, quyền lực vĩnh cửu của loài người.

 

blank

Một người lính Mỹ mất tích trong chiến tranh Việt Nam. Hình của ông đặt tại Đài Tưởng Niệm Chiến Tranh Việt Nam (Hình: Việt Báo)
 

Không phải như vậy.

Memorial Day năm nay, như nhiều năm khác, quốc gia hãy tưởng nhớ những người Mỹ đã ngã xuống. Đó là những thanh niên đã thở hơi thở cuối cùng ở những địa danh vốn đã phai mờ trên các trang báo cũ. Nhưng sự hy sinh của họ, với tất cả sự trang nghiêm xứng đáng, là bất tử.

Rồi sau đó, nếu bạn có thể, hãy mở rộng sự tưởng nhớ đó ra xa hơn. Đến những người lính đã ngã xuống ở Ukraine. Đến người phụ nữ và gia đình ở Gaza. Đến những gia đình Iran nằm thức trong đêm vì nhớ người thân của mình đã chết trong phận pháo kích của kẻ thù. Đến những người dân bình thường đang bị kẹt trong một cuộc xung đột mà họ không thiết kế và không thể thoát ra.

Những người ấy không phải kẻ thù của chúng ta. Họ không khác gì mấy so với những người lính có tên được khắc trên tấm đá hoa cương đen của Đài Tưởng Niệm Chiến Tranh Việt Nam, hay được khắc trên đá cẩm thạch ở Normandy American Cemetery, hay được những bậc cha mẹ già thì thầm bên những nấm mộ ở những thị trấn nhỏ nước Mỹ. Họ là những con người muốn được sống.

Người cựu chiến binh quỳ gối, gục đầu trước tấm đá hoa cương đen của Đài Tưởng Niệm Chiến Tranh Việt Nam.

Đôi vợ chồng già đưa tay lần tìm những cái tên quen, rồi nhẹ nhàng đặt một cành hoa hồng bên dưới.

Điều tối thiểu chúng ta có thể làm hôm nay, tối thiểu thôi, là hình dung về một thế giới không bom đạn, không chiến tranh, và nỗ lực làm những gì mình có thể.

 

11/09/202607:45:00(Xem: 2200)
Nhà văn Cung Tích Biền, tên thật là Trần Ngọc Thao, pháp danh Minh Thể, đã từ trần hôm 9/9/2026, theo tin từ gia đình. Cung Tích Biền là một nhà văn, nhà báo nổi bật của văn học miền Nam Việt Nam giai đoạn 1954–1975. Ông sinh ngày 8 tháng 2 năm 1936 tại huyện Thăng Bình, tỉnh Quảng Nam. Ông từng theo học tại trường Quốc học Huế, Đại học Văn khoa Huế và sau đó là Đại học Luật khoa Sài Gòn. Cung Tích Biền nổi tiếng với văn phong đầy ẩn dụ, hình ảnh dữ dội, mang tính hiện sinh, và mang ước mơ hòa bình khi ghi nhận về thân phận con người và sự tàn khốc trong thời kỳ nội chiến.
11/09/202600:00:00(Xem: 657)
Các hãng xe Trung Quốc, sau nhiều năm tràn ngập thị trường thế giới bằng những chiếc xe giá rẻ nhưng kỹ thuật ngày càng cao, nay đang tiến thêm một bước: mang cả nhà máy ra ngoại quốc. Hơn một thế kỷ trước, Ford từng đi con đường tương tự. Năm 1911, hãng xe Mỹ mở cơ sở sản xuất lớn đầu tiên ở Manchester, Anh Quốc, từ đó biến một công ty thống trị thị trường trong nước thành một hãng xe toàn cầu. Ngày nay, khi Ford và nhiều hãng xe Tây phương đang thu hẹp sản xuất, các công ty Trung Quốc lại bắt đầu đi theo con đường ấy với tốc độ rất nhanh.
10/09/202622:17:00(Xem: 1676)
Theo tin từ báo Hamilton Spectator ngày 10 tháng 9/2026: Công ty thực phẩm tại Ontario (Canada) bị phạt 27.000 đô la vì bán cá quả (snakehead) xâm lấn nhập từ Việt Nam. Bộ Tài nguyên Thiên nhiên Ontario cho biết công ty CK Frozen Fish and Food Inc. (có trụ sở tại Scarborough, Canada) cùng các giám đốc của công ty (làm việc tại Scarborough và New York) đã bị kết tội nhập cảng và buôn bán loài xâm lấn bị cấm.
10/09/202610:33:00(Xem: 1181)
Các nhà nghiên cứu trí tuệ nhân tạo đang kinh hãi nhìn thành quả từ bao năm lao tâm khổ trí của mình bắt đầu như có một đời sống riêng. Đầu năm nay, OpenAI đưa ra một loan báo lạnh người: trong lúc thử nghiệm, một nhóm mô hình AI của công ty đã thoát khỏi những giới hạn được đặt ra và xâm nhập vào hệ thống của Hugging Face, một nền tảng AI nguồn mở.
10/09/202609:51:00(Xem: 1975)
Theo tin AutoBlog: 2 cựu nhân viên Toyota và nhà thầu bị kiện vì vụ trục lợi 2,1 triệu USD từ chương trình xử lý lỗi sơn. Cựu nhân viên Toyota thông đồng với xưởng sửa chữa thân vỏ. Hai cựu nhân viên của Toyota đã thông đồng với một nhà thầu sửa chữa thân vỏ xe hơi để trục lợi từ chương trình hỗ trợ khách hàng khắc phục các vấn đề về sơn xe. Đại lý liên quan trong vụ việc là Toyota of Watertown tại Boston.
10/09/202606:01:00(Xem: 790)
Nếu bạn đã từng đọc nhiều truyện, xem nhiều phim trên các mạng truyền hình hay YouTube, bạn sẽ nhận ra rằng, cho dù ở bất kỳ quốc độ nào, cả người lớn và trẻ em đều luôn luôn có các thần chú để hộ thân. Một em bé mới bước vào lớp một trường làng cũng được mẹ dặn dò, rằng có chuyện gì thì la lớn, gọi cảnh sát, hay gọi thầy cô. Các em sẽ được nhắc phải học thuộc số điện thoại gọi cấp cứu. Và nếu các em quên hết, thì bỗng nhiên sẽ gọi âm thanh như từ tiềm thức vọng ra, "Mẹ ơi." Tiếng gọi cảnh sát hay gọi thầy cô, hay gọi mẹ, và số điện thoại khẩn cấp đó -- chính là các câu thần chú hộ thân.
08/09/202618:37:00(Xem: 2217)
Bản tin của AP hôm Thứ Ba ngày 8/9/2026: Một thanh niên 22 tuổi hôm thứ Ba đã nhận tội cùng bạn bè đánh cắp số bitcoin trị giá gần 250 triệu USD từ một cư dân thủ đô Washington D.C. — một trong những vụ trộm tiền mã hóa lớn nhất trong lịch sử Hoa Kỳ — và sau đó vung tiền tiêu xài hoang phí từ số tiền đã được rửa sạch này.
07/09/202618:34:00(Xem: 2165)
Một người đàn ông ở Danvers đã bị tòa án ra lệnh tịch thu khối tài sản trị giá hơn 1,5 triệu USD — bao gồm tiền mặt, bạc và tiền mã hóa — như một phần trong bản án 6 năm tù liên bang vì tội rửa tiền và ngụy trang hoạt động đổi tiền mặt sang bitcoin không phép dưới vỏ bọc một công ty kinh doanh máy bán hàng tự động.
07/09/202607:48:00(Xem: 3038)
Hội nghị Loa Kèn: Bộ Công An VN tổ chức Hội nghị KOL Summit 2026 tại Sài Gòn, biến hơn 1.000 nghệ sĩ và nhà sáng tạo nội dung thành loa kèn mạng, trong 1 tháng tiếp cận 104 triệu người, dìm tin bất lợi - Quyền lực mềm TQ lặng lẽ trỗi dậy trong giới trẻ VN: ưa thích TQ trong phim, thương hiệu, phong cách mạng, ngôn ngữ, du học TQ, quên chuyện Biển Đông. - DB Derek Trần và 8 Dân biểu khác thúc đẩy hợp tác chiến lược Mỹ và Ấn Độ để ngăn ảnh hưởng TQ - Trump suy tính ra chiêu xã hội chủ nghĩa: vợ hay chồng ở nhà để chăm sóc con cũng được trợ cấp, nếu người kia làm quá 35 giờ/tuần. Nếu ba hay mẹ đơn thân ở nhà chăm con sẽ không được trợ cấp. - ICE tăng tốc trục xuất: bắt hơn 50.000 người, trong đó 55% chưa từng có tiền án hình sự. - Nhà máy lọc dầu khí của Saudi Aramco tại thành phố Jizan (Saudi Arabia) bị tấn công // Tàu dầu Oman di tản 16 thủy thủ vì bị tấn công khi qua eo biển Hormuz, 2 thủy thủ chết // Qatar: liên minh với Mỹ không đủ an ninh // Iran: Nam Hàn hay bất kỳ nước nào đư
06/09/202608:26:00(Xem: 2967)
- Trong quý 2 của 2026, VN giảm 22% thị phần nhập cảng ván ép gỗ cứng vào Mỹ; Mã Lai tăng 10% gỗ này vào Mỹ. - Quân đội Mỹ-Cam Bốt sẽ tập trận vào tháng 2/2027 sau 10 năm ngưng đọng - VN tăng tốc du lịch nha khoa giá rẻ, nhiều người Úc sang VN làm răng giá rẻ cỡ 1/3 giá ở Úc. Nhiều bác sĩ Úc cũng sang VN mở y viện. - Bà Machado (người lãnh Giải Nobel 2025, lãnh đạo đối lập Venezuela): cấm chế độ bất hợp pháp Rodríguez cúng dầu mỏ Venezuela cho Mỹ; Mỹ nên là đối tác, chứ đừng là thực dân. - Trump: sẽ cho nhập cảng thịt bò miễn thuế từ Argentina, Brazil và các nước khác để hạ giá chợ. Các chủ nông trại Mỹ la trời. - Nga: Trump và Putin có thể sẽ họp bên lề thượng đỉnh APEC giữa tháng 11 ở TQ. - Mỹ đăng video tàu dầu Iran bị Mỹ bắn chìm. // Iran lên án Mỹ bắn 3 tàu dầu Iran. // Iran: đã dùng tên lửa bắn một tàu sân bay và một tàu khu trục của Mỹ // Iran: tấn công tàu ngầm - NATO: phá vỡ âm mưu Nga tấn công sân bay Đức; Trump bênh vực Putin: Putin không như thế. - Dallas: Hội nghị
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.